Revision 1174055 of "Усход" on bewiki

[[Выява:Sunrise in Southeast Alaska - NOAA.jpg|thumb|200px|Узыход]]
[[Выява:Myrtle Beach Sunrise1.jpg|thumb|200px|Узыход сонца]]
[[Выява:Sun Refraction.jpg|thumb|200px|Уплыў рэфракцыі на бачнае становішча сонца]]
{{іншыя значэнні}}
'''Уcход''', '''узыход''' — з'яўленне [[свяціла]] над [[гарызонт]]ам дадзенага месца; знікненне свяціла з гарызонту называецца [[заход]]ам.

З прычыны рэфракцыі назіраныя моманты усходу і заходу свяцілы не супадаюць з сапраўднымі момантамі знаходжання яго на гарызонце.

Для месца зямной паверхні, паўночная ці паўднёвая шырата якога роўная φ, абедзве з'явы маюць месца толькі для тых свяцілаў, паўночнае або паўднёвае схіленне якіх менш 90 °-φ. Так, напрыклад, для Віцебска, шырыня якога каля 55 °, ўзыходзяць і заходзяць толькі тыя свяцілы, схіленне якіх менш 30 °:

* свяцілы, паўночнае схіленне якіх больш 30 °, заўсёды знаходзяцца над гарызонтам Віцебска,
* свяцілы, паўднёвае схіленне якіх больш 30 °, застаюцца заўсёды пад гарызонтам яго.

== Гл. таксама ==
{{commonscat|Sunrises}}
* [[Акранічны ўзыход]]
* [[Геліякічны ўзыход]]
* [[Дыфузнае выпраменьванне неба]]
* [[Заход]]
* [[Зялёны прамень]]
* [[Світанак]]
* [[Узыход і заход Сонца]] (табліца для некалькіх гарадоў)

{{Суткі}}

[[Катэгорыя:Сонца]]
[[Катэгорыя:Святло]]
[[Катэгорыя:Атмасфера]]

[[ar:شروق]]
[[arc:ܕܢܚܐ]]
[[ay:Qhantati]]
[[bat-smg:Saulietekis]]
[[bg:Изгрев]]
[[ca:Ortus]]
[[da:Solopgang]]
[[de:Sonnenaufgang]]
[[en:Sunrise]]
[[es:Orto]]
[[fi:Auringonnousu]]
[[fr:Lever de soleil]]
[[he:זריחה]]
[[id:Matahari terbit]]
[[it:Aurora (giorno)]]
[[iu:ᐅᓪᓛᖅ/ullaaq]]
[[ja:天体の出没]]
[[ko:해돋이]]
[[la:Sol oriens]]
[[lt:Saulėtekis]]
[[lv:Lēkts]]
[[mr:सूर्योदय]]
[[nl:Zonsopgang]]
[[nn:Solrenning]]
[[no:Soloppgang]]
[[pl:Świt]]
[[pt:Nascer do Sol]]
[[qu:Inti lluqsiy]]
[[ru:Восход]]
[[simple:Sunrise]]
[[sv:Soluppgång]]
[[ur:طلوع]]
[[vi:Mặt Trời mọc]]
[[wo:Njël]]
[[zh:日出]]