Revision 5467931 of "İkinci Ukrayna cəbhəsi" on azwiki

{{qaralama-az}}
'''İkinci Ukrayna cəbhəsi''' - [[İkinci dünya müharibəsi]]ndə sovet qoşunlarının strateji formalaşması.<br/>
16 oktyabr 1943-cü il Ali Komandanlığının əmrinə əsasən  20 oktyabr 1943-cü ildə Çol Cəbhəsinin adının dəyişdirilməsi ilə cənub-qərbində yaradılmışdır.<br/>Oktyabr-dekabr 1943-cü ildə,Köprübaşını genişləndirmək üçün cəbhənin qoşunları Pyatihatsk və Znamensk əməliyyatlarını keçirtdilər.Nəticədə 20 dekabrda Kirivoqrad və Krivoy Roq yanaşmalarına çatdılar.<br/>
1944-cü ilin qışında Ukraynada Qızıl Ordunun strateji hücum zamanı cəbhənin qüvvələri Kirovoqrad əməliyyatı keçirilmişdir və sonra 1-ci Ukrayna Cəbhəsi qoşunları ilə birlikdə Korsun-Şevcenko əməliyyatını keçiriblər,nəticədə düşmənin 10 diviziyasını məhv ediblər.<br/>
1944-cü ilin yazında cəbhə Umman-Botoşansk əməliyyatını həyata keçirib,Almanların 8-ci ordusunu və 1-ci tank ordusunun bir hissəsini məglub ediblər.1-ci Ukrayna Cəbhəsi ilə birlikdə Alman ordusunun "Cənub" ordu birləşmələrin müdafiə xəttini kəsidilər,Sağ sahil Ukrayna və Moldovanı azad etdilər.<br/>1944-cü ilin avqustunda 2-ci Ukrayna cəbhəsi Yassı-Kişinyov strateji əməliyyatda iştirak etmişdir.Bu əməliyyatın gedişatında almanların 22 və demək olar ki,bütün  Rumıniya bölmələri məhv edilmişdir.<br/>
Dekabr ayında Buxarest-Arad əməliyyatında Rumıniyanin ərazisini demək olar ki düşməndən tam azad etdilər.<br/>
1944-cü ilin oktyabrında 2-ci Ukrayna cəbhəsi Debrecensk əməliyyatını həyata keçirib,Alman ordusunun  "Cənub" ordu birləşmələrinə böyük zərbə vurub,Budapeşt rayonunda düşmənə ağır zərbə vurmağ üçün əlverişli mövqe tutdular. Sonra qoşunlar 3-cü Ukrayna cəbhəsiylə və Dunay hərbi donanması ilə birlikdə 1944-1945 illərdə Budapeşt strateji əməliyyatını keçirtdib,düşmənin 188 minlik birləşməsini əhatə edib məhv etdikdən sonra,Budapeşti tutub Vyana istiqamətinə bir hücum üçün şərait yaratdılar.<br/>
1945-ci ilin mart-aprel aylarında 2-ci Ukrayna Cəbhəsi sol qanad qoşunları Vyana strateji əməliyyatında iştirak edərək 3-cü Ukrayna Cəbhəsi ilə birlikdə, Macarıstan tam,Çexoslovakiyanın yarısını, Avstriyanın şərqini və onun paytaxtını azad etdilər.<br/>
6-11 may 2-ci Ukrayna Cəbhəsi Praqa strateji əməliyyatında iştirak etdilər. Əməliyyat nəticəsində Alman silahlı qüvvələri tam məğlub oldu və Çexoslovakiyanı tam azad etdilər.

== Xarici keçidlər ==
* {{cite web|url=http://bse.sci-lib.com/article117707.html|title=Cəbhə|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CYGZ1Z4L?url=http://bse.sci-lib.com/article117707.html|archivedate=2012-11-30|access-date=2013-05-06|url-status=live}}
* {{cite web|url=http://victory.mil.ru/rkka/|title=Boyük Vətən Müharibəsinin bütün cəbhələri|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CYGZy5Cq?url=http://victory.mil.ru/rkka/|archivedate=2012-11-30|access-date=2013-05-06|url-status=dead}}
* {{cite web|url=http://www.94d.ru/warway.php?id=132|title=İkinci Ukrayna cəbhəsi|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CYGakwKc?url=http://www.94d.ru/warway.php?id=132|archivedate=2012-11-30|access-date=2013-05-06|url-status=live}}

[[Kateqoriya:İkinci dünya müharibəsi]]