Revision 15442 of "શ્રી રામચરિત માનસ/ એકવીસમો વિશ્રામ" on guwikisource

તબ કેવટ ઊઁચેં ચઢ઼િ ધાઈ૤ કહેઉ ભરત સન ભુજા ઉઠાઈ૥<br>
નાથ દેખિઅહિં બિટપ બિસાલા૤ પાકરિ જંબુ રસાલ તમાલા૥<br>
જિન્હ તરુબરન્હ મધ્ય બટુ સોહા૤ મંજુ બિસાલ દેખિ મનુ મોહા૥<br>
નીલ સઘન પલ્લ્વ ફલ લાલા૤ અબિરલ છાહઁ સુખદ સબ કાલા૥<br>
માનહુઁ તિમિર અરુનમય રાસી૤ બિરચી બિધિ સઁકેલિ સુષમા સી૥<br>
એ તરુ સરિત સમીપ ગોસાઁઈ૤ રઘુબર પરનકુટી જહઁ છાઈ૥<br>
તુલસી તરુબર બિબિધ સુહાએ૤ કહુઁ કહુઁ સિયઁ કહુઁ લખન લગાએ૥<br>
બટ છાયાઁ બેદિકા બનાઈ૤ સિયઁ નિજ પાનિ સરોજ સુહાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- જહાઁ બૈઠિ મુનિગન સહિત નિત સિય રામુ સુજાન૤<br>
સુનહિં કથા ઇતિહાસ સબ આગમ નિગમ પુરાન૥૨૩૭૥<br>
<br>
સખા બચન સુનિ બિટપ નિહારી૤ ઉમગે ભરત બિલોચન બારી૥<br>
કરત પ્રનામ ચલે દોઉ ભાઈ૤ કહત પ્રીતિ સારદ સકુચાઈ૥<br>
હરષહિં નિરખિ રામ પદ અંકા૤ માનહુઁ પારસુ પાયઉ રંકા૥<br>
રજ સિર ધરિ હિયઁ નયનન્હિ લાવહિં૤ રઘુબર મિલન સરિસ સુખ પાવહિં૥<br>
દેખિ ભરત ગતિ અકથ અતીવા૤ પ્રેમ મગન મૃગ ખગ જડ઼ જીવા૥<br>
સખહિ સનેહ બિબસ મગ ભૂલા૤ કહિ સુપંથ સુર બરષહિં ફૂલા૥<br>
નિરખિ સિદ્ધ સાધક અનુરાગે૤ સહજ સનેહુ સરાહન લાગે૥<br>
હોત ન ભૂતલ ભાઉ ભરત કો૤ અચર સચર ચર અચર કરત કો૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પેમ અમિઅ મંદરુ બિરહુ ભરતુ પયોધિ ગઁભીર૤<br>
મથિ પ્રગટેઉ સુર સાધુ હિત કૃપાસિંધુ રઘુબીર૥૨૩૮૥<br>
<br>
સખા સમેત મનોહર જોટા૤ લખેઉ ન લખન સઘન બન ઓટા૥<br>
ભરત દીખ પ્રભુ આશ્રમુ પાવન૤ સકલ સુમંગલ સદનુ સુહાવન૥<br>
કરત પ્રબેસ મિટે દુખ દાવા૤ જનુ જોગીં પરમારથુ પાવા૥<br>
દેખે ભરત લખન પ્રભુ આગે૤ પૂઁછે બચન કહત અનુરાગે૥<br>
સીસ જટા કટિ મુનિ પટ બાઁધેં૤ તૂન કસેં કર સરુ ધનુ કાઁધેં૥<br>
બેદી પર મુનિ સાધુ સમાજૂ૤ સીય સહિત રાજત રઘુરાજૂ૥<br>
બલકલ બસન જટિલ તનુ સ્યામા૤ જનુ મુનિ બેષ કીન્હ રતિ કામા૥<br>
કર કમલનિ ધનુ સાયકુ ફેરત૤ જિય કી જરનિ હરત હઁસિ હેરત૥<br>
<br>
'''દોહા'''- લસત મંજુ મુનિ મંડલી મધ્ય સીય રઘુચંદુ૤<br>
ગ્યાન સભાઁ જનુ તનુ ધરે ભગતિ સચ્ચિદાનંદુ૥૨૩૯૥<br>
<br>
સાનુજ સખા સમેત મગન મન૤ બિસરે હરષ સોક સુખ દુખ ગન૥<br>
પાહિ નાથ કહિ પાહિ ગોસાઈ૤ ભૂતલ પરે લકુટ કી નાઈ૥<br>
બચન સપેમ લખન પહિચાને૤ કરત પ્રનામુ ભરત જિયઁ જાને૥<br>
બંધુ સનેહ સરસ એહિ ઓરા૤ ઉત સાહિબ સેવા બસ જોરા૥<br>
મિલિ ન જાઇ નહિં ગુદરત બનઈ૤ સુકબિ લખન મન કી ગતિ ભનઈ૥<br>
રહે રાખિ સેવા પર ભારૂ૤ ચઢ઼ી ચંગ જનુ ખૈંચ ખેલારૂ૥<br>
કહત સપ્રેમ નાઇ મહિ માથા૤ ભરત પ્રનામ કરત રઘુનાથા૥<br>
ઉઠે રામુ સુનિ પેમ અધીરા૤ કહુઁ પટ કહુઁ નિષંગ ધનુ તીરા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- બરબસ લિએ ઉઠાઇ ઉર લાએ કૃપાનિધાન૤<br>
ભરત રામ કી મિલનિ લખિ બિસરે સબહિ અપાન૥૨૪૦૥<br>
<br>
મિલનિ પ્રીતિ કિમિ જાઇ બખાની૤ કબિકુલ અગમ કરમ મન બાની૥<br>
પરમ પેમ પૂરન દોઉ ભાઈ૤ મન બુધિ ચિત અહમિતિ બિસરાઈ૥<br>
કહહુ સુપેમ પ્રગટ કો કરઈ૤ કેહિ છાયા કબિ મતિ અનુસરઈ૥<br>
કબિહિ અરથ આખર બલુ સાઁચા૤ અનુહરિ તાલ ગતિહિ નટુ નાચા૥<br>
અગમ સનેહ ભરત રઘુબર કો૤ જહઁ ન જાઇ મનુ બિધિ હરિ હર કો૥<br>
સો મૈં કુમતિ કહૌં કેહિ ભાઁતી૤ બાજ સુરાગ કિ ગાઁડર તાઁતી૥<br>
મિલનિ બિલોકિ ભરત રઘુબર કી૤ સુરગન સભય ધકધકી ધરકી૥<br>
સમુઝાએ સુરગુરુ જડ઼ જાગે૤ બરષિ પ્રસૂન પ્રસંસન લાગે૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મિલિ સપેમ રિપુસૂદનહિ કેવટુ ભેંટેઉ રામ૤<br>
ભૂરિ ભાયઁ ભેંટે ભરત લછિમન કરત પ્રનામ૥૨૪૧૥<br>
<br>
ભેંટેઉ લખન લલકિ લઘુ ભાઈ૤ બહુરિ નિષાદુ લીન્હ ઉર લાઈ૥<br>
પુનિ મુનિગન દુહુઁ ભાઇન્હ બંદે૤ અભિમત આસિષ પાઇ અનંદે૥<br>
સાનુજ ભરત ઉમગિ અનુરાગા૤ ધરિ સિર સિય પદ પદુમ પરાગા૥<br>
પુનિ પુનિ કરત પ્રનામ ઉઠાએ૤ સિર કર કમલ પરસિ બૈઠાએ૥<br>
સીયઁ અસીસ દીન્હિ મન માહીં૤ મગન સનેહઁ દેહ સુધિ નાહીં૥<br>
સબ બિધિ સાનુકૂલ લખિ સીતા૤ ભે નિસોચ ઉર અપડર બીતા૥<br>
કોઉ કિછુ કહઇ ન કોઉ કિછુ પૂઁછા૤ પ્રેમ ભરા મન નિજ ગતિ છૂઁછા૥<br>
તેહિ અવસર કેવટુ ધીરજુ ધરિ૤ જોરિ પાનિ બિનવત પ્રનામુ કરિ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નાથ સાથ મુનિનાથ કે માતુ સકલ પુર લોગ૤<br>
સેવક સેનપ સચિવ સબ આએ બિકલ બિયોગ૥૨૪૨૥<br>
<br>
સીલસિંધુ સુનિ ગુર આગવનૂ૤ સિય સમીપ રાખે રિપુદવનૂ૥<br>
ચલે સબેગ રામુ તેહિ કાલા૤ ધીર ધરમ ધુર દીનદયાલા૥<br>
ગુરહિ દેખિ સાનુજ અનુરાગે૤ દંડ પ્રનામ કરન પ્રભુ લાગે૥<br>
મુનિબર ધાઇ લિએ ઉર લાઈ૤ પ્રેમ ઉમગિ ભેંટે દોઉ ભાઈ૥<br>
પ્રેમ પુલકિ કેવટ કહિ નામૂ૤ કીન્હ દૂરિ તેં દંડ પ્રનામૂ૥<br>
રામસખા રિષિ બરબસ ભેંટા૤ જનુ મહિ લુઠત સનેહ સમેટા૥<br>
રઘુપતિ ભગતિ સુમંગલ મૂલા૤ નભ સરાહિ સુર બરિસહિં ફૂલા૥<br>
એહિ સમ નિપટ નીચ કોઉ નાહીં૤ બડ઼ બસિષ્ઠ સમ કો જગ માહીં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- જેહિ લખિ લખનહુ તેં અધિક મિલે મુદિત મુનિરાઉ૤<br>
સો સીતાપતિ ભજન કો પ્રગટ પ્રતાપ પ્રભાઉ૥૨૪૩૥<br>
<br>
આરત લોગ રામ સબુ જાના૤ કરુનાકર સુજાન ભગવાના૥<br>
જો જેહિ ભાયઁ રહા અભિલાષી૤ તેહિ તેહિ કૈ તસિ તસિ રુખ રાખી૥<br>
સાનુજ મિલિ પલ મહુ સબ કાહૂ૤ કીન્હ દૂરિ દુખુ દારુન દાહૂ૥<br>
યહ બડ઼િ બાતઁ રામ કૈ નાહીં૤ જિમિ ઘટ કોટિ એક રબિ છાહીં૥<br>
મિલિ કેવટિહિ ઉમગિ અનુરાગા૤ પુરજન સકલ સરાહહિં ભાગા૥<br>
દેખીં રામ દુખિત મહતારીં૤ જનુ સુબેલિ અવલીં હિમ મારીં૥<br>
પ્રથમ રામ ભેંટી કૈકેઈ૤ સરલ સુભાયઁ ભગતિ મતિ ભેઈ૥<br>
પગ પરિ કીન્હ પ્રબોધુ બહોરી૤ કાલ કરમ બિધિ સિર ધરિ ખોરી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભેટીં રઘુબર માતુ સબ કરિ પ્રબોધુ પરિતોષુ૥<br>
અંબ ઈસ આધીન જગુ કાહુ ન દેઇઅ દોષુ૥૨૪૪૥<br>
<br>
ગુરતિય પદ બંદે દુહુ ભાઈ૤ સહિત બિપ્રતિય જે સઁગ આઈ૥<br>
ગંગ ગૌરિ સમ સબ સનમાનીં૥દેહિં અસીસ મુદિત મૃદુ બાની૥<br>
ગહિ પદ લગે સુમિત્રા અંકા૤ જનુ ભેટીં સંપતિ અતિ રંકા૥<br>
પુનિ જનનિ ચરનનિ દોઉ ભ્રાતા૤ પરે પેમ બ્યાકુલ સબ ગાતા૥<br>
અતિ અનુરાગ અંબ ઉર લાએ૤ નયન સનેહ સલિલ અન્હવાએ૥<br>
તેહિ અવસર કર હરષ બિષાદૂ૤ કિમિ કબિ કહૈ મૂક જિમિ સ્વાદૂ૥<br>
મિલિ જનનહિ સાનુજ રઘુરાઊ૤ ગુર સન કહેઉ કિ ધારિઅ પાઊ૥<br>
પુરજન પાઇ મુનીસ નિયોગૂ૤ જલ થલ તકિ તકિ ઉતરેઉ લોગૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મહિસુર મંત્રી માતુ ગુર ગને લોગ લિએ સાથ૥<br>
પાવન આશ્રમ ગવનુ કિય ભરત લખન રઘુનાથ૥૨૪૫૥<br>
<br>
સીય આઇ મુનિબર પગ લાગી૤ ઉચિત અસીસ લહી મન માગી૥<br>
ગુરપતિનિહિ મુનિતિયન્હ સમેતા૤ મિલી પેમુ કહિ જાઇ ન જેતા૥<br>
બંદિ બંદિ પગ સિય સબહી કે૤ આસિરબચન લહે પ્રિય જી કે૥<br>
સાસુ સકલ જબ સીયઁ નિહારીં૤ મૂદે નયન સહમિ સુકુમારીં૥<br>
પરીં બધિક બસ મનહુઁ મરાલીં૤ કાહ કીન્હ કરતાર કુચાલીં૥<br>
તિન્હ સિય નિરખિ નિપટ દુખુ પાવા૤ સો સબુ સહિઅ જો દૈઉ સહાવા૥<br>
જનકસુતા તબ ઉર ધરિ ધીરા૤ નીલ નલિન લોયન ભરિ નીરા૥<br>
મિલી સકલ સાસુન્હ સિય જાઈ૤ તેહિ અવસર કરુના મહિ છાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- લાગિ લાગિ પગ સબનિ સિય ભેંટતિ અતિ અનુરાગ૥<br>
હૃદયઁ અસીસહિં પેમ બસ રહિઅહુ ભરી સોહાગ૥૨૪૬૥<br>
<br>
બિકલ સનેહઁ સીય સબ રાનીં૤ બૈઠન સબહિ કહેઉ ગુર ગ્યાનીં૥<br>
કહિ જગ ગતિ માયિક મુનિનાથા૤ કહે કછુક પરમારથ ગાથા૥<br>
નૃપ કર સુરપુર ગવનુ સુનાવા૤ સુનિ રઘુનાથ દુસહ દુખુ પાવા૥<br>
મરન હેતુ નિજ નેહુ બિચારી૤ ભે અતિ બિકલ ધીર ધુર ધારી૥<br>
કુલિસ કઠોર સુનત કટુ બાની૤ બિલપત લખન સીય સબ રાની૥<br>
સોક બિકલ અતિ સકલ સમાજૂ૤ માનહુઁ રાજુ અકાજેઉ આજૂ૥<br>
મુનિબર બહુરિ રામ સમુઝાએ૤ સહિત સમાજ સુસરિત નહાએ૥<br>
બ્રતુ નિરંબુ તેહિ દિન પ્રભુ કીન્હા૤ મુનિહુ કહેં જલુ કાહુઁ ન લીન્હા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભોરુ ભએઁ રઘુનંદનહિ જો મુનિ આયસુ દીન્હ૥<br>
શ્રદ્ધા ભગતિ સમેત પ્રભુ સો સબુ સાદરુ કીન્હ૥૨૪૭૥<br>
<br>
કરિ પિતુ ક્રિયા બેદ જસિ બરની૤ ભે પુનીત પાતક તમ તરની૥<br>
જાસુ નામ પાવક અઘ તૂલા૤ સુમિરત સકલ સુમંગલ મૂલા૥<br>
સુદ્ધ સો ભયઉ સાધુ સંમત અસ૤ તીરથ આવાહન સુરસરિ જસ૥<br>
સુદ્ધ ભએઁ દુઇ બાસર બીતે૤ બોલે ગુર સન રામ પિરીતે૥<br>
નાથ લોગ સબ નિપટ દુખારી૤ કંદ મૂલ ફલ અંબુ અહારી૥<br>
સાનુજ ભરતુ સચિવ સબ માતા૤ દેખિ મોહિ પલ જિમિ જુગ જાતા૥<br>
સબ સમેત પુર ધારિઅ પાઊ૤ આપુ ઇહાઁ અમરાવતિ રાઊ૥<br>
બહુત કહેઉઁ સબ કિયઉઁ ઢિઠાઈ૤ ઉચિત હોઇ તસ કરિઅ ગોસાઁઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ધર્મ સેતુ કરુનાયતન કસ ન કહહુ અસ રામ૤<br>
લોગ દુખિત દિન દુઇ દરસ દેખિ લહહુઁ બિશ્રામ૥૨૪૮૥<br>
<br>
રામ બચન સુનિ સભય સમાજૂ૤ જનુ જલનિધિ મહુઁ બિકલ જહાજૂ૥<br>
સુનિ ગુર ગિરા સુમંગલ મૂલા૤ ભયઉ મનહુઁ મારુત અનુકુલા૥<br>
પાવન પયઁ તિહુઁ કાલ નહાહીં૤ જો બિલોકિ અંઘ ઓઘ નસાહીં૥<br>
મંગલમૂરતિ લોચન ભરિ ભરિ૤ નિરખહિં હરષિ દંડવત કરિ કરિ૥<br>
રામ સૈલ બન દેખન જાહીં૤ જહઁ સુખ સકલ સકલ દુખ નાહીં૥<br>
ઝરના ઝરિહિં સુધાસમ બારી૤ ત્રિબિધ તાપહર ત્રિબિધ બયારી૥<br>
બિટપ બેલિ તૃન અગનિત જાતી૤ ફલ પ્રસૂન પલ્લવ બહુ ભાઁતી૥<br>
સુંદર સિલા સુખદ તરુ છાહીં૤ જાઇ બરનિ બન છબિ કેહિ પાહીં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સરનિ સરોરુહ જલ બિહગ કૂજત ગુંજત ભૃંગ૤<br>
બૈર બિગત બિહરત બિપિન મૃગ બિહંગ બહુરંગ૥૨૪૯૥<br>
<br>
કોલ કિરાત ભિલ્લ બનબાસી૤ મધુ સુચિ સુંદર સ્વાદુ સુધા સી૥<br>
ભરિ ભરિ પરન પુટીં રચિ રુરી૤ કંદ મૂલ ફલ અંકુર જૂરી૥<br>
સબહિ દેહિં કરિ બિનય પ્રનામા૤ કહિ કહિ સ્વાદ ભેદ ગુન નામા૥<br>
દેહિં લોગ બહુ મોલ ન લેહીં૤ ફેરત રામ દોહાઈ દેહીં૥<br>
કહહિં સનેહ મગન મૃદુ બાની૤ માનત સાધુ પેમ પહિચાની૥<br>
તુમ્હ સુકૃતી હમ નીચ નિષાદા૤ પાવા દરસનુ રામ પ્રસાદા૥<br>
હમહિ અગમ અતિ દરસુ તુમ્હારા૤ જસ મરુ ધરનિ દેવધુનિ ધારા૥<br>
રામ કૃપાલ નિષાદ નેવાજા૤ પરિજન પ્રજઉ ચહિઅ જસ રાજા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- યહ જિઁયઁ જાનિ સઁકોચુ તજિ કરિઅ છોહુ લખિ નેહુ૤<br>
હમહિ કૃતારથ કરન લગિ ફલ તૃન અંકુર લેહુ૥૨૫૦૥<br>

તુમ્હ પ્રિય પાહુને બન પગુ ધારે૤ સેવા જોગુ ન ભાગ હમારે૥<br>
દેબ કાહ હમ તુમ્હહિ ગોસાઁઈ૤ ઈધનુ પાત કિરાત મિતાઈ૥<br>
યહ હમારિ અતિ બડ઼િ સેવકાઈ૤ લેહિ ન બાસન બસન ચોરાઈ૥<br>
હમ જડ઼ જીવ જીવ ગન ઘાતી૤ કુટિલ કુચાલી કુમતિ કુજાતી૥<br>
પાપ કરત નિસિ બાસર જાહીં૤ નહિં પટ કટિ નહિ પેટ અઘાહીં૥<br>
સપોનેહુઁ ધરમ બુદ્ધિ કસ કાઊ૤ યહ રઘુનંદન દરસ પ્રભાઊ૥<br>
જબ તેં પ્રભુ પદ પદુમ નિહારે૤ મિટે દુસહ દુખ દોષ હમારે૥<br>
બચન સુનત પુરજન અનુરાગે૤ તિન્હ કે ભાગ સરાહન લાગે૥<br>
<br>
'''છંદ'''- લાગે સરાહન ભાગ સબ અનુરાગ બચન સુનાવહીં૤<br>
બોલનિ મિલનિ સિય રામ ચરન સનેહુ લખિ સુખુ પાવહીં૥<br>
નર નારિ નિદરહિં નેહુ નિજ સુનિ કોલ ભિલ્લનિ કી ગિરા૤<br>
તુલસી કૃપા રઘુબંસમનિ કી લોહ લૈ લૌકા તિરા૥<br>
<br>
'''સોરઠા'''- -બિહરહિં બન ચહુ ઓર પ્રતિદિન પ્રમુદિત લોગ સબ૤<br>
જલ જ્યોં દાદુર મોર ભએ પીન પાવસ પ્રથમ૥૨૫૧૥<br>
પુર જન નારિ મગન અતિ પ્રીતી૤ બાસર જાહિં પલક સમ બીતી૥<br>
સીય સાસુ પ્રતિ બેષ બનાઈ૤ સાદર કરઇ સરિસ સેવકાઈ૥<br>
લખા ન મરમુ રામ બિનુ કાહૂઁ૤ માયા સબ સિય માયા માહૂઁ૥<br>
સીયઁ સાસુ સેવા બસ કીન્હીં૤ તિન્હ લહિ સુખ સિખ આસિષ દીન્હીં૥<br>
લખિ સિય સહિત સરલ દોઉ ભાઈ૤ કુટિલ રાનિ પછિતાનિ અઘાઈ૥<br>
અવનિ જમહિ જાચતિ કૈકેઈ૤ મહિ ન બીચુ બિધિ મીચુ ન દેઈ૥<br>
લોકહુઁ બેદ બિદિત કબિ કહહીં૤ રામ બિમુખ થલુ નરક ન લહહીં૥<br>
યહુ સંસઉ સબ કે મન માહીં૤ રામ ગવનુ બિધિ અવધ કિ નાહીં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નિસિ ન નીદ નહિં ભૂખ દિન ભરતુ બિકલ સુચિ સોચ૤<br>
નીચ કીચ બિચ મગન જસ મીનહિ સલિલ સઁકોચ૥૨૫૨૥<br>
<br>
કીન્હી માતુ મિસ કાલ કુચાલી૤ ઈતિ ભીતિ જસ પાકત સાલી૥<br>
કેહિ બિધિ હોઇ રામ અભિષેકૂ૤ મોહિ અવકલત ઉપાઉ ન એકૂ૥<br>
અવસિ ફિરહિં ગુર આયસુ માની૤ મુનિ પુનિ કહબ રામ રુચિ જાની૥<br>
માતુ કહેહુઁ બહુરહિં રઘુરાઊ૤ રામ જનનિ હઠ કરબિ કિ કાઊ૥<br>
મોહિ અનુચર કર કેતિક બાતા૤ તેહિ મહઁ કુસમઉ બામ બિધાતા૥<br>
જૌં હઠ કરઉઁ ત નિપટ કુકરમૂ૤ હરગિરિ તેં ગુરુ સેવક ધરમૂ૥<br>
એકઉ જુગુતિ ન મન ઠહરાની૤ સોચત ભરતહિ રૈનિ બિહાની૥<br>
પ્રાત નહાઇ પ્રભુહિ સિર નાઈ૤ બૈઠત પઠએ રિષયઁ બોલાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ગુર પદ કમલ પ્રનામુ કરિ બૈઠે આયસુ પાઇ૤<br>
બિપ્ર મહાજન સચિવ સબ જુરે સભાસદ આઇ૥૨૫૩૥<br>
<br>
બોલે મુનિબરુ સમય સમાના૤ સુનહુ સભાસદ ભરત સુજાના૥<br>
ધરમ ધુરીન ભાનુકુલ ભાનૂ૤ રાજા રામુ સ્વબસ ભગવાનૂ૥<br>
સત્યસંધ પાલક શ્રુતિ સેતૂ૤ રામ જનમુ જગ મંગલ હેતૂ૥<br>
ગુર પિતુ માતુ બચન અનુસારી૤ ખલ દલુ દલન દેવ હિતકારી૥<br>
નીતિ પ્રીતિ પરમારથ સ્વારથુ૤ કોઉ ન રામ સમ જાન જથારથુ૥<br>
બિધિ હરિ હરુ સસિ રબિ દિસિપાલા૤ માયા જીવ કરમ કુલિ કાલા૥<br>
અહિપ મહિપ જહઁ લગિ પ્રભુતાઈ૤ જોગ સિદ્ધિ નિગમાગમ ગાઈ૥<br>
કરિ બિચાર જિઁયઁ દેખહુ નીકેં૤ રામ રજાઇ સીસ સબહી કેં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રાખેં રામ રજાઇ રુખ હમ સબ કર હિત હોઇ૤<br>
સમુઝિ સયાને કરહુ અબ સબ મિલિ સંમત સોઇ૥૨૫૪૥<br>
<br>
સબ કહુઁ સુખદ રામ અભિષેકૂ૤ મંગલ મોદ મૂલ મગ એકૂ૥<br>
કેહિ બિધિ અવધ ચલહિં રઘુરાઊ૤ કહહુ સમુઝિ સોઇ કરિઅ ઉપાઊ૥<br>
સબ સાદર સુનિ મુનિબર બાની૤ નય પરમારથ સ્વારથ સાની૥<br>
ઉતરુ ન આવ લોગ ભએ ભોરે૤ તબ સિરુ નાઇ ભરત કર જોરે૥<br>
ભાનુબંસ ભએ ભૂપ ઘનેરે૤ અધિક એક તેં એક બડ઼ેરે૥<br>
જનમુ હેતુ સબ કહઁ પિતુ માતા૤ કરમ સુભાસુભ દેઇ બિધાતા૥<br>
દલિ દુખ સજઇ સકલ કલ્યાના૤ અસ અસીસ રાઉરિ જગુ જાના૥<br>
સો ગોસાઇઁ બિધિ ગતિ જેહિં છેંકી૤ સકઇ કો ટારિ ટેક જો ટેકી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- બૂઝિઅ મોહિ ઉપાઉ અબ સો સબ મોર અભાગુ૤<br>
સુનિ સનેહમય બચન ગુર ઉર ઉમગા અનુરાગુ૥૨૫૫૥<br>
<br>
તાત બાત ફુરિ રામ કૃપાહીં૤ રામ બિમુખ સિધિ સપનેહુઁ નાહીં૥<br>
સકુચઉઁ તાત કહત એક બાતા૤ અરધ તજહિં બુધ સરબસ જાતા૥<br>
તુમ્હ કાનન ગવનહુ દોઉ ભાઈ૤ ફેરિઅહિં લખન સીય રઘુરાઈ૥<br>
સુનિ સુબચન હરષે દોઉ ભ્રાતા૤ ભે પ્રમોદ પરિપૂરન ગાતા૥<br>
મન પ્રસન્ન તન તેજુ બિરાજા૤ જનુ જિય રાઉ રામુ ભએ રાજા૥<br>
બહુત લાભ લોગન્હ લઘુ હાની૤ સમ દુખ સુખ સબ રોવહિં રાની૥<br>
કહહિં ભરતુ મુનિ કહા સો કીન્હે૤ ફલુ જગ જીવન્હ અભિમત દીન્હે૥<br>
કાનન કરઉઁ જનમ ભરિ બાસૂ૤ એહિં તેં અધિક ન મોર સુપાસૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- અઁતરજામી રામુ સિય તુમ્હ સરબગ્ય સુજાન૤<br>
જો ફુર કહહુ ત નાથ નિજ કીજિઅ બચનુ પ્રવાન૥૨૫૬૥<br>
<br>
ભરત બચન સુનિ દેખિ સનેહૂ૤ સભા સહિત મુનિ ભએ બિદેહૂ૥<br>
ભરત મહા મહિમા જલરાસી૤ મુનિ મતિ ઠાઢ઼િ તીર અબલા સી૥<br>
ગા ચહ પાર જતનુ હિયઁ હેરા૤ પાવતિ નાવ ન બોહિતુ બેરા૥<br>
ઔરુ કરિહિ કો ભરત બડ઼ાઈ૤ સરસી સીપિ કિ સિંધુ સમાઈ૥<br>
ભરતુ મુનિહિ મન ભીતર ભાએ૤ સહિત સમાજ રામ પહિઁ આએ૥<br>
પ્રભુ પ્રનામુ કરિ દીન્હ સુઆસનુ૤ બૈઠે સબ સુનિ મુનિ અનુસાસનુ૥<br>
બોલે મુનિબરુ બચન બિચારી૤ દેસ કાલ અવસર અનુહારી૥<br>
સુનહુ રામ સરબગ્ય સુજાના૤ ધરમ નીતિ ગુન ગ્યાન નિધાના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સબ કે ઉર અંતર બસહુ જાનહુ ભાઉ કુભાઉ૤<br>
પુરજન જનની ભરત હિત હોઇ સો કહિઅ ઉપાઉ૥૨૫૭૥<br>
<br>
આરત કહહિં બિચારિ ન કાઊ૤ સૂઝ જૂઆરિહિ આપન દાઊ૥<br>
સુનિ મુનિ બચન કહત રઘુરાઊ૤ નાથ તુમ્હારેહિ હાથ ઉપાઊ૥<br>
સબ કર હિત રુખ રાઉરિ રાખેઁ૤ આયસુ કિએઁ મુદિત ફુર ભાષેં૥<br>
પ્રથમ જો આયસુ મો કહુઁ હોઈ૤ માથેઁ માનિ કરૌ સિખ સોઈ૥<br>
પુનિ જેહિ કહઁ જસ કહબ ગોસાઈઁ૤ સો સબ ભાઁતિ ઘટિહિ સેવકાઈઁ૥<br>
કહ મુનિ રામ સત્ય તુમ્હ ભાષા૤ ભરત સનેહઁ બિચારુ ન રાખા૥<br>
તેહિ તેં કહઉઁ બહોરિ બહોરી૤ ભરત ભગતિ બસ ભઇ મતિ મોરી૥<br>
મોરેઁ જાન ભરત રુચિ રાખિ૤ જો કીજિઅ સો સુભ સિવ સાખી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભરત બિનય સાદર સુનિઅ કરિઅ બિચારુ બહોરિ૤<br>
કરબ સાધુમત લોકમત નૃપનય નિગમ નિચોરિ૥૨૫૮૥<br>
<br>
ગુરુ અનુરાગ ભરત પર દેખી૤ રામ હ્દયઁ આનંદુ બિસેષી૥<br>
ભરતહિ ધરમ ધુરંધર જાની૤ નિજ સેવક તન માનસ બાની૥<br>
બોલે ગુર આયસ અનુકૂલા૤ બચન મંજુ મૃદુ મંગલમૂલા૥<br>
નાથ સપથ પિતુ ચરન દોહાઈ૤ ભયઉ ન ભુઅન ભરત સમ ભાઈ૥<br>
જે ગુર પદ અંબુજ અનુરાગી૤ તે લોકહુઁ બેદહુઁ બડ઼ભાગી૥<br>
રાઉર જા પર અસ અનુરાગૂ૤ કો કહિ સકઇ ભરત કર ભાગૂ૥<br>
લખિ લઘુ બંધુ બુદ્ધિ સકુચાઈ૤ કરત બદન પર ભરત બડ઼ાઈ૥<br>
ભરતુ કહહીં સોઇ કિએઁ ભલાઈ૤ અસ કહિ રામ રહે અરગાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- તબ મુનિ બોલે ભરત સન સબ સઁકોચુ તજિ તાત૤<br>
કૃપાસિંધુ પ્રિય બંધુ સન કહહુ હૃદય કૈ બાત૥૨૫૯૥<br>
<br>
સુનિ મુનિ બચન રામ રુખ પાઈ૤ ગુરુ સાહિબ અનુકૂલ અઘાઈ૥<br>
લખિ અપને સિર સબુ છરુ ભારૂ૤ કહિ ન સકહિં કછુ કરહિં બિચારૂ૥<br>
પુલકિ સરીર સભાઁ ભએ ઠાઢેં૤ નીરજ નયન નેહ જલ બાઢ઼ેં૥<br>
કહબ મોર મુનિનાથ નિબાહા૤ એહિ તેં અધિક કહૌં મૈં કાહા૤<br>
મૈં જાનઉઁ નિજ નાથ સુભાઊ૤ અપરાધિહુ પર કોહ ન કાઊ૥<br>
મો પર કૃપા સનેહ બિસેષી૤ ખેલત ખુનિસ ન કબહૂઁ દેખી૥<br>
સિસુપન તેમ પરિહરેઉઁ ન સંગૂ૤ કબહુઁ ન કીન્હ મોર મન ભંગૂ૥<br>
મૈં પ્રભુ કૃપા રીતિ જિયઁ જોહી૤ હારેહુઁ ખેલ જિતાવહિં મોહી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મહૂઁ સનેહ સકોચ બસ સનમુખ કહી ન બૈન૤<br>
દરસન તૃપિત ન આજુ લગિ પેમ પિઆસે નૈન૥૨૬૦૥<br>
<br>
બિધિ ન સકેઉ સહિ મોર દુલારા૤ નીચ બીચુ જનની મિસ પારા૤<br>
યહઉ કહત મોહિ આજુ ન સોભા૤ અપનીં સમુઝિ સાધુ સુચિ કો ભા૥<br>
માતુ મંદિ મૈં સાધુ સુચાલી૤ ઉર અસ આનત કોટિ કુચાલી૥<br>
ફરઇ કિ કોદવ બાલિ સુસાલી૤ મુકુતા પ્રસવ કિ સંબુક કાલી૥<br>
સપનેહુઁ દોસક લેસુ ન કાહૂ૤ મોર અભાગ ઉદધિ અવગાહૂ૥<br>
બિનુ સમુઝેં નિજ અઘ પરિપાકૂ૤ જારિઉઁ જાયઁ જનનિ કહિ કાકૂ૥<br>
હૃદયઁ હેરિ હારેઉઁ સબ ઓરા૤ એકહિ ભાઁતિ ભલેહિં ભલ મોરા૥<br>
ગુર ગોસાઇઁ સાહિબ સિય રામૂ૤ લાગત મોહિ નીક પરિનામૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સાધુ સભા ગુર પ્રભુ નિકટ કહઉઁ સુથલ સતિ ભાઉ૤<br>
પ્રેમ પ્રપંચુ કિ ઝૂઠ ફુર જાનહિં મુનિ રઘુરાઉ૥૨૬૧૥<br>
<br>
ભૂપતિ મરન પેમ પનુ રાખી૤ જનની કુમતિ જગતુ સબુ સાખી૥<br>
દેખિ ન જાહિ બિકલ મહતારી૤ જરહિં દુસહ જર પુર નર નારી૥<br>
મહીં સકલ અનરથ કર મૂલા૤ સો સુનિ સમુઝિ સહિઉઁ સબ સૂલા૥<br>
સુનિ બન ગવનુ કીન્હ રઘુનાથા૤ કરિ મુનિ બેષ લખન સિય સાથા૥<br>
બિનુ પાનહિન્હ પયાદેહિ પાએઁ૤ સંકરુ સાખિ રહેઉઁ એહિ ઘાએઁ૥<br>
બહુરિ નિહાર નિષાદ સનેહૂ૤ કુલિસ કઠિન ઉર ભયઉ ન બેહૂ૥<br>
અબ સબુ આઁખિન્હ દેખેઉઁ આઈ૤ જિઅત જીવ જડ઼ સબઇ સહાઈ૥<br>
જિન્હહિ નિરખિ મગ સાઁપિનિ બીછી૤ તજહિં બિષમ બિષુ તામસ તીછી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- તેઇ રઘુનંદનુ લખનુ સિય અનહિત લાગે જાહિ૤<br>
તાસુ તનય તજિ દુસહ દુખ દૈઉ સહાવઇ કાહિ૥૨૬૨૥<br>
<br>
સુનિ અતિ બિકલ ભરત બર બાની૤ આરતિ પ્રીતિ બિનય નય સાની૥<br>
સોક મગન સબ સભાઁ ખભારૂ૤ મનહુઁ કમલ બન પરેઉ તુસારૂ૥<br>
કહિ અનેક બિધિ કથા પુરાની૤ ભરત પ્રબોધુ કીન્હ મુનિ ગ્યાની૥<br>
બોલે ઉચિત બચન રઘુનંદૂ૤ દિનકર કુલ કૈરવ બન ચંદૂ૥<br>
તાત જાઁય જિયઁ કરહુ ગલાની૤ ઈસ અધીન જીવ ગતિ જાની૥<br>
તીનિ કાલ તિભુઅન મત મોરેં૤ પુન્યસિલોક તાત તર તોરે૥<br>
ઉર આનત તુમ્હ પર કુટિલાઈ૤ જાઇ લોકુ પરલોકુ નસાઈ૥<br>
દોસુ દેહિં જનનિહિ જડ઼ તેઈ૤ જિન્હ ગુર સાધુ સભા નહિં સેઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મિટિહહિં પાપ પ્રપંચ સબ અખિલ અમંગલ ભાર૤<br>
લોક સુજસુ પરલોક સુખુ સુમિરત નામુ તુમ્હાર૥૨૬૩૥<br>
<br>
કહઉઁ સુભાઉ સત્ય સિવ સાખી૤ ભરત ભૂમિ રહ રાઉરિ રાખી૥<br>
તાત કુતરક કરહુ જનિ જાએઁ૤ બૈર પેમ નહિ દુરઇ દુરાએઁ૥<br>
મુનિ ગન નિકટ બિહગ મૃગ જાહીં૤ બાધક બધિક બિલોકિ પરાહીં૥<br>
હિત અનહિત પસુ પચ્છિઉ જાના૤ માનુષ તનુ ગુન ગ્યાન નિધાના૥<br>
તાત તુમ્હહિ મૈં જાનઉઁ નીકેં૤ કરૌં કાહ અસમંજસ જીકેં૥<br>
રાખેઉ રાયઁ સત્ય મોહિ ત્યાગી૤ તનુ પરિહરેઉ પેમ પન લાગી૥<br>
તાસુ બચન મેટત મન સોચૂ૤ તેહિ તેં અધિક તુમ્હાર સઁકોચૂ૥<br>
તા પર ગુર મોહિ આયસુ દીન્હા૤ અવસિ જો કહહુ ચહઉઁ સોઇ કીન્હા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મનુ પ્રસન્ન કરિ સકુચ તજિ કહહુ કરૌં સોઇ આજુ૤<br>
સત્યસંધ રઘુબર બચન સુનિ ભા સુખી સમાજુ૥૨૬૪૥<br>
<br>
સુર ગન સહિત સભય સુરરાજૂ૤ સોચહિં ચાહત હોન અકાજૂ૥<br>
બનત ઉપાઉ કરત કછુ નાહીં૤ રામ સરન સબ ગે મન માહીં૥<br>
બહુરિ બિચારિ પરસ્પર કહહીં૤ રઘુપતિ ભગત ભગતિ બસ અહહીં૤<br>
સુધિ કરિ અંબરીષ દુરબાસા૤ ભે સુર સુરપતિ નિપટ નિરાસા૥<br>
સહે સુરન્હ બહુ કાલ બિષાદા૤ નરહરિ કિએ પ્રગટ પ્રહલાદા૥<br>
લગિ લગિ કાન કહહિં ધુનિ માથા૤ અબ સુર કાજ ભરત કે હાથા૥<br>
આન ઉપાઉ ન દેખિઅ દેવા૤ માનત રામુ સુસેવક સેવા૥<br>
હિયઁ સપેમ સુમિરહુ સબ ભરતહિ૤ નિજ ગુન સીલ રામ બસ કરતહિ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુનિ સુર મત સુરગુર કહેઉ ભલ તુમ્હાર બડ઼ ભાગુ૤<br>
સકલ સુમંગલ મૂલ જગ ભરત ચરન અનુરાગુ૥૨૬૫૥<br>
<br>
સીતાપતિ સેવક સેવકાઈ૤ કામધેનુ સય સરિસ સુહાઈ૥<br>
ભરત ભગતિ તુમ્હરેં મન આઈ૤ તજહુ સોચુ બિધિ બાત બનાઈ૥<br>
દેખુ દેવપતિ ભરત પ્રભાઊ૤ સહજ સુભાયઁ બિબસ રઘુરાઊ૥<br>
મન થિર કરહુ દેવ ડરુ નાહીં૤ ભરતહિ જાનિ રામ પરિછાહીં૥<br>
સુનો સુરગુર સુર સંમત સોચૂ૤ અંતરજામી પ્રભુહિ સકોચૂ૥<br>
નિજ સિર ભારુ ભરત જિયઁ જાના૤ કરત કોટિ બિધિ ઉર અનુમાના૥<br>
કરિ બિચારુ મન દીન્હી ઠીકા૤ રામ રજાયસ આપન નીકા૥<br>
નિજ પન તજિ રાખેઉ પનુ મોરા૤ છોહુ સનેહુ કીન્હ નહિં થોરા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- કીન્હ અનુગ્રહ અમિત અતિ સબ બિધિ સીતાનાથ૤<br>
કરિ પ્રનામુ બોલે ભરતુ જોરિ જલજ જુગ હાથ૥૨૬૬૥<br>
<br>
કહૌં કહાવૌં કા અબ સ્વામી૤ કૃપા અંબુનિધિ અંતરજામી૥<br>
ગુર પ્રસન્ન સાહિબ અનુકૂલા૤ મિટી મલિન મન કલપિત સૂલા૥<br>
અપડર ડરેઉઁ ન સોચ સમૂલેં૤ રબિહિ ન દોસુ દેવ દિસિ ભૂલેં૥<br>
મોર અભાગુ માતુ કુટિલાઈ૤ બિધિ ગતિ બિષમ કાલ કઠિનાઈ૥<br>
પાઉ રોપિ સબ મિલિ મોહિ ઘાલા૤ પ્રનતપાલ પન આપન પાલા૥<br>
યહ નઇ રીતિ ન રાઉરિ હોઈ૤ લોકહુઁ બેદ બિદિત નહિં ગોઈ૥<br>
જગુ અનભલ ભલ એકુ ગોસાઈં૤ કહિઅ હોઇ ભલ કાસુ ભલાઈં૥<br>
દેઉ દેવતરુ સરિસ સુભાઊ૤ સનમુખ બિમુખ ન કાહુહિ કાઊ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- જાઇ નિકટ પહિચાનિ તરુ છાહઁ સમનિ સબ સોચ૤<br>
માગત અભિમત પાવ જગ રાઉ રંકુ ભલ પોચ૥૨૬૭૥<br>
<br>
લખિ સબ બિધિ ગુર સ્વામિ સનેહૂ૤ મિટેઉ છોભુ નહિં મન સંદેહૂ૥<br>
અબ કરુનાકર કીજિઅ સોઈ૤ જન હિત પ્રભુ ચિત છોભુ ન હોઈ૥<br>
જો સેવકુ સાહિબહિ સઁકોચી૤ નિજ હિત ચહઇ તાસુ મતિ પોચી૥<br>
સેવક હિત સાહિબ સેવકાઈ૤ કરૈ સકલ સુખ લોભ બિહાઈ૥<br>
સ્વારથુ નાથ ફિરેં સબહી કા૤ કિએઁ રજાઇ કોટિ બિધિ નીકા૥<br>
યહ સ્વારથ પરમારથ સારુ૤ સકલ સુકૃત ફલ સુગતિ સિંગારુ૥<br>
દેવ એક બિનતી સુનિ મોરી૤ ઉચિત હોઇ તસ કરબ બહોરી૥<br>
તિલક સમાજુ સાજિ સબુ આના૤ કરિઅ સુફલ પ્રભુ જૌં મનુ માના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સાનુજ પઠઇઅ મોહિ બન કીજિઅ સબહિ સનાથ૤<br>
નતરુ ફેરિઅહિં બંધુ દોઉ નાથ ચલૌં મૈં સાથ૥૨૬૮૥<br>
<br>
નતરુ જાહિં બન તીનિઉ ભાઈ૤ બહુરિઅ સીય સહિત રઘુરાઈ૥<br>
જેહિ બિધિ પ્રભુ પ્રસન્ન મન હોઈ૤ કરુના સાગર કીજિઅ સોઈ૥<br>
દેવઁ દીન્હ સબુ મોહિ અભારુ૤ મોરેં નીતિ ન ધરમ બિચારુ૥<br>
કહઉઁ બચન સબ સ્વારથ હેતૂ૤ રહત ન આરત કેં ચિત ચેતૂ૥<br>
ઉતરુ દેઇ સુનિ સ્વામિ રજાઈ૤ સો સેવકુ લખિ લાજ લજાઈ૥<br>
અસ મૈં અવગુન ઉદધિ અગાધૂ૤ સ્વામિ સનેહઁ સરાહત સાધૂ૥<br>
અબ કૃપાલ મોહિ સો મત ભાવા૤ સકુચ સ્વામિ મન જાઇઁ ન પાવા૥<br>
પ્રભુ પદ સપથ કહઉઁ સતિ ભાઊ૤ જગ મંગલ હિત એક ઉપાઊ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પ્રભુ પ્રસન્ન મન સકુચ તજિ જો જેહિ આયસુ દેબ૤<br>
સો સિર ધરિ ધરિ કરિહિ સબુ મિટિહિ અનટ અવરેબ૥૨૬૯૥<br>
<br>
ભરત બચન સુચિ સુનિ સુર હરષે૤ સાધુ સરાહિ સુમન સુર બરષે૥<br>
અસમંજસ બસ અવધ નેવાસી૤ પ્રમુદિત મન તાપસ બનબાસી૥<br>
ચુપહિં રહે રઘુનાથ સઁકોચી૤ પ્રભુ ગતિ દેખિ સભા સબ સોચી૥<br>
જનક દૂત તેહિ અવસર આએ૤ મુનિ બસિષ્ઠઁ સુનિ બેગિ બોલાએ૥<br>
કરિ પ્રનામ તિન્હ રામુ નિહારે૤ બેષુ દેખિ ભએ નિપટ દુખારે૥<br>
દૂતન્હ મુનિબર બૂઝી બાતા૤ કહહુ બિદેહ ભૂપ કુસલાતા૥<br>
સુનિ સકુચાઇ નાઇ મહિ માથા૤ બોલે ચર બર જોરેં હાથા૥<br>
બૂઝબ રાઉર સાદર સાઈં૤ કુસલ હેતુ સો ભયઉ ગોસાઈં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નાહિ ત કોસલ નાથ કેં સાથ કુસલ ગઇ નાથ૤<br>
મિથિલા અવધ બિસેષ તેં જગુ સબ ભયઉ અનાથ૥૨૭૦૥<br>
<br>
કોસલપતિ ગતિ સુનિ જનકૌરા૤ ભે સબ લોક સોક બસ બૌરા૥<br>
જેહિં દેખે તેહિ સમય બિદેહૂ૤ નામુ સત્ય અસ લાગ ન કેહૂ૥<br>
રાનિ કુચાલિ સુનત નરપાલહિ૤ સૂઝ ન કછુ જસ મનિ બિનુ બ્યાલહિ૥<br>
ભરત રાજ રઘુબર બનબાસૂ૤ ભા મિથિલેસહિ હૃદયઁ હરાઁસૂ૥<br>
નૃપ બૂઝે બુધ સચિવ સમાજૂ૤ કહહુ બિચારિ ઉચિત કા આજૂ૥<br>
સમુઝિ અવધ અસમંજસ દોઊ૤ ચલિઅ કિ રહિઅ ન કહ કછુ કોઊ૥<br>
નૃપહિ ધીર ધરિ હૃદયઁ બિચારી૤ પઠએ અવધ ચતુર ચર ચારી૥<br>
બૂઝિ ભરત સતિ ભાઉ કુભાઊ૤ આએહુ બેગિ ન હોઇ લખાઊ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ગએ અવધ ચર ભરત ગતિ બૂઝિ દેખિ કરતૂતિ૤<br>
ચલે ચિત્રકૂટહિ ભરતુ ચાર ચલે તેરહૂતિ૥૨૭૧૥<br>
<br>
દૂતન્હ આઇ ભરત કઇ કરની૤ જનક સમાજ જથામતિ બરની૥<br>
સુનિ ગુર પરિજન સચિવ મહીપતિ૤ ભે સબ સોચ સનેહઁ બિકલ અતિ૥<br>
ધરિ ધીરજુ કરિ ભરત બડ઼ાઈ૤ લિએ સુભટ સાહની બોલાઈ૥<br>
ઘર પુર દેસ રાખિ રખવારે૤ હય ગય રથ બહુ જાન સઁવારે૥<br>
દુઘરી સાધિ ચલે તતકાલા૤ કિએ બિશ્રામુ ન મગ મહીપાલા૥<br>
ભોરહિં આજુ નહાઇ પ્રયાગા૤ ચલે જમુન ઉતરન સબુ લાગા૥<br>
ખબરિ લેન હમ પઠએ નાથા૤ તિન્હ કહિ અસ મહિ નાયઉ માથા૥<br>
સાથ કિરાત છ સાતક દીન્હે૤ મુનિબર તુરત બિદા ચર કીન્હે૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુનત જનક આગવનુ સબુ હરષેઉ અવધ સમાજુ૤<br>
રઘુનંદનહિ સકોચુ બડ઼ સોચ બિબસ સુરરાજુ૥૨૭૨૥<br>
<br>
ગરઇ ગલાનિ કુટિલ કૈકેઈ૤ કાહિ કહૈ કેહિ દૂષનુ દેઈ૥<br>
અસ મન આનિ મુદિત નર નારી૤ ભયઉ બહોરિ રહબ દિન ચારી૥<br>
એહિ પ્રકાર ગત બાસર સોઊ૤ પ્રાત નહાન લાગ સબુ કોઊ૥<br>
કરિ મજ્જનુ પૂજહિં નર નારી૤ ગનપ ગૌરિ તિપુરારિ તમારી૥<br>
રમા રમન પદ બંદિ બહોરી૤ બિનવહિં અંજુલિ અંચલ જોરી૥<br>
રાજા રામુ જાનકી રાની૤ આનઁદ અવધિ અવધ રજધાની૥<br>
સુબસ બસઉ ફિરિ સહિત સમાજા૤ ભરતહિ રામુ કરહુઁ જુબરાજા૥<br>
એહિ સુખ સુધાઁ સીંચી સબ કાહૂ૤ દેવ દેહુ જગ જીવન લાહૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ગુર સમાજ ભાઇન્હ સહિત રામ રાજુ પુર હોઉ૤<br>
અછત રામ રાજા અવધ મરિઅ માગ સબુ કોઉ૥૨૭૩૥<br>
<br>
સુનિ સનેહમય પુરજન બાની૤ નિંદહિં જોગ બિરતિ મુનિ ગ્યાની૥<br>
એહિ બિધિ નિત્યકરમ કરિ પુરજન૤ રામહિ કરહિં પ્રનામ પુલકિ તન૥<br>
ઊઁચ નીચ મધ્યમ નર નારી૤ લહહિં દરસુ નિજ નિજ અનુહારી૥<br>
સાવધાન સબહી સનમાનહિં૤ સકલ સરાહત કૃપાનિધાનહિં૥<br>
લરિકાઇહિ તે રઘુબર બાની૤ પાલત નીતિ પ્રીતિ પહિચાની૥<br>
સીલ સકોચ સિંધુ રઘુરાઊ૤ સુમુખ સુલોચન સરલ સુભાઊ૥<br>
કહત રામ ગુન ગન અનુરાગે૤ સબ નિજ ભાગ સરાહન લાગે૥<br>
હમ સમ પુન્ય પુંજ જગ થોરે૤ જિન્હહિ રામુ જાનત કરિ મોરે૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પ્રેમ મગન તેહિ સમય સબ સુનિ આવત મિથિલેસુ૤<br>
સહિત સભા સંભ્રમ ઉઠેઉ રબિકુલ કમલ દિનેસુ૥૨૭૪૥<br>
<br>
ભાઇ સચિવ ગુર પુરજન સાથા૤ આગેં ગવનુ કીન્હ રઘુનાથા૥<br>
ગિરિબરુ દીખ જનકપતિ જબહીં૤ કરિ પ્રનામ રથ ત્યાગેઉ તબહીં૥<br>
રામ દરસ લાલસા ઉછાહૂ૤ પથ શ્રમ લેસુ કલેસુ ન કાહૂ૥<br>
મન તહઁ જહઁ રઘુબર બૈદેહી૤ બિનુ મન તન દુખ સુખ સુધિ કેહી૥<br>
આવત જનકુ ચલે એહિ ભાઁતી૤ સહિત સમાજ પ્રેમ મતિ માતી૥<br>
આએ નિકટ દેખિ અનુરાગે૤ સાદર મિલન પરસપર લાગે૥<br>
લગે જનક મુનિજન પદ બંદન૤ રિષિન્હ પ્રનામુ કીન્હ રઘુનંદન૥<br>
ભાઇન્હ સહિત રામુ મિલિ રાજહિ૤ ચલે લવાઇ સમેત સમાજહિ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- આશ્રમ સાગર સાંત રસ પૂરન પાવન પાથુ૤<br>
સેન મનહુઁ કરુના સરિત લિએઁ જાહિં રઘુનાથુ૥૨૭૫૥<br>
<br>
બોરતિ ગ્યાન બિરાગ કરારે૤ બચન સસોક મિલત નદ નારે૥<br>
સોચ ઉસાસ સમીર તંરગા૤ ધીરજ તટ તરુબર કર ભંગા૥<br>
બિષમ બિષાદ તોરાવતિ ધારા૤ ભય ભ્રમ ભવઁર અબર્ત અપારા૥<br>
કેવટ બુધ બિદ્યા બડ઼િ નાવા૤ સકહિં ન ખેઇ ઐક નહિં આવા૥<br>
બનચર કોલ કિરાત બિચારે૤ થકે બિલોકિ પથિક હિયઁ હારે૥<br>
આશ્રમ ઉદધિ મિલી જબ જાઈ૤ મનહુઁ ઉઠેઉ અંબુધિ અકુલાઈ૥<br>
સોક બિકલ દોઉ રાજ સમાજા૤ રહા ન ગ્યાનુ ન ધીરજુ લાજા૥<br>
ભૂપ રૂપ ગુન સીલ સરાહી૤ રોવહિં સોક સિંધુ અવગાહી૥<br>
<br>
'''છંદ'''- અવગાહિ સોક સમુદ્ર સોચહિં નારિ નર બ્યાકુલ મહા૤<br>
દૈ દોષ સકલ સરોષ બોલહિં બામ બિધિ કીન્હો કહા૥<br>
સુર સિદ્ધ તાપસ જોગિજન મુનિ દેખિ દસા બિદેહ કી૤<br>
તુલસી ન સમરથુ કોઉ જો તરિ સકૈ સરિત સનેહ કી૥<br>
<br>
'''સોરઠા'''- -કિએ અમિત ઉપદેસ જહઁ તહઁ લોગન્હ મુનિબરન્હ૤<br>
ધીરજુ ધરિઅ નરેસ કહેઉ બસિષ્ઠ બિદેહ સન૥૨૭૬૥<br>
જાસુ ગ્યાનુ રબિ ભવ નિસિ નાસા૤ બચન કિરન મુનિ કમલ બિકાસા૥<br>
તેહિ કિ મોહ મમતા નિઅરાઈ૤ યહ સિય રામ સનેહ બડ઼ાઈ૥<br>
બિષઈ સાધક સિદ્ધ સયાને૤ ત્રિબિધ જીવ જગ બેદ બખાને૥<br>
રામ સનેહ સરસ મન જાસૂ૤ સાધુ સભાઁ બડ઼ આદર તાસૂ૥<br>
સોહ ન રામ પેમ બિનુ ગ્યાનૂ૤ કરનધાર બિનુ જિમિ જલજાનૂ૥<br>
મુનિ બહુબિધિ બિદેહુ સમુઝાએ૤ રામઘાટ સબ લોગ નહાએ૥<br>
સકલ સોક સંકુલ નર નારી૤ સો બાસરુ બીતેઉ બિનુ બારી૥<br>
પસુ ખગ મૃગન્હ ન કીન્હ અહારૂ૤ પ્રિય પરિજન કર કૌન બિચારૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- દોઉ સમાજ નિમિરાજુ રઘુરાજુ નહાને પ્રાત૤<br>
બૈઠે સબ બટ બિટપ તર મન મલીન કૃસ ગાત૥૨૭૭૥<br>
<br>
જે મહિસુર દસરથ પુર બાસી૤ જે મિથિલાપતિ નગર નિવાસી૥<br>
હંસ બંસ ગુર જનક પુરોધા૤ જિન્હ જગ મગુ પરમારથુ સોધા૥<br>
લગે કહન ઉપદેસ અનેકા૤ સહિત ધરમ નય બિરતિ બિબેકા૥<br>
કૌસિક કહિ કહિ કથા પુરાનીં૤ સમુઝાઈ સબ સભા સુબાનીં૥<br>
તબ રઘુનાથ કોસિકહિ કહેઊ૤ નાથ કાલિ જલ બિનુ સબુ રહેઊ૥<br>
મુનિ કહ ઉચિત કહત રઘુરાઈ૤ ગયઉ બીતિ દિન પહર અઢ઼ાઈ૥<br>
રિષિ રુખ લખિ કહ તેરહુતિરાજૂ૤ ઇહાઁ ઉચિત નહિં અસન અનાજૂ૥<br>
કહા ભૂપ ભલ સબહિ સોહાના૤ પાઇ રજાયસુ ચલે નહાના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- તેહિ અવસર ફલ ફૂલ દલ મૂલ અનેક પ્રકાર૤<br>
લઇ આએ બનચર બિપુલ ભરિ ભરિ કાઁવરિ ભાર૥૨૭૮૥<br>
<br>
કામદ મે ગિરિ રામ પ્રસાદા૤ અવલોકત અપહરત બિષાદા૥<br>
સર સરિતા બન ભૂમિ બિભાગા૤ જનુ ઉમગત આનઁદ અનુરાગા૥<br>
બેલિ બિટપ સબ સફલ સફૂલા૤ બોલત ખગ મૃગ અલિ અનુકૂલા૥<br>
તેહિ અવસર બન અધિક ઉછાહૂ૤ ત્રિબિધ સમીર સુખદ સબ કાહૂ૥<br>
જાઇ ન બરનિ મનોહરતાઈ૤ જનુ મહિ કરતિ જનક પહુનાઈ૥<br>
તબ સબ લોગ નહાઇ નહાઈ૤ રામ જનક મુનિ આયસુ પાઈ૥<br>
દેખિ દેખિ તરુબર અનુરાગે૤ જહઁ તહઁ પુરજન ઉતરન લાગે૥<br>
દલ ફલ મૂલ કંદ બિધિ નાના૤ પાવન સુંદર સુધા સમાના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સાદર સબ કહઁ રામગુર પઠએ ભરિ ભરિ ભાર૤<br>
પૂજિ પિતર સુર અતિથિ ગુર લગે કરન ફરહાર૥૨૭૯૥<br>
<br>
એહિ બિધિ બાસર બીતે ચારી૤ રામુ નિરખિ નર નારિ સુખારી૥<br>
દુહુ સમાજ અસિ રુચિ મન માહીં૤ બિનુ સિય રામ ફિરબ ભલ નાહીં૥<br>
સીતા રામ સંગ બનબાસૂ૤ કોટિ અમરપુર સરિસ સુપાસૂ૥<br>
પરિહરિ લખન રામુ બૈદેહી૤ જેહિ ઘરુ ભાવ બામ બિધિ તેહી૥<br>
દાહિન દઇઉ હોઇ જબ સબહી૤ રામ સમીપ બસિઅ બન તબહી૥<br>
મંદાકિનિ મજ્જનુ તિહુ કાલા૤ રામ દરસુ મુદ મંગલ માલા૥<br>
અટનુ રામ ગિરિ બન તાપસ થલ૤ અસનુ અમિઅ સમ કંદ મૂલ ફલ૥<br>
સુખ સમેત સંબત દુઇ સાતા૤ પલ સમ હોહિં ન જનિઅહિં જાતા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- એહિ સુખ જોગ ન લોગ સબ કહહિં કહાઁ અસ ભાગુ૥<br>
સહજ સુભાયઁ સમાજ દુહુ રામ ચરન અનુરાગુ૥૨૮૦૥<br>
<br>
એહિ બિધિ સકલ મનોરથ કરહીં૤ બચન સપ્રેમ સુનત મન હરહીં૥<br>
સીય માતુ તેહિ સમય પઠાઈં૤ દાસીં દેખિ સુઅવસરુ આઈં૥<br>
સાવકાસ સુનિ સબ સિય સાસૂ૤ આયઉ જનકરાજ રનિવાસૂ૥<br>
કૌસલ્યાઁ સાદર સનમાની૤ આસન દિએ સમય સમ આની૥<br>
સીલુ સનેહ સકલ દુહુ ઓરા૤ દ્રવહિં દેખિ સુનિ કુલિસ કઠોરા૥<br>
પુલક સિથિલ તન બારિ બિલોચન૤ મહિ નખ લિખન લગીં સબ સોચન૥<br>
સબ સિય રામ પ્રીતિ કિ સિ મૂરતી૤ જનુ કરુના બહુ બેષ બિસૂરતિ૥<br>
સીય માતુ કહ બિધિ બુધિ બાઁકી૤ જો પય ફેનુ ફોર પબિ ટાઁકી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુનિઅ સુધા દેખિઅહિં ગરલ સબ કરતૂતિ કરાલ૤<br>
જહઁ તહઁ કાક ઉલૂક બક માનસ સકૃત મરાલ૥૨૮૧૥<br>
<br>
સુનિ સસોચ કહ દેબિ સુમિત્રા૤ બિધિ ગતિ બડ઼િ બિપરીત બિચિત્રા૥<br>
જો સૃજિ પાલઇ હરઇ બહોરી૤ બાલ કેલિ સમ બિધિ મતિ ભોરી૥<br>
કૌસલ્યા કહ દોસુ ન કાહૂ૤ કરમ બિબસ દુખ સુખ છતિ લાહૂ૥<br>
કઠિન કરમ ગતિ જાન બિધાતા૤ જો સુભ અસુભ સકલ ફલ દાતા૥<br>
ઈસ રજાઇ સીસ સબહી કેં૤ ઉતપતિ થિતિ લય બિષહુ અમી કેં૥<br>
દેબિ મોહ બસ સોચિઅ બાદી૤ બિધિ પ્રપંચુ અસ અચલ અનાદી૥<br>
ભૂપતિ જિઅબ મરબ ઉર આની૤ સોચિઅ સખિ લખિ નિજ હિત હાની૥<br>
સીય માતુ કહ સત્ય સુબાની૤ સુકૃતી અવધિ અવધપતિ રાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- લખનુ રામ સિય જાહુઁ બન ભલ પરિનામ ન પોચુ૤<br>
ગહબરિ હિયઁ કહ કૌસિલા મોહિ ભરત કર સોચુ૥૨૮૨૥<br>
<br>
ઈસ પ્રસાદ અસીસ તુમ્હારી૤ સુત સુતબધૂ દેવસરિ બારી૥<br>
રામ સપથ મૈં કીન્હ ન કાઊ૤ સો કરિ કહઉઁ સખી સતિ ભાઊ૥<br>
ભરત સીલ ગુન બિનય બડ઼ાઈ૤ ભાયપ ભગતિ ભરોસ ભલાઈ૥<br>
કહત સારદહુ કર મતિ હીચે૤ સાગર સીપ કિ જાહિં ઉલીચે૥<br>
જાનઉઁ સદા ભરત કુલદીપા૤ બાર બાર મોહિ કહેઉ મહીપા૥<br>
કસેં કનકુ મનિ પારિખિ પાએઁ૤ પુરુષ પરિખિઅહિં સમયઁ સુભાએઁ૤<br>
અનુચિત આજુ કહબ અસ મોરા૤ સોક સનેહઁ સયાનપ થોરા૥<br>
સુનિ સુરસરિ સમ પાવનિ બાની૤ ભઈં સનેહ બિકલ સબ રાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- કૌસલ્યા કહ ધીર ધરિ સુનહુ દેબિ મિથિલેસિ૤<br>
કો બિબેકનિધિ બલ્લભહિ તુમ્હહિ સકઇ ઉપદેસિ૥૨૮૩૥<br>
<br>
રાનિ રાય સન અવસરુ પાઈ૤ અપની ભાઁતિ કહબ સમુઝાઈ૥<br>
રખિઅહિં લખનુ ભરતુ ગબનહિં બન૤ જૌં યહ મત માનૈ મહીપ મન૥<br>
તૌ ભલ જતનુ કરબ સુબિચારી૤ મોરેં સૌચુ ભરત કર ભારી૥<br>
ગૂઢ઼ સનેહ ભરત મન માહી૤ રહેં નીક મોહિ લાગત નાહીં૥<br>
લખિ સુભાઉ સુનિ સરલ સુબાની૤ સબ ભઇ મગન કરુન રસ રાની૥<br>
નભ પ્રસૂન ઝરિ ધન્ય ધન્ય ધુનિ૤ સિથિલ સનેહઁ સિદ્ધ જોગી મુનિ૥<br>
સબુ રનિવાસુ બિથકિ લખિ રહેઊ૤ તબ ધરિ ધીર સુમિત્રાઁ કહેઊ૥<br>
દેબિ દંડ જુગ જામિનિ બીતી૤ રામ માતુ સુની ઉઠી સપ્રીતી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- બેગિ પાઉ ધારિઅ થલહિ કહ સનેહઁ સતિભાય૤<br>
હમરેં તૌ અબ ઈસ ગતિ કે મિથિલેસ સહાય૥૨૮૪૥<br>
<br>
લખિ સનેહ સુનિ બચન બિનીતા૤ જનકપ્રિયા ગહ પાય પુનીતા૥<br>
દેબિ ઉચિત અસિ બિનય તુમ્હારી૤ દસરથ ઘરિનિ રામ મહતારી૥<br>
પ્રભુ અપને નીચહુ આદરહીં૤ અગિનિ ધૂમ ગિરિ સિર તિનુ ધરહીં૥<br>
સેવકુ રાઉ કરમ મન બાની૤ સદા સહાય મહેસુ ભવાની૥<br>
રઉરે અંગ જોગુ જગ કો હૈ૤ દીપ સહાય કિ દિનકર સોહૈ૥<br>
રામુ જાઇ બનુ કરિ સુર કાજૂ૤ અચલ અવધપુર કરિહહિં રાજૂ૥<br>
અમર નાગ નર રામ બાહુબલ૤ સુખ બસિહહિં અપનેં અપને થલ૥<br>
યહ સબ જાગબલિક કહિ રાખા૤ દેબિ ન હોઇ મુધા મુનિ ભાષા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- અસ કહિ પગ પરિ પેમ અતિ સિય હિત બિનય સુનાઇ૥<br>
સિય સમેત સિયમાતુ તબ ચલી સુઆયસુ પાઇ૥૨૮૫૥<br>
<br>
પ્રિય પરિજનહિ મિલી બૈદેહી૤ જો જેહિ જોગુ ભાઁતિ તેહિ તેહી૥<br>
તાપસ બેષ જાનકી દેખી૤ ભા સબુ બિકલ બિષાદ બિસેષી૥<br>
જનક રામ ગુર આયસુ પાઈ૤ ચલે થલહિ સિય દેખી આઈ૥<br>
લીન્હિ લાઇ ઉર જનક જાનકી૤ પાહુન પાવન પેમ પ્રાન કી૥<br>
ઉર ઉમગેઉ અંબુધિ અનુરાગૂ૤ ભયઉ ભૂપ મનુ મનહુઁ પયાગૂ૥<br>
સિય સનેહ બટુ બાઢ઼ત જોહા૤ તા પર રામ પેમ સિસુ સોહા૥<br>
ચિરજીવી મુનિ ગ્યાન બિકલ જનુ૤ બૂડ઼ત લહેઉ બાલ અવલંબનુ૥<br>
મોહ મગન મતિ નહિં બિદેહ કી૤ મહિમા સિય રઘુબર સનેહ કી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સિય પિતુ માતુ સનેહ બસ બિકલ ન સકી સઁભારિ૤<br>
ધરનિસુતાઁ ધીરજુ ધરેઉ સમઉ સુધરમુ બિચારિ૥૨૮૬૥<br>
<br>
તાપસ બેષ જનક સિય દેખી૤ ભયઉ પેમુ પરિતોષુ બિસેષી૥<br>
પુત્રિ પવિત્ર કિએ કુલ દોઊ૤ સુજસ ધવલ જગુ કહ સબુ કોઊ૥<br>
જિતિ સુરસરિ કીરતિ સરિ તોરી૤ ગવનુ કીન્હ બિધિ અંડ કરોરી૥<br>
ગંગ અવનિ થલ તીનિ બડ઼ેરે૤ એહિં કિએ સાધુ સમાજ ઘનેરે૥<br>
પિતુ કહ સત્ય સનેહઁ સુબાની૤ સીય સકુચ મહુઁ મનહુઁ સમાની૥<br>
પુનિ પિતુ માતુ લીન્હ ઉર લાઈ૤ સિખ આસિષ હિત દીન્હિ સુહાઈ૥<br>
કહતિ ન સીય સકુચિ મન માહીં૤ ઇહાઁ બસબ રજનીં ભલ નાહીં૥<br>
લખિ રુખ રાનિ જનાયઉ રાઊ૤ હૃદયઁ સરાહત સીલુ સુભાઊ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- બાર બાર મિલિ ભેંટ સિય બિદા કીન્હ સનમાનિ૤<br>
કહી સમય સિર ભરત ગતિ રાનિ સુબાનિ સયાનિ૥૨૮૭૥<br>
<br>
સુનિ ભૂપાલ ભરત બ્યવહારૂ૤ સોન સુગંધ સુધા સસિ સારૂ૥<br>
મૂદે સજલ નયન પુલકે તન૤ સુજસુ સરાહન લગે મુદિત મન૥<br>
સાવધાન સુનુ સુમુખિ સુલોચનિ૤ ભરત કથા ભવ બંધ બિમોચનિ૥<br>
ધરમ રાજનય બ્રહ્મબિચારૂ૤ ઇહાઁ જથામતિ મોર પ્રચારૂ૥<br>
સો મતિ મોરિ ભરત મહિમાહી૤ કહૈ કાહ છલિ છુઅતિ ન છાઁહી૥<br>
બિધિ ગનપતિ અહિપતિ સિવ સારદ૤ કબિ કોબિદ બુધ બુદ્ધિ બિસારદ૥<br>
ભરત ચરિત કીરતિ કરતૂતી૤ ધરમ સીલ ગુન બિમલ બિભૂતી૥<br>
સમુઝત સુનત સુખદ સબ કાહૂ૤ સુચિ સુરસરિ રુચિ નિદર સુધાહૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નિરવધિ ગુન નિરુપમ પુરુષુ ભરતુ ભરત સમ જાનિ૤<br>
કહિઅ સુમેરુ કિ સેર સમ કબિકુલ મતિ સકુચાનિ૥૨૮૮૥<br>
<br>
અગમ સબહિ બરનત બરબરની૤ જિમિ જલહીન મીન ગમુ ધરની૥<br>
ભરત અમિત મહિમા સુનુ રાની૤ જાનહિં રામુ ન સકહિં બખાની૥<br>
બરનિ સપ્રેમ ભરત અનુભાઊ૤ તિય જિય કી રુચિ લખિ કહ રાઊ૥<br>
બહુરહિં લખનુ ભરતુ બન જાહીં૤ સબ કર ભલ સબ કે મન માહીં૥<br>
દેબિ પરંતુ ભરત રઘુબર કી૤ પ્રીતિ પ્રતીતિ જાઇ નહિં તરકી૥<br>
ભરતુ અવધિ સનેહ મમતા કી૤ જદ્યપિ રામુ સીમ સમતા કી૥<br>
પરમારથ સ્વારથ સુખ સારે૤ ભરત ન સપનેહુઁ મનહુઁ નિહારે૥<br>
સાધન સિદ્ધ રામ પગ નેહૂ૥મોહિ લખિ પરત ભરત મત એહૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભોરેહુઁ ભરત ન પેલિહહિં મનસહુઁ રામ રજાઇ૤<br>
કરિઅ ન સોચુ સનેહ બસ કહેઉ ભૂપ બિલખાઇ૥૨૮૯૥<br>
<br>
રામ ભરત ગુન ગનત સપ્રીતી૤ નિસિ દંપતિહિ પલક સમ બીતી૥<br>
રાજ સમાજ પ્રાત જુગ જાગે૤ ન્હાઇ ન્હાઇ સુર પૂજન લાગે૥<br>
ગે નહાઇ ગુર પહીં રઘુરાઈ૤ બંદિ ચરન બોલે રુખ પાઈ૥<br>
નાથ ભરતુ પુરજન મહતારી૤ સોક બિકલ બનબાસ દુખારી૥<br>
સહિત સમાજ રાઉ મિથિલેસૂ૤ બહુત દિવસ ભએ સહત કલેસૂ૥<br>
ઉચિત હોઇ સોઇ કીજિઅ નાથા૤ હિત સબહી કર રૌરેં હાથા૥<br>
અસ કહિ અતિ સકુચે રઘુરાઊ૤ મુનિ પુલકે લખિ સીલુ સુભાઊ૥<br>
તુમ્હ બિનુ રામ સકલ સુખ સાજા૤ નરક સરિસ દુહુ રાજ સમાજા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- પ્રાન પ્રાન કે જીવ કે જિવ સુખ કે સુખ રામ૤<br>
તુમ્હ તજિ તાત સોહાત ગૃહ જિન્હહિ તિન્હહિં બિધિ બામ૥૨૯૦૥<br>
<br>
સો સુખુ કરમુ ધરમુ જરિ જાઊ૤ જહઁ ન રામ પદ પંકજ ભાઊ૥<br>
જોગુ કુજોગુ ગ્યાનુ અગ્યાનૂ૤ જહઁ નહિં રામ પેમ પરધાનૂ૥<br>
તુમ્હ બિનુ દુખી સુખી તુમ્હ તેહીં૤ તુમ્હ જાનહુ જિય જો જેહિ કેહીં૥<br>
રાઉર આયસુ સિર સબહી કેં૤ બિદિત કૃપાલહિ ગતિ સબ નીકેં૥<br>
આપુ આશ્રમહિ ધારિઅ પાઊ૤ ભયઉ સનેહ સિથિલ મુનિરાઊ૥<br>
કરિ પ્રનામ તબ રામુ સિધાએ૤ રિષિ ધરિ ધીર જનક પહિં આએ૥<br>
રામ બચન ગુરુ નૃપહિ સુનાએ૤ સીલ સનેહ સુભાયઁ સુહાએ૥<br>
મહારાજ અબ કીજિઅ સોઈ૤ સબ કર ધરમ સહિત હિત હોઈ૤<br>
<br>
'''દોહા'''- ગ્યાન નિધાન સુજાન સુચિ ધરમ ધીર નરપાલ૤<br>
તુમ્હ બિનુ અસમંજસ સમન કો સમરથ એહિ કાલ૥૨૯૧૥<br>
<br>
સુનિ મુનિ બચન જનક અનુરાગે૤ લખિ ગતિ ગ્યાનુ બિરાગુ બિરાગે૥<br>
સિથિલ સનેહઁ ગુનત મન માહીં૤ આએ ઇહાઁ કીન્હ ભલ નાહી૥<br>
રામહિ રાયઁ કહેઉ બન જાના૤ કીન્હ આપુ પ્રિય પ્રેમ પ્રવાના૥<br>
હમ અબ બન તેં બનહિ પઠાઈ૤ પ્રમુદિત ફિરબ બિબેક બડ઼ાઈ૥<br>
તાપસ મુનિ મહિસુર સુનિ દેખી૤ ભએ પ્રેમ બસ બિકલ બિસેષી૥<br>
સમઉ સમુઝિ ધરિ ધીરજુ રાજા૤ ચલે ભરત પહિં સહિત સમાજા૥<br>
ભરત આઇ આગેં ભઇ લીન્હે૤ અવસર સરિસ સુઆસન દીન્હે૥<br>
તાત ભરત કહ તેરહુતિ રાઊ૤ તુમ્હહિ બિદિત રઘુબીર સુભાઊ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રામ સત્યબ્રત ધરમ રત સબ કર સીલુ સનેહુ૥<br>
સંકટ સહત સકોચ બસ કહિઅ જો આયસુ દેહુ૥૨૯૨૥<br>
<br>
સુનિ તન પુલકિ નયન ભરિ બારી૤ બોલે ભરતુ ધીર ધરિ ભારી૥<br>
પ્રભુ પ્રિય પૂજ્ય પિતા સમ આપૂ૤ કુલગુરુ સમ હિત માય ન બાપૂ૥<br>
કૌસિકાદિ મુનિ સચિવ સમાજૂ૤ ગ્યાન અંબુનિધિ આપુનુ આજૂ૥<br>
સિસુ સેવક આયસુ અનુગામી૤ જાનિ મોહિ સિખ દેઇઅ સ્વામી૥<br>
એહિં સમાજ થલ બૂઝબ રાઉર૤ મૌન મલિન મૈં બોલબ બાઉર૥<br>
છોટે બદન કહઉઁ બડ઼િ બાતા૤ છમબ તાત લખિ બામ બિધાતા૥<br>
આગમ નિગમ પ્રસિદ્ધ પુરાના૤ સેવાધરમુ કઠિન જગુ જાના૥<br>
સ્વામિ ધરમ સ્વારથહિ બિરોધૂ૤ બૈરુ અંધ પ્રેમહિ ન પ્રબોધૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રાખિ રામ રુખ ધરમુ બ્રતુ પરાધીન મોહિ જાનિ૤<br>
સબ કેં સંમત સર્બ હિત કરિઅ પેમુ પહિચાનિ૥૨૯૩૥<br>
<br>
ભરત બચન સુનિ દેખિ સુભાઊ૤ સહિત સમાજ સરાહત રાઊ૥<br>
સુગમ અગમ મૃદુ મંજુ કઠોરે૤ અરથુ અમિત અતિ આખર થોરે૥<br>
જ્યૌ મુખ મુકુર મુકુરુ નિજ પાની૤ ગહિ ન જાઇ અસ અદભુત બાની૥<br>
ભૂપ ભરત મુનિ સહિત સમાજૂ૤ ગે જહઁ બિબુધ કુમુદ દ્વિજરાજૂ૥<br>
સુનિ સુધિ સોચ બિકલ સબ લોગા૤ મનહુઁ મીનગન નવ જલ જોગા૥<br>
દેવઁ પ્રથમ કુલગુર ગતિ દેખી૤ નિરખિ બિદેહ સનેહ બિસેષી૥<br>
રામ ભગતિમય ભરતુ નિહારે૤ સુર સ્વારથી હહરિ હિયઁ હારે૥<br>
સબ કોઉ રામ પેમમય પેખા૤ ભઉ અલેખ સોચ બસ લેખા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રામુ સનેહ સકોચ બસ કહ સસોચ સુરરાજ૤<br>
રચહુ પ્રપંચહિ પંચ મિલિ નાહિં ત ભયઉ અકાજુ૥૨૯૪૥<br>
<br>
સુરન્હ સુમિરિ સારદા સરાહી૤ દેબિ દેવ સરનાગત પાહી૥<br>
ફેરિ ભરત મતિ કરિ નિજ માયા૤ પાલુ બિબુધ કુલ કરિ છલ છાયા૥<br>
બિબુધ બિનય સુનિ દેબિ સયાની૤ બોલી સુર સ્વારથ જડ઼ જાની૥<br>
મો સન કહહુ ભરત મતિ ફેરૂ૤ લોચન સહસ ન સૂઝ સુમેરૂ૥<br>
બિધિ હરિ હર માયા બડ઼િ ભારી૤ સોઉ ન ભરત મતિ સકઇ નિહારી૥<br>
સો મતિ મોહિ કહત કરુ ભોરી૤ ચંદિનિ કર કિ ચંડકર ચોરી૥<br>
ભરત હૃદયઁ સિય રામ નિવાસૂ૤ તહઁ કિ તિમિર જહઁ તરનિ પ્રકાસૂ૥<br>
અસ કહિ સારદ ગઇ બિધિ લોકા૤ બિબુધ બિકલ નિસિ માનહુઁ કોકા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુર સ્વારથી મલીન મન કીન્હ કુમંત્ર કુઠાટુ૥<br>
રચિ પ્રપંચ માયા પ્રબલ ભય ભ્રમ અરતિ ઉચાટુ૥૨૯૫૥<br>
<br>
કરિ કુચાલિ સોચત સુરરાજૂ૤ ભરત હાથ સબુ કાજુ અકાજૂ૥<br>
ગએ જનકુ રઘુનાથ સમીપા૤ સનમાને સબ રબિકુલ દીપા૥<br>
સમય સમાજ ધરમ અબિરોધા૤ બોલે તબ રઘુબંસ પુરોધા૥<br>
જનક ભરત સંબાદુ સુનાઈ૤ ભરત કહાઉતિ કહી સુહાઈ૥<br>
તાત રામ જસ આયસુ દેહૂ૤ સો સબુ કરૈ મોર મત એહૂ૥<br>
સુનિ રઘુનાથ જોરિ જુગ પાની૤ બોલે સત્ય સરલ મૃદુ બાની૥<br>
બિદ્યમાન આપુનિ મિથિલેસૂ૤ મોર કહબ સબ ભાઁતિ ભદેસૂ૥<br>
રાઉર રાય રજાયસુ હોઈ૤ રાઉરિ સપથ સહી સિર સોઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રામ સપથ સુનિ મુનિ જનકુ સકુચે સભા સમેત૤<br>
સકલ બિલોકત ભરત મુખુ બનઇ ન ઉતરુ દેત૥૨૯૬૥<br>
<br>
સભા સકુચ બસ ભરત નિહારી૤ રામબંધુ ધરિ ધીરજુ ભારી૥<br>
કુસમઉ દેખિ સનેહુ સઁભારા૤ બઢ઼ત બિંધિ જિમિ ઘટજ નિવારા૥<br>
સોક કનકલોચન મતિ છોની૤ હરી બિમલ ગુન ગન જગજોની૥<br>
ભરત બિબેક બરાહઁ બિસાલા૤ અનાયાસ ઉધરી તેહિ કાલા૥<br>
કરિ પ્રનામુ સબ કહઁ કર જોરે૤ રામુ રાઉ ગુર સાધુ નિહોરે૥<br>
છમબ આજુ અતિ અનુચિત મોરા૤ કહઉઁ બદન મૃદુ બચન કઠોરા૥<br>
હિયઁ સુમિરી સારદા સુહાઈ૤ માનસ તેં મુખ પંકજ આઈ૥<br>
બિમલ બિબેક ધરમ નય સાલી૤ ભરત ભારતી મંજુ મરાલી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નિરખિ બિબેક બિલોચનન્હિ સિથિલ સનેહઁ સમાજુ૤<br>
કરિ પ્રનામુ બોલે ભરતુ સુમિરિ સીય રઘુરાજુ૥૨૯૭૥<br>
<br>
પ્રભુ પિતુ માતુ સુહ્રદ ગુર સ્વામી૤ પૂજ્ય પરમ હિત અતંરજામી૥<br>
સરલ સુસાહિબુ સીલ નિધાનૂ૤ પ્રનતપાલ સર્બગ્ય સુજાનૂ૥<br>
સમરથ સરનાગત હિતકારી૤ ગુનગાહકુ અવગુન અઘ હારી૥<br>
સ્વામિ ગોસાઁઇહિ સરિસ ગોસાઈ૤ મોહિ સમાન મૈં સાઇઁ દોહાઈ૥<br>
પ્રભુ પિતુ બચન મોહ બસ પેલી૤ આયઉઁ ઇહાઁ સમાજુ સકેલી૥<br>
જગ ભલ પોચ ઊઁચ અરુ નીચૂ૤ અમિઅ અમરપદ માહુરુ મીચૂ૥<br>
રામ રજાઇ મેટ મન માહીં૤ દેખા સુના કતહુઁ કોઉ નાહીં૥<br>
સો મૈં સબ બિધિ કીન્હિ ઢિઠાઈ૤ પ્રભુ માની સનેહ સેવકાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- કૃપાઁ ભલાઈ આપની નાથ કીન્હ ભલ મોર૤<br>
દૂષન ભે ભૂષન સરિસ સુજસુ ચારુ ચહુ ઓર૥૨૯૮૥<br>
<br>
રાઉરિ રીતિ સુબાનિ બડ઼ાઈ૤ જગત બિદિત નિગમાગમ ગાઈ૥<br>
કૂર કુટિલ ખલ કુમતિ કલંકી૤ નીચ નિસીલ નિરીસ નિસંકી૥<br>
તેઉ સુનિ સરન સામુહેં આએ૤ સકૃત પ્રનામુ કિહેં અપનાએ૥<br>
દેખિ દોષ કબહુઁ ન ઉર આને૤ સુનિ ગુન સાધુ સમાજ બખાને૥<br>
કો સાહિબ સેવકહિ નેવાજી૤ આપુ સમાજ સાજ સબ સાજી૥<br>
નિજ કરતૂતિ ન સમુઝિઅ સપનેં૤ સેવક સકુચ સોચુ ઉર અપનેં૥<br>
સો ગોસાઇઁ નહિ દૂસર કોપી૤ ભુજા ઉઠાઇ કહઉઁ પન રોપી૥<br>
પસુ નાચત સુક પાઠ પ્રબીના૤ ગુન ગતિ નટ પાઠક આધીના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- યોં સુધારિ સનમાનિ જન કિએ સાધુ સિરમોર૤<br>
કો કૃપાલ બિનુ પાલિહૈ બિરિદાવલિ બરજોર૥૨૯૯૥<br>
<br>
સોક સનેહઁ કિ બાલ સુભાએઁ૤ આયઉઁ લાઇ રજાયસુ બાએઁ૥<br>
તબહુઁ કૃપાલ હેરિ નિજ ઓરા૤ સબહિ ભાઁતિ ભલ માનેઉ મોરા૥<br>
દેખેઉઁ પાય સુમંગલ મૂલા૤ જાનેઉઁ સ્વામિ સહજ અનુકૂલા૥<br>
બડ઼ેં સમાજ બિલોકેઉઁ ભાગૂ૤ બડ઼ીં ચૂક સાહિબ અનુરાગૂ૥<br>
કૃપા અનુગ્રહ અંગુ અઘાઈ૤ કીન્હિ કૃપાનિધિ સબ અધિકાઈ૥<br>
રાખા મોર દુલાર ગોસાઈં૤ અપનેં સીલ સુભાયઁ ભલાઈં૥<br>
નાથ નિપટ મૈં કીન્હિ ઢિઠાઈ૤ સ્વામિ સમાજ સકોચ બિહાઈ૥<br>
અબિનય બિનય જથારુચિ બાની૤ છમિહિ દેઉ અતિ આરતિ જાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુહ્રદ સુજાન સુસાહિબહિ બહુત કહબ બડ઼િ ખોરિ૤<br>
આયસુ દેઇઅ દેવ અબ સબઇ સુધારી મોરિ૥૩૦૦૥<br>

પ્રભુ પદ પદુમ પરાગ દોહાઈ૤ સત્ય સુકૃત સુખ સીવઁ સુહાઈ૥<br>
સો કરિ કહઉઁ હિએ અપને કી૤ રુચિ જાગત સોવત સપને કી૥<br>
સહજ સનેહઁ સ્વામિ સેવકાઈ૤ સ્વારથ છલ ફલ ચારિ બિહાઈ૥<br>
અગ્યા સમ ન સુસાહિબ સેવા૤ સો પ્રસાદુ જન પાવૈ દેવા૥<br>
અસ કહિ પ્રેમ બિબસ ભએ ભારી૤ પુલક સરીર બિલોચન બારી૥<br>
પ્રભુ પદ કમલ ગહે અકુલાઈ૤ સમઉ સનેહુ ન સો કહિ જાઈ૥<br>
કૃપાસિંધુ સનમાનિ સુબાની૤ બૈઠાએ સમીપ ગહિ પાની૥<br>
ભરત બિનય સુનિ દેખિ સુભાઊ૤ સિથિલ સનેહઁ સભા રઘુરાઊ૥<br>
<br>
'''છંદ'''- રઘુરાઉ સિથિલ સનેહઁ સાધુ સમાજ મુનિ મિથિલા ધની૤<br>
મન મહુઁ સરાહત ભરત ભાયપ ભગતિ કી મહિમા ઘની૥<br>
ભરતહિ પ્રસંસત બિબુધ બરષત સુમન માનસ મલિન સે૤<br>
તુલસી બિકલ સબ લોગ સુનિ સકુચે નિસાગમ નલિન સે૥<br>
<br>
'''સોરઠા'''- -દેખિ દુખારી દીન દુહુ સમાજ નર નારિ સબ૤<br>
મઘવા મહા મલીન મુએ મારિ મંગલ ચહત૥૩૦૧૥<br>
કપટ કુચાલિ સીવઁ સુરરાજૂ૤ પર અકાજ પ્રિય આપન કાજૂ૥<br>
કાક સમાન પાકરિપુ રીતી૤ છલી મલીન કતહુઁ ન પ્રતીતી૥<br>
પ્રથમ કુમત કરિ કપટુ સઁકેલા૤ સો ઉચાટુ સબ કેં સિર મેલા૥<br>
સુરમાયાઁ સબ લોગ બિમોહે૤ રામ પ્રેમ અતિસય ન બિછોહે૥<br>
ભય ઉચાટ બસ મન થિર નાહીં૤ છન બન રુચિ છન સદન સોહાહીં૥<br>
દુબિધ મનોગતિ પ્રજા દુખારી૤ સરિત સિંધુ સંગમ જનુ બારી૥<br>
દુચિત કતહુઁ પરિતોષુ ન લહહીં૤ એક એક સન મરમુ ન કહહીં૥<br>
લખિ હિયઁ હઁસિ કહ કૃપાનિધાનૂ૤ સરિસ સ્વાન મઘવાન જુબાનૂ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભરતુ જનકુ મુનિજન સચિવ સાધુ સચેત બિહાઇ૤<br>
લાગિ દેવમાયા સબહિ જથાજોગુ જનુ પાઇ૥૩૦૨૥<br>
<br>
કૃપાસિંધુ લખિ લોગ દુખારે૤ નિજ સનેહઁ સુરપતિ છલ ભારે૥<br>
સભા રાઉ ગુર મહિસુર મંત્રી૤ ભરત ભગતિ સબ કૈ મતિ જંત્રી૥<br>
રામહિ ચિતવત ચિત્ર લિખે સે૤ સકુચત બોલત બચન સિખે સે૥<br>
ભરત પ્રીતિ નતિ બિનય બડ઼ાઈ૤ સુનત સુખદ બરનત કઠિનાઈ૥<br>
જાસુ બિલોકિ ભગતિ લવલેસૂ૤ પ્રેમ મગન મુનિગન મિથિલેસૂ૥<br>
મહિમા તાસુ કહૈ કિમિ તુલસી૤ ભગતિ સુભાયઁ સુમતિ હિયઁ હુલસી૥<br>
આપુ છોટિ મહિમા બડ઼િ જાની૤ કબિકુલ કાનિ માનિ સકુચાની૥<br>
કહિ ન સકતિ ગુન રુચિ અધિકાઈ૤ મતિ ગતિ બાલ બચન કી નાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભરત બિમલ જસુ બિમલ બિધુ સુમતિ ચકોરકુમારિ૤<br>
ઉદિત બિમલ જન હૃદય નભ એકટક રહી નિહારિ૥૩૦૩૥<br>
<br>
ભરત સુભાઉ ન સુગમ નિગમહૂઁ૤ લઘુ મતિ ચાપલતા કબિ છમહૂઁ૥<br>
કહત સુનત સતિ ભાઉ ભરત કો૤ સીય રામ પદ હોઇ ન રત કો૥<br>
સુમિરત ભરતહિ પ્રેમુ રામ કો૤ જેહિ ન સુલભ તેહિ સરિસ બામ કો૥<br>
દેખિ દયાલ દસા સબહી કી૤ રામ સુજાન જાનિ જન જી કી૥<br>
ધરમ ધુરીન ધીર નય નાગર૤ સત્ય સનેહ સીલ સુખ સાગર૥<br>
દેસુ કાલ લખિ સમઉ સમાજૂ૤ નીતિ પ્રીતિ પાલક રઘુરાજૂ૥<br>
બોલે બચન બાનિ સરબસુ સે૤ હિત પરિનામ સુનત સસિ રસુ સે૥<br>
તાત ભરત તુમ્હ ધરમ ધુરીના૤ લોક બેદ બિદ પ્રેમ પ્રબીના૥<br>
<br>
'''દોહા'''- કરમ બચન માનસ બિમલ તુમ્હ સમાન તુમ્હ તાત૤<br>
ગુર સમાજ લઘુ બંધુ ગુન કુસમયઁ કિમિ કહિ જાત૥૩૦૪૥<br>
<br>
જાનહુ તાત તરનિ કુલ રીતી૤ સત્યસંધ પિતુ કીરતિ પ્રીતી૥<br>
સમઉ સમાજુ લાજ ગુરુજન કી૤ ઉદાસીન હિત અનહિત મન કી૥<br>
તુમ્હહિ બિદિત સબહી કર કરમૂ૤ આપન મોર પરમ હિત ધરમૂ૥<br>
મોહિ સબ ભાઁતિ ભરોસ તુમ્હારા૤ તદપિ કહઉઁ અવસર અનુસારા૥<br>
તાત તાત બિનુ બાત હમારી૤ કેવલ ગુરુકુલ કૃપાઁ સઁભારી૥<br>
નતરુ પ્રજા પરિજન પરિવારૂ૤ હમહિ સહિત સબુ હોત ખુઆરૂ૥<br>
જૌં બિનુ અવસર અથવઁ દિનેસૂ૤ જગ કેહિ કહહુ ન હોઇ કલેસૂ૥<br>
તસ ઉતપાતુ તાત બિધિ કીન્હા૤ મુનિ મિથિલેસ રાખિ સબુ લીન્હા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રાજ કાજ સબ લાજ પતિ ધરમ ધરનિ ધન ધામ૤<br>
ગુર પ્રભાઉ પાલિહિ સબહિ ભલ હોઇહિ પરિનામ૥૩૦૫૥<br>
<br>
સહિત સમાજ તુમ્હાર હમારા૤ ઘર બન ગુર પ્રસાદ રખવારા૥<br>
માતુ પિતા ગુર સ્વામિ નિદેસૂ૤ સકલ ધરમ ધરનીધર સેસૂ૥<br>
સો તુમ્હ કરહુ કરાવહુ મોહૂ૤ તાત તરનિકુલ પાલક હોહૂ૥<br>
સાધક એક સકલ સિધિ દેની૤ કીરતિ સુગતિ ભૂતિમય બેની૥<br>
સો બિચારિ સહિ સંકટુ ભારી૤ કરહુ પ્રજા પરિવારુ સુખારી૥<br>
બાઁટી બિપતિ સબહિં મોહિ ભાઈ૤ તુમ્હહિ અવધિ ભરિ બડ઼િ કઠિનાઈ૥<br>
જાનિ તુમ્હહિ મૃદુ કહઉઁ કઠોરા૤ કુસમયઁ તાત ન અનુચિત મોરા૥<br>
હોહિં કુઠાયઁ સુબંધુ સુહાએ૤ ઓડ઼િઅહિં હાથ અસનિહુ કે ઘાએ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સેવક કર પદ નયન સે મુખ સો સાહિબુ હોઇ૤<br>
તુલસી પ્રીતિ કિ રીતિ સુનિ સુકબિ સરાહહિં સોઇ૥૩૦૬૥<br>
<br>
સભા સકલ સુનિ રઘુબર બાની૤ પ્રેમ પયોધિ અમિઅ જનુ સાની૥<br>
સિથિલ સમાજ સનેહ સમાધી૤ દેખિ દસા ચુપ સારદ સાધી૥<br>
ભરતહિ ભયઉ પરમ સંતોષૂ૤ સનમુખ સ્વામિ બિમુખ દુખ દોષૂ૥<br>
મુખ પ્રસન્ન મન મિટા બિષાદૂ૤ ભા જનુ ગૂઁગેહિ ગિરા પ્રસાદૂ૥<br>
કીન્હ સપ્રેમ પ્રનામુ બહોરી૤ બોલે પાનિ પંકરુહ જોરી૥<br>
નાથ ભયઉ સુખુ સાથ ગએ કો૤ લહેઉઁ લાહુ જગ જનમુ ભએ કો૥<br>
અબ કૃપાલ જસ આયસુ હોઈ૤ કરૌં સીસ ધરિ સાદર સોઈ૥<br>
સો અવલંબ દેવ મોહિ દેઈ૤ અવધિ પારુ પાવૌં જેહિ સેઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- દેવ દેવ અભિષેક હિત ગુર અનુસાસનુ પાઇ૤<br>
આનેઉઁ સબ તીરથ સલિલુ તેહિ કહઁ કાહ રજાઇ૥૩૦૭૥<br>
<br>
એકુ મનોરથુ બડ઼ મન માહીં૤ સભયઁ સકોચ જાત કહિ નાહીં૥<br>
કહહુ તાત પ્રભુ આયસુ પાઈ૤ બોલે બાનિ સનેહ સુહાઈ૥<br>
ચિત્રકૂટ સુચિ થલ તીરથ બન૤ ખગ મૃગ સર સરિ નિર્ઝર ગિરિગન૥<br>
પ્રભુ પદ અંકિત અવનિ બિસેષી૤ આયસુ હોઇ ત આવૌં દેખી૥<br>
અવસિ અત્રિ આયસુ સિર ધરહૂ૤ તાત બિગતભય કાનન ચરહૂ૥<br>
મુનિ પ્રસાદ બનુ મંગલ દાતા૤ પાવન પરમ સુહાવન ભ્રાતા૥<br>
રિષિનાયકુ જહઁ આયસુ દેહીં૤ રાખેહુ તીરથ જલુ થલ તેહીં૥<br>
સુનિ પ્રભુ બચન ભરત સુખ પાવા૤ મુનિ પદ કમલ મુદિત સિરુ નાવા૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભરત રામ સંબાદુ સુનિ સકલ સુમંગલ મૂલ૤<br>
સુર સ્વારથી સરાહિ કુલ બરષત સુરતરુ ફૂલ૥૩૦૮૥<br>
<br>
ધન્ય ભરત જય રામ ગોસાઈં૤ કહત દેવ હરષત બરિઆઈ૤<br>
મુનિ મિથિલેસ સભાઁ સબ કાહૂ૤ ભરત બચન સુનિ ભયઉ ઉછાહૂ૥<br>
ભરત રામ ગુન ગ્રામ સનેહૂ૤ પુલકિ પ્રસંસત રાઉ બિદેહૂ૥<br>
સેવક સ્વામિ સુભાઉ સુહાવન૤ નેમુ પેમુ અતિ પાવન પાવન૥<br>
મતિ અનુસાર સરાહન લાગે૤ સચિવ સભાસદ સબ અનુરાગે૥<br>
સુનિ સુનિ રામ ભરત સંબાદૂ૤ દુહુ સમાજ હિયઁ હરષુ બિષાદૂ૥<br>
રામ માતુ દુખુ સુખુ સમ જાની૤ કહિ ગુન રામ પ્રબોધીં રાની૥<br>
એક કહહિં રઘુબીર બડ઼ાઈ૤ એક સરાહત ભરત ભલાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- અત્રિ કહેઉ તબ ભરત સન સૈલ સમીપ સુકૂપ૤<br>
રાખિઅ તીરથ તોય તહઁ પાવન અમિઅ અનૂપ૥૩૦૯૥<br>
<br>
ભરત અત્રિ અનુસાસન પાઈ૤ જલ ભાજન સબ દિએ ચલાઈ૥<br>
સાનુજ આપુ અત્રિ મુનિ સાધૂ૤ સહિત ગએ જહઁ કૂપ અગાધૂ૥<br>
પાવન પાથ પુન્યથલ રાખા૤ પ્રમુદિત પ્રેમ અત્રિ અસ ભાષા૥<br>
તાત અનાદિ સિદ્ધ થલ એહૂ૤ લોપેઉ કાલ બિદિત નહિં કેહૂ૥<br>
તબ સેવકન્હ સરસ થલુ દેખા૤ કિન્હ સુજલ હિત કૂપ બિસેષા૥<br>
બિધિ બસ ભયઉ બિસ્વ ઉપકારૂ૤ સુગમ અગમ અતિ ધરમ બિચારૂ૥<br>
ભરતકૂપ અબ કહિહહિં લોગા૤ અતિ પાવન તીરથ જલ જોગા૥<br>
પ્રેમ સનેમ નિમજ્જત પ્રાની૤ હોઇહહિં બિમલ કરમ મન બાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- કહત કૂપ મહિમા સકલ ગએ જહાઁ રઘુરાઉ૤<br>
અત્રિ સુનાયઉ રઘુબરહિ તીરથ પુન્ય પ્રભાઉ૥૩૧૦૥<br>
<br>
કહત ધરમ ઇતિહાસ સપ્રીતી૤ ભયઉ ભોરુ નિસિ સો સુખ બીતી૥<br>
નિત્ય નિબાહિ ભરત દોઉ ભાઈ૤ રામ અત્રિ ગુર આયસુ પાઈ૥<br>
સહિત સમાજ સાજ સબ સાદેં૤ ચલે રામ બન અટન પયાદેં૥<br>
કોમલ ચરન ચલત બિનુ પનહીં૤ ભઇ મૃદુ ભૂમિ સકુચિ મન મનહીં૥<br>
કુસ કંટક કાઁકરીં કુરાઈં૤ કટુક કઠોર કુબસ્તુ દુરાઈં૥<br>
મહિ મંજુલ મૃદુ મારગ કીન્હે૤ બહત સમીર ત્રિબિધ સુખ લીન્હે૥<br>
સુમન બરષિ સુર ઘન કરિ છાહીં૤ બિટપ ફૂલિ ફલિ તૃન મૃદુતાહીં૥<br>
મૃગ બિલોકિ ખગ બોલિ સુબાની૤ સેવહિં સકલ રામ પ્રિય જાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુલભ સિદ્ધિ સબ પ્રાકૃતહુ રામ કહત જમુહાત૤<br>
રામ પ્રાન પ્રિય ભરત કહુઁ યહ ન હોઇ બડ઼િ બાત૥૩૧૧૥<br>
<br>
એહિ બિધિ ભરતુ ફિરત બન માહીં૤ નેમુ પ્રેમુ લખિ મુનિ સકુચાહીં૥<br>
પુન્ય જલાશ્રય ભૂમિ બિભાગા૤ ખગ મૃગ તરુ તૃન ગિરિ બન બાગા૥<br>
ચારુ બિચિત્ર પબિત્ર બિસેષી૤ બૂઝત ભરતુ દિબ્ય સબ દેખી૥<br>
સુનિ મન મુદિત કહત રિષિરાઊ૤ હેતુ નામ ગુન પુન્ય પ્રભાઊ૥<br>
કતહુઁ નિમજ્જન કતહુઁ પ્રનામા૤ કતહુઁ બિલોકત મન અભિરામા૥<br>
કતહુઁ બૈઠિ મુનિ આયસુ પાઈ૤ સુમિરત સીય સહિત દોઉ ભાઈ૥<br>
દેખિ સુભાઉ સનેહુ સુસેવા૤ દેહિં અસીસ મુદિત બનદેવા૥<br>
ફિરહિં ગએઁ દિનુ પહર અઢ઼ાઈ૤ પ્રભુ પદ કમલ બિલોકહિં આઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- દેખે થલ તીરથ સકલ ભરત પાઁચ દિન માઝ૤<br>
કહત સુનત હરિ હર સુજસુ ગયઉ દિવસુ ભઇ સાઁઝ૥૩૧૨૥<br>
<br>
ભોર ન્હાઇ સબુ જુરા સમાજૂ૤ ભરત ભૂમિસુર તેરહુતિ રાજૂ૥<br>
ભલ દિન આજુ જાનિ મન માહીં૤ રામુ કૃપાલ કહત સકુચાહીં૥<br>
ગુર નૃપ ભરત સભા અવલોકી૤ સકુચિ રામ ફિરિ અવનિ બિલોકી૥<br>
સીલ સરાહિ સભા સબ સોચી૤ કહુઁ ન રામ સમ સ્વામિ સઁકોચી૥<br>
ભરત સુજાન રામ રુખ દેખી૤ ઉઠિ સપ્રેમ ધરિ ધીર બિસેષી૥<br>
કરિ દંડવત કહત કર જોરી૤ રાખીં નાથ સકલ રુચિ મોરી૥<br>
મોહિ લગિ સહેઉ સબહિં સંતાપૂ૤ બહુત ભાઁતિ દુખુ પાવા આપૂ૥<br>
અબ ગોસાઇઁ મોહિ દેઉ રજાઈ૤ સેવૌં અવધ અવધિ ભરિ જાઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- જેહિં ઉપાય પુનિ પાય જનુ દેખૈ દીનદયાલ૤<br>
સો સિખ દેઇઅ અવધિ લગિ કોસલપાલ કૃપાલ૥૩૧૩૥<br>
<br>
પુરજન પરિજન પ્રજા ગોસાઈ૤ સબ સુચિ સરસ સનેહઁ સગાઈ૥<br>
રાઉર બદિ ભલ ભવ દુખ દાહૂ૤ પ્રભુ બિનુ બાદિ પરમ પદ લાહૂ૥<br>
સ્વામિ સુજાનુ જાનિ સબ હી કી૤ રુચિ લાલસા રહનિ જન જી કી૥<br>
પ્રનતપાલુ પાલિહિ સબ કાહૂ૤ દેઉ દુહૂ દિસિ ઓર નિબાહૂ૥<br>
અસ મોહિ સબ બિધિ ભૂરિ ભરોસો૤ કિએઁ બિચારુ ન સોચુ ખરો સો૥<br>
આરતિ મોર નાથ કર છોહૂ૤ દુહુઁ મિલિ કીન્હ ઢીઠુ હઠિ મોહૂ૥<br>
યહ બડ઼ દોષુ દૂરિ કરિ સ્વામી૤ તજિ સકોચ સિખઇઅ અનુગામી૥<br>
ભરત બિનય સુનિ સબહિં પ્રસંસી૤ ખીર નીર બિબરન ગતિ હંસી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- દીનબંધુ સુનિ બંધુ કે બચન દીન છલહીન૤<br>
દેસ કાલ અવસર સરિસ બોલે રામુ પ્રબીન૥૩૧૪૥<br>
<br>
તાત તુમ્હારિ મોરિ પરિજન કી૤ ચિંતા ગુરહિ નૃપહિ ઘર બન કી૥<br>
માથે પર ગુર મુનિ મિથિલેસૂ૤ હમહિ તુમ્હહિ સપનેહુઁ ન કલેસૂ૥<br>
મોર તુમ્હાર પરમ પુરુષારથુ૤ સ્વારથુ સુજસુ ધરમુ પરમારથુ૥<br>
પિતુ આયસુ પાલિહિં દુહુ ભાઈ૤ લોક બેદ ભલ ભૂપ ભલાઈ૥<br>
ગુર પિતુ માતુ સ્વામિ સિખ પાલેં૤ ચલેહુઁ કુમગ પગ પરહિં ન ખાલેં૥<br>
અસ બિચારિ સબ સોચ બિહાઈ૤ પાલહુ અવધ અવધિ ભરિ જાઈ૥<br>
દેસુ કોસુ પરિજન પરિવારૂ૤ ગુર પદ રજહિં લાગ છરુભારૂ૥<br>
તુમ્હ મુનિ માતુ સચિવ સિખ માની૤ પાલેહુ પુહુમિ પ્રજા રજધાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- મુખિઆ મુખુ સો ચાહિઐ ખાન પાન કહુઁ એક૤<br>
પાલઇ પોષઇ સકલ અઁગ તુલસી સહિત બિબેક૥૩૧૫૥<br>
<br>
રાજધરમ સરબસુ એતનોઈ૤ જિમિ મન માહઁ મનોરથ ગોઈ૥<br>
બંધુ પ્રબોધુ કીન્હ બહુ ભાઁતી૤ બિનુ અધાર મન તોષુ ન સાઁતી૥<br>
ભરત સીલ ગુર સચિવ સમાજૂ૤ સકુચ સનેહ બિબસ રઘુરાજૂ૥<br>
પ્રભુ કરિ કૃપા પાઁવરીં દીન્હીં૤ સાદર ભરત સીસ ધરિ લીન્હીં૥<br>
ચરનપીઠ કરુનાનિધાન કે૤ જનુ જુગ જામિક પ્રજા પ્રાન કે૥<br>
સંપુટ ભરત સનેહ રતન કે૤ આખર જુગ જુન જીવ જતન કે૥<br>
કુલ કપાટ કર કુસલ કરમ કે૤ બિમલ નયન સેવા સુધરમ કે૥<br>
ભરત મુદિત અવલંબ લહે તેં૤ અસ સુખ જસ સિય રામુ રહે તેં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- માગેઉ બિદા પ્રનામુ કરિ રામ લિએ ઉર લાઇ૤<br>
લોગ ઉચાટે અમરપતિ કુટિલ કુઅવસરુ પાઇ૥૩૧૬૥<br>
<br>
સો કુચાલિ સબ કહઁ ભઇ નીકી૤ અવધિ આસ સમ જીવનિ જી કી૥<br>
નતરુ લખન સિય સમ બિયોગા૤ હહરિ મરત સબ લોગ કુરોગા૥<br>
રામકૃપાઁ અવરેબ સુધારી૤ બિબુધ ધારિ ભઇ ગુનદ ગોહારી૥<br>
ભેંટત ભુજ ભરિ ભાઇ ભરત સો૤ રામ પ્રેમ રસુ કહિ ન પરત સો૥<br>
તન મન બચન ઉમગ અનુરાગા૤ ધીર ધુરંધર ધીરજુ ત્યાગા૥<br>
બારિજ લોચન મોચત બારી૤ દેખિ દસા સુર સભા દુખારી૥<br>
મુનિગન ગુર ધુર ધીર જનક સે૤ ગ્યાન અનલ મન કસેં કનક સે૥<br>
જે બિરંચિ નિરલેપ ઉપાએ૤ પદુમ પત્ર જિમિ જગ જલ જાએ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- તેઉ બિલોકિ રઘુબર ભરત પ્રીતિ અનૂપ અપાર૤<br>
ભએ મગન મન તન બચન સહિત બિરાગ બિચાર૥૩૧૭૥<br>
<br>
જહાઁ જનક ગુર મતિ ભોરી૤ પ્રાકૃત પ્રીતિ કહત બડ઼િ ખોરી૥<br>
બરનત રઘુબર ભરત બિયોગૂ૤ સુનિ કઠોર કબિ જાનિહિ લોગૂ૥<br>
સો સકોચ રસુ અકથ સુબાની૤ સમઉ સનેહુ સુમિરિ સકુચાની૥<br>
ભેંટિ ભરત રઘુબર સમુઝાએ૤ પુનિ રિપુદવનુ હરષિ હિયઁ લાએ૥<br>
સેવક સચિવ ભરત રુખ પાઈ૤ નિજ નિજ કાજ લગે સબ જાઈ૥<br>
સુનિ દારુન દુખુ દુહૂઁ સમાજા૤ લગે ચલન કે સાજન સાજા૥<br>
પ્રભુ પદ પદુમ બંદિ દોઉ ભાઈ૤ ચલે સીસ ધરિ રામ રજાઈ૥<br>
મુનિ તાપસ બનદેવ નિહોરી૤ સબ સનમાનિ બહોરિ બહોરી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- લખનહિ ભેંટિ પ્રનામુ કરિ સિર ધરિ સિય પદ ધૂરિ૤<br>
ચલે સપ્રેમ અસીસ સુનિ સકલ સુમંગલ મૂરિ૥૩૧૮૥<br>
<br>
સાનુજ રામ નૃપહિ સિર નાઈ૤ કીન્હિ બહુત બિધિ બિનય બડ઼ાઈ૥<br>
દેવ દયા બસ બડ઼ દુખુ પાયઉ૤ સહિત સમાજ કાનનહિં આયઉ૥<br>
પુર પગુ ધારિઅ દેઇ અસીસા૤ કીન્હ ધીર ધરિ ગવનુ મહીસા૥<br>
મુનિ મહિદેવ સાધુ સનમાને૤ બિદા કિએ હરિ હર સમ જાને૥<br>
સાસુ સમીપ ગએ દોઉ ભાઈ૤ ફિરે બંદિ પગ આસિષ પાઈ૥<br>
કૌસિક બામદેવ જાબાલી૤ પુરજન પરિજન સચિવ સુચાલી૥<br>
જથા જોગુ કરિ બિનય પ્રનામા૤ બિદા કિએ સબ સાનુજ રામા૥<br>
નારિ પુરુષ લઘુ મધ્ય બડ઼ેરે૤ સબ સનમાનિ કૃપાનિધિ ફેરે૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ભરત માતુ પદ બંદિ પ્રભુ સુચિ સનેહઁ મિલિ ભેંટિ૤<br>
બિદા કીન્હ સજિ પાલકી સકુચ સોચ સબ મેટિ૥૩૧૯૥<br>
<br>
પરિજન માતુ પિતહિ મિલિ સીતા૤ ફિરી પ્રાનપ્રિય પ્રેમ પુનીતા૥<br>
કરિ પ્રનામુ ભેંટી સબ સાસૂ૤ પ્રીતિ કહત કબિ હિયઁ ન હુલાસૂ૥<br>
સુનિ સિખ અભિમત આસિષ પાઈ૤ રહી સીય દુહુ પ્રીતિ સમાઈ૥<br>
રઘુપતિ પટુ પાલકીં મગાઈં૤ કરિ પ્રબોધુ સબ માતુ ચઢ઼ાઈ૥<br>
બાર બાર હિલિ મિલિ દુહુ ભાઈ૤ સમ સનેહઁ જનની પહુઁચાઈ૥<br>
સાજિ બાજિ ગજ બાહન નાના૤ ભરત ભૂપ દલ કીન્હ પયાના૥<br>
હૃદયઁ રામુ સિય લખન સમેતા૤ ચલે જાહિં સબ લોગ અચેતા૥<br>
બસહ બાજિ ગજ પસુ હિયઁ હારેં૤ ચલે જાહિં પરબસ મન મારેં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- ગુર ગુરતિય પદ બંદિ પ્રભુ સીતા લખન સમેત૤<br>
ફિરે હરષ બિસમય સહિત આએ પરન નિકેત૥૩૨૦૥<br>
<br>
બિદા કીન્હ સનમાનિ નિષાદૂ૤ ચલેઉ હૃદયઁ બડ઼ બિરહ બિષાદૂ૥<br>
કોલ કિરાત ભિલ્લ બનચારી૤ ફેરે ફિરે જોહારિ જોહારી૥<br>
પ્રભુ સિય લખન બૈઠિ બટ છાહીં૤ પ્રિય પરિજન બિયોગ બિલખાહીં૥<br>
ભરત સનેહ સુભાઉ સુબાની૤ પ્રિયા અનુજ સન કહત બખાની૥<br>
પ્રીતિ પ્રતીતિ બચન મન કરની૤ શ્રીમુખ રામ પ્રેમ બસ બરની૥<br>
તેહિ અવસર ખગ મૃગ જલ મીના૤ ચિત્રકૂટ ચર અચર મલીના૥<br>
બિબુધ બિલોકિ દસા રઘુબર કી૤ બરષિ સુમન કહિ ગતિ ઘર ઘર કી૥<br>
પ્રભુ પ્રનામુ કરિ દીન્હ ભરોસો૤ ચલે મુદિત મન ડર ન ખરો સો૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સાનુજ સીય સમેત પ્રભુ રાજત પરન કુટીર૤<br>
ભગતિ ગ્યાનુ બૈરાગ્ય જનુ સોહત ધરેં સરીર૥૩૨૧૥<br>
<br>
મુનિ મહિસુર ગુર ભરત ભુઆલૂ૤ રામ બિરહઁ સબુ સાજુ બિહાલૂ૥<br>
પ્રભુ ગુન ગ્રામ ગનત મન માહીં૤ સબ ચુપચાપ ચલે મગ જાહીં૥<br>
જમુના ઉતરિ પાર સબુ ભયઊ૤ સો બાસરુ બિનુ ભોજન ગયઊ૥<br>
ઉતરિ દેવસરિ દૂસર બાસૂ૤ રામસખાઁ સબ કીન્હ સુપાસૂ૥<br>
સઈ ઉતરિ ગોમતીં નહાએ૤ ચૌથેં દિવસ અવધપુર આએ૤<br>
જનકુ રહે પુર બાસર ચારી૤ રાજ કાજ સબ સાજ સઁભારી૥<br>
સૌંપિ સચિવ ગુર ભરતહિ રાજૂ૤ તેરહુતિ ચલે સાજિ સબુ સાજૂ૥<br>
નગર નારિ નર ગુર સિખ માની૤ બસે સુખેન રામ રજધાની૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રામ દરસ લગિ લોગ સબ કરત નેમ ઉપબાસ૤<br>
તજિ તજિ ભૂષન ભોગ સુખ જિઅત અવધિ કીં આસ૥૩૨૨૥<br>
<br>
સચિવ સુસેવક ભરત પ્રબોધે૤ નિજ નિજ કાજ પાઇ પાઇ સિખ ઓધે૥<br>
પુનિ સિખ દીન્હ બોલિ લઘુ ભાઈ૤ સૌંપી સકલ માતુ સેવકાઈ૥<br>
ભૂસુર બોલિ ભરત કર જોરે૤ કરિ પ્રનામ બય બિનય નિહોરે૥<br>
ઊઁચ નીચ કારજુ ભલ પોચૂ૤ આયસુ દેબ ન કરબ સઁકોચૂ૥<br>
પરિજન પુરજન પ્રજા બોલાએ૤ સમાધાનુ કરિ સુબસ બસાએ૥<br>
સાનુજ ગે ગુર ગેહઁ બહોરી૤ કરિ દંડવત કહત કર જોરી૥<br>
આયસુ હોઇ ત રહૌં સનેમા૤ બોલે મુનિ તન પુલકિ સપેમા૥<br>
સમુઝવ કહબ કરબ તુમ્હ જોઈ૤ ધરમ સારુ જગ હોઇહિ સોઈ૥<br>
<br>
'''દોહા'''- સુનિ સિખ પાઇ અસીસ બડ઼િ ગનક બોલિ દિનુ સાધિ૤<br>
સિંઘાસન પ્રભુ પાદુકા બૈઠારે નિરુપાધિ૥૩૨૩૥<br>
<br>
રામ માતુ ગુર પદ સિરુ નાઈ૤ પ્રભુ પદ પીઠ રજાયસુ પાઈ૥<br>
નંદિગાવઁ કરિ પરન કુટીરા૤ કીન્હ નિવાસુ ધરમ ધુર ધીરા૥<br>
જટાજૂટ સિર મુનિપટ ધારી૤ મહિ ખનિ કુસ સાઁથરી સઁવારી૥<br>
અસન બસન બાસન બ્રત નેમા૤ કરત કઠિન રિષિધરમ સપ્રેમા૥<br>
ભૂષન બસન ભોગ સુખ ભૂરી૤ મન તન બચન તજે તિન તૂરી૥<br>
અવધ રાજુ સુર રાજુ સિહાઈ૤ દસરથ ધનુ સુનિ ધનદુ લજાઈ૥<br>
તેહિં પુર બસત ભરત બિનુ રાગા૤ ચંચરીક જિમિ ચંપક બાગા૥<br>
રમા બિલાસુ રામ અનુરાગી૤ તજત બમન જિમિ જન બડ઼ભાગી૥<br>
<br>
'''દોહા'''- રામ પેમ ભાજન ભરતુ બડ઼ે ન એહિં કરતૂતિ૤<br>
ચાતક હંસ સરાહિઅત ટેંક બિબેક બિભૂતિ૥૩૨૪૥<br>
<br>
દેહ દિનહુઁ દિન દૂબરિ હોઈ૤ ઘટઇ તેજુ બલુ મુખછબિ સોઈ૥<br>
નિત નવ રામ પ્રેમ પનુ પીના૤ બઢ઼ત ધરમ દલુ મનુ ન મલીના૥<br>
જિમિ જલુ નિઘટત સરદ પ્રકાસે૤ બિલસત બેતસ બનજ બિકાસે૥<br>
સમ દમ સંજમ નિયમ ઉપાસા૤ નખત ભરત હિય બિમલ અકાસા૥<br>
ધ્રુવ બિસ્વાસ અવધિ રાકા સી૤ સ્વામિ સુરતિ સુરબીથિ બિકાસી૥<br>
રામ પેમ બિધુ અચલ અદોષા૤ સહિત સમાજ સોહ નિત ચોખા૥<br>
ભરત રહનિ સમુઝનિ કરતૂતી૤ ભગતિ બિરતિ ગુન બિમલ બિભૂતી૥<br>
બરનત સકલ સુકચિ સકુચાહીં૤ સેસ ગનેસ ગિરા ગમુ નાહીં૥<br>
<br>
'''દોહા'''- નિત પૂજત પ્રભુ પાઁવરી પ્રીતિ ન હૃદયઁ સમાતિ૥<br>
માગિ માગિ આયસુ કરત રાજ કાજ બહુ ભાઁતિ૥૩૨૫૥<br>
<br>
પુલક ગાત હિયઁ સિય રઘુબીરૂ૤ જીહ નામુ જપ લોચન નીરૂ૥<br>
લખન રામ સિય કાનન બસહીં૤ ભરતુ ભવન બસિ તપ તનુ કસહીં૥<br>
દોઉ દિસિ સમુઝિ કહત સબુ લોગૂ૤ સબ બિધિ ભરત સરાહન જોગૂ૥<br>
સુનિ બ્રત નેમ સાધુ સકુચાહીં૤ દેખિ દસા મુનિરાજ લજાહીં૥<br>
પરમ પુનીત ભરત આચરનૂ૤ મધુર મંજુ મુદ મંગલ કરનૂ૥<br>
હરન કઠિન કલિ કલુષ કલેસૂ૤ મહામોહ નિસિ દલન દિનેસૂ૥<br>
પાપ પુંજ કુંજર મૃગરાજૂ૤ સમન સકલ સંતાપ સમાજૂ૤<br>
જન રંજન ભંજન ભવ ભારૂ૤ રામ સનેહ સુધાકર સારૂ૥<br>
<br>
'''છંદ'''- સિય રામ પ્રેમ પિયૂષ પૂરન હોત જનમુ ન ભરત કો૤<br>
મુનિ મન અગમ જમ નિયમ સમ દમ બિષમ બ્રત આચરત કો૥<br>
દુખ દાહ દારિદ દંભ દૂષન સુજસ મિસ અપહરત કો૤<br>
કલિકાલ તુલસી સે સઠન્હિ હઠિ રામ સનમુખ કરત કો૥<br>
<br>
'''સોરઠા'''- -ભરત ચરિત કરિ નેમુ તુલસી જો સાદર સુનહિં૤<br>
સીય રામ પદ પેમુ અવસિ હોઇ ભવ રસ બિરતિ૥૩૨૬૥<br>
<br>
માસપારાયણ, ઇક્કીસવાઁ વિશ્રામ<br>
ઇતિ શ્રીમદ્રામચરિતમાનસે સકલકલિકલુષવિધ્વંસને<br>
દ્વિતીયઃ સોપાનઃ સમાપ્તઃ૤<br>
(અયોધ્યાકાણ્ડ સમાપ્ત)<br>