Difference between revisions 2533870 and 2559157 on azwiki

< previous diff
next diff >
İldırım
{{Aydınlaşdırma
|mövzu                       = İldırım
|digər mövzu                 = Təşkilat 
|digər mövzu səhifəsi        = İldırım təşkilatı 
}}

[[Şəkil:thunder.jpg|250px|right]]
'''İldırım''' - buludla yer arasında və ya iki müxtəlif yüklü bulud arasındakı elektrik boşalması. 

Havada olan su buxarı kondensasiya etdikdə və yuxarı qalxan hava axını kondensasiya etmiş həmin damcıların içərisindən sürətlə keçdikdə onları parçalayır, müsbət və mənfi ionlara ayırır. Həmin ionlar buludun müxtəlif sahəsinə yığıldıqda qüvvətli elektrik sahələri əmələ gəlir. Bir buludun müsbət (və ya mənfi) qütbü ilə digər buludun mənfi (və ya müsbət) qütbü və ya yer arasında gərginlik müəyyən həddə çatanda havada deşilmə baş verir. Bu zaman buludda olan müsbət yüklər yerə, yerdə olan mənfi yüklər isə buluda tərəf axmağa başlayır. Sürətli axın zamanı güclü parıltı (şimşək) görünür və gurultu səsi eşidilir. Gurultu havanın sürətli genişlənməsi və partlayışı nəticəsində baş verir. Boşalmada cərəyanın şiddəti 10-20 min amperə qədər, gərginlik isə 150 milyon voltdan artıq ola bilir.
{{Hava}}

[[Kateqoriya:Təbiət]]
[[Kateqoriya:Fizika]]

[[ang:Þunor (weder)]]
[[ar:رعد]]
[[arc:ܪܥܡܐ]]
[[bat-smg:Dundūlis]]
[[be:Гром]]
[[ca:Tro]]
[[cs:Hrom]]
[[de:Donner]]
[[en:Thunder]]
[[eo:Tondro]]
[[es:Trueno]]
[[eu:Trumoi]]
[[fa:تندر]]
[[fr:Tonnerre]]
[[fy:Tonger (ûnwaar)]]
[[gan:雷]]
[[gl:Trono]]
[[gv:Taarnagh]]
[[hak:Luì-Kûng（靁公）]]
[[he:רעם]]
[[hr:Grmljavina]]
[[ht:Loray]]
[[hu:Mennydörgés]]
[[id:Guruh]]
[[is:Þruma]]
[[it:Tuono]]
[[ja:雷#雷鳴]]
[[ko:천둥]]
[[la:Tonitrus]]
[[lt:Griaustinis]]
[[lv:Pērkons (dabas parādība)]]
[[mg:Varatra]]
[[mk:Гром]]
[[ms:Petir]]
[[nl:Donder]]
[[nn:Torebrak]]
[[pl:Grzmot]]
[[pt:Trovão]]
[[qu:Q'aqcha]]
[[ro:Tunet]]
[[ru:Гром]]
[[scn:Tronu]]
[[sh:Grmljavina]]
[[simple:Thunder]]
[[sk:Hrom]]
[[sl:Grom]]
[[sr:Гром]]
[[su:Guludug]]
[[te:ఉరుము]]
[[th:ฟ้าร้อง]]
[[tr:Gök gürültüsü]]
[[uk:Грім]]
[[uz:Momaqaldiroq]]
[[vls:Dunder]]
[[war:Dalugdog]]
[[wuu:雷 (天气)]]
[[yi:דונער]]
[[za:Byajraez]]
[[zh:雷]]
[[zh-yue:雷ja:雷#雷鳴]]