Revision 15436 of "શ્રી રામચરિત માનસ/ સોળમો વિશ્રામ" on guwikisource

<br>
સખા સમુઝિ અસ પરિહરિ મોહુ૤ સિય રઘુબીર ચરન રત હોહૂ૥<br>
કહત રામ ગુન ભા ભિનુસારા૤ જાગે જગ મંગલ સુખદારા૥<br>
સકલ સોચ કરિ રામ નહાવા૤ સુચિ સુજાન બટ છીર મગાવા૥<br>
અનુજ સહિત સિર જટા બનાએ૤ દેખિ સુમંત્ર નયન જલ છાએ૥<br>
હૃદયઁ દાહુ અતિ બદન મલીના૤ કહ કર જોરિ બચન અતિ દીના૥<br>
નાથ કહેઉ અસ કોસલનાથા૤ લૈ રથુ જાહુ રામ કેં સાથા૥<br>
બનુ દેખાઇ સુરસરિ અન્હવાઈ૤ આનેહુ ફેરિ બેગિ દોઉ ભાઈ૥<br>
લખનુ રામુ સિય આનેહુ ફેરી૤ સંસય સકલ સઁકોચ નિબેરી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નૃપ અસ કહેઉ ગોસાઈઁ જસ કહઇ કરૌં બલિ સોઇ૤<br>
કરિ બિનતી પાયન્હ પરેઉ દીન્હ બાલ જિમિ રોઇ૥૯૪૥<br>
<br>
તાત કૃપા કરિ કીજિઅ સોઈ૤ જાતેં અવધ અનાથ ન હોઈ૥<br>
મંત્રહિ રામ ઉઠાઇ પ્રબોધા૤ તાત ધરમ મતુ તુમ્હ સબુ સોધા૥<br>
સિબિ દધીચિ હરિચંદ નરેસા૤ સહે ધરમ હિત કોટિ કલેસા૥<br>
રંતિદેવ બલિ ભૂપ સુજાના૤ ધરમુ ધરેઉ સહિ સંકટ નાના૥<br>
ધરમુ ન દૂસર સત્ય સમાના૤ આગમ નિગમ પુરાન બખાના૥<br>
મૈં સોઇ ધરમુ સુલભ કરિ પાવા૤ તજેં તિહૂઁ પુર અપજસુ છાવા૥<br>
સંભાવિત કહુઁ અપજસ લાહૂ૤ મરન કોટિ સમ દારુન દાહૂ૥<br>
તુમ્હ સન તાત બહુત કા કહઊઁ૤ દિએઁ ઉતરુ ફિરિ પાતકુ લહઊઁ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પિતુ પદ ગહિ કહિ કોટિ નતિ બિનય કરબ કર જોરિ૤<br>
ચિંતા કવનિહુ બાત કૈ તાત કરિઅ જનિ મોરિ૥૯૫૥<br>
<br>
તુમ્હ પુનિ પિતુ સમ અતિ હિત મોરેં૤ બિનતી કરઉઁ તાત કર જોરેં૥<br>
સબ બિધિ સોઇ કરતબ્ય તુમ્હારેં૤ દુખ ન પાવ પિતુ સોચ હમારેં૥<br>
સુનિ રઘુનાથ સચિવ સંબાદૂ૤ ભયઉ સપરિજન બિકલ નિષાદૂ૥<br>
પુનિ કછુ લખન કહી કટુ બાની૤ પ્રભુ બરજે બડ઼ અનુચિત જાની૥<br>
સકુચિ રામ નિજ સપથ દેવાઈ૤ લખન સઁદેસુ કહિઅ જનિ જાઈ૥<br>
કહ સુમંત્રુ પુનિ ભૂપ સઁદેસૂ૤ સહિ ન સકિહિ સિય બિપિન કલેસૂ૥<br>
જેહિ બિધિ અવધ આવ ફિરિ સીયા૤ સોઇ રઘુબરહિ તુમ્હહિ કરનીયા૥<br>
નતરુ નિપટ અવલંબ બિહીના૤ મૈં ન જિઅબ જિમિ જલ બિનુ મીના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મઇકેં સસરેં સકલ સુખ જબહિં જહાઁ મનુ માન૥<br>
તઁહ તબ રહિહિ સુખેન સિય જબ લગિ બિપતિ બિહાન૥૯૬૥<br>
<br>
બિનતી ભૂપ કીન્હ જેહિ ભાઁતી૤ આરતિ પ્રીતિ ન સો કહિ જાતી૥<br>
પિતુ સઁદેસુ સુનિ કૃપાનિધાના૤ સિયહિ દીન્હ સિખ કોટિ બિધાના૥<br>
સાસુ સસુર ગુર પ્રિય પરિવારૂ૤ ફિરતુ ત સબ કર મિટૈ ખભારૂ૥<br>
સુનિ પતિ બચન કહતિ બૈદેહી૤ સુનહુ પ્રાનપતિ પરમ સનેહી૥<br>
પ્રભુ કરુનામય પરમ બિબેકી૤ તનુ તજિ રહતિ છાઁહ કિમિ છેંકી૥<br>
પ્રભા જાઇ કહઁ ભાનુ બિહાઈ૤ કહઁ ચંદ્રિકા ચંદુ તજિ જાઈ૥<br>
પતિહિ પ્રેમમય બિનય સુનાઈ૤ કહતિ સચિવ સન ગિરા સુહાઈ૥<br>
તુમ્હ પિતુ સસુર સરિસ હિતકારી૤ ઉતરુ દેઉઁ ફિરિ અનુચિત ભારી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- આરતિ બસ સનમુખ ભઇઉઁ બિલગુ ન માનબ તાત૤<br>
આરજસુત પદ કમલ બિનુ બાદિ જહાઁ લગિ નાત૥૯૭૥<br>
<br>
પિતુ બૈભવ બિલાસ મૈં ડીઠા૤ નૃપ મનિ મુકુટ મિલિત પદ પીઠા૥<br>
સુખનિધાન અસ પિતુ ગૃહ મોરેં૤ પિય બિહીન મન ભાવ ન ભોરેં૥<br>
સસુર ચક્કવઇ કોસલરાઊ૤ ભુવન ચારિદસ પ્રગટ પ્રભાઊ૥<br>
આગેં હોઇ જેહિ સુરપતિ લેઈ૤ અરધ સિંઘાસન આસનુ દેઈ૥<br>
સસુરુ એતાદૃસ અવધ નિવાસૂ૤ પ્રિય પરિવારુ માતુ સમ સાસૂ૥<br>
બિનુ રઘુપતિ પદ પદુમ પરાગા૤ મોહિ કેઉ સપનેહુઁ સુખદ ન લાગા૥<br>
અગમ પંથ બનભૂમિ પહારા૤ કરિ કેહરિ સર સરિત અપારા૥<br>
કોલ કિરાત કુરંગ બિહંગા૤ મોહિ સબ સુખદ પ્રાનપતિ સંગા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સાસુ સસુર સન મોરિ હુઁતિ બિનય કરબિ પરિ પાયઁ૥<br>
મોર સોચુ જનિ કરિઅ કછુ મૈં બન સુખી સુભાયઁ૥૯૮૥<br>
<br>
પ્રાનનાથ પ્રિય દેવર સાથા૤ બીર ધુરીન ધરેં ધનુ ભાથા૥<br>
નહિં મગ શ્રમુ ભ્રમુ દુખ મન મોરેં૤ મોહિ લગિ સોચુ કરિઅ જનિ ભોરેં૥<br>
સુનિ સુમંત્રુ સિય સીતલિ બાની૤ ભયઉ બિકલ જનુ ફનિ મનિ હાની૥<br>
નયન સૂઝ નહિં સુનઇ ન કાના૤ કહિ ન સકઇ કછુ અતિ અકુલાના૥<br>
રામ પ્રબોધુ કીન્હ બહુ ભાઁતિ૤ તદપિ હોતિ નહિં સીતલિ છાતી૥<br>
જતન અનેક સાથ હિત કીન્હે૤ ઉચિત ઉતર રઘુનંદન દીન્હે૥<br>
મેટિ જાઇ નહિં રામ રજાઈ૤ કઠિન કરમ ગતિ કછુ ન બસાઈ૥<br>
રામ લખન સિય પદ સિરુ નાઈ૤ ફિરેઉ બનિક જિમિ મૂર ગવાઁઈ૥<br>
દો૦–રથ હાઁકેઉ હય રામ તન હેરિ હેરિ હિહિનાહિં૤<br>
દેખિ નિષાદ બિષાદબસ ધુનહિં સીસ પછિતાહિં૥૯૯૥<br>
<br>
જાસુ બિયોગ બિકલ પસુ ઐસે૤ પ્રજા માતુ પિતુ જિઇહહિં કૈસેં૥<br>
બરબસ રામ સુમંત્રુ પઠાએ૤ સુરસરિ તીર આપુ તબ આએ૥<br>
માગી નાવ ન કેવટુ આના૤ કહઇ તુમ્હાર મરમુ મૈં જાના૥<br>
ચરન કમલ રજ કહુઁ સબુ કહઈ૤ માનુષ કરનિ મૂરિ કછુ અહઈ૥<br>
છુઅત સિલા ભઇ નારિ સુહાઈ૤ પાહન તેં ન કાઠ કઠિનાઈ૥<br>
તરનિઉ મુનિ ઘરિનિ હોઇ જાઈ૤ બાટ પરઇ મોરિ નાવ ઉડ઼ાઈ૥<br>
એહિં પ્રતિપાલઉઁ સબુ પરિવારૂ૤ નહિં જાનઉઁ કછુ અઉર કબારૂ૥<br>
જૌ પ્રભુ પાર અવસિ ગા ચહહૂ૤ મોહિ પદ પદુમ પખારન કહહૂ૥<br>
<br>
'''છંદ'''- પદ કમલ ધોઇ ચઢ઼ાઇ નાવ ન નાથ ઉતરાઈ ચહૌં૤<br>
મોહિ રામ રાઉરિ આન દસરથ સપથ સબ સાચી કહૌં૥<br>
બરુ તીર મારહુઁ લખનુ પૈ જબ લગિ ન પાય પખારિહૌં૤<br>
તબ લગિ ન તુલસીદાસ નાથ કૃપાલ પારુ ઉતારિહૌં૥<br>
<br>
'''સોરઠા'''- -સુનિ કેબટ કે બૈન પ્રેમ લપેટે અટપટે૤<br>
બિહસે કરુનાઐન ચિતઇ જાનકી લખન તન૥૧૦૦૥<br>

કૃપાસિંધુ બોલે મુસુકાઈ૤ સોઇ કરુ જેંહિ તવ નાવ ન જાઈ૥<br>
વેગિ આનુ જલ પાય પખારૂ૤ હોત બિલંબુ ઉતારહિ પારૂ૥<br>
જાસુ નામ સુમરત એક બારા૤ ઉતરહિં નર ભવસિંધુ અપારા૥<br>
સોઇ કૃપાલુ કેવટહિ નિહોરા૤ જેહિં જગુ કિય તિહુ પગહુ તે થોરા૥<br>
પદ નખ નિરખિ દેવસરિ હરષી૤ સુનિ પ્રભુ બચન મોહઁ મતિ કરષી૥<br>
કેવટ રામ રજાયસુ પાવા૤ પાનિ કઠવતા ભરિ લેઇ આવા૥<br>
અતિ આનંદ ઉમગિ અનુરાગા૤ ચરન સરોજ પખારન લાગા૥<br>
બરષિ સુમન સુર સકલ સિહાહીં૤ એહિ સમ પુન્યપુંજ કોઉ નાહીં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પદ પખારિ જલુ પાન કરિ આપુ સહિત પરિવાર૤<br>
પિતર પારુ કરિ પ્રભુહિ પુનિ મુદિત ગયઉ લેઇ પાર૥૧૦૧૥<br>
<br>
ઉતરિ ઠાડ઼ ભએ સુરસરિ રેતા૤ સીયરામ ગુહ લખન સમેતા૥<br>
કેવટ ઉતરિ દંડવત કીન્હા૤ પ્રભુહિ સકુચ એહિ નહિં કછુ દીન્હા૥<br>
પિય હિય કી સિય જાનનિહારી૤ મનિ મુદરી મન મુદિત ઉતારી૥<br>
કહેઉ કૃપાલ લેહિ ઉતરાઈ૤ કેવટ ચરન ગહે અકુલાઈ૥<br>
નાથ આજુ મૈં કાહ ન પાવા૤ મિટે દોષ દુખ દારિદ દાવા૥<br>
બહુત કાલ મૈં કીન્હિ મજૂરી૤ આજુ દીન્હ બિધિ બનિ ભલિ ભૂરી૥<br>
અબ કછુ નાથ ન ચાહિઅ મોરેં૤ દીનદયાલ અનુગ્રહ તોરેં૥<br>
ફિરતી બાર મોહિ જે દેબા૤ સો પ્રસાદુ મૈં સિર ધરિ લેબા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- બહુત કીન્હ પ્રભુ લખન સિયઁ નહિં કછુ કેવટુ લેઇ૤<br>
બિદા કીન્હ કરુનાયતન ભગતિ બિમલ બરુ દેઇ૥૧૦૨૥<br>
<br>
તબ મજ્જનુ કરિ રઘુકુલનાથા૤ પૂજિ પારથિવ નાયઉ માથા૥<br>
સિયઁ સુરસરિહિ કહેઉ કર જોરી૤ માતુ મનોરથ પુરઉબિ મોરી૥<br>
પતિ દેવર સંગ કુસલ બહોરી૤ આઇ કરૌં જેહિં પૂજા તોરી૥<br>
સુનિ સિય બિનય પ્રેમ રસ સાની૤ ભઇ તબ બિમલ બારિ બર બાની૥<br>
સુનુ રઘુબીર પ્રિયા બૈદેહી૤ તવ પ્રભાઉ જગ બિદિત ન કેહી૥<br>
લોકપ હોહિં બિલોકત તોરેં૤ તોહિ સેવહિં સબ સિધિ કર જોરેં૥<br>
તુમ્હ જો હમહિ બડ઼િ બિનય સુનાઈ૤ કૃપા કીન્હિ મોહિ દીન્હિ બડ઼ાઈ૥<br>
તદપિ દેબિ મૈં દેબિ અસીસા૤ સફલ હોપન હિત નિજ બાગીસા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પ્રાનનાથ દેવર સહિત કુસલ કોસલા આઇ૤<br>
પૂજહિ સબ મનકામના સુજસુ રહિહિ જગ છાઇ૥૧૦૩૥<br>
<br>
ગંગ બચન સુનિ મંગલ મૂલા૤ મુદિત સીય સુરસરિ અનુકુલા૥<br>
તબ પ્રભુ ગુહહિ કહેઉ ઘર જાહૂ૤ સુનત સૂખ મુખુ ભા ઉર દાહૂ૥<br>
દીન બચન ગુહ કહ કર જોરી૤ બિનય સુનહુ રઘુકુલમનિ મોરી૥<br>
નાથ સાથ રહિ પંથુ દેખાઈ૤ કરિ દિન ચારિ ચરન સેવકાઈ૥<br>
જેહિં બન જાઇ રહબ રઘુરાઈ૤ પરનકુટી મૈં કરબિ સુહાઈ૥<br>
તબ મોહિ કહઁ જસિ દેબ રજાઈ૤ સોઇ કરિહઉઁ રઘુબીર દોહાઈ૥<br>
સહજ સનેહ રામ લખિ તાસુ૤ સંગ લીન્હ ગુહ હૃદય હુલાસૂ૥<br>
પુનિ ગુહઁ ગ્યાતિ બોલિ સબ લીન્હે૤ કરિ પરિતોષુ બિદા તબ કીન્હે૥<br>
<br>
'''દોહા'''- તબ ગનપતિ સિવ સુમિરિ પ્રભુ નાઇ સુરસરિહિ માથ૤ ì<br>
સખા અનુજ સિયા સહિત બન ગવનુ કીન્હ રધુનાથ૥૧૦૪૥<br>
<br>
તેહિ દિન ભયઉ બિટપ તર બાસૂ૤ લખન સખાઁ સબ કીન્હ સુપાસૂ૥<br>
પ્રાત પ્રાતકૃત કરિ રધુસાઈ૤ તીરથરાજુ દીખ પ્રભુ જાઈ૥<br>
સચિવ સત્ય શ્રધ્દા પ્રિય નારી૤ માધવ સરિસ મીતુ હિતકારી૥<br>
ચારિ પદારથ ભરા ભઁડારુ૤ પુન્ય પ્રદેસ દેસ અતિ ચારુ૥<br>
છેત્ર અગમ ગઢ઼ુ ગાઢ઼ સુહાવા૤ સપનેહુઁ નહિં પ્રતિપચ્છિન્હ પાવા૥<br>
સેન સકલ તીરથ બર બીરા૤ કલુષ અનીક દલન રનધીરા૥<br>
સંગમુ સિંહાસનુ સુઠિ સોહા૤ છત્રુ અખયબટુ મુનિ મનુ મોહા૥<br>
ચવઁર જમુન અરુ ગંગ તરંગા૤ દેખિ હોહિં દુખ દારિદ ભંગા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સેવહિં સુકૃતિ સાધુ સુચિ પાવહિં સબ મનકામ૤<br>
બંદી બેદ પુરાન ગન કહહિં બિમલ ગુન ગ્રામ૥૧૦૫૥<br>
<br>
કો કહિ સકઇ પ્રયાગ પ્રભાઊ૤ કલુષ પુંજ કુંજર મૃગરાઊ૥<br>
અસ તીરથપતિ દેખિ સુહાવા૤ સુખ સાગર રઘુબર સુખુ પાવા૥<br>
કહિ સિય લખનહિ સખહિ સુનાઈ૤ શ્રીમુખ તીરથરાજ બડ઼ાઈ૥<br>
કરિ પ્રનામુ દેખત બન બાગા૤ કહત મહાતમ અતિ અનુરાગા૥<br>
એહિ બિધિ આઇ બિલોકી બેની૤ સુમિરત સકલ સુમંગલ દેની૥<br>
મુદિત નહાઇ કીન્હિ સિવ સેવા૤ પુજિ જથાબિધિ તીરથ દેવા૥<br>
તબ પ્રભુ ભરદ્વાજ પહિં આએ૤ કરત દંડવત મુનિ ઉર લાએ૥<br>
મુનિ મન મોદ ન કછુ કહિ જાઇ૤ બ્રહ્માનંદ રાસિ જનુ પાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- દીન્હિ અસીસ મુનીસ ઉર અતિ અનંદુ અસ જાનિ૤<br>
લોચન ગોચર સુકૃત ફલ મનહુઁ કિએ બિધિ આનિ૥૧૦૬૥<br>
<br>
કુસલ પ્રસ્ન કરિ આસન દીન્હે૤ પૂજિ પ્રેમ પરિપૂરન કીન્હે૥<br>
કંદ મૂલ ફલ અંકુર નીકે૤ દિએ આનિ મુનિ મનહુઁ અમી કે૥<br>
સીય લખન જન સહિત સુહાએ૤ અતિ રુચિ રામ મૂલ ફલ ખાએ૥<br>
ભએ બિગતશ્રમ રામુ સુખારે૤ ભરવ્દાજ મૃદુ બચન ઉચારે૥<br>
આજુ સુફલ તપુ તીરથ ત્યાગૂ૤ આજુ સુફલ જપ જોગ બિરાગૂ૥<br>
સફલ સકલ સુભ સાધન સાજૂ૤ રામ તુમ્હહિ અવલોકત આજૂ૥<br>
લાભ અવધિ સુખ અવધિ ન દૂજી૤ તુમ્હારેં દરસ આસ સબ પૂજી૥<br>
અબ કરિ કૃપા દેહુ બર એહૂ૤ નિજ પદ સરસિજ સહજ સનેહૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- કરમ બચન મન છાડ઼િ છલુ જબ લગિ જનુ ન તુમ્હાર૤<br>
તબ લગિ સુખુ સપનેહુઁ નહીં કિએઁ કોટિ ઉપચાર૥<br>
<br>
સુનિ મુનિ બચન રામુ સકુચાને૤ ભાવ ભગતિ આનંદ અઘાને૥<br>
તબ રઘુબર મુનિ સુજસુ સુહાવા૤ કોટિ ભાઁતિ કહિ સબહિ સુનાવા૥<br>
સો બડ સો સબ ગુન ગન ગેહૂ૤ જેહિ મુનીસ તુમ્હ આદર દેહૂ૥<br>
મુનિ રઘુબીર પરસપર નવહીં૤ બચન અગોચર સુખુ અનુભવહીં૥<br>
યહ સુધિ પાઇ પ્રયાગ નિવાસી૤ બટુ તાપસ મુનિ સિદ્ધ ઉદાસી૥<br>
ભરદ્વાજ આશ્રમ સબ આએ૤ દેખન દસરથ સુઅન સુહાએ૥<br>
રામ પ્રનામ કીન્હ સબ કાહૂ૤ મુદિત ભએ લહિ લોયન લાહૂ૥<br>
દેહિં અસીસ પરમ સુખુ પાઈ૤ ફિરે સરાહત સુંદરતાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રામ કીન્હ બિશ્રામ નિસિ પ્રાત પ્રયાગ નહાઇ૤<br>
ચલે સહિત સિય લખન જન મુદદિત મુનિહિ સિરુ નાઇ૥૧૦૮૥<br>
<br>
રામ સપ્રેમ કહેઉ મુનિ પાહીં૤ નાથ કહિઅ હમ કેહિ મગ જાહીં૥<br>
મુનિ મન બિહસિ રામ સન કહહીં૤ સુગમ સકલ મગ તુમ્હ કહુઁ અહહીં૥<br>
સાથ લાગિ મુનિ સિષ્ય બોલાએ૤ સુનિ મન મુદિત પચાસક આએ૥<br>
સબન્હિ રામ પર પ્રેમ અપારા૤ સકલ કહહિ મગુ દીખ હમારા૥<br>
મુનિ બટુ ચારિ સંગ તબ દીન્હે૤ જિન્હ બહુ જનમ સુકૃત સબ કીન્હે૥<br>
કરિ પ્રનામુ રિષિ આયસુ પાઈ૤ પ્રમુદિત હૃદયઁ ચલે રઘુરાઈ૥<br>
ગ્રામ નિકટ જબ નિકસહિ જાઈ૤ દેખહિ દરસુ નારિ નર ધાઈ૥<br>
હોહિ સનાથ જનમ ફલુ પાઈ૤ ફિરહિ દુખિત મનુ સંગ પઠાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- બિદા કિએ બટુ બિનય કરિ ફિરે પાઇ મન કામ૤<br>
ઉતરિ નહાએ જમુન જલ જો સરીર સમ સ્યામ૥૧૦૯૥<br>
<br>
સુનત તીરવાસી નર નારી૤ ધાએ નિજ નિજ કાજ બિસારી૥<br>
લખન રામ સિય સુન્દરતાઈ૤ દેખિ કરહિં નિજ ભાગ્ય બડ઼ાઈ૥<br>
અતિ લાલસા બસહિં મન માહીં૤ નાઉઁ ગાઉઁ બૂઝત સકુચાહીં૥<br>
જે તિન્હ મહુઁ બયબિરિધ સયાને૤ તિન્હ કરિ જુગુતિ રામુ પહિચાને૥<br>
સકલ કથા તિન્હ સબહિ સુનાઈ૤ બનહિ ચલે પિતુ આયસુ પાઈ૥<br>
સુનિ સબિષાદ સકલ પછિતાહીં૤ રાની રાયઁ કીન્હ ભલ નાહીં૥<br>
તેહિ અવસર એક તાપસુ આવા૤ તેજપુંજ લઘુબયસ સુહાવા૥<br>
કવિ અલખિત ગતિ બેષુ બિરાગી૤ મન ક્રમ બચન રામ અનુરાગી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સજલ નયન તન પુલકિ નિજ ઇષ્ટદેઉ પહિચાનિ૤<br>
પરેઉ દંડ જિમિ ધરનિતલ દસા ન જાઇ બખાનિ૥૧૧૦૥<br>
<br>
રામ સપ્રેમ પુલકિ ઉર લાવા૤ પરમ રંક જનુ પારસુ પાવા૥<br>
મનહુઁ પ્રેમુ પરમારથુ દોઊ૤ મિલત ધરે તન કહ સબુ કોઊ૥<br>
બહુરિ લખન પાયન્હ સોઇ લાગા૤ લીન્હ ઉઠાઇ ઉમગિ અનુરાગા૥<br>
પુનિ સિય ચરન ધૂરિ ધરિ સીસા૤ જનનિ જાનિ સિસુ દીન્હિ અસીસા૥<br>
કીન્હ નિષાદ દંડવત તેહી૤ મિલેઉ મુદિત લખિ રામ સનેહી૥<br>
પિઅત નયન પુટ રૂપુ પિયૂષા૤ મુદિત સુઅસનુ પાઇ જિમિ ભૂખા૥<br>
તે પિતુ માતુ કહહુ સખિ કૈસે૤ જિન્હ પઠએ બન બાલક ઐસે૥<br>
રામ લખન સિય રૂપુ નિહારી૤ હોહિં સનેહ બિકલ નર નારી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- તબ રઘુબીર અનેક બિધિ સખહિ સિખાવનુ દીન્હ૤<br>
રામ રજાયસુ સીસ ધરિ ભવન ગવનુ તેઁઇઁ કીન્હ૥૧૧૧૥<br>
<br>
પુનિ સિયઁ રામ લખન કર જોરી૤ જમુનહિ કીન્હ પ્રનામુ બહોરી૥<br>
ચલે સસીય મુદિત દોઉ ભાઈ૤ રબિતનુજા કઇ કરત બડ઼ાઈ૥<br>
પથિક અનેક મિલહિં મગ જાતા૤ કહહિં સપ્રેમ દેખિ દોઉ ભ્રાતા૥<br>
રાજ લખન સબ અંગ તુમ્હારેં૤ દેખિ સોચુ અતિ હૃદય હમારેં૥<br>
મારગ ચલહુ પયાદેહિ પાએઁ૤ જ્યોતિષુ ઝૂઠ હમારેં ભાએઁ૥<br>
અગમુ પંથ ગિરિ કાનન ભારી૤ તેહિ મહઁ સાથ નારિ સુકુમારી૥<br>
કરિ કેહરિ બન જાઇ ન જોઈ૤ હમ સઁગ ચલહિ જો આયસુ હોઈ૥<br>
જાબ જહાઁ લગિ તહઁ પહુઁચાઈ૤ ફિરબ બહોરિ તુમ્હહિ સિરુ નાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- એહિ બિધિ પૂઁછહિં પ્રેમ બસ પુલક ગાત જલુ નૈન૤<br>
કૃપાસિંધુ ફેરહિ તિન્હહિ કહિ બિનીત મૃદુ બૈન૥૧૧૨૥<br>
<br>
જે પુર ગાઁવ બસહિં મગ માહીં૤ તિન્હહિ નાગ સુર નગર સિહાહીં૥<br>
કેહિ સુકૃતીં કેહિ ઘરીં બસાએ૤ ધન્ય પુન્યમય પરમ સુહાએ૥<br>
જહઁ જહઁ રામ ચરન ચલિ જાહીં૤ તિન્હ સમાન અમરાવતિ નાહીં૥<br>
પુન્યપુંજ મગ નિકટ નિવાસી૤ તિન્હહિ સરાહહિં સુરપુરબાસી૥<br>
જે ભરિ નયન બિલોકહિં રામહિ૤ સીતા લખન સહિત ઘનસ્યામહિ૥<br>
જે સર સરિત રામ અવગાહહિં૤ તિન્હહિ દેવ સર સરિત સરાહહિં૥<br>
જેહિ તરુ તર પ્રભુ બૈઠહિં જાઈ૤ કરહિં કલપતરુ તાસુ બડ઼ાઈ૥<br>
પરસિ રામ પદ પદુમ પરાગા૤ માનતિ ભૂમિ ભૂરિ નિજ ભાગા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- છાઁહ કરહિ ઘન બિબુધગન બરષહિ સુમન સિહાહિં૤<br>
દેખત ગિરિ બન બિહગ મૃગ રામુ ચલે મગ જાહિં૥૧૧૩૥<br>
<br>
સીતા લખન સહિત રઘુરાઈ૤ ગાઁવ નિકટ જબ નિકસહિં જાઈ૥<br>
સુનિ સબ બાલ બૃદ્ધ નર નારી૤ ચલહિં તુરત ગૃહકાજુ બિસારી૥<br>
રામ લખન સિય રૂપ નિહારી૤ પાઇ નયનફલુ હોહિં સુખારી૥<br>
સજલ બિલોચન પુલક સરીરા૤ સબ ભએ મગન દેખિ દોઉ બીરા૥<br>
બરનિ ન જાઇ દસા તિન્હ કેરી૤ લહિ જનુ રંકન્હ સુરમનિ ઢેરી૥<br>
એકન્હ એક બોલિ સિખ દેહીં૤ લોચન લાહુ લેહુ છન એહીં૥<br>
રામહિ દેખિ એક અનુરાગે૤ ચિતવત ચલે જાહિં સઁગ લાગે૥<br>
એક નયન મગ છબિ ઉર આની૤ હોહિં સિથિલ તન મન બર બાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- એક દેખિં બટ છાઁહ ભલિ ડાસિ મૃદુલ તૃન પાત૤<br>
કહહિં ગવાઁઇઅ છિનુકુ શ્રમુ ગવનબ અબહિં કિ પ્રાત૥૧૧૪૥<br>
<br>
એક કલસ ભરિ આનહિં પાની૤ અઁચઇઅ નાથ કહહિં મૃદુ બાની૥<br>
સુનિ પ્રિય બચન પ્રીતિ અતિ દેખી૤ રામ કૃપાલ સુસીલ બિસેષી૥<br>
જાની શ્રમિત સીય મન માહીં૤ ઘરિક બિલંબુ કીન્હ બટ છાહીં૥<br>
મુદિત નારિ નર દેખહિં સોભા૤ રૂપ અનૂપ નયન મનુ લોભા૥<br>
એકટક સબ સોહહિં ચહુઁ ઓરા૤ રામચંદ્ર મુખ ચંદ ચકોરા૥<br>
તરુન તમાલ બરન તનુ સોહા૤ દેખત કોટિ મદન મનુ મોહા૥<br>
દામિનિ બરન લખન સુઠિ નીકે૤ નખ સિખ સુભગ ભાવતે જી કે૥<br>
મુનિપટ કટિન્હ કસેં તૂનીરા૤ સોહહિં કર કમલિનિ ધનુ તીરા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- જટા મુકુટ સીસનિ સુભગ ઉર ભુજ નયન બિસાલ૤<br>
સરદ પરબ બિધુ બદન બર લસત સ્વેદ કન જાલ૥૧૧૫૥<br>
<br>
બરનિ ન જાઇ મનોહર જોરી૤ સોભા બહુત થોરિ મતિ મોરી૥<br>
રામ લખન સિય સુંદરતાઈ૤ સબ ચિતવહિં ચિત મન મતિ લાઈ૥<br>
થકે નારિ નર પ્રેમ પિઆસે૤ મનહુઁ મૃગી મૃગ દેખિ દિઆ સે૥<br>
સીય સમીપ ગ્રામતિય જાહીં૤ પૂઁછત અતિ સનેહઁ સકુચાહીં૥<br>
બાર બાર સબ લાગહિં પાએઁ૤ કહહિં બચન મૃદુ સરલ સુભાએઁ૥<br>
રાજકુમારિ બિનય હમ કરહીં૤ તિય સુભાયઁ કછુ પૂઁછત ડરહીં૤<br>
સ્વામિનિ અબિનય છમબિ હમારી૤ બિલગુ ન માનબ જાનિ ગવાઁરી૥<br>
રાજકુઅઁર દોઉ સહજ સલોને૤ ઇન્હ તેં લહી દુતિ મરકત સોને૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સ્યામલ ગૌર કિસોર બર સુંદર સુષમા ઐન૤<br>
સરદ સર્બરીનાથ મુખુ સરદ સરોરુહ નૈન૥૧૧૬૥<br>
<br>
માસપારાયણ, સોલહવાઁ વિશ્રામ<br>
નવાન્હપારાયણ, ચૌથા વિશ્રામ<br>