Difference between revisions 2437067 and 2467541 on glwiki

{{Mover aos Galilibros}}
Este artigo pretende explicar o procedemento de''' comentario dun texto poético'''

=Introdución ó comentario de textos poéticos=

Pode ser un quen de recoñece-lo autor do texto e de facer unha breve introdución inserindo a súa obra na [[historia da literatura]] e a composición na súa obra. Con todo, como isto non ten, nin sequera que ser habitual, caso de non ser coñecedor da autoría, débese proceder cando menos a

# Determina-lo [[xénero literario]]
(contracted; show full)

====Tipos de verso pola posición do acento====
*Verso [[iámbico]]: O [[acento estrófico]] recae sobre unha sílaba par.
*Verso [[trocaico]]: O acento estrófico recae sobre unha sílaba impar.
Os versos poden ser [[preparoxítono]]s, [[paroxítono]]s e [[oxítonos]] segundo o acento recaia na antepenúltima, penúltima ou última sílabas.

[[Ficheiro:Verso1eue.jpg|600px|
rightdereita|Tipos de versos.]]


===A cantidade===
A [[cantidade]] é o cómputo métrico fonolóxico.
* [[sinalefa]]: unión nunha única sílaba da sílaba final dunha palabra que termina nunha [[vogal]] coa seguinte se esta comeza por vogal (''a pa'''tria es'''quecendo'', [[Eduardo Pondal]])
* [[dialefa]]: non realización de sinalefa para adaptar así un verso a determinada medida métrica.
(contracted; show full)
* [[apócope]]: supresión dunha sílaba no fin da palabra.
* [[paragoxe]]: adición dunha sílaba no fin da palabra (''Todo é folgar'''e''''', Rosalía).
* [[anacruse]]: sílabas febles, anteriores ao primeiro apoio rítmico do verso simple ou de cada hemistiquio composto, que poden non ser computadas ('''''envol'''veito en brancuras recentes de liño'', Cabanillas).

[[Ficheiro:Cantidade1eue.jpg|600px|
rightdereita|A cantidade.]]

===O acento===
* Acento estrófico: É o acento que aparece sempre na penúltima sílaba da última palabra do verso.
* Acentos rítmicos: Son os demais acentos do verso que coinciden co estrófico ao recaer en sílaba par ou ben impar.
* Acentos extrarítmicos: Son os acentos contiguos a un acento rítmico.

:''a'': átona; ''t'': tónica.

* Acento [[iámbico]]: a-t. ''O sol na corda está enterrado'' ([[X. M. Díaz Castro]])
* Acento [[trocaico]]: t-a. ''Uces e toxeiras nas estrelas'' ([[Eduardo Moreiras]])
* Acento [[dactílico]]: t-a-a. ''San Benitiño de Coba de lobo'' (Popular)
* Acento [[anfibráquico]]: a-t-a. ''As cóchegas brandas, as litas alegres'' ([[Rosalía de Castro|Rosalía]])
* Acento [[anapéstico]]: a-a-t. ''Víndeo ver como bule cós dedos'' (Rosalía)
* [[Verso de gaita galega]]: acento na terceira e novena no [[decasílabo]] ou na cuarta e décima no [[hendecasílabo]].

[[Ficheiro:Acento1eue.jpg|600px|rightdereita|O acento.]]

==='''Tipos de hendecasílabos'''===

# Hendecasílabo ITALIANO: Acento na 4ª, 8ª e 10ª
# Hendecasílabo ENFÁTICO: Acento na 1ª, 6ª e 10ª
# Hendecasílabo HEROICO: Acento na 2ª, 6ª e 10ª
# Hendecasílabo MELÓDICO: Acento na 3ª, 6ª e 10ª
(contracted; show full)

Fálase de '''encabalgamento suave''' cando o verso encabalgante chega até a quinta sílaba ou o sobrepasa.

'''Encabalgamento léxico''' é a fragmentación dunha palabra que se continúa no verso seguinte.

====Rima====
[[Ficheiro:Verso2eue.jpg|600px|
rightdereita|Tipos de versos.]]
Dependendo dos sons que riman, a rima pode ser:
* [[rima asonante]], cando só coinciden as vogais.
* [[rima consonántica]], cando coinciden os son vocálicos e os consonánticos.
* [[rima libre]], cando ningún verso coincide no seu esquema de rima.

Dependendo dos versos que riman entre si, a rima pode ser:
* [[rima abrazada]]: abba ou ABBA
(contracted; show full)| Copla de pé quebrado
| 4, 6, 8, 10 ou 12 versos que combinan sucesivamente dous octosílabos e un tetrasílabo. Rima variábel.
|-
| [[Estancia]]
| (7-11)
|-
|}
[[Ficheiro:Estrofa1eue.jpg|600px|
rightdereita|Tipos de versos.]]

==='''Tipos de poemas'''===

# [[Muiñeira]]: Serie ilimitada de versos de gaita galega.
# [[Vilancio]]: Versos de arte menor. Esta estrofa presenta primeiro un [[estribillo]] denominado cabeza, máis un pé de seis ou sete versos composto por unha [[mudanza]], un verso de enlace, e unha volta e unha represa. Os dous últimos versos riman con todo o estribillo ou coa súa parte final.
# [[Glosa]]: Texto breve comentado ou desenvolvido noutro máis extenso.
(contracted; show full)# Diferencia-los apartados do poema polas estruturas sintácticas semellantes.

==Temas relacionados==
*[[Poesía]]
*[[Figuras estilísticas]]
*[[Terminoloxía poética]]

[[Categoría:Crítica literaria]]