Difference between revisions 5118609 and 5118612 on azwiki

Azərbaycanda müxalifət qüvvələrinə bir neçə partiya və son illərdə bu partiyalar tərəfindən yaradılmış "Siyası Partiya Blokları" aiddir.

= Partiyalar =
==[[Azərbaycan Liberal Demokrat Partiyası]]==
[[Şəkil:ALDPaz-logo.jpg|thumb]]
(contracted; show full)

2019-cu il Bələdiyyə Seçkilərinə rəsmən qatılmasa da partiya bir neçə namizədi dəstəkləyib.

[[2020-ci il Parlament Seçkiləri]]ndə isə REAL Partiyası REAL Cümhuriyyətçilər İttifaqı şəklində qatılıb. İttifaq bitərəflərdən və REAL-çılardan ibarət olub. 30 nəfər namizəddən 3-ü II, 3-ü III yeri tutub. Partiyadan mandat qazanan tək namizəd isə [[Erkin Qədirli]] oldu.


= Simalar =
[[Şəkil:Fuad Əliyev (siyasətçi).jpg|thumb]]
Fuad Ağası oğlu Əliyev
Əliyev Fuad Ağası oğlu 4 aprel 1970-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub.

1986-cı ildə 160 №-li orta məktəbi bitirib. Həmin ildə Azərbaycan Xarici Dillər İnstitutuna (AXDİ) qəbul olunub.

1988-1989-cu illərdə Moskva və Mıtişi şəhərlərində orduda xidmət edib.

1992-ci ildə AXDİ-ni bitirib.

Əmək fəaliyyətinə 1986-ci ildə BNZ-də fəhləlikdən başlayıb. 1989-1991-ci illərdə Səbail rayonun Komsomol təçkilatında (sərbəst katib) işləyib. 1992-1995-ci illərdə Moskva şəhərində firmanın təsisçi və prezidenti vəzifəsində çalışıb. 1995-1996-ci illərdə Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin Kooperativ idarəsində əməkdaş vəzifəsində çalışıb.

Siyasi fəaliyyətə 1997-ci ildən başlayıb. Azərbaycan Liberal Partiyasının (ALP) üzvü və ALP beynəlxalq komitəsinin əməkdaşi olub. 1998-ci il sentyabr ayından Azərbaycan Liberal Demokrat Partiyasının (ALDP) yaradılması üçün təşəbbüs qrupunun üzvü olub. 1999-cu il yanvarın 30-da ALDP təsis konfransında ALDP sədrinin I müavini seçilib. 2001-ci il fevralın 15-də ALDP-nin növbədənkənar konfransında sədr seçilib. 2001-ci il sentyabrın 15-də ALDP-nin I qurultayında yenidən sədr seçilib. 2017-ci il aprelin 12-i ALDP V Qurultayında yenidən sədr seçilib.

2008-ci il Azərbaycan Respublikası prezidenti seçkilərində prezident postuna namizədləyini irəli sürüb. Bu seçkilərdə 7 namizəd arasında Fuad Əliyev 0.77% (28,423 səs) toplamaqla altıncı yeri tutub.

=== Ağasif Şakiroğlu ===
 [[Şəkil:Ağasif Şakiroğlu.jpg|thumb|left|200px|Ağasif Şakiroğlu]]
'''Ağasif Şakiroğlu''' (d. [[30 sentyabr]] [[1988]], [[Bakı]], [[Azərbaycan SSR]],) [[Gələcək Azərbaycan Partiyası]]nın sədri və lideri
[[Ağasif Şakiroğlu]] [[1994]]-cü ildə [[Bakı]] şəhərində, 276 saylı orta məktəbə daxil olmuş və [[2005]]-ci ildə həmin təhsil müəssisəsini bitirmişdir.
[[2012]]-ci ildə Ukraynanın [[Taras Şevçenko adına Kiyev Milli Universiteti]]nin Hüquq fakultəsinin qiyabi bölməsinə qəbul olmuşdur. [[2017]]-ci ildə ali təhsilini bitirmişdir. [[2006]]-cı ildən ictimai-siyasi həyata qoşulan [[Ağasif Şakiroğlu]] bir qrup gənclə bərabər Azərbaycan Demokratik Gənclər Hərəkatı adlı qurum təsis edərək ictimai-siyasi fəaliyyətə başlamışdır. [[2007]]-cı ilin sonlarında isə [[Müsavat Partiyası]]na qoşulub. 
[[2008]]-ci ildə 7 fərqli gənclər hərəkatlarının birləşməsi nəticəsində yaradılmış HƏDƏF Gənclər Koalisiyasının sədri seçilmişdir.
[[2011]]-ci ilin [[dekabr]] ayının 19-da üzvü olduğu [[Müsavat Partiyası]]ndan istefa verərək, öz siyasi fəaliyyətini [[Azərbaycan Respublikası]]nın eks-spikeri [[Rəsul Quliyev]]in lideri olduğu [[Açıq Cəmiyyət Partiyası]]nda (ACP) davam etdirmişdir.
[[2012]]-ci ilin [[fevral]] ayının 13-ü eks-spiker [[Rəsul Quliyev]]in müşaviri təyin edilmişdir.[[ 2013]]-cü ilin [[yanvar]] ayının 12-də isə eks-spiker [[Rəsul Quliyev]]in [[Azərbaycan]]dakı hüquqi və səlahiyyətli nümayəndəsi olaraq çalışmaqdadır. [[2013]]-cü ilin [[noyabr]] ayından eks-spiker [[Rəsul Quliyev]] ACP liderliyindən ayrıldığından və dekabr ayında ACP-nin bir partiya olaraq fəaliyyətinə xitam verildiyindən [[Ağasif Şakiroğlu]] da ACP-dən təmsil etdiyi Rəsul Quliyevlə bərabər ayrılmışdır.<ref>{{cite web|url=http://modern.az/az/news/47912#gsc.tab=0/|archiveurl=http://modern.az/az/news/47912#gsc.tab=0/|archivedate=2013-11-25 |title=AĞASİF ŞAKİROĞLU ACP-dən istefa verdi.|author= |date=2013 |work= |publisher=modern.az|accessdate=2018-08-11 |language=az}}</ref>
[[20 dekabr]] [[2013]]-cü il tarixində yeni Gələcək Azərbaycan adlı siyasi partiya təsis edən [[Ağasif Şakiroğlu]] və tərəfdarları [[23 fevral]] [[2014]]-cü ildə ilk təsis qurultaylarını keçirtmişlər.[[Gələcək Azərbaycan Partiyası]]nın (GAP) qurultayında eks-spiker [[Rəsul Quliyev]]in Azərbaycandakı nümayəndəsi [[Ağasif Şakiroğlu]] 5 il müddətinə [[Gələcək Azərbaycan Partiyası]]nın sədri seçilmişdir.<ref>{{cite web|url=http://musavat.com/news/son-xeber/gelecek-azerbaycan-partiyasinin-tesis-qurultayi-kechirildi_184296.html |archiveurl=http://musavat.com/news/son-xeber/gelecek-azerbaycan-partiyasinin-tesis-qurultayi-kechirildi_184296.html|archivedate=2014-10-7 |title=Gələcək Azərbaycan Partiyasının təsis qurultayı keçirildi.|author= |date=2014 |work= |publisher=musavat.com|accessdate=2014-2-23 |language=az}}</ref>

=== Isa Qəmbər ===
[[İsa Qəmbər]] (d. [[24 fevral]] [[1957]] - [[Bakı]], [[Azərbaycan SSR]]) - [[Müsavat Partiyası]]nın başqanı. 

[[1974]]-[[1979]]-cu illərdə [[Bakı Dövlət Universiteti]]nin tarix fakültəsində təhsil alıb. [[Azərbaycan Xalq Cəbhəsi|AXC]]-nin yaradıcılarından biri, ilk İH-nin üzvü, [[1990]]-[[1991]]-ci illərdə AXC təşkilat şöbəsinin müdiri, sonra sədr müavini olub. [[1990]]-cı ildə xalq deputatı seçilib. [[1991]]-ci ildə Azərbaycan Ali Soveti Milli Şurasında Xarici İşlər komissiyasına sədrlik edib. [[1992]]-ci ilin may ayında Ali Sovetin sədri seçilib. [[1992]]-ci il may-iyun aylarında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin səlahiyyətlərini icra edib.
Müsavatı bərpa edən mərkəzə rəhbərlik edib və [[1992]]-ci ilin noyabr ayında Müsavat Partiyasının III Bərpa Qurultayında təşkilatın başqanı seçilib.

[[2003]]-cü ildə [[Azərbaycan Respublikası Prezidenti]] seçkilərində iştirak edir və 14% toplayaraq ikinci yeri tutur. [[2005]]-ci ildə "Azadlıq", [[2010]]-cu ildə isə "AXCP-Müsavat" blokunun tərkibində [[15 saylı Yasamal birinci seçki dairəsi]]ndən deputatlığa namizədliyini irəli sürüb lakin qalib gələ bilməyib. Hal-hazırda [[Müsavat Partiyası]]nın başqanı, "AXCP-Müsavat" blokunun həmsədri vəzifələrində çalışır.

=== Əli Kərimli ===
[[Əli Kərimli]] (d. [[28 aprel]] [[1965]] - [[Saatlı]], [[Azərbaycan SSR]]) - [[Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası]]nın sədri.

[[1991]]-ci ildə [[Bakı Dövlət Universiteti]]nin hüquq fakültəsini bitirir. Daha sonradan "Yurd" ictimai birliyinin yaradıcısı olub. Daha sonradan AXC Ali Məclisinin üzvü, daha sonradan isə Ali Məclisin sədr müavini vəzifəsində çalışmağa başlayıblar.  [[1994]]-cü ilin may ayında Bakı şəhərinə qayıdıb və [[AXCP]] sədrinin siyasi məsələlər üzrə müavini təyin edilib. 1995-ci il noyabrın 12-də proporsional siyahı ilə AXC-dən Milli Məclisin deputatı seçilib. Əbülfəz Elçibəyin vəfatından sonra AXCP iki hissəyə - konservativ (KXCP) və reformist qanadlara bölünür. Kərimli reformist qanadının rəhbəri olur. Hazırda AXCP-nin sədridir.

=== Lalə Şövkət ===
[[Lalə Şövkət]] (d. [[7 noyabr]] [[1951]] - [[Bakı]], [[Azərbaycan SSR]]) - [[Azərbaycan Liberal Partiyası]]nın sədri və [[Vətəndaş və İnkişaf Partiyası]]nın yaradıcısı. [[2005]]-ci ildən aktiv siyasətdən uzaqlaşıb.

[[Azərbaycan Tibb Universiteti]]ndə təhsil alıb. [[1993]]-cü ildə [[Heydər Əliyev]] tərəfindən [[Azərbaycan Respublikası]] dövlət katibi vəzifəsinə təyin olunmuşdu. [[1995]]-ci ildə [[Azərbaycan Liberal Partiyası]]nın əsasını qoyub. [[2003]]-cü ildə [[Azərbaycan Respublikası Prezidenti]] seçkilərində iştirak edib və 7 namizəd arasında 4-cü yeri tutub. [[2005]]-ci ildə [[Azadlıq Siyasi Partiyalar Bloku]]na qoşulub, lakin parlamentdə yer uda bilməyib. Bundan sonra aktiv siyasətdən uzaqlaşıb.

=== Rəsul Quliyev ===
[[Şəkil:Rəsul Quliyev 29.03.2011.jpg‎‎|thumb|left|200px|Rəsul Bayram oğlu Quliyev]]

[[Rəsul Quliyev]] (d. [[10 dekabr]] [[1947]] - [[Qazançı]], [[Naxçıvan MSSR]], [[Azərbaycan SSR]], [[SSRİ]]) — [[Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi]]nin sabiq sədri, Gələcək Azərbaycan Partiyasının fəxri üzvü.

[[1989]]-cu ildə Sovet İttifaqında ilk dəfə olaraq, rəhbərlik etdiyi Baki Neftayırma zavodunda alternativ əsasla seçki təşkil edir. [[1990]]-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Ali Sovetinə deputat seçilir. [[1991]]-ci ildə Azərbaycan Respublikası Dövlət Müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra - [[1992]]-ci il [[7 dekabr|dekabrın 7-də]] [[Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkəti]]nin vitse-prezidenti-Neft və qaz emalı üzrə Baş İdarənin rəisi təyin edilir. [[11 may]] [[1993]]-cü ildə Azərbaycan Respublikası Baş nazirinin müavini təyin edilmişdir. [[1993]]-cü ilədək bu vəzifədə çalışmışdır. [[29 iyul]] [[1993]]-cü ildə Azərbaycan Respublikasının xalq deputatı olan Rəsul Quliyev [[Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi]]nin üzvü seçilmişdir. [[1995]]-ci ildə yenidən Milli Məclisin üzvü və [[Azərbaycan]] Parlamentinin sədri seçilib. [[1996]]-cı il [[11 sentyabr|sentyabrın 11-də]] Milli Məclisin sədri postundan istefa verib. Həmin ildən bu günə kimi [[ABŞ]]-da siyasi mühacir həyatı yaşayır. [[2003]]-cü ildə keçirilmiş Azərbaycan Respublikası prezidentinin seçkilərində [[Azərbaycan Demokrat Partiyası]] tərəfindən Azərbaycan Respublikası prezidentliyinə namizədliyi irəli sürülmüş, lakin [[Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyası]] tərəfindən Azərbaycan Respublikası prezidentliyinə namizəd kimi təsdiq olunmamışdır. [[2005]]-ci ildə Azərbaycanda parlament seçkilərinə qatılmag məqsədilə vətənə qayıdarkən, Azərbaycan beynəlxalq hava limanı Rəsul Quliyevin mindiyi təyyarəni qəbul etməkdən imtina edir. Buna görə də təyyarə məcburi olarag Ukraynanın Simferopol şəhərinə enir. Orada Rəsul Quliyev isə Azərbaycan hökumətinin təzyiqi sayəsində həbs edilir. ABŞ və nüfuzlu beynəlxalq təşkilatların təzyiqi nəticəsində 3 gündən sonra azadlığa buraxılır. 2011-ci ildə Strasburq Beynəlxalq Məhkəməsi onun [[2005]]-ci ildə Azərbaycanda keçirilən parlament seçkilərində qələbə qazanması barədə qərar qəbul edib. [[2011]]-ci ilin dekabr ayında internetdə öz blogunu yaradıb və [[2013]]-cü il [[Azərbaycan Respublikası Prezidenti]] postuna namizədliyini irəli sürəcəyini bildirib. Bundan başqa [[2012]]-ci ildə o [[Azərbaycan]]ın digər müxalifət liderlərinə ismarıj göndərərək onların siyasətdən getmələrini tələb edib. Rəsul Quliyevin dediyinə görə o [[2013]]-cü ilə qədər [[Azərbaycan]]a qayıdacaq və burada yeni və güclü bir müxalifət partiyası yaradacaq.

=== İqbal Ağazadə ===
[[İqbal Ağazadə]] - (d. [[18 sentyabr]] [[1968]] - [[Füzuli]], [[Azərbaycan SSR]], [[SSRİ]]) — [[Ümid Partiyası]]nın sədri.

[[Bakı Dövlət Universiteti]]ndə şərqşünaslıq fakültəsində və Kiyev Dövlət Universitetində hüquqşünaslıq fakültəsində təhsil alıb. [[2000]]-ci ildə [[Ümid Partiyası]]nın sədri seçilib. [[2000-ci il Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinə seçkilər]]də 3 saylı Xətai üçüncü seçki dairəsindən qalib gəlib. [[2005]]-ci ildə yenidən deputat seçilib. Bundan başqa [[2005]]-ci ildə [[Azadlıq Siyasi Partiyalar Bloku]]nu dəstəkləyib və onların mitinqlərində də iştirak edib. [[2008]]-ci ildə [[Azərbaycan Respublikası Prezidenti]] seçkilərində iştirak edib və 2.32% səs yığmaqla 2-ci yeri tutub. Lakin hələ seçkilərdən qabaq o seçkilərin nəticələrini qəbul etməyəcəyini bildirib. [[2010]]-cu ildə deputat seçkilərində qalib gələ bilməyib.


===Gənc fəallar===
Tural Abbaslı([[Müsavat]]),Əhəd Məmmədli([[Müsavat]]),Əbülfəz Qurbanlı([[AXCP]]),Bəxtiyar Hacıyev,Turqut Qəmbər(NİDA),Qiyas İbrahimov,Bayram Məmmədov,Azad İsazadə(AGT),Cavad Qurbanlı([[Rifah Vətəndaş Hərəkatı]]),Asim Məmmədov([[Rifah Vətəndaş Hərəkatı]]),Hacı Tale Bağırov və s. kimi gənc liderlər də olmuşdur.Lakin bu gənclərin fəaliyyətinə hər zaman əngəllər də yaradılmışdır.⏎
⏎
= Siyasi bloklar =
== Bizim Azərbaycan (2003-2005) ==

{{main|Bizim Azərbaycan Siyasi Partiyalar Bloku}}

"Bizim Azərbaycan" siyasi partiyalar bloku [[29]] [[mart]] [[2003]] tarixində təsis olunub. Bu bloka 21 siyasi partiya və onlarla siyasi icma daxil olub. [[2003]]-cü il prezident seçkilərində bu blok [[İsa Qəmbər]]i dəstəkləyib. Seçkilərdən sonra isə 2 qola bölünüb. Birinci qol [[İsa Qəmbər]]i dəstəkləməyə davam edib və [[2005]]-ci ildə [[Azadlıq Siyasi Partiyalar Bloku]]na daxil olub. İkinci (contracted; show full)== Həmçinin bax ==
* [[Azərbaycan iqtidarı]]

== İstinadlar ==
{{İstinad siyahısı}}

[[Kateqoriya:Azərbaycanda siyasət]]
[[Kateqoriya:Siyasi müxalifət]]