Difference between revisions 1925847 and 1971795 on bewiki

{{НП
|статус                = Горад
|беларуская назва      = Марыупаль
|арыгінальная назва    = Маріуполь
|падначаленне          = 
|краіна                = Украіна
|герб                  = Mariupol gerb.png
|сцяг                  = flag_Mariupol.jpg
(contracted; show full)
гразевы курорт. Марыупаль уваходзіць у дзясятку буйнейшых гарадоў Украіны, горад з'яўляецца важнейшым прамысловым і эканамічным цэнтрам краіны. Раён кампактнага пражывання [[грэкі|грэкаў]].

== Пераклад назвы ==
Сучаснае назву «Марыупаль» адбываецца ад слова «полі» (па-грэчаску «Πόλη» — «горад») і азначае «Горад Марыі» (у гонар Марыі Фёдараўны — спадчынніцы царскага трона).

== Гісторыя ==

{{арфаграфія}}⏎
Марыупаль быў заснаваны ў шаснаццатым стагоддзі, як казацкі вартавы пост («зымовнык») спачатку пад назвай «Дамаха», а пазней як казацкая крэпасць пад назвай «Кальміус» (па назве размешчанай тут ракі), з 1611 стаўшы адміністрацыйным цэнтрам "«Кальміускай Паланкі» "- адміністрацыйнай адзінкі ўкраінскіх казакоў. З 1774 тэрыторыя сучаснага горада стала належаць Расійскай Імперыі, згодна з Кючук-Кайнарджійскому мірнаму дагавору. У 1778 годзе тут быў заснаваны першы на тэрыторыі сучаснага Данбаса горад — Паўлаўск, з'явілася першая царква. Праз адзін год расійскае царскі ўрад вырашыла перасяліць сюды 18408 грэкаў, якія прыгняталі, знаходзячыся ў Крыме. Перасяленнем грэкаў з Крыму кіраваў мітрапаліт Ігнат, які затым доўгі час кіраваў горадам. З 29 верасня 1779 года горад мае цяперашняя назва — Марыупаль.

Доўгі час горад з'яўляўся месцам выключнага пражывання грэкаў, развіваўся як буйны цэнтр гандлю і рыбнай лоўлі. У дзевятнаццатым стагоддзі горад стаў цэнтрам Марыупальскія павета — адміністрацыйнай адзінкі Расійскай Імперыі. У канцы дзевятнаццатага стагоддзя тут былі пабудаваны марскі порт (29 Жніўня 1889) і чыгунка (1882 год), якая злучыла Марыупаль з асноўнымі рэгіёнамі краіны, пачала развівацца цяжкая прамысловасць (1 Ллютыага 1897 года пабудаваны завод «Нікапаль-Марыупальскія грамадства», а ў 1899 пабудаваны завод «Рускі Провіданс», цяпер гэтыя два заводы ўваходзяць у склад Марыупальскія металургічнага камбіната імя Ілліча). Да 1920 года горад стаў адным з найбуйнейшых металургічных цэнтраў дзяржавы. Савецкая ўлада ў горадзе была ўстаноўлена 30 снежня 1917 ў выніку ўзброенага паўстання, але практычна без ахвяр. З 7 Сакавік 1923 года па 27 лютага 1932 г горад стаў цэнтрам Марыупальскія акругі — адміністрацыйнай адзінкі Украінска(contracted; show full)== Спасылкі ==
{{Commons|Category:Mariupol|выгляд=міні}}
* [http://www.mariupol.com.ua Афіцыйная старонка]

{{зноскі}}

{{DEFAULTSORT:Марыупаль}}
[[Катэгорыя:Гарады Данецкай вобласці]]