Difference between revisions 774097 and 775953 on iowiki

< previous diff
Ukraina
{{Landi|
| Nomo   = Ukrainia
| Lokala_nomo   = Україна
| Flago   = Flag_of_Ukraine.svg
| Blazono   = Lesser Coat of Arms of Ukraine.svg
| Imajo_mapo   = Europe location UKR.png
| Chefurbo   = [[Kyiv]]
| Lojanti_chefurbo   = 2.660.401 ([[2005]])
| Precipua_urbo   = [[Kyiv]]
| Oficala_lingui   =  [[Ukrainiana linguo|Ukrainiana]]
| Guvernerio   = [[Republiko]]
| Nomo_listo_chefo_stato         = Listo di prezidisanti di Ukrainia
| Titulo_chefo_stato             = Prezidisanto
| Chefo_di_stato                 = [[Viktor Yanukovich]]
| Nomo_listo_chefo_guverno   = Listo di chefa ministri di Ukrainia
| Titulo_chefo_guverno       = Chefa ministro
| chefo_guverno              = [[Mykola Azarov]]
| Surfaco   = 603.628
| Rango_surfaco   = 44
| Surfaco_aquo   = 7
| Lojanti             = 45.888.000<ref>[http://www.nrcu.gov.ua/index.php?id=148&listid=123352 ''Ukranian population keeps decreasing''] National Radio Company of Ukraine. 2010</ref>
| Rango_lojanti  = 28
| Yaro                 = 2010
| Lojanto-denseso   = 77
| Reto_kodo   = .ua
| Nomo_himno   = ''Shche ne vmerla Ukrayiny i slava i volya''
| Pekunio   = [[Hryvnia]]
| Religii     = [[ortodoxa kristanismo]] }}

'''Ukrainia''' esas lando en est-[[Europa]] inter [[Rusia]] en esto ed en nord-esto, [[Bielorusia]] en nord-westo, [[Polonia]], [[Slovakia]], e [[Rumania]]Hungaria]] en westo, [[Rumania]] e [[Moldova]] en sud-westo, e la [[Nigra maro]] e la [[Maro di Azov]] en sudo ed en esto.

'''Bazala fakti pri Ukrainia.'''
== Historio ==
{{PA|Historio di Ukrainia}}
[[Anciena Grekia|Anciena Greki]] fondis kolonii en [[Nigra Maro]], en regiono qua partoprenas a nuna Ukrainia, dum la [[6ma yarcento aK]]. Pos arivis [[Romana I imperio|Romani]] e [[Bizantina Imperio|Bizantini]]. Dum la [[3ma yarcento]], Goti establisis su en la westo di nuna Ukrainia.

Dum la [[7ma yarcento]] Bulgari okupis la regiono, e pos arivis Khazari, un populo kun origino en Centrala [[Azia]]. Cirkum la yaro [[800]] Khazari adoptis [[judaismo]] kom religio.

Ye [[882]] la regiono esis konquestita da Varangiani, un populo kun [[vikingo|vikinga]] origino. Ta populo fondis la rejio nune konocata kom [[Kyiva Rusia]]. Ye la [[11ma yarcento]] Kyiva Rusia esis la maxim granda stato di centrala [[Europa]], e divenis konocita kom [[Rutenia]] (de ''rus''). La nomo "Ukrainia" (qua signifikas "nasko-lando") aparis unesmafoye dum la [[12ma yarcento]].

[[Mongolia]] atakis e spoliis Kyiv ye [[1240]]. Ye [[1569]] granda parto di la teritorio divenis parto di [[Polonia-Lituania komuneso]]. Kande Poloniana teritorio esis dividita ye [[1772]], [[1793]] ed [[1795]] la westo di la regiono divenis kontrolita da [[Austriana I imperio]], e l'esto da [[Rusiana Imperio]].

Proxim la fino di  imperio]]. Ukrainia e Krimea federis kun Rusian imperio kontre [[Otoman imperio|Otomani]], e pos Rusi vinkar Otomani, carino [[Yekaterina 2ma]] komencis stimular l'enmigro di [[Germania|Germani]] ed altra Europani vers Ukrainia, por okupar l'ex-Otomana teritorii.

Dum la [[19ma yarcento]] granda parto di Ukrainia esis rurala regiono ignorita da Austria e Rusia. Kun la kresko di la urbanizuro e la kulturala tendenco vers nacionalismo, un grupo di intelektuali, kom la poeto [[Taras Shevchenko]] e la teoriala politikisto [[Mykhailo Drahomanov]] komencis defendar la rinasko di la naciono.

Dum l'[[Uunesma mondo-milito]] Ukrani kombatis alonge la du flanki: 250,000 kombatis por [[Austria-Hungaria]], dum ke 3.5 milioni kombatis por Rusian imperio. Proxim la fino di la milito, inter [[1917]] e [[1918]], diversa regioni di nuna Ukrainia deklaris su nedependanta, ma ye [[1921]] tota la teritorio divenis la [[Socialista Sovieta Republiko di Ukrainia]], parto di [[Soviet-Uniono]].

Ukrainia deklaris nedependeso de [[Soviet-Uniono]] ye [[24 di agosto]] [[1991]].

== Politiko ==
Ukrainia esas [[parlamento|parlamentala]] [[republiko]]. La prezidisanto esas la chefo di stato, elektita da populo por 5-yara periodo.

Parlamento (''Verkhovna Rada'') havas 1 chambro kun 450 membri.

== Geografio ==
[[Arkivo:Flag colors.jpg|thumb|180px|Tipala peizajo en la stepi di Ukrainia.]]⏎
Kun {{formatnum:623638}} km² Ukrainia esas la duesma granda lando di [[Europa]], pos Europana teritorio di [[Rusia]]. Ol esas la 44ma granda lando dil mondo. Granda parto di lua tereni esas basa, e la precipua fluvio esas [[Dniepr fluvio|Dnikovrata da fertila [[stepo|stepri]]. En sudo di lando, [[Danubio]] formacas naturala frontiero kun [[Rumania]]. Lua precipua fluvio esas [[Dniepr fluvio|Dniepr]].⏎
⏎
L'unika montaro di lando esas [[Karpati]], e la monto Hora Hoverla, kun {{formatnum:2601}} metri di [[altitudo]] esas lua maxim alta punto.

== Ekonomio ==
{{PA|Ekonomio di Ukrainia}}

== Demografio ==
La maxim granda urbo esas la chef-urbo, [[Kyiv]], kun plu kam 2 milioni lojanti. Altra importanta urbo esas [[Kharkov]] (1.461.000 lojanti ye [[2007]]).

== Kulturo ==

== Referi ==
{{reflist}}

[[Kategorio:Ukrainia| ]]
(contracted; show full)[[xmf:უკრაინა]]
[[yi:אוקראינע]]
[[yo:Ukréìn]]
[[zea:Oekraïne]]
[[zh:乌克兰]]
[[zh-classical:烏克蘭]]
[[zh-min-nan:Ukrayina]]
[[zh-yue:烏克蘭]]