Revision 10721 of "છેલ્લો કટોરો" on guwikisource

{{header
 | title      = છેલ્લો કટોરો
 | author     = ઝવેરચંદ મેઘાણી
 | translator = 
 | section    = 
 | previous   = 
 | next       = 
 | notes      =  આ કાવ્ય ગોળમેજી પરિષદમાં જતી વેળા ગાંધીજીને માટે લખાયું હતું.
}}

છેલ્લો કટોરો ઝેરનો આ: પી જજો, બાપુ !<br>
સાગર પીનારા ! અંજલિ નવ ઢોળજો, બાપુ !<br>

અણખૂટ વિશ્વાસે વહ્યું જીવન તમારું:<br>
ધૂર્તો-દગલબાજો થકી પડિયું પનારું:<br>
શત્રુ તણે ખોળે ઢળી, સુખથી સૂનારું:<br>
આ આખરી ઓશીકડે શિર સોંપવું, બાપુ !<br>
કાપે ભલે ગર્દન ! રિપુ-મન માપવું, બાપુ !<br>

સુર-અસુરના આ નવયુગી ઉદધી-વલોણે,<br>
શી છે ગતાગમ રત્નના કામી જનોને ?<br>
તું વિના, શંભુ ! કોણ પીશે ઝેર દોણે !<br>
હૈયા લગી ગળવા ગરલ ઝટ જાઓ રે, બાપુ !<br>
આ સૌમ્ય-રૌદ્ર ! કરાલ-કોમલ ! જાઓ રે, બાપુ !<br>

કહેશે જગત : જોગી તણા શું જોગ ખૂટયા ?<br>
દરિયા ગયા શોષાઈ ? શું ઘન-નીર ખૂટયાં ?<br>
શું આભ સૂરજ-ચંદ્રમાનાં તેલ ખૂટ્યાં ?<br>
દેખી અમારાં દુ:ખ નવ અટકી જજો, બાપુ !<br>
સહિયું ઘણું, સહીશું વધુ: નવ થડકજો, બાપુ!<br>

ચાબુક, જપ્તી, દંડ, ડંડા મારના,<br>
જીવતાં કબ્રસ્તાન કારાગારનાં,<br>
થોડાઘણા છંટકાવ ગોળીબારના -<br>
એ તો બધાંય જરી ગયાં, કોઠે પડ્યાં, બાપુ !<br>
ફૂલ સમાં અમ હૈડાં તમે લોઢે ઘડ્યાં, બાપુ !<br>

શું થયું - ત્યાંથી ઢીંગલું લાવો-ન લાવો !<br>
બોસા દઈશું -ભલે ખાલી હાથ આવો !<br>
રોપશું તારે કંઠ રસબસતી ભુજાઓ !<br>
દુનિયા તણે મોંયે જરી જઇ આવજો, બાપુ !<br>
હમદર્દીના સંદેશડા દઈ આવજો, બાપુ !<br>

જગ મારશે મે'ણાં : ન આવ્યો આત્મજ્ઞાની !<br>
ના'વ્યો ગુમાની - પોલ પોતાની પિછાની !<br>
જગપ્રેમી જોયો ! દાઝ દુનિયાની ન જાણી !<br>
આજાર માનવ-જાત આકુળ થઈ રહી, બાપુ !<br>
તારી તબીબી કાજ એ તલખી રહી, બાપુ !<br>

જા, બાપ ! માતા આખલાને નાથવાને,<br>
જા વિશ્વહત્યા ઉપરે જળ છાંટવાને,<br>
જા સાત સાગર પાર સેતુ બાંધવાને –<br>
ઘનઘોર વનની વાટને અજવાળતો, બાપુ !<br>
વિકરાળ કેસરિયાળને પંપાળતો, બાપુ !<br>
ચાલ્યો જજે ! તુજ ભોમિયો ભગવાન છે, બાપુ !<br>
છેલ્લો કટોરો ઝેરનો પી આવજે, બાપુ !<br>

[[ઝવેરચંદ મેઘાણી]]

[[શ્રેણી:ગુજરાતી]]
[[શ્રેણી:ઝવેરચંદ મેઘાણી]]