Difference between revisions 85084 and 85085 on cewiki

{{АМ
 |гӀала, эвластатус                        =  Эвла
 |нохчийн цIе                        =  Юрт-Аух 
 |шен цIе                            =  Калининаул
 |чу йогlумуьтӀахь                           =
 |пачхьалкх                          = Оьрсийн Федераци
 |хгероб                               = 
 |байракх                            = 
 |муха ю дицар херогербан сурт хӀоттор                  = 
 |муха ю дицар байракхбайракхан сурт хӀоттор               = 
 |гербан шоьрала херо                       = 
 |шоьрала байракхибайракхан шоьрала                   = 
 |lat_deg = 43.073686
 |lon_deg = 46.564272 
 |CoordAddon                         = 
 |CoordScale                         = 
 |пачхьалкхан кардана шоьралабарам        = 300
 |регионан кардана шоьралабарам             = 300
 |кlӀоштан кардана шоьралабарам            = 300
 |регионан гартайп                       = Субъект
 |регион                             = ДегIeстан
 |регион таблицехь                   = ДегIeстан
 |кlӀоштан гартайп                        = КIошт
 |кlӀошт                              = Казбекан кIошт
 |кlӀошт таблицехь                    = Казбекан кIошт{{!}}Казбекан
 |общин гарюкъараллин тайп                          = 
 |общинюкъаралла                              = 
 |общинюкъаралла таблицехь                    = 
 |чуюкъара екъалоялар                        = 
 |коьртан гартайп                        = 
 |коьртаниг                          = 
 |кхоьлан тархйиллина терахь                       = 
 |цхьалгIдуьххьара хьахинааяр                   = 
 |хьалхе хиллтохарлера цIераш                 = 
 |барам елла ханстатус елла терахь                     = 
 |латта                              = 
 |леокхале гарлан тайп                        = 
 |юкъанхи хIоттарал леокхалла                      = 
 |Ӏалам                              = 
 |коьрта мотт                        = 
 |хъоманаш дехашдукъаьмний хӀоттам                   = нохчи сюли
 |бахархой диндинан хӀоттам                       = бусулбанаш
 |бахархой дуккхалла                 = 
 |бахархой дlабазбарналарар шо            = 
 |халкъа алсамадамийн луьсталла                   = 
 |чу йогIу гӀаланаш эвланаш латтанаш = 
 |хъоманаш дехашдуагломераци = 
 |къаьмний хӀоттам                   = 
 |бахархой диндинан хӀоттам                       = 
 |дакъошца йолу къомабахархой цlӀераш         = 
 |сахьтан аса                        = 
 |DST                                = 
 |зlен ишар                          = 87279
 |почтиан индекс                       = 368157
 |почтиан индексаш                      = 
 |машинийан ишар                       = 
 |идентификатори гаран тайп                 = ОКАТО{{!}}ОКАТО ишар
 |цифровы идентификаторан терахьаш              = 82222000008
 |Кадегар Commons чохь               = Kalininaul
 |сайт                               = 
 |сайта мотт                         = 
}}
'''Юрт-Аух''', '''Шира-Юрт''' (керла цlе Калининаул ю) — иза нохчийн эвл ю [[Казбекан кIошт|Казбекан кlӀоштехь]] [[ДегIeстан]].

== Латгаредарна долу хьал ==

Аух эвл Акташ олучу хинан бакъхьа агIор ю, Саласу олуш долун охьадогIу хи цуьнах кхетачехь, Ленинаул олучу эвланан дуьххьал, Хасу-эвлан 18 км къилбехьа, Нохчий Пачхьалкхан дозанехь.

Оцун йухера адам-Iаш долун эвланаш:  къилбаседехьа — Ленинаул эвл, къилбехьа  — Алмак эвл, малхбузехьа — Гилна а Зандак эвланаш (Нохчийчоь), малхбалехьа — Дылым олу эвла (кIоштий юкъ).



== Бахархой ==
Юртахь бяхш бу — 4,4 эзар 75 %  [[Суйьлий]] и 25 % — [[нохчи]]<ref>[http://www.ethno-kavkaz.narod.ru/kazbek02.html Этнокавказ. Национальный состав Казбековского района по данным переписи 2002]</ref>.

== Истори ==
Дуьхьар эвл йинарш бу нохчий (аккхий тукхум). 
Хьалха кхин хилла йолу эвлан цIе Шира-Аьккха.
Аух эвлан адман дукхалла дIаяздира 1926 шарахь, цигахь Iаш дара 1&nbsp;196 адам.
Аух эвл 1944 шо кхаччалц чуйогIуш йара АухкIоштанчу. 1944 шарахь беригге нохчий махках баьхначу хенахь (Сибреха), Аух эвл, оц чудогIу латтанаш а, дIаделлера луларчу эвлара Суьйлишка (Авархошка) лелада.

1956 шарахь, нохчашна бакъо елира юху шай цIабахка, амма ДегIестнера куьйгалхоша бакъо цайелир шай цIийношчу баха, массех шо даьлча, шай дайх дисина долу латтанаш а, цIийнош а ахча луш эцадизир.

Аьккхий бохийра, церан эвла баьхкира [[Суйьлий|суйьлий]] шаьш нохчийн эвла богlучу хенахь, илли олуш хиллера цара дуккха вехийла хьо Исталин тхуна бохуш, нохчийн эвланаш шан совгlатан яларна бохуш.

== Тейпанаш ==
Юртахь lешду аккхий [[тейп]]анаш:
# [[Пхьарчхой]], 
# [[Биттрой]], 
# [[Чlенти]], 
# [[Чонтой]], 
# [[Шинрой]], 
# [[Нокхой]], 
# [[Ваьппий]], 
# [[Iаккой]].

== Сурташ ==
<gallery> 
сурт:Юртаух Хоте.jpg|Хоте Юрт-Аухан дакъа
сурт:Selo Yurt-auh.jpg|Эвла Юрт-Аух 
сурт:Акташ и Саласу.jpg|Акташ Саласух, кхета метиг
сурт:Мечеть в Юртаухе.jpg|Нохчийн шира маьждиг (1904 шарахь дина)
сурт:Yurtauh yuzhnaya okraina.jpg|Къилбера аре Юрт-Аух 
сурт:Юртауховские горы.jpg|Юрт-Аух лаьмнаш
сурт:Калининаул.jpg|Юрт-Аух 
сурт:Gora Gebek-kala.jpg|Лам Гебек-Кхал 
сурт:Peyzazh na yuge Yurtauh.jpg|Къилб-малхбалера аре Юрт-Аух 
сурт:Ziyarat located in Yurt-Auh.jpg|Юрт-Аухер зирт 
сурт:Въезд в Юрт-Аух.jpg|Юрт-Аух чу вогIу некъ 
сурт:Верхний центр (Юрт-Аух).jpg|Юрт-Аухер шира эвлан юкъ 
сурт:Верхний центр Юрт-Ауха.jpg|Юрт-Аухер эвланюкъ 
сурт:Главная улица и мечеть (Юрт-Аух.jpg|Юрт-Аухер коьрта урам а маьждиг а
сурт:Новая_мечеть_в_Юрт-Аухе.jpg|Юрт-Аухер керла маьждиг  
 
</gallery>

== Ḣaźa. qin ==

== Bilgaldaqqar ==
{{Bilgaldaqqar}}

== Ḣaźorigaş ==

[[Кадегар:Нохчийчур ГIалнаш эвланаш]]