Difference between revisions 4497377 and 4530810 on azwiki

[[Şəkil:Coition of a Hemisected Man and Woman.jpg|right|220px|thumb|[[1492]]-ci ildə qadın və kişi cinsiyyətlərinin birləşməsinə aid [[Leonardo da Vinçi]]nin çəkdiyi şəkil]]
'''Seks''' ({{lang-la|sexus}} – [[cins]]) – cinsi əlaqə, mayalanma, nəsl artımı instiktinin reallaşdırılması. İlk dəfə ingiliscə seks sözü cinsi əlaqə yaxud da cinslərin biri-birindən həzz alması mənasında istifadəsi [[1929]]-cu ildə qeydə alınıb.<ref>[http://www.etymonline.com/index.php?search=sex&searchmode=none Seksin ilk dəfə ingiliscə cinsi əlaqə kimi qeydi]</ref>  

== Artım ==
Cinsi birləşmə insan nəslinin artımında əsas metoddur. Ümumilikdə kişidə orqazm anı ilə eyni zamanda gerçəkləşən boşalma anında spermalar qadının vaginasından uşaqlıq yoluna daxil olar. Hər boşalmada, döllənmə şansının yüksəlməsi üçün milyonlarla sperma hüceyrəsi ortaya çıxır. Qadının orqazm olub-olmaması onun hamilə qalması üçün heç bir maneə törətmir. Lakin kişinin orqazm olduğu sırada qadında orqazm olarsa dişinin cinsi orqanının müəyyən müddətlik kiçilməsi baş verər və bu da kişi toxumalarının qadının yumurtalığına yetişməsi prosesini sürətləndirər. Əgər kişidə və ya qadında heç bir problem yoxdursa o zaman bu birləşmənin sonunda qadının hamilə qalmaq ehtimalı böyük olur.

==Cinsi həyatın ekstragenital formaları==
*[[Heteroseksuallıq|Heteroseksual]]: cinsi əlaqə
*[[Homoseksuallıq|Homoseksual]]: eynicinslilər arasında cinsi əlaqə
*"Platonik sevgi": Cinsi həyatın ekstragenital formaların birinci növünə platonik sevgini aid etmək olar. Özündə iki insan arasında yaxın (sevgi) davamı kimi sekslə müşahidə edilməyən, daha çox "xülyavi" əlaqə.
Bu cür cinsi həyat forması əsasən intim əlaqənin mümkünsüzlüyü ilə və ya səhhətinin problemləri ilə məhdudlaşır.
*"Geyşizm": Geyşizm sözünün mənası klientləri dansla, oxumaqla və çay seremoniyası ilə təmin edən yapon professionaleşəkar artistlərdən ([[geyşa]] sözündən) yaranıb. Geyşalar qadın gözəlliyini simvolizə edir, özündə qadınla incəsənətin unison şəklində birləşməsidir.

==Cinsi əlaqə==
Cinsi əlaqə (və ya koitus) - ənənəvi heteronormativ anlayışda iki fərdin cinsi həzz alınmasına və nəslin artırılmasına yönəlmiş cinsi kontakt.

==Cinsi həyatın alternativ formaları==
(contracted; show full)
'''Aybaşı'''

Hamilə olmayan qadınlarda, yetkinlik çağından klimaksa qədər ayda bir dəfə vaginadan gələn qan.

'''Bəkarət (bakirəlik)'''

Bakir və ya bakirə olma vəziyyəti. Cinsi əlaqədə olmamış kişiyə bakir, cinsi əlaqədə olmamış qadına isə bakirə deyilir. İslam və Şərq ölkələrində bakirəliyə xüsusi fikir verilir.
  

'''Bestiality'''

Bir insanın bir heyvanla cinsi əlaqədə olması, zoofiliya, heyvanlarla seks, heyvanlarla cinsi yaxınlıq,

'''Biseksual'''

Həm qadınlarla, həm də kişilərlə cinsi əlaqədə olmaq istəyi olan adamlar biseksual adlanır.

'''Cinsi cazibədarlıq'''

Fiziki gözəllik və ya adamın xarakterinin bir başqa adamı cinsi baxımdan cəzb etməsi,seksuallıq.  

'''Kunnilunqus (Cunnilungus)'''

Ağızla vaginanı yalamaq, qadın cinsi orqanının dodaq və dillə oyandırıb ehtirasa gətirmək

'''Dildo'''

Cinsi əlaqədə istifadə edilən süni penis. Seks-şoplarda satılır. Seksual partnyoru olmayan qadınlar və əri aseksual (impotent) kişi olan qadınlar tərəfindən istifadə olunur.

'''İnsest'''

İki qan qohumunun cinsi əlaqədə olması. Oğul və ana arasında cinsi əlaqə, ata və qızın seksi, qardaşın bacını zorlaması və s. insest sayılır. Dünya dinlərinin hamısında və əxlaq qaydalarında qadağan edilib. Qədim Misirdə fironlar bacıları ilə cinsi əlaqədə ola bilirdi. Hazırda əsasən seks etiket qaydaları pozulmuş, əxlaq dəyərləri olmayan insanlar arasında buna təsadüf edilir. Ən çox bacı və qardaşın seksi, ata və qızın cinsi əlaqəsi kimi hallara rast gəlinir. İslamda ən böyük günahlardandır.

'''Ereksiya'''

Penisin və klitorun qan dolma nəticəsində sərtləşməsi, seks üçün hazır vəziyyətə gəlməsi. "Seksual oyanıqlıq" sözünün sinonimi

⏎
⏎
'''Seksual fantaziya'''

Erotik istəyin və ya psixoloji ehtiyacın qarşılanması üçün insanın xəyalına gətirdiyi seksual arzular. Erotik xülyalar.

'''Fellatio'''

Penisi ağız ilə yalamaq. Oral seksin ən məşhur növü. İngilis dilində '''“blowjob”''' sözü ən çox geniş yayılmış sinonimidir.

'''Hermafrodit'''

Həm qadın həm də kişi cinsi orqanları olan insan.

'''Klitor (clitoris)'''

Qadının ən həssas xarici cinsi orqanı, vulvanın üst hissəsində yerləşir. Qadınların çoxu klitor ilə orqazm ola bilir (buna klitoral orqazm deyilir). Seks zamanı həm qadının,həm kişinin klitoru ovuşdurmaqla cinsi oyanıqlığı artırması geniş yayılmışdır.

'''Labia'''  

Qadının tənasül orqanında dodaq şəklində cisim, cinsiyyət dodaqları.

'''Masturbasiya'''

Adamın özü-özünü süni şəkildə cinsi oyandırması. Buna autoerotism də deyilir. Seksual partnyoru olmayan, yaşı az gənclər masturbasiya ilə daha çox məşğul olur. Lakin ailə qurmuş və aktiv cinsi həyat keçirən insanlar da mütəmadi olaraq masturbasiya edir və bu cinsi pozğunluq sayılmır.

(contracted; show full)

'''Sodomiya'''

Homoseksualizm, mavilik, əks cinslə cinsi əlaqədə olmaq. İngiliscə ''“sodomy”'' adlanır. Sodomiya (eynicinsli seks) adlanır. İslamda günah sayılır. Ən qədim seksual pozğunluqlardan biridir.

==Günə sekslə başlamağın xeyirləri==

Alimlər günə sekslə məşğul olmaqla başlayan kişilər və qadınların gün ərzində özlərini daha sağlam və xoşbəxt hiss etdiklərini üzə çıxarıb.
  

Rusiya mətbuatına istinadən verilən məlumata görə, araşdırma səhər seksinin insanın immunitetini gücləndirdiyini, onu infeksiyalardan qoruduğunu da sübut edib. Üstəlik, təxminən 1 ay ərzində hər səhər sekslə məşğul olan insanın dərisi səpkilərdən, sızanaqlardan təmizlənməyə başlayır.

(contracted; show full)* [http://www.ameanet.org/memberz/ Kunstwerke zum Thema Sex] im World Museum of Erotic Art
* [http://www2.hu-berlin.de/sexology/Home_DE/Startseite/startseite.html Magnus-Hirschfeld-Archiv für Sexualwissenschaft]

== İstinadlar ==
{{İstinad siyahısı}}

[[Kateqoriya:İnsan davranışları]]
[[Kateqoriya:Seks]]