Revision 3630471 of "Euskal Herriko pertsona ospetsuak" on euwiki

[[Fitxategi:24 Basque people.jpg|thumb|300px|1. ilara: [[Antso III.a]], [[Juan Sebastian Elkano]], [[Ignazio Loiolakoa]], [[Frantzisko Xabierkoa]], [[Lope Agirre]], [[Fausto Elhuyar]]<br />
2. ilara: [[Tomas Zumalakarregi]], [[Anton Abadia]], [[Julian Gaiarre]], [[Pablo Sarasate]], [[Pío Baroja]], [[Cristobal Balentziaga]]<br />
3. ilara: [[Jorge Oteiza]], [[Pete T. Cenarrusa]], [[Eduardo Txillida]], [[Dolores Ibarruri]], [[John Garamendi]], [[Bernardo Atxaga]]<br />
4. ilara: [[Leopold Eyharts]], [[Miguel Indurain]], [[Jose Maria Olazabal]], [[Edurne Pasaban]], [[Imanol Harinordoquy]], [[Xabi Alonso]]]]

'''Euskal Herriko pertsona ospetsuak''' munduan ospea duen edo izan duen jendea da, [[Euskal Herria]]n jaioa edo bertan bizi (izan) dena —berdin diolarik [[euskaldun]]a edo [[erdaldun]]a izan—; bai eta euskal jatorri nabarmena duena ere. 

Bakoitza nabarmendu den arloaren arabera sailkatuko ditugu.

== Artistak ==
* [[Ignacio Zuloaga]] ([[1870]]-[[1945]]), margolaria.
* [[Cristobal Balentziaga]] ([[1895]]-[[1972]]), moda diseinatzailea.
* [[Jorge Oteiza]] ([[1908]]-[[2003]]), eskultorea.
* [[Eduardo Txillida]] ([[1924]]-[[2002]]), eskultorea.
* [[Nestor Basterretxea]] ([[1924]]-), eskultore eta margolaria.

== Erlijioa ==
* [[Ignazio Loiolakoa]] ([[1491]]-[[1556]]), [[Jesusen Konpainia]]ren sortzailea.
* [[Frantzisko Xabierkoa]] ([[1506]]-[[1552]]), misiolaria, lehenengo zazpi jesuitetako bat.
* [[Pedro Arrupe]] ([[1907]]–[[1991]]), Jesusen Konpainiako nagusi. 
* [[Ignacio Ellacuria]] ([[1930]]-[[1989]]), jesuita. 
* [[Jon Sobrino]] ([[1938]]-), jesuita.

== Esploratzaileak ==
* [[Juan Sebastian Elkano]] ([[1480]]-[[1526]]).
* [[Migel Lopez Legazpikoa]] ([[1502]]-[[1572]]).
* [[Andres Urdaneta]] ([[1508]]-[[1568]]).
* [[Lope Agirre]] ([[1510]]-[[1561]]).
* [[Katalina Erauso]] ([[1592]]-[[1650]]).
* [[Manuel Iradier]] ([[1854]]-[[1911]]).
* [[Leopold Eyharts]] ([[1957]]), astronauta.

== Filosofoak ==
* [[Yehuda Halevi]] ([[1070]]-[[1141]]). 
* [[Abraham Ben Meir Ibn Ezra]] ([[1092]]-[[1167]]).
* [[Miguel de Unamuno]] ([[1864]]-[[1936]]).
* [[Xabier Zubiri]] ([[1898]]-[[1983]]).
* [[Javier Sadaba]] ([[1940]]-).
* [[Joxe Azurmendi]] ([[1941]]-).
* [[Fernando Savater]] ([[1947]]-).

== Kirolariak ==
* [[Martin Zabaleta]] ([[1949]]-), mendizalea.
* [[Luis Arkonada]] ([[1954]]-), futbol atezaina.
* [[Juanito Oiarzabal]] ([[1956]]-), mendizalea.
* [[Martin Fiz]] ([[1963]]-), atleta.
* [[Miguel Indurain]] ([[1964]]-), [[txirrindulari]]a.
* [[Felix Iñurrategi]] ([[1967]]-[[2000]]), mendizalea.
* [[Alberto Iñurrategi]] ([[1968]]-), mendizalea.
* [[Bixente Lizarazu]] ([[1969]]-), futbolaria.
* [[Joane Somarriba]] ([[1972]]-), txirrindularia.
* [[Edurne Pasaban]] ([[1973]]-), mendizalea.
* [[Igor Astarloa]], ([[1976]]-), txirrindularia.
* [[Iker Iturbe]] ([[1976]]-), [[saskibaloi]] jokalaria.
* [[Imanol Harinordoquy]] ([[1980]]-), [[errugbi]] jokalaria.
* [[Almudena Cid]] ([[1980]]-), gimnasta.
* [[Patxi Usobiaga]] ([[1980]]-), eskalatzailea.
* [[Xabi Alonso]] ([[1981]]-), [[futbol]]aria.
* [[Irati Anda]], ([[1982]]) [[eskalada|eskalatzailea]].
* [[Aritz Aranburu]] ([[1985]]-), [[surf]]laria

== Literatura ==
* [[Yehuda Halevi]] ([[1070]]-[[1141]]), idazle, mediku eta filosofoa. 
* [[Abraham Ben Meir Ibn Ezra]] ([[1092]]-[[1167]]).
* [[Bernart Etxepare]] ([[1480]]?-[[?]]), idazlea. 
* [[Axular|Pedro Agerre "Axular"]] ([[1556]]-[[1644]]), idazlea. 
* [[Miguel Unamuno]] ([[1864]]-[[1936]]), idazle eta filosofoa.
* [[Pío Baroja]] ([[1872]]-[[1956]]), idazlea.
* [[Gabriel Aresti]] ([[1933]]-[[1975]]), idazlea. 
* [[Gotzon Garate]] ([[1934]]-[[2008]]), idazlea, teologoa, filosofoa eta filologoa.
* [[Bernardo Atxaga]] ([[1951]]-), idazlea.
* [[Marie Darrieussecq]] ([[1969]]-), idazlea.

== Musika ==
* [[Juan Crisostomo Arriaga]] ([[1806]]-[[1826]]), musikagilea.
* [[Julian Gaiarre]] ([[1844]]-[[1890]]), tenorra.
* [[Pablo Sarasate]] ([[1844]]-[[1908]]), bibolin-jole eta musikagilea.
* [[Jesus Guridi]] ([[1886]]–[[1961]]), musikagilea.
* [[Luis Mariano]] ([[1914]]-[[1970]]), tenorra.
* [[Maria Bayo]] ([[1961]]-), sopranoa.
* [[Fermin Muguruza]] ([[1963]]-), abeslari eta musikaria.
* [[Ainhoa Arteta]] ([[1964]]-), sopranoa.
* [[Inma Shara]] ([[1972]]-), [[orkestra]] zuzendaria.

== Politikariak ==
* [[Antso III.a]] ([[992]]-[[1035]]), Nafarroako erregea.
* [[Dominique Joseph Garat]] ([[1749]]-[[1833]]), politikaria eta idazlea. 
* [[Jacques Laffitte]] ([[1767]]–[[1844]]), [[Frantzia]]ko lehen ministroa.
* [[Tomas Zumalakarregi]] ([[1788]]-[[1835]]), militar [[karlista]]. 
* [[Sabin Arana]] ([[1865]]-[[1903]]), [[Euzko Alderdi Jeltzalea]]ren sortzailea.
* [[Dolores Ibarruri]] ([[1895]]-[[1989]]), [[Espainiako Alderdi Komunista]]ko kide nabarmena.
* [[Jose Antonio Agirre]] ([[1904]]-[[1960]]), [[Eusko Jaurlaritza]]ko lehenengo lehendakaria.
* [[Ramon Rubial]] ([[1906]]-[[1999]]), [[Espainiako Langileen Alderdi Sozialista|PSOEko]] presidentea. 
* [[Pete T. Cenarrusa]] ([[1917]]-), [[Idaho]]ko Estatu Idazkaria.
* [[John Garamendi]] ([[1945]]-), [[Kalifornia]]ko 46. gobernadoreordea.
* [[Juan Jose Ibarretxe]] ([[1957]]-), Eusko Jaurlaritzako seigarren lehendakaria.
* [[Michele Alliot-Marie]] ([[1946]]-), Frantziako ministroa.

== Zientzialariak ==
* [[Yehuda Halevi]] ([[1070]]-[[1141]]), [[mediku]]a. 
* [[Joan Jose Elhuyar]] ([[1754]]-[[1796]]), [[kimika]]ria. 
* [[Fausto Elhuyar]] ([[1755]]-[[1833]]), kimikaria.
* [[Anton Abadia]] ([[1810]]-[[1897]]), geografoa, astronomoa eta euskal kulturaren eragilea.
* [[Telesforo Arantzadi]] ([[1860]]-[[1945]]), [[antropologo]]a.
* [[Jose Migel Barandiaran]] ([[1889]]-[[1991]]), antropologo eta [[etnografo]]a.
* [[Pedro Migel Etxenike]] ([[1950]]-), [[fisika]]ria.

== Zinema ==
* [[Montxo Armendariz]] ([[1949]]-), zuzendaria.
* [[Julio Medem]] ([[1958]]-), zuzendaria. 
* [[Alex de la Iglesia]] ([[1965]]-), zuzendaria. 
* [[Juanma Bajo Ulloa]] ([[1967]]-), zuzendaria. 
* [[Unax Ugalde]] ([[1978]]-), aktorea.

[[Kategoria:Euskaldunak]]
[[Kategoria:Pertsonen zerrendak]]