Revision 3758005 of "საქართველოს მმართველთა სია" on kawiki

აქ ჩამოთვლილია [[საქართველო|საქართველოს]] მმართველები.
===[[ქართველთა ეთნარქები]]===
* '''[[ნოე]]''' – [[ბიბლია|ბიბლიის]] [[წიგნი დაბადებისა]]. თავი მეათე: [[მუხლი (ლიტერატურა)|მუხლი]] 1. ეს არის [[ნოე|ნოეს]] ძეთა მოდგმა — [[სემი|სემის]], [[ქამი|ქამისა]] და [[იაფეთი|იაფეთისა]]. შეეძინათ მათ შვილები წარღვნის შემდეგ.
*  '''[[იაფეთი]]''' – [[ბიბლია|ბიბლიის]] [[წიგნი დაბადებისა]]. თავი მეათე: [[მუხლი (ლიტერატურა)|მუხლი]] 2. [[იაფეთი|იაფეთის]] ძენი: გომერი, მაგოგი, მადაი, იავანი, თუბალი, მეშექი და თირასი.
* '''[[იავანი]]''' – [[ბიბლია|ბიბლიის]] [[წიგნი დაბადებისა]]. თავი მეათე: [[მუხლი (ლიტერატურა)|მუხლი]] 4. იავანის ძენი: ელიშა, [[w:ka:თარში|თარშიში]], ქითიმი და დოდანიმი.
* '''[[w:ka:თარში|თარშიში]]''' – [[w:ka:თარში|თარშმა]] ჰშვა [[თარგამოსი|თარგამოს]] <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68532 ვახუშტის „საქართველოს ისტორია“]</ref>.
* '''[[თარგამოსი]]''' – [[თარგამოსი|თარგამოს]] ჰშვა რვანი გმირნი ესე: [[ჰაოსი|ჰაოს]], [[ქართლოსი|ქართლოს]], [[ბარდოსი|ბარდოს]], [[მოვაკანოსი|მოვაკანოს]], [[ლეკანოსი|ლეკანოს]], [[ჰეროსი|ჰეროს]], [[კავკასოსი|კავკასოს]] და [[ეგროსი|ეგროს]] <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68532 ვახუშტის „საქართველოს ისტორია“]</ref>.
* '''[[ქართლოსი]]''' – [[ქართლოსი|ქართლოსის]] ძენი: [[მცხეთოსი]], [[გარდაბოსი]], [[კახოსი]], [[კუხოსი]], [[გაჩიოსი]] <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68532 ვახუშტის „საქართველოს ისტორია“]</ref>.
* '''[[მცხეთოსი]]''' – [[მცხეთოსი|მცხეთოსის]] ძენი: [[უფლოსი]], [[ოძრახოსი]], [[ჯავახოსი]] <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68532 ვახუშტის „საქართველოს ისტორია“]</ref>.
* '''[[უფლოსი]]'''

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[https://wikisource.org/wiki/საქართველოს_ძველი_ისტორია საქართველოს ძველი ისტორია]'''</center>
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "55%" style=background:#efdead;| ქრონიკები
|-----
|[[ფაილი:Thargamosids.JPG|380px|thumb|center|<small>'''[[თარგამოსი]] და მისი ძენი'''.<br />ფიგურების განლაგება მარცხნიდან მარჯვნივ: [[მოვაკანოსი]], [[ბარდოსი]], [[ქართლოსი]], [[ჰაოსი]], [[თარგამოსი]], [[ლეკოსი]], [[ჰეროსი]], [[კავკასოსი]], [[ეგროსი]].]]
| <small> <center><br />'''ნათესავთ აღწერისა და წილთათჳს'''<br /><center>ქართლოს იყო ნოეს ძის იაფეთისგან, რამეთუ იაფეთ ჰშვა ავანან, ავანან ჰშვა თარში, თარშმა ჰშვა თარგამოს, თარგამოს ჰშვა რვანი გმირნი ესე: ჰაოს, ქართლოს, ბარდოს, მოვაკანოს, ლეკანოს, ჰეროს, კავკასოს და ეგროს. არამედ ოდეს განიყვნენ ძენი ნოესნი, დასაბამითგან 1758, ქართულსა 221, მაშინ თარგამოსს წილად ჰხვდა ქვეყანა ესე სამზღვრული: აღმოსავალით ზღვა გურგანისა, დასავალით ზღვა პონტიისა, სამხრით მთა ორეთისა ანუ ქურთისა, ჩრდილოთ მთა კავკასისა, და ჰმორჩილებდენ [[ნებროთი|ნებროთს]]. ხოლო შემდგომად განუყო რა თარგამოს წილი თვისი ქვეყანა ძეთა თვისთა და მისცა ხვედრნი მათნი, ამათ რვათა ძმათა არღარა ინებეს მორჩილება ნებროთისა თვისისა გმირობისათვის (რამეთუ იყვნენ ფრიად გმირნი); მსმენელი ნებროთ განწყრა, მოუხდა და ჰბრძოდენ მრავალ დღე; არამედ შემდგომად მოიკლა ნებროთ ჰაოსისგან ისრითა მთასა ზედა არარატსა დასაბამითგან 1829, ქართულსა 292 და განთავისუფლდენ მონებისაგან. ხოლო პირველვე განთავისუფლებისა თარგამოს განუყო რა ძეთა თვისთა, ესენი არიან წილნი მათ რვათა ძმათანი ქვეყანანი და საზღვარნი ხვედრთა მათთანი.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
| <small> <center><br />'''ჰაოსის წილისათჳს'''<br />ჰაოსსა მისცა აღმოსავლით საზღვარი ზღვა კასპიისა, სამხრით მთა ორეთისა, ჩრდილოთ მთა, რომელი წარმოივლის პონტოს ზღვისაგან და გამოვლის ბასიანის კარს და მოვალს ბარდა არაზამდე, და დასავლით ზღვა პონტოსი. ხოლო სხვა ხვედრი თვისი ესე: აღმოსავლით ზღვა კასპიისა, სამხრით არაზი და მთა წინა ხსენებული, რომელსა მოსდის მდინარენი ამიერ მომრთველნი მტკვრისანი და პონტიის ზღვისანი, და ამიერ რახსისანი, ჩრდილოთ მთა დიდი კავკასისა, სამხრით ჩრდილოთ კერძი და დასავლით ზღვა პონტიისა, და ორთა ამათ მთათა რომელნი მდინარენი გამოსდიან და მიერთვიან ზღვათა ამათ, განუყო შვიდთა ძეთა თვისთა.
|-----
| <small> <center><br />'''ქართლოსის წილისათჳს'''<br />ხოლო საზღვარი ქართლოსისა არს: აღმოსავალით ბერდუჯის მდინარის მცირე მთა და გამართებით ხუნანისა ვიდრე გულგულა ტყე-ტბადმდე მიდგმით კავკასიისა, სამხრით მთა წინა-ხსენებული, რომელი განვლის არაზიდამ პონტიის ზღვადმდე და გამომდინარენი მდინარენი ეთვიან მტკვარსა და შავ ზღვასა, და ჩრდილოთ მთა კავკასი და მთა ღადოსი ვიდრე ზღვადმდე სპერისა, და დასავლით მთა მცირე-ლიხი და მთა, რომელი განვლის ტაოსა და კლარჯეთს შორის და მივალს ზღვადმდე, და იგივე ზღვა პონტიისა, და ამათ შორის ქვეყანა არს წილი ქართლოსისა.
|-----
| <small> <center><br />'''ბარდოსის წილისათჳს'''<br />ბარდოსის წილი არს: აღმოსავალით მდინარე რახსი, სამხრით მთა წინათივე, რომელსა მოსდიან მდინარენი და ერთვიან მტკვარსა, დასავლით ბერდუჯის მდინარის მცირე მთა და ჩრდილოთ მდინარე მტკვარი.
|-----
| <small> <center><br />'''მოვაკანოს წილისათჳს'''<br />ხოლო ნაწილი მოვაკანისა არს: აღმოსავალით ზღვა გურგანისა, სამხრით მტკვარი, ჩრდილოთ მთა კავკასი და დასავლით მცირე და დიდი ალაზნის შესართავიდამ ვიდრე მტკვრამდე და გამართებით კავკასამდე.
|-----
| <small> <center><br />'''ჰეროსის წილისათჳს'''<br />ხოლო ნაწილი ჰეროსისა არს: სამხრით საზღვარი მოვაკანისა, დასავლით მტკვარი, აღმოსავალით კავკასი და ჩრდილოთ ხუნანიდამ განვლილი გულგულა ტყე-ტბა კავკასამდე.
|-----
| <small> <center><br />'''ეგროსის წილისათჳს'''<br />ხოლო ეგროსის წილი არს: აღმოსავალით მთა მცირე ლიხისა, სამხრით მთა ღადოსი, ჩრდილოთ კავკასი, დასავლით შავი ზღვა ანუ პონტიისა.
|-----
| <small> <center><br />'''ლეკანის წილისათჳს'''<br />ხოლო ლეკანის წილი არს: აღმოსავალით ზღვა კასპიისა, სამხრით და დასავლით მთა კავკასი და საზღვარი კავკასოსი, ჩრდილოთ მდინარე დიდი ხაზარეთისა.
|-----
| <small> <center><br />'''კავკასოს წილისათჳს'''<br />ხოლო კავკასოსის წილი არს: კავკასიის მთის ჩრდილოთ კერძი, ლეკანის საზღვრიდამ ვიდრე ზღვადმდე პონტიისა ანუ შავისა.
|-----
| <small> <center><br />'''შენობისა და კუალად განყოფისათჳს'''<br />ხოლო ოდეს მოიწივნენ შვიდნი ესე ძმანი თვის-თვისთა ხვედრთა ქვეყანათა, იწყეს შენობად; არამედ ქართლოს უხუცესი და მთავარი მათი მოვიდა, სადა ერთვის მტკვარსა არაგვი და ამის დასავლით, სადაცა ერთვის მცირე მდინარე მტკვარსავე სამხრიდამ, მის მდინარის ორსა მთასა შორის აღაშენა ქალაქი და უწოდა სახელი თვისი ქალაქსა მას ქართლოს (რომლისა გამო ეწოდა ქვეყანასა ამას ქართლი), და დაიპყრა ქვეყანა ბერდუჯით ტყე-ტყიდამ ზღვადმდე სპერისა წილ-ხდომილი თვისი; ხოლო შვილთა შორის ქართლოსისათა გამოჩნდენ ხუთნი გმირნი: მცხეთოს, გაჩოს, გარდაბანოს, კახოს და კუხოს; არამედ გმირობითა უწარჩინებულესი და უხუცესი იყო მცხეთოს; და შემდგომად სიკვდილისა ქართლოსისა დედამან მათმან წილი ქართლოსისა განუყო ხუთთა მათ ძმათა და მისცა გარდაბანოს ხუნანი და გარდაბანი, გაჩოს ობის (ორბის) ციხე და სკვირეთს ზეითი აბოცის მთამდე და ფანავარამდე, და კახოს მისცა კახეთი და კუხოს კუხეთი. ხოლო მცხეთოსს უწარჩინებულესს ძესა მისცა ტფილისისა და არაგვის დასავლეთი ლიხის მთამდე და ზღვადმდე სპერისა და საზღვარი ქართლოსისა ტაო კლარჯეთს შორისი მთა ზღვამდე და მთა, რომელსა ჰსდიან მდინარენი და ერთვიან შავ ზღვასა და მტკვარსა. ხოლო შემდგომად ამისა მცხეთოსის ძეთა შორის უმეტეს წარჩინებულნი იყვნენ სამნი ესე გმირნი: პირველი უფლოს, მეორე ოძრახოს და მესამე ჯავახოს, რომელთა მცხეთოსვე განუყვნა ქვეყანა და ნათესავნი თვისნი, და უფლოსს მისცა ტფილის არაგვის დასავლეთი ტაშის კარ ლიხის მთამდე და ფანავრამდე თრიალეთი. ხოლო ოძრახოსს მისცა ტაშის კარს ზეითი და მტკვრის დასავლეთი ზღვამდე პონტიისა და ადგილი კლდოანი ქართლოსის საზღვრამდე; და ჯავახოსს მისცა მტკვარის აღმოსავლეთით ფანავრამდე და თავადმდე მტკვრისა. ხოლო უფლოს დარჩა სამკვიდრებელსა მამისა თვისისასა მცხეთას, და ჰმორჩილებდენ ყოველნი ქართლოსიანნი ამას ჟამადმდე; არამედ შემდგომად, მოკვდა რა მცხეთოს, არღარა მორჩილ-ექმნენ უფლოსს და იწყეს შფოთებად და ხდომად ურთი-ერთთა და განძლიერდა მათ შორის ესე ვითარი შური და ხდომა, ვიდრე ღმერთიცა დამბადებელი თვისი დაუტევეს და მსახურებდენ მზესა, მთვარესა და ვარსკვლავთა, და უმეტეს იყო მათდა საფიცველად საფლავი ქართლოსისა დასაბამითგან 2267, ქართულსა 198. არამედ ოდესცა დაიზავიან, ეგრეთვე იყო მათდა უწარჩინებულესი და უფალი მცხეთას ქალაქსა შინა მჯდომარე, რამეთუ განდიდებულ იყო შემდგომად მცხეთა, გარნა არა უხმობდენ მეფედ მუნ მჯდომსა, არცა მთავრად, არამედ მამასახლისად, გარნა ყოველნი მას ჰმორჩილებდენ. კვალად უკეთუ შეშფოთდიან და ხდომა იწყიან, თვის-თვისნი მთავარნი ისხნიან და იყვნენ ეგრეთ დროდმდე.
ხოლო ამისა შემდგომად განძლიერდენ ხაზარნი და უწყეს ბრძოლა ძეთა კავკასოსთა; უწარჩინებულესი იყო პირველად ძურძუკოს ძე ტინენისა. ესე ეზრასა ექვსთა ნათესავთა ძმათა (რამეთუ მაშინ იყვნენ სიყვარულსა ზედა ურთიერთსა და მორჩილებასა მცხეთელ მამასახლისისა), რათა მწე იყვნენ. მაშინ შეითქვნენ შვიდნივე ნათესავნი ესე, შეკრბნენ და გარდავლეს მთა კავკასი, მოსრნეს და მოსტყვენეს ხაზარეთი, და აღაშენეს პირსა ხაზარეთისასა ციხე (ბერძულსა 3861), რამეთუ ხაზარეთის მდინარე არს დონის წყალი და ხაზარეთი დონის წყლიდამ დნესტრამდე შავი ზღვის პირი ლიტოვამდე და რუსეთამდე: და წარმოვიდენ თვის-თვისად დასაბამითგან 2302, ქართულსა 233. შემდგომად ამისა ქმნეს ხაზართა მეფე და შეკრბნენ მის ქვეშე და გამოვლეს გზა დარუბანდისა. ამათ ვერ წინა აღუდგენ თარგამოსიანნი, შემოვიდენ, მოსრნეს და მოსტყვენეს თარგამოსიანნი დასაბამით 2310, ქართულსა 241, და ისწავეს გზა დარუბანდისა და არაგვისა, და განამრავლეს შემოსვლა თარგამოსიანთა ზედა და იყვნეს მოხარკედ მათდა ჟამ რაოდენმე.
|-----
| <small> <center><br />'''სპარსთა მეფე აფრიდონ'''<br />კვალად ამისა შემდგომად განძლიერდენ სპარსნი და წარმოგზავნა სპარსთა მეფემან აფრიდონ ერისთავი თვისი არდამ. ამან შეკრა გზა ზღვისა და უწოდა დარუბანდი, ესე იგი „დახშა კარი“. ამანვე იწყო მცხეთას ქვითკირი დასაბამით 2342, ქართულსა 273, და დაიპყრა ამან არდამ შვიდნივე ესე ნათესავნი; არამედ შემდგომად, ოდეს განიყვნენ ძენი სპარსთა მეფისა აფრიდონისანი და დაიწყეს ხდომა ურთიერთთა, მაშინ შეიზრახნენ შვიდნივე ესე ნათესავნი და მოსწყვიდნეს ერისთავნი სპარსთანი და დაემორჩილნენ მცხეთელ მამასახლისსა; არამედ ეგრის წყალს იქითნი მიერთნენ ბერძენთა; ხოლო მათ მიერ იცეს ძალი სპარსთა ზედა და არღარა ერჩდენ მცხეთელ მამასახლისსა; ეგრეთვე რანი და მოვაკანი დაშთა სპარსთა და ნეშტნი მცხეთელ მამასახლისსა მორჩილებასა შინა. 
|-----
| <small> <center><br />'''ქექეოს მეფე სპარსთა'''<br />ხოლო შემდგომად განძლიერდენ სპარსნი და მოვიდა ქექეოს მეფე სპარსთა ლეკეთს და ვერ შევიდა, რამეთუ ბრმა ჰყო ლეკმან ვინმე. ამან კვალად მოხარკე ჰყო ქართლი და წარვიდა დასაბამით 2434, ქართულსა 365.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
|[[ფაილი:Cosimo Rosselli Attraversamento del Mar Rosso.jpg|350px|thumb|center|'''[[ებრაელები|ისრაილთა]] [[გამოსვლა]] [[წითელი ზღვა|ზღჳსა]].''']]
| <small> <center><br />'''ისრაილთა გამოსვლა ზღჳსა'''<br />ამისა შემდგომად მოვიდა ამბავი, ვითარ ისრაილთა განვლეს ზღვა დასაბამით 2454, ქართულსა 385 და აქეს ყოველთა წარმართთა ღმერთი ისრაილთა. ამისა შემდგომად უცილო იქმნენ სპარსნი და იცეს ჟამი ქართველთა და განდგნენ, და ჰმორჩილებდენ მცხეთელ მამასახლისსა.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
| <small> <center><br />'''ფარემუზ მეფე სპარსთა'''<br />მცნობმან სპარსთა მეფემან ფარშოტ წარმოგზავნა ძე თვისი თარგამოსიანთა ზედა; არამედ შეკრბნენ ესენიცა და მიეგებნენ ადრაბაგანს; მუნ ეწყვნენ და აოტნეს სპარსნი და მოსრნეს ურიცხვნი დასაბამით 2482, ქართულსა 413, და მოვიდენ გამარჯვებულნი თვისად.
|-----
| <small> <center><br />'''ქაიხოსრო მეფე სპარსთა'''<br />შემდგომად კვალად წარმოგზავნა ძე თვისი სპარსთა მეფემან ხოსრომ; შემოვიდენ და შემუსრნეს ციხე-ქალაქნი და მოსტყვენეს, მოხარკე ჰყვეს და წარვიდენ დასაბამით 2490, ქართულსა 421. კვალად უცალო იქმნენ სპარსნი თურქთაგან და განთავისუფლდენ ქართველნი დასაბამით 2525, ქართულსა 456 მოხარკეობისაგან სპარსთასა და ერჩდენ მცხეთელ მამასახლისსა მრავალ წელ.
ხოლო ამათ ჟამთა შინა შემოვიდნენ თურქნი სახლნი ვითარ ორიათას რვა ასი, ლტოლვილნი სპარსთაგან, და უჩინა მცხეთელ მამასახლისმან ადგილნი და დასხნა იგინი; რამეთუ ამათ დროთავე შინა ვინცა ვინ მოვიდიან — ასურნი, ბერძენნი, ხაზარნი, ყოველთა ემეგობრებოდიან ქართველნი შიშისათვის სპარსთა და შეიწყნარიან თვისთა ქვეყანათა და ამაგრებდიან ციხე-ქალაქთა მოლოდინისათვის სპარსთასა.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
|[[ფაილი:Nebukadnessar II.jpg|200px|thumb|center|'''[[ნაბუქოდონოსორ II]]''']]
| <small> <center><br />'''ნაბუქოდორნოსორ მეფე სპარსთა'''<br />შემდგომად კვალად მოვიდნენ ლტოლვილნი ურიანი ნაბუქოდონოსორისაგან დასაბამით 3363, ქართულსა 230, დასხნა იგინიცა მცხეთელ მამასახლისმან ხერკს, არაგვის ჩრდილოდ კერძოდ. გარნა ამად დროდმდე იყო ენა სომხური საქართველოსა შინა და ესოდენთა ნათესავთაგან იწყეს ენისა ქართულისა თქმად და აქვნდათ სჯულიცა უბოროტესი ყოველთა, რამეთუ არა იცოდენ ნათესაობა, არცა ცოლ-ქმრობა, ყოველსა სულიერსა ჰსჭამდენ შეგინებულისადმდე, მკვდარსა კაცსა სჭამდენ.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
| <small> <center><br />'''გოსტასაბ მეფე სპარსთა'''<br />არამედ შემდგომად კვალად მოცალე იქმნენ სპარსნი და გვასტასაბ მეფემან წარმოავლინა ძე თვისი სპანდიერ რვალი (სპანდიტისი მარიამ დედოფლის ვარიანტით) და მოვიდა არდაბაგანს; ამას შეუშინდნენ ქართველნი და განამაგრებდენ ციხე-ქალაქებთა, რამეთუ არა ძალედვათ წინააღმდეგობა; არამედ ეწია ამბავი ძესა სპარსთა მეფისასა სპანდიერს და გარე-უკუიქცა სპარსეთადვე დასაბამით 3407, ბერძულსა 4966, ქართულსა 274 და დაშთნენ მშვიდობით ქართველნი. არამედ შემდგომად კვალად განძლიერდენ სპარსნი და სპარსთა მეფემან ბაამან ბერძენნი და რომნი მოხარკე ჰყვნა და ყოველნი ნათესავნიცა ესე თვისად მოხარკე ჰყო დასაბამით 3419, ქართულსა 286. არამედ ესოდენთა ნათესავთაგან იზრახებოდა საქართველოსა შინა ექვსნი ენანი — სომხური, ქართული, ხაზარული, ასურული, ბერძული, ებრაული და უბნობდიან მამანი და დედანი ყოველნი.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
|[[ფაილი:Alexander the Great-Ny Carlsberg Glyptotek.jpg|200px|thumb|center|'''[[ალექსანდრე მაკედონელი]]''']]
| <small> <center><br />'''ალექსანდრე მაკედონელი'''<br />ხოლო ოდესაც გამოჩნდა ალექსანდრე ბერძენი მაკედონელი და დაიპყრა დასავლეთი, შემდგომად დაიპყრა ეგვიპტე და შემოვიდა აღმოსავლეთს, ჰსძლო სპარსთა და მეფესა მათსა. მერმე მოვიდა ქართლს დასაბამითგან 3623, ქართულსა 490, და იხილა ნათესავი ესე უუბოროტეს ყოველთა წარმართთა. ხოლო ამან ალექსანდრემ მოსწყვიდნა ყოველნი ნათესავნი შერეულნი, თვინიერ ქართლოსიანთა და ურიათა, და დაიპყრა საქართველო და დაუტევნა ლაშქარნი ასი ათასნი, და მათ ზედა მთავარი აზონ ძე იარედისა მაკედონელი; არამედ მოსპო ჭამაცა მკვდართა და სჯულად დაუდვა დამბადებელისა ერთისა ღვთისა თაყვანისცემა და მზისა და მთოვარისა და ვარსკვლავთა პატივი და თვით წარვიდა. ხოლო ესე აზონ იყო კაცი მოსისხლე და მეშურნე, და უკეთუ ვინ კეთილ-ჰასაკოვან გამოსჩნდის საქართველოსანი, მოაკუდინებდა და თვისთა ლაშქართაცა ეგრეთ უყოფდა. ამით იყო ჭირი დიდი საქართველოსა შინა აზონის გამო. ხოლო ოდეს მოკვდა ალექსანდრე მაკედონელი და განიყვეს მთავართა მისთა ქვეყანანი ესე, დაუტევა აზონ სჯული ალექსანდრესი და ჰქმნა კერპნი დიდნი — გაცი ოქროსა და გაიმ ვეცხლისა და მსახურებდა მეფესა მცირისა აზიისასა. ამის აზონის დროს იწყეს ქართველთა შვილთა თვისთა კერპთა შეწირვად და არა აყენებდა აზონ, ვინათგან თვითცა ჰკლვიდა.
|-----
|[[ფაილი:Pharnavaz I relief.jpg|200px|thumb|center|'''[[ფარნავაზ I]]''']]
|<small> <center><br />'''ამბავი ფარნავაზისა'''<br />ჟამთა ამათ შინა იყო ჭაბუკი სახელით ფარნავაზ ნათესავით ქართლოსიანი და ბიძა ფარნავაზისა სახელით სამარა მოსვლასა შინა ალექსანდრე მაკედონელისასა მცხეთას მამასახლისობდა. ხოლო მოიკლა სამარა და მამა ფარნავაზისა და ძმა სამარასი ალექსანდრესაგან, და ესე ფარნავაზ სამის წლისა წარეტაცა დედასა თვისსა (რომელი იყო ნათესავით სპარსი) კავკასიად და მუნ აღეზარდა, და შემდგომად კვალად მოსრულიყო მცხეთადვე. ესე ფარნავაზ იყო მხნე, ახოვანი და მშვენიერი, მონადირე და კისკასი და ჩაუქი; არამედ ამას კრძალვიდა დედა თვისი აზონისაგან და უთქმიდა წარსვლად სპარსეთად; გარნა ძნიად აღუჩნდებოდა ფარნავაზს დატევებანი მამულისანი. ხოლო დღესა ერთსა იხილა სიზმრად ფარნავაზ, რათა განვიდეს სახლიდამ და ვერ შეუძლო; მაშინ შემოადგა სარკმლითგან მზე და მოერტყა წელსა მისსა, განზიდა და განიყვანა გარე და იხილა მზე მდებარე ქვეშე თვისსა, მოხოცა ცვარი მზესა მას და იცხო პირსა ზედა თვისსა. ხოლო განიფრთხო რა, სთქვა: "წარვიდე სპარსეთად და მოვიპოვო მუნვე კეთილნი". ამისა შემდგომად ჩუეულებისაებრ განვიდა ნადირობად სანახებსა დიღმისასა, ჰსტყორცა ისარი ირემსა და ჰკლვიდა რა ესწრა ბინდი და წვიმა მძაფრი და ეძიებდა სავანესა; მაშინ ჰპოვა ქვაბი, რომლისა კარი აღმოქოლვილ იყო, იხადა ჩუგლუგი და გამოჰკოდა კარი; ხოლო შესრულმან მას შინა იხილა საუნჯე დიდი ოქროსა და ვეცხლისა, და განიხარა ფრიად. დილასა აღმოჰქოლა კარი მისი, და წარმოვიდა მცხეთას და იწყო მუნით გამოკრებად ღამით საუნჯისა მის და დაფლვად სიმარჯვედ თვისად. მაშინ იყო ნათესავით ქართლოსიანი, სახელით ქუჯი; ამას თანა წარგზავნა კაცი, რათა შეეწიოს განძითა ამით და უმტერონ აზონს. ხოლო მან განიხარა და მიიყვანა თვისთანა ფარნავაზ; ამათ შეკრიბნეს ოსნი და ლეკნი (რამეთუ სიბოროტისათვის აზონისა სძულობდნენ იგინიცა და არა ენებათ მიცემა ხარკთა). შეკრებულნი ესე ყოველნი წარმოემართნენ აზონსა ზედა. ესე რა ჰსცნა აზონ, შეკრბა ესეცა სპითა წყობად მათდა, არამედ განევლტნენ აზონს რომნიცა იგი ათასნი მხედარნი და მიერთვნენ ფარნავაზს. ამისი მხილველი აზონ შეშინდა სპათაგანცა თვისთა, წარვიდა და განამაგრა კლარჯეთი.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
|<small> <center><br />'''მეფე ფარნავაზ 65 წელი მეფა'''<br />ხოლო დაიპყრა ყოველი ქვეყანა საქართველოჲსა ფარნავაზ დასაბამითგან 3647, ქართულსა 514, ბერძულსა 5206, შემოვიდა მცხეთას, იქმნა მეფედ და დაემორჩილნენ ყოველნი საქართველოსანი; არამედ წარავლინა დესპანი წინაშე ასურეთის მეფისა და აღუთქუა მორჩილება, რათა შეეწიოს აზონსა ზედა. ხოლო მან წარმოსცა გჳრგჳნი სამეფო და უწოდა ძედ და მოუწერა ერისთავთა სომხითისათა, რათა შეეწეოდენ ფარნავაზს აზონსა ზედა, და შემდგომად ორისა წლისა მოირთო ძალი აზონ ბერძენთაგან და წარმოემართა ბრძოლად; მაშინ ფარნავაზ დაიპყრა კლარჯეთიცა, მუნით შევიდა და მოსტყვენა საზღვარი საბერძნეთისა ანძიმორი და ეკლეცი და დაირთო საუნჯე და ქონება აზონისა და გარდაემატა სიმდიდრითა. ფარნავაზ მოქცეული შემოვიდა მცხეთას და განაგო სამეფო თვისი; მოიყვანა ქალი ძურძუკით და შეირთო ცოლად და ჰქმნა საქართველო ცხრა საერისთვოდ.
|-----
|}

{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
|[[ფაილი:Iberia-ka.svg|thumb|350px|center|'''[[იბერიის სამეფო]]''']]
|<small> <center><br />'''საერისთოთათჳს'''<br />პირველს ქუჯის მისცა ქვეყანა რიონის დასავლეთი ზღვამდე და ეგრისის წყლამდე სვანეთით და დაჲ თვისი ცოლად; ხოლო ეგრისს იქითთა არა ინებეს განდგომა ბერძენთა, და კვალად მეორე დაჲ მისცა ოვსთა მეფესა ცოლად. მეორე ერისთავი დასვა მარგვეთისა შორაპანს და მისცა მცირე ლიხიდამ ვიდრე ზღვადმდე ღადოს მთისა და რიონს შუათი. მესამე დასვა კახეთს, კუხეთს და ჰერეთს. მეოთხე დასვა ხუნანს და მისცა ბერდუჯსა და მტკვარსშუა ტფილისამდე გარდაბანითურთ. მეხუთე დასვა სამშვილდესა და მისცა სკვირეთის მდინარიდამ გაჩიანს ზეითი ფანავრამდე აბოცითურთ. მეექვსე დასვა წუნსა და მისცა მტკვრის აღმოსავლეთი ფანავრამდე და თავამდე მტკვრისა. მეშვიდე ოძრახოს და მისცა ტაშის-კარს ზეითი ზღვამდე პონტიისა და ჭოროხამდე. მერვე კლარჯეთსა და მისცა რომელი თვით დაიპყრა საზღვრით მისით ზღვამდე პონტიისა. მეცხრე დაადგინა შიდა ქართლს და სპასპეტად ყოველთა ერისთავთა და სპათა ზედა, და ესევე მოიღებდა ამათ მიერ ხარკთა ქვეყანისაგან. ხოლო რომნი იგი ათასნი განჰყო ადგილთა და ხეობათა შინა და დასხნა და უწოდა აზნაურნი. არამედ ესე ფარნავაზ იყო პირველი მეფე ქართლისა; მან აღაშენა და განავსნა ქვეყანა თვისი, მოზღუდნა ქალაქნი და ციხენი განამაგრნა, და შექმნა წიგნი ქართული და განავრცელა ენა ქართული, და უბრძანა რათა არღა-რა ზრახვიდენ ენათა სხვათა თვინიერ ქართულისასა, და ჰქმნა კერპი დიდი სახელისა თვისისა არმაზ (რამეთუ პირველად არმაზ ეწოდებოდა ფარნავაზს), და აღმართა საფლავსა ზედა ქართლოსისასა გაცის და გაიმს კერპთა შორის. ესე ფარნავაზ 27 წლისა მეფე იქმნა და 65 წელი იმეფა მშვიდობით და უშფოთველად; შემდგომად მოკვდა დასაბამით 3712, ბერძულსა 5271, ქართულსა 47 და დაფლეს წინაშე კერპისა თვისისა არმაზისა მთასა ქართლს.
|-----
|}

===[[აია (მითოლოგია)|ძველი კოლხეთი]]===
[[კულხა]] ({{lang-xur|Culha}}), [[კოლხიდა]] ({{lang-el|Κολχίς}}) —  [[აფხაზეთი|აფხაზეთის]], [[სამეგრელო|სამეგრელოს]], [[სვანეთი|სვანეთის]], [[რაჭა|რაჭის]], [[იმერეთი|იმერეთის]], [[გურია|გურიის]], [[აჭარა|აჭარის]], [[სოჭი|სოჭის]], [[ტუაფსე|ტუაფსეს]], [[რიზე|რიზეს]], [[ტრაპიზონი|ტრაპიზონის]], [[გირესუნი|გირესუნის]], [[ართვინი|ართვინის]] პროვინციების რეგიონში მოსახლე ტომების მზარდი კონსოლიდაციის შედეგად ჩამოყალიბდა [[ძველი კოლხეთი]] — დასავლეთ საქართველოს ადრეკლასობრივი სახელმწიფოებრივი გაერთიანება. [[ბერძნული მითოლოგია|ბერძნულ მითოლოგიაში]] აღწერილი, [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტის]] და [[მედეა|მედეას]] სამშობლო და [[არგონავტები|არგონავტების]] მოგზაურობის დანიშნულების ადგილი. კლასიკურ ავტორთა თანახმად, [[კოლხეთი|კოლხეთის]] ტერიტორია ესაზღვრებოდა სამხრეთ-დასავლეთით [[პონტო|პონტოს]], დასავლეთით პონტუსს ([[შავი ზღვა]]) მდინარე კორაქსამდე (მდინარე [[ბზიფი]]), ჩრდილოეთით დიდი კავკასიონის მთაგრეხილს, რომლის იქით [[სარმატები|სარმატია]] მდებარეობდა, აღმოსავლეთით [[იბერია|იბერიასა]] და მცირე კავკასიის მთაგრეხილს, ხოლო სამხრეთით [[სომხეთი|სომხეთს]]. [[სტრაბონი|სტრაბონის]] მიხედვით [[კოლხეთი]] იწყებოდა [[ტრაპიზონი|ტრაპიზონიდან]]; [[პტოლემე|პტოლემეს]] მიხედვით კი [[შავი ზღვა|პონტუსი]] მდინარე ფაზისამდე ([[რიონი]]) ადიოდა. [[ბიჭვინთა|პიტიუსი]] იყო [[კოლხები|კოლხების]] ბოლო ქალაქი ჩრდილოეთში.
სახელწოდება [[კოლხეთი]] პირველად მოხსენიებულია [[ესქილე|ესქილესა]] და [[პინდაროსი|პინდაროსის]] მიერ. უფრო ადრეული მწერლები მას მოიხსენიებენ სახელით „[[აია (მითოლოგია)|აია]]“, ადგილი სადაც მითური მეფე აიეტი მეფობდა. მთავარი მდინარე იყო [[ფაზისი]] ([[რიონი]]), რომელიც ქვეყანას შუად ჰყოფდა. მთავარი ქალაქები იყო: დიოსკურია ({{lang-el|Διοσκουριάς}}), სარაპანა ([[შორაპანი]]), [[ფაზისი]] ([[ფოთი]]), პიტიუსი ([[ბიჭვინთა]]), აფსაროსი ([[გონიო]]), სურიუმი ([[ვანი]]), [[არქეოპოლისი]] ([[ნოქალაქევი]]).

===ძველი კოლხეთის დინასტიის გენეალოგიური ხე — ფაზიანიდების საშთამომავლო შტო<ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68590/ მოსე ჯანაშვილი „ქართველთა მატიანე“], გვერდი 116.</ref><ref>[http://dspace.gela.org.ge/handle/123456789/5098 მ. გ. ჯანაშვილი „საქართველოს ისტორია უძველეს დროითგან 985 წლ. ქრ. შ.“], IV. ბერძენთა გადმოცემა: ფაზიანიდების საგვარეულო შტო (გენეალოგია) ბერძენთა გადმოცემით. ტომი I, გვერდი: 12.</ref>.===
{{მთავარი|ძველი კოლხეთი}}
{{გენეალოგია/დასაწყისი}}
{{გენეალოგია | | | | | | | |ქაოსი|ქაოსი=[[ქაოსი]]}}
{{გენეალოგია | | | | | | |,|-|^|-|.}}
{{გენეალოგია | | | | | |ურანოსი|y|გეა|ურანოსი=[[ურანოსი]]|გეა=[[გეა]]}}
{{გენეალოგია | | | | | | |,|-|^|-|.}}
{{გენეალოგია | | | | | |ოკეანოსი|y|ტეთისი| |ოკეანოსი=[[ოკეანოსი]]|ტეთისი=ტეთისი}}
{{გენეალოგია | | | | | | | | |!| | | | | |}} 
{{გენეალოგია | | | | | | | |ფაზისი| |ფაზისი=[[ფაზისი|ფაზის I]]}}
{{გენეალოგია | | | | | | | | |!|}}
{{გენეალოგია | | | | | | | |კოლხ| | | | კოლხ=[[კოლხა|კოლხ]]}}
{{გენეალოგია | | | | | | | | |!| | | | | | |}}
{{გენეალოგია | | | | | | | |ჰელიოს| | | |ჰელიოს=[[ჰელიოსი|ჰელიოს]] ([[მზე]])}}
{{გენეალოგია | | | | |,|-|-|-|+|-|-|-|v|-|-|-|.|}}
{{გენეალოგია | | | |ეეტ| |პერსე| |ცირცეა I| |პასიფაი| |ეეტ=[[აიეტი (მითოლოგია)|ეეტ]]|პერსე=[[პერსე]]|ცირცეა I=[[ცირცე|ცირცეა I]]|პასიფაი=[[პასიფაი|პასიფაი (მინოსის მეუღლე)]]}}
{{გენეალოგია | | | | |:| | | |!| | | | | | | | | | | | | |}}
{{გენეალოგია | | | | |D|~|~|ჱეკატა| |ჱეკატა=[[ჰეკატე|ჱეკატა]] (ეეტის მეუღლე)|}}
{{გენეალოგია | | |,|-|^|-|v|-|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.|}}
{{გენეალოგია | |ეგიალ (ა)| |აბსირტ (აბსარ)| |F|მედეა (მედია)| |ცირცე II| |ხალკიოპე| |ეგიალ (ა)=ეგიალ (ა)|აბსირტ (აბსარ)=[[აფსირტე|აბსირტ (აბსარ)]]|მედეა (მედია)=[[მედეა (მითოლოგია)|მედეა (მედია)]]|ცირცე II=ცირცე II (სკვითის მეფის მეუღლე)|ხალკიოპე=[[ქალკიოპე|ხალკიოპე]]}}        
{{გენეალოგია | | | | | | | | | |:| |:| | | | | | | |:|}}
{{გენეალოგია | | | |იაზონი|~|~|~|J|ეგევსი| | | | | |ფრიქსე| | |ფრიქსე=[[ფრიქსე|(ფრიქსისაგან)]]|იაზონი=[[იაზონი|(იაზონისაგან)]]|ეგევსი=[[ეგევსი|(ეგეასაგან)]]}}
{{გენეალოგია | | |,|-|^|-|.| | | | |!| | | |,|-|-|-|+|-|-|-|v|-|-|.|}}
{{გენეალოგია | |მერმერ| |ფერეტ|მერმერ=მერმერ| |ფერეტ=ფერეტ| |მიდი| |არგ| |ფრონტის| |მელას| |ციტიზორ (კიტიზორ)|მიდი=მიდი|არგ=არგ|ფრონტის=ფრონტის|მელას=მელას|ციტიზორ (კიტიზორ)=ციტიზორ (კიტიზორ)}}
{{გენეალოგია/დასასრული}}

[[ფაილი:Colchis-Nike.jpg|thumb|300px|[[ნიკე (ქალღმერთი)|ქალღმერთ ნიკეს]] მინიატურა, აღმოჩენილი [[ვანი|ქალაქ ვანში]].]]
[[ფაილი:Borjgali.svg|thumb|300px|[[ბორჯღალი]] (ჰელიო) – ანტიკური ქართული (ძველი კოლხური) მზის სიმბოლო, დაკავშირებული მესოპოტამიური და შუმერული მზის და მარადისობის სიმბოლოებთან.]]
[[ფაილი:Georgia - Colchis Gold (15018258752).jpg|thumb|300px|კოლხური ოქრო.]]
[[ფაილი:Colchis gold diadem r.JPG|thumb|300px|კოლხური ოქროს დიადემა.]]
[[ფაილი:Colchian necklace.jpeg|thumb|300px|კოლხური ყელსაბამი.]]
[[ფაილი:Colchis-coins.jpg|thumb|300px|კოლხური მონეტები.]]
[[ფაილი:Ancient kingdoms of Colchis and Iberia 793 BC.png|thumb|300px|კოლხეთის და იბერიის ანტიკური სამეფოები.]]
[[ფაილი:Old Colchian houses.jpg|thumb|300px|ძველი კოლხური სახლები.]]
[[ფაილი:Colchian scent bottle 4th century BC.jpg|thumb|300px|კოლხური ვერცხლის სურა, [[ძვ. წ. IV საუკუნე]].]]
[[ფაილი:Torso - Georgia National museum.JPG|thumb|300px|[[ძვ. წ. II საუკუნე|ძვ. წ. II საუკუნის]] ბერძნული ბრინჯაოს ტორსი [[კოლხეთი|კოლხეთიდან]], [[საქართველოს ეროვნული მუზეუმი]].]]
[[ფაილი:03-01b.gif|thumb|300px|[[არგონავტები|არგონავტების]] მოგზაურობის მარშრუტი.]]
[[ფაილი:Château de Versailles, salon de Diane, Jason et les Argonautes débarquant en Colchide, Charles de La Fosse.jpg|thumb|300px|[[იასონი]] და [[არგონავტები]] ჩამოსულები [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთში]]. [[არგონავტიკა]] მოგითხრობს მითს არგონავტების მოგზაურობის შესახებ, [[ოქროს საწმისი|ოქროს საწმისის]] მოპოვების მიზნით. ეს ფერწერა განთავსებულია [[ვერსალის სასახლე|ვერსალის სასახლეში]].]]
[[ფაილი:Martin Didier Pape - Plaque with Medea's Murder of Absyrtus - Walters 44281.jpg|thumb|300px|''[[მედეა (მითოლოგია)|მედეას]] მიერ [[აფსირტე|აფსირტეს]] მკვლელობის მემორიალური დაფა'' შესრულებული მარტინ დიდიე ფეიფის მიერ [[1580|1580-სა]] და [[1600|1600 წელს]] შორის.]]
[[ფაილი:Aeetes Accepts the Dismembered Corpse of Absyrte..jpg|thumb|300px|"[[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტი]] იღებს [[აფსირტე|აფსირტეს]] დანაწევრებულ გვამს". გრავირებული რენე ბუავენის მიერ, ლეონარდ ტირის შემდეგ, [[1563|1563 წელს]].|right]]
[[ფაილი:Urartu 715 713-en.svg|300 px|thumb|[[ურარტუ]] [[რუსა I|რუსა I-ის]] მეფობის დროს, [[ძვ. წ. 715|ძვ. წ. 715-სა]] და [[ძვ. წ. 713|713 წელს]] შორის ([[კიმერიელები|კიმერიელების]] შემოსევა [[კოლხეთი|კოლხეთში]], [[ურარტუ|ურარტუსა]] და [[ასურეთი|ასურეთში]]).]]

===[[ძველი კოლხეთი|ძველი კოლხეთის]] მითური მმართველები===
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
| colspan="4" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ჰესიოდე|ჰესიოდეს]] თეოგონია (ღმერთთა მოდგმა) <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/1/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 1]</ref>'''</center>
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "15%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| თარიღი <ref>[http://www.hellenicaworld.com/Greece/Mythology/en/MythicalChronology.html საბერძნეთის მითოლოგიური ქროონოლოგია]</ref>
!width = "57%" style=background:#efdead;| ქრონიკები            
|-----                                                        
|[[File:Lotto Capoferri Magnum Chaos.jpg|thumb|180px|center|«Magnum Chaos», ხის ნაკეთობა შექმნილი ჯიოვან ფრანჩესკო კაპოფერის მიერ, დაცული [[ბერგამო|ბერგამოში]], სანტა-მარია-მაჯორეს ბაზილიკაში, ეფუძნება ლორენცო ლოტოს დიზაინს.]]
|'''[[ქაოსი]]''' ({{lang-grc|χάος}}) 
|<small>[[ძვ. წ. 1788|ძვ. წ. 1788 წელი]] — [[ქაოსი]] ბადებს [[გეა|გეას]].
|<small>«უზარმაზარი სიცარიელე», «უფსკრული», «წყვდიადი» – {{lang-grc|χαίνω}}, ნიშნავს «გახსნას», «ფართოდ გაღებულს». პირველად აღწერილი [[ჰესიოდე|ჰესიოდეს]] «თეოგონიაში» ([[ძვ. წ. 700]]) – მსოფლიოს თავდაპირველი მდგომარეობის პერსონიფიკაცია მოწესრიგებული სამყაროს გაჩენამდე. უწინარესად იშვა ქაოსი. შემდეგ გაჩნდნენ მკერდგანიერი [[გეა]] ([[დედამიწა]]), მარად მტკიცე საყრდენი ყველა უკვდავის, რომელთაც დათოვლილი ოლომპოსის მწვერვალზე დაუვანიათ, ფართოგზებიანი მიწის წიაღში ჩაძირული პირქუში [[ტარტაროსი]] (უფსკრული) და [[ეროსი (მითოლოგია)|ეროსი]] ([[სიყვარული]]), ვინც ულამაზესია ღმერთთა შორის, ღონისმიმხდელი და ყველა ცისიერისა თუ მიწიერის გონებას და გონივრულ ნებას გულს უმორჩილებს. 

ქაოსისგან იშვა [[ერებუსი|ერებოსი]] (წყვდიადი) და [[ნიქსი]] ([[ღამე]] წკვარამი). [[ნიქსი]] ტრფობით შეერთო [[ერებუსი|ერებოსს]] და დაბადა ეთერი (მიწისზედა ჰაერის ნათელი სივრცე) და ჰემერა (დღე). <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/4/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 4]</ref>
|-----
|[[ფაილი:Feuerbach Gaea.jpg|thumb|180px|center|[[გეა]], ანსელმ ფონ ფეიერბახის მიერ [[1875|1875 წელს]] შესრულებული ჭერის მხატვრობა, ვენის სახვითი ხელოვნების აკადემია.]]
|''' [[გეა]]''' ({{lang-grc|Γῆ, Γᾶ, Γαῖα}} — «[[დედამიწა]]».) 
|<small>[[ძვ. წ. 1770|ძვ. წ. 1770 წელი]] — [[გეა]] ბადებს [[ურანოსი|ურანოსს]].
|<small>ხოლო მიწამ თავდაპირველად შვა ვარსკვლავიანი [[ცა]] ([[ურანოსი]]), თავისივე ტოლი, რათა ყოველი მხრიდან დაეფარა ცას იგი და ნეტარ ღმერთთა მარად მტკიცე სამკვიდროდ ქმნილიყო. მანვე შვა აგრეთვე მაღალი მთები, თვალწარმტაცი სამყოფელი ქალღმერთ ნიმფათა, რომელნიც მაღნარით დაფარულ მთებში ბინადრობენ. შემდეგ მიწამ, ისე, რომ ნანატრი სიყვარულით არავის შერთვია, დაბადა უნაყოფო, ბობოქარი ზღვა [[პონტოსი]]. მერე ცასთან გაიყო სარეცელი და დაბადა ღრმამორევებიანი ოკეანოსი, კოიოსი, კრეოსი, ჰიპერიონი, იაპეტოსი, თეა, რეა, თემისი, მნემოსინე, ოქროსგვირგვინოსანი ფოიბე და ტურფა ტეთისი. ხოლო მათ შემდეგ შვა უმრწემესი, ცბიერი კრონოსი, შვილთა შორის უსაშინლესი, რომელსაც სძულდა მხნე მამა მშობელი. ამის მერე შვა მიწამ გულზვიადი კიკლოპები ({{lang-grc|Κύκλωπες}} — მრგვალთვალიანები) – ბრონტესი, სტეროპესი და გულადი არგესი, რომელთაც ჭექა-ქუხილი მისცეს და ელვა დაუმზადეს ზევსს. ისინი ყველაფრით ჰგავდნენ ღმერთებს, მხოლოდ თვალი ჰქონდათ ცალი შუა შუბლზე. მათ კიკლოპები ეწოდათ, რაკი ცალი მრგვალი თვალი ჰქონდათ შუბლზე. ძალ-ღონესა და მოხერხებას იჩენდნენ ისინი საქმეში. <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/4/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 4]</ref>
|-----
|[[ფაილი:Aion mosaic Glyptothek Munich W504.jpg|thumb|180px|center|რომაული ვილა სენტინუმის ცენტრალურ ნაწილში მდებარე უზარმაზარი იატაკის მოზაიკა (ამჟამად ცნობილი სასოფერატოს სახელით [[მარკე|მარკეში]], [[იტალია]]). ქრისტეს შობიდან [[200]] – [[250]] წლები. ეონი ({{lang-el|Αἰών}}) ([[ურანოსი|ურანოსის]] რომაული ასლი), უკვდავების ღმერთი დგას ზოდიაქოს ნიშნებით გაფორმებულ ასტროლოგიური სფეროს ცენტრში. მათ შორის მოთავსებულია მწვანე და შიშველი ხე (შესაბამისად ზაფხული და ზამთარი). მათ წინ კი ზის დედამიწის ქალღმერთი ტელუსი/ ტერა ([[გეა|გეას]] რომაული ასლი) თავის ოთხ შვილთან ერთად, რომლებიც შესაძლოა წარმოადგენენ ოთხ სეზონს.]]<br />[[ფაილი:The Mutiliation of Uranus by Saturn.jpg|thumb|180px|center|[[ურანოსი|ურანოსის]] კასტრირება [[კრონოსი|კრონოსის]] (სატურნი) მიერ: [[ჯორჯო ვაზარი|ჯორჯო ვაზარის]] და ქრისტოფანო ჯერარდის ფრესკა, [[1560|1560 წელი]] ([[კოზიმო I მედიჩი|კოზიმო I მედიჩის]] დარბაზი, პალაცო ვეკიო, ფლორენცია).]]
|'''[[ურანოსი]]''' ({{lang-grc|Οὐρανός}} — «ზეცა».)
|<small>[[ძვ. წ. 1750|ძვ. წ. 1750 წელი]] — [[ურანოსი]] ეუფლება [[გეა|გეას]]. იბადებიან — [[კიკლოპები]], [[ჰეკატონხეირები]] და [[ტიტანები]]<br />(სამარხების შახტა [[მიკენი|მიკენში]], აშენებული [[ძვ. წ. 1740|ძვ. წ. 1740-სა]] და [[ძვ. წ. 1450|1450 წელს]] შორის).

[[ძვ. წ. 1710|ძვ. წ. 1710 წელი]] — "საფრიდან მარცხენა ხელი გაიწვდინა ძემ ([[კრონოსი|კრონოსმა]] (სატურნი)), მარჯვენაში ვეება ნამგალი ეჭირა, გრძელი, კბილბასრი, უმალ მოჰკვეთა მამას ([[ურანოსი|ურანოსს]]) ასონი და ზურგსუკან შორს მოისროლა". <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/5/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 5]</ref>
|<small>კიდევ სამი, წარმოუდგენლად დიდი, მხნე და გულზვიადი ძე შეეძინათ მიწას და ზეცას – კოტოსი, ბრიარეოსი და გიგესი [[ჰეკატონხეირები]] ({{lang-grc|Εκατόγχειρες}}, სიტყვასიტყვით: ἑκατόν, «ასი» და χείρ, «ხელი». [[ლათინური ენა|ლათინურად]] Centimani «ასხელიანი»), რომელთა სახელებსაც კაცნი შიშით არ წარმოთქვამენ. თითოეულს ასი საზარელი მკლავი ჰქონდა და მხრებს შორის ორმოცდაათი თავი ამოსვლოდა მკვრივ კიდურებზე. უძლეველი იყო ამ გოლიათ არსებათა ძალა. მიწისა და ცის ნაშობთა შორის ყველაზე ზარდამცემნი იყვნენ და გაჩენისთანავე მოიძულა ისინი მშობელმა მამამ. როგორც კი დაიბადნენ, სათითაოდ ყველა მიწის წიაღში დამალა ცამ და სინათლეზე არ უშვებდა; ხარობდა იგი თავისი ბოროტი საქციელით. შევიწროებული უზარმაზარი მიწა კი კვნესოდა და ბოლოს მზაკვრული, ავი საქმე მოიგონა. მსწრაფლ შექმნა მოელვარე ანდამატის სახეობა, მისგან დიდი ნამგალი დაამზადა და საყვარელ შვილებს აჩვენა, თან გასამხნევებლად ასე მიმართა გულდამწუხრებულმა: 
— ჩემო და კადნიერი მამის შვილებო, თუკი ისურვებთ ჩემი ისმინოთ, ვაზღვევინებთ მამათქვენს ბოროტ შეურაცხყოფას, რადგან პირველმა მან იკადრა უღირსი საქმე. 
ასე უთხრა, ხოლო ისინი ყველა შიშმა შეიპყრო, სიტყვის თქმაც კი ვერცერთმა გაბედა. მხოლოდ დიდმა, ცბიერმა კრონოსმა მოიკრიბა მხნეობა და მყისვე მიუგო მზრუნველ დედას: 
— დედა, გპირდები, რომ მე აღვასრულებ ამ საქმეს, რამეთუ არაფრად ვაგდებ საძულველ მამაჩვენს, ვინაიდან პირველმა მან იკადრა უღირსი ქცევა. 
ასე უთხრა, მთელი გულით გაუხარდა უზარმაზარ მიწას, საფარში დააყენა თავისი ძე, დამალა, ხელთ კბილბასრი ნამგალი მისცა და მრავალგვარი ხრიკი ურჩია.

მოვიდა დიდი ცა, მოუძღვა ღამეს და ყოველი მხრიდან შემოეჭდო მიწას ტრფიალის მოსურნე. საფრიდან მარცხენა ხელი გაიწვდინა ძემ, მარჯვენაში ვეება ნამგალი ეჭირა, გრძელი, კბილბასრი, უმალ მოჰკვეთა მამას ასონი და ზურგსუკან შორს მოისროლა. უნაყოფოდ არ გადაგდებულან ასონი მისი მკლავიდან. რამდენი სისხლიანი წვეთიც დაიღვარა, მიწამ მიიღო ყველა და დროთა ბრუნვაში შვა უწყალო ერინიები, ელვარე საჭურვლიანი დიდი გიგანტები, რომელთაც გრძელი შუბი ეპყრათ ხელთ, და ნიმფები, მელიებად, იფნის ნიმფებად წოდებულნი უსაზღვრო მიწაზე. კრონოსის მიერ ანდამატით მოკვეთილი და ხმელეთიდან მღელვარე ზღვაში გადასროლილი ასონი დიდხანს დაცურავდნენ ტალღებზე. უკვდავ სხეულის ნაწილს თეთრი ქაფი მოედო გარშემო და მასში ქალწული ამოიზარდა. ქალწულმა პირველად საღმრთო კითერისაკენ გაცურა, იქიდან ზღვით გარემოცულ კიპროსს ეწვია და მიწაზე გადმოვიდა პატივსაცემი, ლამაზი ღმერთი, გარშემო ბალახი აღმოცენდა მის კენარ ფერხთით. მას აფროდიტეს [ანუ ქაფისგან შობილს და ლამაზგვირგვინოსან კითერეას] უწოდებენ ღმერთნი და კაცნი, რადგან ქაფში დაიბადა. კითერეად იმიტომ მოიხსენიებენ, რომ კითერაზე მოხვდა, ხოლო კიპროსსშობილს იმის გამო უწოდებენ, რომ ზღვით გარშემორტყმულ კიპროსზე იშვა. ფილომედესსაც ეძახიან, რაკი ასოთაგან მოევლინა ქვეყანას. ღმერთქალს ეროსი უმშვენებდა გვერდს და ლამაზი ჰიმეროსიც თან ახლდა დაბადებისას და მაშინაც, როდესაც ზეციერთა დასს ეახლა. იმთავითვე მოიხვეჭა მან პატივი და წილად კაცთა და უკვდავ ღმერთთა შორის, აი, რა ერგო: ქალწულთა ჩურჩული, ღიმილი, იმედგაცრუება, სასიამოვნო აღტაცება, ალერსი და სინატიფე. 
დიადი მამა ცა კიცხავდა საკუთარ შვილებს და ტიტანები შეარქვა მათ. ამბობდა, მთელი ღონე იხმარეს, რომ ესოდენ ბიწიერი საქმე ჩაედინათ, და ამისთვის მომავალში უთუოდ მიეზღვებათ სამაგიეროო.

ღამემ შვა საძულველი ხვედრი, შავი ბედისწერა და სიკვდილი; დაბადა ასევე ძილი და სიზმართა დასი. შემდეგ, ისე რომ არცერთ ღმერთთან არ გაუზიარებია სარეცელი, შვა მრუმე ღამემ ძაგება, მტანჯველი ვაება და ჰესპერიდები, რომლებიც დიდებული ოკეანოსის გადაღმა ლამაზ ოქროს ვაშლებსა და მსხმოიარე ხეებს იცავენ. მანვე გააჩინა აგრეთვე ულმობლად დამსჯელი კერები და მოირები – კლოთო, ლაქესისი და ატროპოსი, რომლებიც მოკვდავებს დაბადებისას სიკეთესაც ანათლავენ და სიავესაც და ცოდვების გამო ღმერთებსაც დევნიან და ადამიანებსაც. ეს ქალღმერთები მანამ არ იცხრობენ სასტიკ გულისწყრომას, სანამ ბოროტ სასჯელს არ მიაგებენ შემცოდეს. ამის შემდეგ მოკვდავ კაცთა სასჯელად ტიალმა ღამემ შვა ნემესისი; ბოლოს კი დაბადა ტყუილი, მეგობრობა, წყეული სიბერე და გულქვა ერისი. 
საძულველმა ერისმა შვა მძიმე ჯაფა, დავიწყება, შიმშილი, ცრემლიანი ტკივილი, დაპირისპირება, ომი, მკვლელობა, კაცთასრვა, უთანხმოება, ტყუილი, პაექრობა, კამათი, უკანონობა და შეშლილობა – უკლებლივ ერთიმეორის მახლობელნი – და ფიცი, ყველაზე მეტად რომ ვნებს კაცთ, მიწაზე მცხოვრებთ, თუკი რომელიმე მათგანი ნებსით ცრუდ დაიფიცებს. 
პონტოსმა შვა ალალმართალი და სიმართლისმოყვარე ნერევსი, საკუთარ შვილთა შორის უხუცესი. ნერევსს მოხუცს ეძახიან, რადგან მართლისმთქმელია, გულკეთილი, არასდროს ივიწყებს სამართლიანობას და პირუთვნელად და ლმობიერად სჯის. შემდეგ პონტოსი შეერთო მიწას და შვა დიადი თავმასი, ჩაუქი ფორკისი, ლამაზღაწვება კეტო და ევრიბია, რომელსაც ალმასის მტკიცე გული უძგერს მკერდში. 
ნერევსსა და თმამშვენიერ დორისს, ასულს საკუთარ წიაღში ჩამდინარე ოკეანოსისას, ქალღმერთთათვის საყვარელი შვილები შეეძინათ უნაყოფო ზღვაში: პროთო, ევკრანტე, საო, ამფიტრიტე, ევდორე, თეტისი, გალენე, გლავკე, კიმოთოე, სპეო, თოე, ტურფა ალია, პასითეა, ერატო, ვარდისფერმკლავება ევნიკე, მწყაზარი მელიტე, ევლიმენე, აგავე, დოტო, პროტო, ფერუსა, დინამენე, ნესეა, აქტეა, პროტომედეა, დორისი, პანოპე, სანდომიანი გალატეა, ტურფა ჰიპოთოე, ვარდისფერმკლავება ჰიპონოე, კიმოდოკე, რომელიც კიმატოლეგესა და წერწეტა ამფიტრიტესთან ერთად იოლად აცხრობს ტალღებს და მძაფრი ქარების ქროლვას მოქურუხებულ ზღვაში, კიმო, ეიონე, ლამაზგვირგვინოსანი ჰალიმედე, პირმცინარი გლავკონომე, პონტოპორეა, ლეაგორა, ევაგორა, ლაომედეა, პულინოე, ავტინოე, ლისიანასა, ტანკენარი, უზადო გარეგნობის ევარნე, მწყაზარი ტანადობის ფსამათე, მომხიბლავი მენიპე, ნესო, ევპომპე, თემისტო, პრონოე და ნემერტესი, რომელსაც უკვდავი მამის გონიერება დაჰყოლია. ეს ორმოცდაათი, სხვადასხვა შესანიშნავ საქმეში დახელოვნებული ქალწული იშვა უმწიკვლო ნერევსისაგან. 

თავმასმა ცოლად შეირთო ღრმადინებიანი ოკეანოსის ასული ელექტრა, რომელმაც უშვა მას მალი ირისი და თმამშვენიერი ჰარპიები – აელო და ოკიპეტე, რომლებიც ქარის ქროლვასა და ფრთამალ ჩიტებსავით სწრაფად დაფრინავენ, ფრთოსნებზე მაღლა დანავარდობენ ცაში. 
ფორკისს კეტომ უშვა ლამაზღაწვება, დაბადებითვე თმაჭაღარა დედაბრები – გრაიებს რომ ეძახიან უკვდავი ღმერთნი თუ მიწაზე მოსიარულე კაცნი – კოხტად მოსილი პემფრედო, ზაფრანისფერკაბიანი ენიო, გორგონები, დიდებული ოკეანოსის გადაღმა, ღამის სამანთან რომ ბინადრობენ ხმაწკრიალა ჰესპერიდების ახლოს, სთენო, ევრიალე და მედუსა, ვინც უბედობა გადაიტანა. მედუსა მოკვდავი იყო, უკვდავნი და უბერებელნი სთენო და ევრიალე იშვნენ. მედუსასთან მუქკულულებიანი პოსეიდონი დაწვა რბილ მდელოზე, გაზაფხულის ყვავილებში. და როდესაც ფორკისის ასულს პერსევსმა თავი მოჰკვეთა, მისი სხეულიდან ამოხტნენ დიადი ქრისაორი და ცხენი პეგასოსი. ამ ბედაურს ეს სახელი იმიტომ შეარქვეს, რომ ოკეანოსის წყაროებთან იშვა, ხოლო ჭაბუკს ქრისაორი უწოდეს, რაკი ოქროს ჯავარდენი ეპყრა ხელთ დაბადებისას. პეგასოსი გაფრინდა, დატოვა მიწა, ჯოგებისა და ფარების მშობელი, უკვდავთ ეახლა და ზევსის სახლში ბინადრობს. ჭექა-ქუხილი და მეხი მიაქვს მას ბრძენ ზევსთან. ხოლო ქრისაორი ტრფობით შეერთო კალიროეს, დიდებული ოკეანოსის ასულს, და შვა სამთავიანი გერიონი. გერიონი საკუთარ ტაატით მავალ ნახირთან ახლოს ჰერაკლეს ძალამ გამოასალმა სიცოცხლეს ზღვით გარემოცულ ერითეაზე იმ დღეს, როდესაც მას ოკეანოსის დინება გადაელახა და თავის ფართოშუბლა ხარ-ძროხას მიერეკებოდა წმინდა ტირინსისკენ. ჰერაკლემ ორთოსიც და მენახირე ევრიტიონიც მოკლა ბნელ ახორში, დიდებული ოკეანოსის გადაღმა.

კეტომ ღრმა ეხში შვა კიდევ ერთი, მოურეველი ურჩხული, რომელიც არაფრით ჰგავს არც მოკვდავ ადამიანებს და არც უკვდავ ღმერთებს: მრისხანე ღმერთქალი ექიდნა – ღვთიური მიწის წიაღში მობინადრე ნახევრად თვალჟუჟუნა, ლამაზღაწვება ნიმფა, ნახევრად კი უზარმაზარი, საშინელი, დიდი, ბზინვარეპერანგიანი და უმი ხორცის მჭამელი გველი. მიწის წიაღქვეშ, ამოტეხილ კლდეში აქვს მას მღვიმე უკვდავ ღმერთთა და მოკვდავ კაცთაგან შორს. აქ გამოუყვეს მას ღმერთებმა საბინადროდ დიდებული სამყოფლო. მიწის ქვეშ, არიმაში დარაჯად დგას ულმობელი ექიდნა – ეს უკვდავი, მარად უბერებელი ნიმფა. 
ამბობენ, რომ საზარელი, კადნიერი, ბიწიერი ტიფონი შეერთო სიყვარულით ამ თვალჟუჟუნა ასულს. დაორსულდა ექიდნა და მრისხანე შვილები დაბადა. თავდაპირველად შვა მან ორთოსი, გერიონის ძაღლი, შემდეგ დაბადა მოურეველი, ზარდამცემი, უმი ხორცის მჭამელი კერბეროსი – მჭექარეხმიანი, ორმოცდაათთავიანი, შეუბრალებელი, ღონიერი ძაღლი ჰადესისა. ამის შემდეგ ექიდნამ შვა ლერნეს ავგული ჰიდრა, რომელიც თეთრმკლავება ჰერამ გამოკვება, როდესაც ძალგულოვან ჰერაკლეზე უზომოდ იყო განრისხებული. ჰიდრა, მონადავლე ათენას ნებით, ზევსის ვაჟმა, ამფიტრიონის სახლეულის წევრმა ჰერაკლემ მოკლა ბრძოლისმოყვარე იოლაოსთან ერთად თავისი უწყალო ხმლით. ჰიდრამ შვა უქრობი ცეცხლის მფრქვეველი, საზარელი, დიდი, ფეხმარდი და ძლიერი ქიმერა, რომელსაც სამი კეტომ ღრმა ეხში შვა კიდევ ერთი, მოურეველი ურჩხული, რომელიც არაფრით ჰგავს არც მოკვდავ ადამიანებს და არც უკვდავ ღმერთებს: მრისხანე ღმერთქალი ექიდნა – ღვთიური მიწის წიაღში მობინადრე ნახევრად თვალჟუჟუნა, ლამაზღაწვება ნიმფა, ნახევრად კი უზარმაზარი, საშინელი, დიდი, ბზინვარეპერანგიანი და უმი ხორცის მჭამელი გველი. მიწის წიაღქვეშ, ამოტეხილ კლდეში აქვს მას მღვიმე უკვდავ ღმერთთა და მოკვდავ კაცთაგან შორს. აქ გამოუყვეს მას ღმერთებმა საბინადროდ დიდებული სამყოფლო. მიწის ქვეშ, არიმაში დარაჯად დგას ულმობელი ექიდნა – ეს უკვდავი, მარად უბერებელი ნიმფა. 
თავი ჰქონდა: ერთი – თვალებმოგიზგიზე ლომის, მეორე – თხის, მესამე – ძლიერი გველეშაპის. შესაბამისად, სხეულის წინა ნაწილი ქიმერას ლომისა ჰქონდა, უკანა – გველეშაპის, ხოლო შუა – თხის და ბრიალა ცეცხლს აფრქვევდა საშინელი ძალით. მოგვიანებით იგი პეგასოსმა და ქველმა ბელეროფონტესმა განგმირეს. თუმც მანამდე ქიმერა მოიხიბლა ორთოსით და მისგან შვა კადმეელთა შემმუსვრელი, დამღუპველი სფინქსი და ნემეის ლომი, რომელიც ზევსის სახელოვანმა მეუღლემ, ჰერამ გაზარდა და ადამიანთა სასჯელად ნემეის სერებზე მიუჩინა ადგილი. აქ ბინადრობდა იგი, მუსრს ავლებდა კაცთა მოდგმას, დაეპატრონა ნემეის ტრეტოსს და აპესასს, მაგრამ ჰერაკლეს ძალის სიდიადემ განგმირა ბოლოს. 
კეტო სიყვარულით შეერთო ფორკისს და შვა საკუთარ შვილთა შორის უმრწემესი _ საზარელი გველი, რომელიც ვრცელ საზღვრებთან, ლეგა მიწის იდუმალ ადგილას იცავს ოქროს ვაშლებს. აი, ეს მოდგმა იშვა კეტოსა და ფორკისისაგან. <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/4/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 4]</ref> <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/5/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 5]</ref> <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/6/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 6]</ref> <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/7/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 7]</ref> <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/8/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 8]</ref>
|-----
|[[ფაილი:ZeugmaMuseum3.jpg|thumb|180px|center|მოზაიკა ოკეანოსის და ტეთისის გამოსახულებით, [[ზეუგმის მოზაიკის მუზეუმი]], [[გაზიანთეფი]].]]
|'''[[ოკეანოსი]]''' ({{lang-grc|Ὠκεανός}})
|
|<small>[[ჰესიოდე|ჰესიოდეს]] მიხედვით, ოკეანე — ტიტანია, ძე [[ურანოსი|ურანოსისა]] (ზეცა) და [[გეა|გეასი]] ([[დედამიწა]]), ძმა [[კრონოსი|კრონოსის]], ჰიპერიონის და [[რეა|რეასი]], ძმა და მეუღლე ტეთისის ({{lang-grc|Τηθύς}}). ტეთისმა ოკეანოსს უშვა ჩქერალებიანი მდინარეები: ნილოსი, ალფეოსი, ღრმამორევებიანი ერიდანოსი, სტრიმონი, მეანდროსი, ლამაზად მდინარი ისტროსი, ფასისი, რესოსი, ვერცხლისფერჩქერალებიანი აქელოოსი, ნესოსი, როდიოსი, ჰალიაკმონი, ჰეპტაპოროსი, გრენიკოსი, ესეპოსი, ღვთაებრივი სიმოისი, პენეოსი, ჰერმოსი, ნარნარად მდენი კეკოსი, დინებალაღი სანგარიოსი, ლადონი, პართენიოსი, ევენოსი, არდესკოსი და ღვთაებრივი სკამანდროსი. 

ტეთისმა შვა ასევე მოდგმა წმინდა ასულებისა, რომლებიც მეუფე აპოლონთან და მდინარეებთან ერთად ხელმძღვანელობენ ქვეყნად ჭაბუკთა დავაჟკაცებას — ამ მოვალეობის აღსრულება მათ ზევსისგან ერგოთ წილად. ეს ასულები არიან: პეითო, ადმეტე, იანთე, ელექტრა, დორისი, პრიმნო, ღვთისდარი ურანია, ჰიპო, კლიმენე, როდეა, კალიროე, ძეუქსო, კლიტია, იდიია, პასითოე, პლექსავრა, გალაქსავრა, თვალწარმტაცი დიონე, მელობოსისი, თოე, სანდომიანი პოლიდორა, მომხიბლავი გარეგნობის კერკეისი, შვლისნუკრისთვალება პლუტო, პერსეისი, იანეირა, აკასტე, ქსანთე, ტურფა პეტრეა, მენესთო, ევროპე, მეტისი, ევრინომე, ზაფრანისფერკაბიანი ტელესტო, ქრისეისი, ასია, თვალწარმტაცი კალიფსო, ევდორა, ტიქე, ამფირო, ოკიროე და სტიქსი, რომელიც დებს შორის ყველაზე გამორჩეულია. ესენი არიან ოკეანოსისა და ტეთისის უფროსი ასულნი, თუმცა მათ გარდა მრავალი სხვა შვილიც შეეძინათ ამ მშობლებს. სულ სამი ათასი აშოლტილი ასული უვის ოკეანოსს, რომლებიც კიდით კიდე გაბნეულან და, ქალღმერთთა შორის სახელოვანნი, ყველგან ბინადრობენ — მიწაზეც და ღრმა წყლებშიც. სამი ათასი ვაჟიც უვის ოკეანოსს — მორაკრაკე მდინარეები, რომლებიც მას დედოფალმა ტეთისმა უშვა. ყველა მათგანის სახელის ჩამოთვლა ძნელია მოკვდავი ადამიანისათვის, თუმცა თითოეულმა კაცმა იცის ოკეანოსის იმ ძეთა სახელები, რომელნიც მასთან ახლოს ბინადრობენ. <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/8/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 8]</ref>
|-----
|[[ფაილი:Valley of Rioni in Chkvishi Near Tabidzes' Home Museums.JPG|thumb|180px|center|[[რიონი|რიონის]] ხეობა [[ჭყვიში (ვანის მუნიციპალიტეტი)|ჭყვიშში]], [[გალაკტიონ და ტიციან ტაბიძეების სახლ-მუზეუმი|ტაბიძეების სახლ მუზეუმის]] მახლობლად.]]
|'''[[ფაზისი|ფაზის I]]''' ({{lang-grc|Φάσις}}) <ref>[http://meufeanania.info/fazisi/ მანგლელი მიტროპოლიტი ანანია „ფაზისი“]</ref>
|
|<small>"37. სპარსელები ცხოვრობენ და აღწევენ სამხრეთის ზღვამდე, რომელსაც უწოდებენ მეწამულს. ამათ ზემოთ ჩრდილოეთის მიმართულებით ცხოვრობენ მიდილები, მიდიელებს ზემოთ სასპეჲრები, სასპეჲრებს ზემოთ კოლხები, რომლებიც აღწევენ ჩრდილოეთის ზღვამდე, რომელსაც ერთვის მდინარე ფასისი. ეს ოთხი ტომი მოსახლეობს ზღვიდან ზღვამდე."<br />[[ჰეროდოტე|ჰეროდოტეს]] "[[ისტორია]]": წიგნი - IV, მელპომენე. 
|-----
|[[ფაილი:Kolkhis coğrafya.jpg|thumb|180px|center|[[კოლხეთი|კოლხეთის]] გეოგრაფია: კოლხეთის თანამგზავრული ფოტო: [[შავი ზღვა]], [[კოლხეთის დაბლობი]] და [[კავკასიის მთები]].]]
|'''[[კოლხა|კოლხ]]''' ({{lang-grc|Κολχίς}})
|
|<small>"ეტრუსკები, ისევე, როგორც პელასგები კოლხეთიდან არიან გადმოსახლებულნი და კოლხეთმა დაუდო სათავე მედიტერანულ ცივილიზაციას, მის ფიზიკურ და სოციალურ ტიპს, მის მხატვრულ გემოვნებას."<br />ედმონ დემოლენი ({{lang-fr|Edmond Demolins}})

"ეგვიპტელთა კულტურაზე უდავოდ დიდი ზეგავლენა მოახდინა კოლხთა და ფინიკიელთა კულტურამ. მათ კოლხეთიდან აქვთ გადმოღებული მიწამოთმოქმედებისა და სამედიცინო ხელოვნება. ეგვიპტელებმა კოლხებისა და ფინიკიელებისგან, მოგვიანებით კი ელინებისგან გადაიღეს ღვთაებები. ძველ ეგვიპტელთა ღვთაებები თითქმის ერთიანად კოლხური წარმომავლობისაა."<br />კურტ პოლიკარპ იოაჰიმ შპრენგელი ({{lang-de|Kurt Polykarp Joachim Sprengel}})

"104. მაგრამ ცხადია, რომ კოლხები ეგვიპტელები არიან. ამას მე თვითნ მივხვდი იმაზე უწინ, ვიდრე სხვათაგან მოვისმენდი და ისე ვიტყოდი. და რადგანაც ამას ვფიქრობდი, შევეკითხე ორივეს, კოლხებს უკეთ ახსოვდათ ეგვიპტელები, ვიდრე ეგვიპტელებს კოლხები. ეგვიპტელები ამბობენ, რომ მათი აზრით სესოსტრისის ({{lang-el|Σέσωστρις}}) ლაშქრიდან არიან კოლხები და მე თვითონაც ასევე მეჩვენებოდა, რადგან კოლხები შავგვრემნები არიან და ხუჭუჭთმიანები (მაგრამ ეს არაფერს ნიშნავს, რადგან სხვებიც არიან ასეთები), მაგრამ ამასთანავე და უფრო მეტად ამას მოწმობს ის, რომ ყველა ხალხთაგან მხოლოდ კოლხები ეგვიპტელები და ეთიოპელები არიან, რომლებიც თავიდანვე აწარმოებენ წინადაცვეთას. ხოლო ფინიკიელებმა და იმ სირიელებმა, რომლებიც პალესტინაში არიან, როგორც თვითონაც ამბობენ, ეგვიპტელთაგან ისწავლეს, ხოლო სირიელები, რომლებიც მდინარე თერმოდონტთან და პართენიოსთან ცხოვრობენ, და მაკრონები, რომლებიც მათი მეზობლები არიან, ამბობენ, რომ კოლხთაგან ისწავლეს ეს ახლახან. მხოლოდ ესენი არიან ის ადამიანები, რომლებიც წინადაცვეთას ახდენენ და ჩანს, რომ ესენიც ეგვიპტელების მსგავსად აკეთებენ ამას, ხოლო ეგვიპტელთა და ეთიოპიელთა შესახებ არ შემიძლია ვთქვა, თუ რომელმა ისწავლა ამ ორს შორის მეორისაგან. რაღაც ძალიან ძველი ჩანს ორივეგან. ხოლო იმის დიდ საბუთად, რომ ხალხმა ეს ეგვიპტელთაგან ისწავლა მათთან შერევის საფუძველზე, მეჩვენება შემდეგი: ის ფინიკიელები, რომლებიც ელადასთან ურთიერთობაში არიან, აღარ ბაძავენ ეგვიპტელებს იმ საქმეებში, რაც სარცხვინელს ეხება და შვილების წინადაცვეთას აღარ ეწვეიან.

105. კიდევ სხვა რამის თქმაც შემიძლია კოლხების შესახებ, რითაც ისინი ეგვიპტელების მსგავსნი არიან. მხოლოდ კოლხები და ეგვიპტელები ამუშავებენ სელს ერთნაირად; მთელი ცხოვრება და ენა მსგავსი აქვთ ერთმანეთის. კოლხურ სელს ელინები სარდონულს უწოდებენ, ეგვიპტიდან შემოსულს კი - ეგვიპტურს."<br />[[ჰეროდოტე|ჰეროდოტეს]] "[[ისტორია]]": წიგნი - II, ევტერპე. 
|-----
|colspan="6" |<small> ''თეა (თეია) გაუმიჯნურდა ჰიპერიონს და შვა დიადი [[მზე]] ([[ჰელიოსი]]), კაშკაშა [[მთვარე]] (სელენე) და აისი (ეოსი), რომელიც ყველა მიწიერისა და უკიდეგანო ზეცის მფლობელი უკვდავი ღმერთისთვის პირველ სინათლეს ჰფენს ქვეყნიერებას''. <ref>[https://view.publitas.com/p222-14553/hesiode-teogonia/page/9/ ჰესიოდეს თეოგონია, გვერდი 9]</ref>
|-----
|[[ფაილი:Neues Museum - Kolossalstatue des Sonnengottes Helios.jpg|thumb|180px|center|მზის ღმერთის, [[ჰელიოსი|ჰელიოსის]] კოლოსალური ქანდაკება ([[ახალი მუზეუმი (ბერლინი)]] — {{lang-de|Neues Museum}}).]]
|'''[[ჰელიოსი]]''' ({{lang-grc|Ἥλιος}})
|
|<small>მზის ღმერთი. ჰიპერიონის ({{lang-grc|Ὑπερίων}}) და თეიას ({{lang-grc|Θεία}}) ძე. სელენეს (მბრწყინავი მთვარე) და ეოსის (განთიადი, ქართულად – აისი) ძმა. [[ოკეანიდი|ოკეანიდ]] პერსეიდას მეუღლე. [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტის]], პერსეს, [[ცირცე|ცირცეა I-ის]] და პასიფაეს მამა. <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/simple-search?query=უქარქაშო+ხმლები/ უქარქაშო ხმლები]</ref>
|-----
|[[ფაილი:Bartolomeo di giovanni, gli argonauti in coclide, 1487, 03.jpg|thumb|180px|center|[[აიეტი (მითოლოგია)|მეფე აიეტი]] (ბარტოლომეო დი ჯოვანი, [[1487]]).]]
|'''[[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტი]]''' ({{lang-grc|Αἰήτης}})
|<small>[[ძვ. წ. 1246|ძვ. წ. 1246 წელი]] — 4 თვიანი მოგზაურობის შემდეგ, [[არგონავტები]] ესტუმრნენ [[ძველი კოლხეთი|კოლხეთს]] <ref>[http://www.argyrou.net/homepage/Myths2.htm#Heroic/ The Heroic Age or Second Brazen Age]</ref>.
|<small>[[აია (მითოლოგია)|ძველი კოლხეთის]] [[მეფე]]. მზის ღმერთის, [[ჰელიოსი|ჰელიოსის]] და [[ოკეანიდი|ოკეანიდ]] პერსეიდას ძე. პერსეს, [[ცირცე|ცირცეა I-ის]] და პასიფაეს ([[მინოსი|მონოსის]] მეუღლე) ძმა. ეგიალ (ას), [[აფსირტე|აბსირტეს (აბსარ)]], [[მედეა (მითოლოგია)|მედეას (მედია)]], [[კირკე|ცირცე II-ის]] და [[ქალკიოპე|ხალკიოპეს]] მამა. კოლხეთის დედაქალაქი [[აია (მითოლოგია)|აია]] – აიეტის სახელს ატარებდა.
|-----
|[[ფაილი:Herbert James Draper, The Golden Fleece.jpg|thumb|180px|center|[[მედეა (მითოლოგია)|მედეა]] ბრძანებს [[აფსირტე|აფსირტეს]] [[არგო|არგოს]] ბორტს მიღმა გადაგდებას ([[ოქროს საწმისი]], ჰერბერტ ჯეიმს დრეიპერი, [[1904]]).]]
|'''[[აფსირტე]]''' ({{lang-grc|Ἄψυρτος}})
|
|<small>[[აია (მითოლოგია)|ძველი კოლხეთის]] მეფის, [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტის]] ძე და თანამმართველი. [[ანტიკური ხანა|ანტიკური]] ტრადიციის მიხედვით, [[არგონავტები|არგონავტიკის]] პერიოდში [[აფსირტე|აფსირტეს]] სახელს უკავშირდება [[გონიოს ციხე|გონიოს ციხის]] ([[აფსაროსი]]) დაარსება.
|-----
|
|'''ეგიალ (ა)''' ({{lang-grc|Αἰγιαλεύς}})
|
|<small>[[აია (მითოლოგია)|ძველი კოლხეთის]] [[მეფე]]. [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტის]] უფროსი ძე.
|-----
|-style="background:#AABBCC;"
|
|'''პერსე''' ({{lang-grc|Πέρσης}})
|
|<small>[[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტის]], [[ცირცე|ცირცეა I-ის]] და პასიფაეს ძმა. [[ჰეკატე|ჱეკატას]] მამა. მოახდინა ტახტის უზურპაცია. [[დიოდორე სიცილიელი|დიოდორე სიცილიელთან]], [[ჰეკატე|ჱეკატას]] მამა, მის ძმა [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტთან]] ერთად მიიჩნევა [[ჰელიოსი|ჰელიოსის]] ძედ. მისი მოცემულობით, [[ჰეკატე|ჱეკატამ]] მოწამლა პერსე და გახდა ტავრიკის (თავრიდა, ტავრია — [[ყირიმი|ყირიმის]] ძველი სახელწოდება) ({{Lang-el|Ταυρίδα}})) დედოფალი. დაქორწინდა [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტზე]] და შეეძინა ეგიალ (ა), [[აფსირტე|აბსირტე (აბსარ)]], [[მედეა (მითოლოგია)|მედეა (მედია)]], [[კირკე|ცირცე II]] და [[ქალკიოპე|ხალკიოპე]] ([[ეგევსი|ეგევსის]] მეუღლე. შვა: არგ, ფრონტის, მელას და ციტიზორ (კიტიზორ)).
|-----
|[[ფაილი:Medea-Sandys.jpg|thumb|180px|center|[[მედეა (მითოლოგია)|მედეა]] (ენტონი ფრედერიკ ოგასტას სენდისი, [[1868]].)]]
|'''[[მედეა (მითოლოგია)|მედეა]]''' ({{lang-grc|Μήδεια}})
|
|<small>[[აია (მითოლოგია)|ძველი კოლხეთის]] მეფის, [[აიეტი (მითოლოგია)|აიეტის]] ასული. [[იასონი|იასონის]]; შემდგომში [[ეგევსი|ეგევსის]] მეუღლე. [[იასონი|იასონისგან]] შვა: მერმერ და ფერეტ; [[ეგევსი|ეგევსისგან]] შვა: მიდი (მედოსი).

"62. მიდიელებიც ასევე იყვნენ აღჭურვილი სალაშქროდ, რადგან ეს აღჭურვილობა მიდიურია და არა სპარსული. მიდიელებს გამგებლად ჰყადათ ტიგრანესი, აქჲმენიდი. ძველად ამათ ყველა არიებს უწოდებდა, ხოლო მას მერე, რაც არიელების ქვეყანაში მოვიდა კოლხიდელი მედეჲა ათენიდან, მათ შეიცვალეს სახელი. თვითონ მიდიელები მოგვითხრობენ ამას თავისი თავის შესახებ. კისიელები სხვაფრივ სპარსელების მსგავსად აღჭურვილი ლაშქრობენ, მხოლოდ ნაბადის ქუდების მაგივრად დოლბანდებს ატარებენ. კისიელებს განაგებდა ანაფესი, ოტანესის ძე, ჰირკანიელები სპარსელების მსგავსად იყვნენ შეიარაღებული, ხოლო წინამძღოლად ჰყავდათ მეგაპანოსი, შემდეგ ბაბილონის მეურვე."<br />[[ჰეროდოტე|ჰეროდოტეს]] "ისტორია": წიგნი - VII, პოლიმნია.
|-----
|
|'''მედოსი''' ({{lang-grc|Μῆδος}})
|
|<small>[[მედეა (მითოლოგია)|მედეას]] და [[ეგევსი|ეგევსის]] ძე. მოიპოვა გამარჯვებები მრავალრიცხოვანი ბარბაროსი ტომების წინააღმდეგ და დაპყრობითი ბრძოლების შედეგად შემოერთებულ ტერიტორიებს უწოდა [[მიდია]]. აბატი ბანიერის მოსაზრებით, მედოსი მიიჩნევა [[მიდია|მიდიის სამეფოს]] დამაარსებლად. დაიღუპა [[ჰინდი ენა|ჰინდებთან]] ბრძოლაში.  
|-----
| colspan="5" |<small> '' ძვ. წ. VIII საუკუნის მეორე ნახევარში [[სტეპის ზონები|სტეპის ზონებიდან]] [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიაში]] შემოიჭრნენ მომთაბარე ინდოევროპული ტომები — [[კიმერიელები]] ({{lang-el|Κιμμέριοι}}, დაკავშირებულნი ქალღმერთ კიმერისთან, [[ლათინური ენა|ლათინ.]] Cimmerii). [[ძვ. წ. VII საუკუნე|ძვ. წ. VII საუკუნეში]] დაიპყრეს მცირე აზიის ზოგიერთი რეგიონი. ჩრდილო შავიზღვისპირეთის რკინის ხანის ეგრეთ წოდებული „სკვითებამდელი“ ხალხების პირობითი სახელწოდება იყო „გიმირრუ“, ასურული ტექსტების მიხედვით. ხშირად მოიხსენიებიან ჩრდილო შავიზღვისპირეთის არქეოლოგიურ კულტურებში, მიეკუთვნებიან ადრეულ რკინის ხანის პერიოდს, შესაბამისად, ეს პერიოდი – „კიმერიული ეპოქის“ ([[ძვ. წ. XI საუკუნე|ძვ. წ. XI]]—[[ძვ. წ. VII საუკუნე|VII]] საუკუნეები) სახელს ატარებს.
|-----
| colspan="5" |<small> '' '''[[ძვ. წ. VIII საუკუნე]]''' — [[სკვითები|სკვითების]] ({{lang-el|Σκύθης, Σκύθοι}}) შედარებით საყოველთაოდ აღიარებული ისტორიული დასაბამია. სკვითების საერთო ძალები თავს იყრიან ჩრდილო შავიზღვისპირეთში, [[კიმერიელები|კიმერიელების]] მრავალწლიანი მმართველობის შემდეგ. [[ძვ. წ. VII საუკუნე|ძვ. წ. VII საუკუნეში]] სკვითებმა ჩრდილო შავიზღვისპირეთიდან მცირე აზიამდე შეავიწროეს [[კიმერიელები]]. ძვ. წ. VII საუკუნის 70-ან წლებში [[სკვითები]] შეიჭრნენ [[მიდია|მიდიაში]], [[სირია|სირიაში]], [[პალესტინა|პალესტინაში]] და, [[ჰეროდოტე|ჰეროდოტეს]] ცნობით, «დომინირებდნენ» [[წინა აზია|წინა აზიაში]], შექმნეს სკვითების სამეფო – იშკუზა, მაგრამ ძვ. წ. VI საუკუნის დასაწყისში იქიდან შევიწროვდნენ. სკვითების ყოფნის კვალი შეინიშნება [[ჩრდილოეთი კავკასია|ჩრდილო კავკასიაში]].
|-----
|}

===[[დიაოხი]]===
[[დიაოხი]], ტაოხი — ძველი სახემწიფოებრივი წარმონაქმნი, [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] სამხრეთ-დასავლეთით, [[კოლხეთი|კოლხეთის]] სამხრეთით და [[ურარტუ|ურარტუს]] ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე რეგიონი, მოხსენიებული ახლოაღმოსავლეთის წყაროებში [[ძვ. წ. XII საუკუნე|ძვ. წ. XII]]-[[ძვ. წ. VIII საუკუნე|VIII საუკუნეებში]]<ref>Frederic P. Miller История Грузии Год:2010 ISBN 978-613-1-74942-1</ref><ref>C. Burney, Die Bergvölker Vorderasiens, Essen 1975, 274</ref><ref>[http://www.istoria.ge/qrono/diaoxi.htm დიაოხის (დიაენის, ტაოს) სამეფო]</ref><ref>Georgia. (2006). ''[[ბრიტანიკა]]''. Retrieved February 14, 2006, from [http://www.britannica.com/eb/article?tocId=44320 Encyclopædia Britannica Premium Service]</ref><ref>A. G. Sagona. ''Archaeology at the North-East Anatolian Frontier'', p. 30.</ref><ref>G. L. Kavtaradze. ''An Attempt to Interpret Some Anatolian and Caucasian Ethnonyms of the Classical Sources'', p. 80f.</ref><ref>R. G. Suny. ''The Making of the Georgian Nation'', p. 6.</ref><ref>[http://libhistory.ru/book.php?book=249157&page=6 История Грузии с древнейших времен до наших дней]</ref>. [[ასურული ენა|ასურული]] [[ლურსმული დამწერლობა|ლურსმული წყაროებში]] მოიხსენიება როგორც [[დაიაენი]]. აქ სახლობდნენ [[ხურიტები]], [[ძველი ბერძნები|ძველი ბერძნების]] მიერ [[ტაოხები|ტაოხებად]] წოდებულნი (აქედან წარმოიშვა [[ტაო|ტაოს]] ისტორიული სახელწოდება). დიაოხის დედაქალაქად ითვლებოდა ქალაქი [[ზუა]]. [[დიაოხი]] პირველად მოიხსენიება [[ძვ. წ. 1112|ძვ. წ. 1112 წელს]], როდესაც ასურეთის მეფე [[ტიგლათფილესერ I|ტიგლათფილესერ I-მა]] განახორციელა ლაშქრობა [[ჩრდილოეთი|ჩრდილოეთით]], [[შავი ზღვა|შავი ზღვისკენ]]: „მე ყველა [[მეფე]] ცოცხლად შევიპყრე. ისინი ყველა შევიწყალე, შევუნარჩუნე სიცოცხლე, მაგრამ ტყვედ დავიტოვე მათი შვილები. მე დავუწესე მათ ხარკი – 1200 [[ცხენი]] და 2000 თავი მსხვილფეხა პირუტყვი და გავგზავნე ისინი თავ-თავიანთ ქვეყნებში. [[სიენი]] – [[დაიაენი|დაიაენის]] ქვეყნის მეფე, რომელიც არ დაემორჩილა ასურულ ღვთაებას, ბორკილებით წავიყვანე ჩემს ქალაქ [[აშური (ქალაქი)|აშურში]] და იქ შევიწყალე იგი. როდესაც იგი დაემორჩილა დიდ ღვთაებებს, მე გავუშვი იგი“. [[ძვ. წ. 845|ძვ. წ. 845 წელს]] ამ ტერიტორიაზე ხელახლა მოვიდნენ [[ასურელები]] და [[სალმანასარ III|სალმანასარ III-მ]] ხელახლა დაიმორჩილა [[დიაოხი]]. [[ძვ. წ. 825|ძვ. წ. 825 წელს]] კი [[დიაოხი]] [[ასურეთი|ასურეთის სამეფოს]] [[პროვინცია|პროვინციაა]]. თუმცა, სულ მალე, [[დიაოხი]] [[ურარტუს მეფეების სია|ურარტუს მეფეების]] [[მენუა|მენუას]] და [[არგიშთი I|არგიშთი I-ის]] ექსპანსიის ობიექტი გახდა. სამხედრო კამპანიის ფარგლებში რეგიონი შეუერთდა [[ურარტუ|ურარტუს]]. [[ძვ. წ. VIII საუკუნე|ძვ. წ. VIII საუკუნეში]], უკვე განადგურების შემდეგ, დიაოხის ჩრდილოეთი მიწები შევიდა [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის სამეფოს]] შემადგენლობაში. 
დიაოხის მეფეთა შესახებ ცნობები შემოგვრჩა [[ასურული ენა|ასურული]] [[ლურსმული დამწერლობა|ლურსმული წყაროებიდან]].

===[[დიაოხი|დიაოხის]] მეფეები===
[[ფაილი:Diauehi.svg|300 px|thumb|right|დიაოხის სამეფო [[ძვ. წ. XII საუკუნე|ძვ. წ. მე-12 საუკუნეში]].]]
[[ფაილი:NeoHittiteStates.gif|300 px|thumb|right|[[თაბალი]] ძველი აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღისპირეთის რუკაზე.]]
[[ფაილი:Noahsworld map.jpg|300 px|thumb|right|"[[ძველი მსოფლიო|მსოფლიო]], ცნობილი ძველი ებრაელების მიერ" ([[ნოე|ნოეს]] მსოფლიო რუკა). რუკა "ისტორიული ქრესტომატიიდან და ბიბლიური გეოგრაფიის ატლასიდან" (Historical Textbook and Atlas of Biblical Geography), შედგენელი ლაიმან კოულმენის მიერ [[1854|1854 წელს]] – კავკასიის სამხრეთით აღნიშნავს [[მოსხები|მოსოხების]] (Mesech) ლოკაციას [[გოგი და მაგოგი|გოგი და მაგოგის]] შემადგენლობაში.]]
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "12%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "15%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "38%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
|
| align="center"| '''[[სიენი]]'''
| align="center"|[[ძვ. წ. 1120]] 
| align="center"|[[ძვ. წ. 1100]]
| align="center"|[[დიაოხი|დიაოხის]] [[მეფე]]
|-----
|[[ფაილი:14 century BC Eastern Mediterranean and the Middle East.png|thumb|260 px|center|შუა [[ასურეთი|ასურეთის იმპერია]] ([[ძვ. წ. 1392]]–[[ძვ. წ. 934|934]]).]]
| colspan="5" | '' '''[[ასურეთი|ასურეთის იმპერიის]]''' [[პროვინცია]].
|-----
|
| align="center"|'''[[ასია]]'''
| align="center"|[[ძვ. წ. 850]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 825]]
| align="center"|[[დიაოხი|დიაოხის]] [[მეფე]]
|-----
|[[ფაილი:Map of Assyria.png|thumb|260 px|center|ნეო [[ასურეთი|ასურეთის იმპერია]] ([[ძვ. წ. 911]]–[[ძვ. წ. 609|609]]).]]
| colspan="5" | '' '''[[ასურეთი|ასურეთის იმპერიის]]''' [[პროვინცია]].
|-----
|
| align="center"|'''[[უტუფურსი]]'''
| align="center"|[[ძვ. წ. 810]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 770]]
| align="center"|[[დიაოხი|დიაოხის]] [[მეფე]]
|-----
|[[ფაილი:13-Urartu-9-6mta.gif|thumb|260 px|center|[[ურარტუ|ურარტუს სამეფო]] ([[ძვ. წ. 860]]–[[ძვ. წ. 590|590]]).]]
| colspan="5" | '' '''[[ურარტუ|ურარტუს სამეფოს]]''' [[პროვინცია]].
|-----
|}

===[[თაბალი|თუბალების]] ([[ტიბარენები|ტიბარენების]]) მეფეები <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/101625/ მიხეილ თამარაშვილის "ქართული ეკლესია დასაბამიდან დღემდე"]</ref>===
* უასურმი ([[ძვ. წ. 742]])
* კიახუ ([[ძვ. წ. 718]])
* ჰული
* ამრისი ([[ძვ. წ. 713]])
* მუგალუ ([[ძვ. წ. 675]])
* აშუროიდინა
* აშურბანიაბალი

===[[მუშქები|მუსკების]], [[მოსხები|მოსოხების]] [[მეფე]] <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/101625/ მიხეილ თამარაშვილის "ქართული ეკლესია დასაბამიდან დღემდე"]</ref>===
* მიტა

===[[კოლხები|კასკების]] ანუ [[კოლხიდა|კოლხიდის]] მეფე <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/101625/ მიხეილ თამარაშვილის "ქართული ეკლესია დასაბამიდან დღემდე"]</ref>===
* დადილუ

ძვ. წ. VI საუკუნის დასასრულიდან – ძვ. წ. V საუკუნის I ნახევრამდე — გეოგრაფიულად სამხრეთ კოლხეთი [[აქემენიანთა იმპერია|აქემენიდთა იმპერიის]] [[პროვინცია|პროვინციაა]], სახელწოდებით – [[კოლხეთის სატრაპია]]. [[ჰეროდოტე|ჰეროდოტეს]] ცნობით, [[აქემენიანთა იმპერიის ოლქები|აქემენიდთა იმპერიის 20 ოლქიდან]] რიგით მე-19 ოლქი. [[401|ძვ. წ. 401 წელს]] მომხდარმა [[ბრძოლა სამხრეთ კოლხეთში|ბრძოლამ სამხრეთ კოლხეთში]] საბოლოოდ დაუკარგა გავლენა [[აქემენიანთა იმპერია|აქემენიდთა იმპერიას]].

===[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] მმართველები===
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "24%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "8%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "8%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "20%" style=background:#dfdead;| ტიტული
!width = "38%" style=background:#dfdead;| ქრონიკები
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[ძვ. წ. VI საუკუნე|ძვ. წ. VI საუკუნეში]]'' კოლხეთის ჩრდილო შავიზღვისპირეთში აღმოცენდა [[ძველი საბერძნეთი|ძველ ბერძნული]] [[მილეტი|მილეტური]] [[კოლონია|კოლონიები]]: [[დიოსკურია]] ({{lang-grc|Διοσκουριάς}}), [[ფაზისი]] ({{lang-grc|Φάσις}}), [[გიენოსი]] ({{lang-grc|gyēnos}}).
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] პირველი დინასტია''' (<small>''დაფუძნებელი სამეფოს უზენაესობას აღიარებდა [[სპარსეთი|სპარსეთის სამეფო]]''.)</center>
|-----
|
| '''მენერტასი'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 535]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 495]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''მეგარონი''', მენერტასის ძე
| align="center"| [[ძვ. წ. 495]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 460]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''სავლაკ I'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 460]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 420]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''ხარატა'''
| align="center"| 
| align="center"|
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''აკესი'''
| align="center"| 
| align="center"| 
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
| <small>მისი მეფობა [[მონეტა|მონეტების]] მიხედვით თარიღდება ძვ. წ. IV საუკუნის დასასრულით.
|-----
|
| '''[[ქუჯი]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 325]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 280]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ფარნავაზიანები]]'''</center>
|-----
| [[ფაილი:მეფე ფარნავაზი.jpg|100 px|center]]
| '''[[ფარნავაზ I]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 284]]<br />[[ძვ. წ. 280]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 234]] <ref name="სიმონ ყაუხჩიშვილი1995">[https://wikisource.org/wiki/„ქართლის_ცხოვრება“_სიმონ_ყაუხჩიშვილის_რედაქციით_(ტომი_I,_1955.) „ქართლის ცხოვრება“ სიმონ ყაუხჩიშვილის რედაქციით (ტომი I, 1955.)]</ref><br />[[ძვ. წ. 234]] 
| [[იბერიის სამეფო|იბერიის მეფე]]<br />[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
| <small>[[ფარნავაზ I|ფარნავაზ I]] სარგებლობს [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის სამეფოს]] დინასტიასთან ნათესაური კავშირით, იმორჩილებს [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთს]] და [[ერისთავი|ერისთავად]] ([[მეფისნაცვალი|მეფისნაცვლად]]) ნიშნავს [[ქუჯი|ქუჯის]]. [[იბერიის სამეფო|იბერიის სამეფოს]] მმართველები ასევე იღებენ [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფის]] ტიტულს.<br />[[284|ძვ. წ. 284 წელს]] [[ფარნავაზი|ფარნავაზ I-მა]] [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთში]] [[ბერძნული დამწერლობა]] და [[ბერძნული მითოლოგია|მითოლოგია]] – [[ქართული დამწერლობა|ქართული დამწერლობით]] და [[არმაზი (ღვთაება)|არმაზის]] კულტით შეცვალა.   
|-----
|
| '''[[საურმაგი|საურმაგ]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 234]]<br />[[ძვ. წ. 234]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 159]] <ref name="სიმონ ყაუხჩიშვილი1995" /><br />[[ძვ. წ. 230]]
| [[იბერიის სამეფო|იბერიის მეფე]]<br />[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[ძვ. წ. 230|ძვ. წ. 230 წელს]] [[იბერიის სამეფო|იბერიის სამეფოში]] მოხდა დიდებულების ამბოხი. შედეგად [[კოლხიდა|კოლხიდამ]] დამოუკიდებლობა მოიპოვა და სამეფო ხელისუფლება დაუბრუნდა ადგილობრივ დინასტიას.
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] პირველი დინასტია'''</center>
|-----
| [[ფაილი:Ake of Colchis strater.JPG|100 px|center]]
| '''აკუ I''' ({{lang-el|Basileos Aku}})
| align="center"| [[ძვ. წ. 230]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 205]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''[[სავლაკი|სავლაკ II]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 205]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 190]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''[[აკა|აკუ II]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 190]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 180]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''[[აკუსილოხი]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 179]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 170]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] მონარქის ხელისუფლება შესუსტდა და დანაწევრდა ადმინისტრაციულ ერთეულებად — სკეპტუხიებად. სკეპტუხიებს მართავდნენ ელინისტური პერიოდის არისტოკრატიული ფენის წარმომადგენლები, სკეპტუხის ტიტულით. ძველი ბერძნული წყაროები სკეპტუხიებს – კვერთხისპყრობელებს უწოდებს, ისინი როგორც ჩანს კოლხური ტომების მეთაურები უნდა ყოფილიყვნენ. არქეოლოგიური მასალებიდან ჩანს კოლხი მაღალი ელიტისთვის დამახასიათებელი ძველი ბერძნული ჩაცმულობა, სამკაულები, ატრიბუტიკა, სახელები და საცხოვრებლები. სკეპტუხიების მთავარი ქალაქები [[ვანი]] და [[საირხე]] შიდა პოლიტიკური და რელიგიური ცენტრები იყო. [[ძვ. წ. 110|ძვ. წ. 110 წლიდან]] – [[ძვ. წ. 65|ძვ. წ. 65 წლამდე]] [[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე VI ევპატორმა]] [[კოლხები|კოლხების]] მიწები [[პონტოს სამეფო|პონტოს სამეფოს]] დაუქვემდებარა.   
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''მითრიდატიდები'''</center>
|-----
|
| '''[[მითრიდატე (კოლხეთი)|მითრიდატე I ფილოპატორი]]'''<br /><small>[[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე VI ევპატორის]] ძე
| align="center"| [[ძვ. წ. 85]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 81]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[გუბერნატორი]]
| <small>[[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე VI ევპატორის]] თანამმართველი. გუბერნატორი – ციტირებული [[ძვ. წ. 83|ძვ. წ. 83 წლით]]. მოკლული მამის მიერ.
|-----
|
| '''[[მაქარესი|მაქარეს პონტოელი]]''' ({{lang-el|Μαχάρης}}, {{lang-fa|მეომარი}}), სატრაპი. <small>[[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე VI ევპატორის]] ძე.
| align="center"| [[ძვ. წ. 81]]<br />[[ძვ. წ. 79]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 66]]<br />[[ძვ. წ. 65]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფისნაცვალი]]<br />ბოსფორის მეფე
| 
|-----
|
| '''[[ორქოზი]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 66]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 66]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|
| '''[[მოაფერნე]]''', სატრაპი
| align="center"| [[ძვ. წ. 66]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 65]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფისნაცვალი]]
|
|-----
|
| '''[[ოლთაკე]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 65]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 65]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
| <small>ადგილობრივი კოლხი უფლისწული. [[კოლხები|კოლხების]] მიერ მხარდაჭერილმა დაიკავა [[კოლხეთის სამეფო]] ტახტი. [[პომპეუსი|პომპეუსის]] მმართველობის პერიოდში რომის ტრიუმფის დროს ფიგურირებს დამარცხებულ მეფეთა შორის.
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[ძვ. წ. 65|ძვ. წ. 65 წელს]] [[პონტოს სამეფო|პონტოს სამეფომ]] განიცადა დამარცხებები [[რომის რესპუბლიკა|რომის რესპუბლიკასთან]] ბრძოლებში. [[კოლხიდა|კოლხიდამ]] დამოუკიდებლობა მოიპოვა და [[რომის რესპუბლიკა|რომის რესპუბლიკის]] კლიენტი სამეფოს სტატუსი შეიძინა.   
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] მეორე დინასტია'''</center>
|-----
| [[File:Drachm of Aristarchos, dynast of Colchis. Reproduced in The Numismatic Chronicle (1877).jpg|100 px|center]]
| '''[[არისტარქე]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 65]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 48]]
| [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
| <small>[[გნეუს პომპეუს მაგნუსი|პომპეუსის]] მიერ დანიშნული [[რომის რესპუბლიკა|რომის რესპუბლიკის]] ვასალი.
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''მითრიდატიდები'''</center>
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[ძვ. წ. 48|ძვ. წ. 48 წელს]] [[სამოქალაქო ომი|სამოქალაქო ომების]] პერიოდი [[რომის რესპუბლიკა|რომის რესპუბლიკაში]]. [[კოლხეთის სამეფო]] დაექვემდებარა ბოსფორის სამეფოს და მისმა მმართველმა მიიღო [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფის]] ტიტული.   
|-----
| [[File:Gold coin of Pharnaces II of Pontus as King of the Bosporan Kingdom.jpg|100 px|center]]
| '''[[ფარნაკე II]]'''<br /><small>[[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე VI ევპატორის]] ძე.
| align="center"| [[ძვ. წ. 63]]<br />[[ძვ. წ. 48]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 47]]<br />[[ძვ. წ. 47]]
| [[პონტოს სამეფო|პონტოს]] და ბოსფორის [[მეფე]]<br />[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[ძვ. წ. 47|ძვ. წ. 47 წელს]] ბოსფორის სამეფო დამარცხდა [[რომის რესპუბლიკა|რომის რესპუბლიკასთან]] ბრძოლაში. [[კოლხიდა|კოლხიდამ]] კვლავ კლიენტი სამეფოს სტატუსი შეიძინა. კლიენტი სამეფოს სტატუსით უფლებამოსილი [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფეები]], რომის პროტექტორატის ქვეშ ერთდროულად მართავდნენ ასევე სხვა სამეფოებს [[63|ახ. წ. 63 წლამდე]].   
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[ძვ. წ. 47]] – [[ძვ. წ. 38]] წლებში მოხდა [[პონტოს სამეფო|პონტოს სამეფოს]] [[ოკუპაცია]] [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] მიერ.   
|-----
|
| '''[[:fr:Mithridate de Pergame|მითრიდატე II]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 47]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 45]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[მეფე]]
| <small>[[მცირე აზია|მცირე აზიელი]] სამხედრო ლიდერი, [[გალატები|გალატიელი]] [[ტეტრარქია|ტეტრარქი]].
|-----
| 
| '''დინამია'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 45]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 8]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] დედოფალი
| <small>[[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე დიდის]] შვილიშვილი და [[ფარნაკე II|ფარნაკე II–ის]] ასული. მეუღლე ასანდროსის, შემდგომში – სკრიბონის, შემდეგ [[პოლემონ I|პოლემონ I-ის]].
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] მესამე დინასტია (ასანდრიდები)'''</center>
|-----
|
| '''ასანდროსი''', ფილოკეისარ ფილორომეოსი
| align="center"| [[ძვ. წ. 45]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 17]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[მეფე]]
| <small>თავდაპირველად პონტოს მეფის, [[ფარნაკე II|ფარნაკე II-ის]] მიერ დანიშნული ბოსფორის და კოლხეთის მთავარი, მოგვიანებით ბოსფორის და კოლხეთის მეფე. ძლიერი მმართველი ასანდროსი სიცოცხლის ბოლო წელს დეპრესიაში ჩავარდა და გარდაიცვალა 93 წლის ასაკში, ნებაყოფლობითი შიმშილობის შედეგად. სიკვდილმა გამოიწვია დინასტიური კრიზისი. კრიზისი დასრულდა მისი ერთადერთი შვილის, ასპურგ ბოსფორელის ხელისუფლებაში მოსვლით [[ძვ. წ. 8|ძვ. წ. 8 წელს]].
|-----
|
| '''სკრიბონი'''
| align="center"|[[ძვ. წ. 17]]<br />[[ძვ. წ. 15]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 15]]<br />[[ძვ. წ. 14]]
| ბოსფორის მეფე<br />[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
| <small>[[დიონ კასიოსი]] აღნიშნავდა, რომ სკრიბონი წარმოადგენდა თავს [[მითრიდატე VI ევპატორი|მითრიდატე VI ევპატორის]] შვილიშვილად, ამავე დროს ამტკიცებდა, რომ ძალაუფლება მიიღო რომის [[ოქტავიანე ავგუსტუსი|იმპერატორ ავგუსტუსისგან]]. [[17|ძვ. წ. 17 წელს]] სკრიბონი გამოვიდა მეფე ასანდროსის წინააღმდეგ, რომელსაც უღალატა საკუთარმა არმიამ და დაიღუპა. ასანდროსის მეუღლემ, დინამიამ ძალაუფლება აიღო ხელთ. სკრიბონი მაშინვე არ წასულა ბოსფორს, იგი დაელოდა მოვლენების განვითარებას. მან საკმაო რაოდენობის მომხრეები გაიჩინა და მოახერხა შეუღლებოდა დინამიას. ბოსფორის მოვლენები იყო საბაბი სამეფოს შიდა საქმეებში [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] ჩარევისა და შემდგომში [[ინტერვენცია|ინტერვენციისა]].
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''პითოდორიდების დინასტია'''</center>
|-----
|
| '''[[პოლემონ I]]'''
| align="center"| [[ძვ. წ. 14]]<br />[[ძვ. წ. 38]]<br />[[ძვ. წ. 33]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 8]]<br />[[ძვ. წ. 8]]<br />[[ძვ. წ. 30]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[მეფე]]<br />[[პონტოს სამეფო|პონტოს მეფე]]<br />სომხეთის მეფე
| <small>[[ძვ. წ. 8|ძვ. წ. 8 წელს]] [[პოლემონ I]] მოკლეს მეამბოხეებმა და მხოლოდ [[პონტოს სამეფო]] ტახტზე ასვლის უფლება გადავიდა მის ქვრივზე, [[პითოდორიდა|პითოდორიდა ფილომეტორზე]] — [[მარკუს ანტონიუსი|მარკუს ანტონიუსის]] შვილიშვილზე, შემდგომში გათხოვილი არქელაოსზე, [[კაპადოკია|კაპადოკიის]] უკანასკნელ მეფეზე. პოლემონ I-ის შვილები იყვნენ: პოლემონ II ფილოპატორი, არტაშეს III და ანტონია ტრიფენა.   
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
| [[პითოდორიდა|პითოდორიდა ფილომეტორი]]
| align="center"| [[ძვ. წ. 8]]
| align="center"| [[21|ახ. წ. 21]]
| [[პონტოს სამეფო|პონტოს დედოფალი]]
|
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
| ანტონია ტრიფენა
| align="center"| [[21|ახ. წ. 21]]
| align="center"| [[27|ახ. წ. 27]]
| [[პონტოს სამეფო|პონტოს დედოფალი]]
|               
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[27]] – [[38]] წლებში, პითოდორიდების დინასტიის ტახტი ვაკანტურია, მმართველი არ დანიშნულა, სამეფოს ტერიტორია კონტროლდება [[რომის იმპერია|რომის იმპერიის]] მიერ.   
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] მესამე დინასტია'''</center>
|-----
| [[File:Аспург.jpg|100 px|center]]
| '''ტიბერიუს იულიუს ასპურგ ბოსფორელი'''<br /><small>ასანდროსის ძე.
| align="center"| [[ძვ. წ. 8]]
| align="center"| [[37|ახ. წ. 37]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[მეფე]]
| <small>ბოსფორის მეფეთა [[სარმატები|სარმატული]] დინასტიის დამფუძნებელი. [[27|ახ. წ. 27 წლიდან]] ბოსფორის სავრომატიდების დინასტიის ყველა მომდევნო მეფე «ტიბერიუს იულიუსის» დინასტიურ სახელს ატარებს და ტიტულით დამოკიდებულია [[რომის იმპერია|რომზე]].
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''პითოდორიდების დინასტია'''</center>
|-----
|
| '''გეპეპირისი'''
| align="center"| [[37]]<br />[[38]]
| align="center"| [[38]]<br />[[39]]
| ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[რეგენტი]]-დედოფალი<br />ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] დედოფალი
| ასპურგის <small>მეუღლე ტიბერიუს იულიუს ასპურგ ბოსფორელისა. მისი შვილები და ტახტის მემკვიდრეები იყვნენ: [[მითრიდატე VIII|მითრიდატე III ბოსფორელი]] და ტიბერიუს იულიუს კოტის ფილოკეისარ ფილორომეოს ევსებ ბოსფორელი.
|-----
| [[File:Polemon II RPC 3831.jpg|100 px|center]]
| '''[[პოლემონ II|მარკუს ანტონიუს პოლემონ II ფიტოდოროსი]]'''<br /><small>[[პოლემონ I|პოლემონ I-ის]] და ანტონია ტრიფენას ძე.
| align="center"| [[38]]<br />[[38]]
| align="center"| [[64]]<br />[[41]]
| [[პონტოს სამეფო|პონტოს მეფე]]<br />ბოსფორის და [[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის]] [[მეფე]]
|
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''ტიბერიუს იულიუსები (სავრომატიდები)'''</center>
|-----
| [[File:Douze nummia à l'effigie de Mithridate II du Bosphore.jpg|100 px|center]]
| '''[[:fr:Mithridate II du Bosphore|ტიბერიუს იულიუს მითრიდატე III ბოსფორელი]]'''<br /><small>ტიბერიუს იულიუს ასპურგ ბოსფორელის ძე.
| align="center"| [[39]]<br />[[41]]
| align="center"| [[44]]<br />[[44]]
| ბოსფორის [[მეფე]]<br />[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
| [[File:Tetranummia frappé sous le règne de Cotys I du Bosphore.jpg|100 px|center]]
| '''ტიბერიუს იულიუს კოტის ფილოკეისარ ფილორომეოს ევსებ ბოსფორელი'''<br /><small>ტიბერიუს იულიუს ასპურგ ბოსფორელის ძე.
| align="center"| [[45]]<br />[[44]]
| align="center"| [[69]]<br />[[63]]
| ბოსფორის [[მეფე]]<br />[[კოლხეთის სამეფო|კოლხეთის მეფე]]
|
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[63|63 წელს]] [[კოლხეთის სამეფო]] [[რომის იმპერია|რომის იმპერიამ]] შეიერთა. <ref>[https://www.allmonarchs.net/pmwiki/index.php/Страны/КолхидскоеЦарство ''კოლხეთის სამეფო'']</ref>  
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[100|100 წელს]] ძველი კოლხეთის ტერიტორიაზე აღმოცენდა ეგრების სახელმწიფოებრივი წარმონაქმნი – [[ლაზიკა|ლაზიკას]] [[სამთავრო]] დედაქალაქით [[ციხეგოჯი]] ([[ნოქალაქევი]]), [[ძველი საბერძნეთი|ძველი ბერძნული]] წყაროებით [[არქეოპოლისი]]. სამთავრომ [[131|131 წელს]] ფორმაცია განიცადა და დაფუძნდა [[სამეფო]]. [[ძველი საბერძნეთი|ძველი ბერძნები]] და [[რომაელები]] [[ლაზიკის სამეფო|ლაზიკის სამეფოს]], [[იბერები]] – [[ეგრისის სამეფო|ეგრისის სამეფოს]] უწოდებდნენ. [[ლაზიკის სამეფო|ლაზიკის სამეფოს]] შესახებ ცნობებს მდიდარი ბერძნულ-რომაული წყაროები გვაწვდიან.   
|-----
|}

===[[იბერიის სამეფო|იბერიის მეფეები]] <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68532 ვახუშტის „საქართველოს ისტორია“]</ref>===
[[ფაილი:Iberia.png|200 px|thumb|right|ადრექართული სახელმწიფო [[იბერიის სამეფო|იბერია]] ([[ძვ. წ. 600]] - [[500|ა. წ. 500]]).]]
[[ფაილი:შედარება ''მოქცევაჲ ქართლისაჲ''-ს მეფეთა სიისა ლეონტი მროველის თხზულების მეფეთა სიასთან.pdf|200 px|thumb|right|შედარება "მოქცევაჲ ქართლისაჲ"-ს მეფეთა სიისა ლეონტი მროველის თხზულების მეფეთა სიასთან ([[პავლე ინგოროყვა|პავლე ინგოროყვას]] «ძველი ქართული მატიანე "მოქცევაჲ ქართლისაჲ" და ანტიკური ხანის იბერიის მეფეთა სია».).]]
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "5%" style=background:#aadead;| №<ref>[http://lykt.info/numbering/georgian.txt Explicit map for Georgian numbering]</ref>
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "30%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
|-style="background:#AABBCC;"
|
|
| [[აზო|აზონ ძე იარედისა მაკედონელი]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 326]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 302]]
| align="center"|იბერიის მთავარი
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''ქართლოსიანები'''</center>
|-----
| 1 (ა)
| align="center"|[[File:Pharnavaz I relief (2).jpg|100 px|center]]
| '''[[ფარნავაზ I]]'''  
| align="center"|[[ძვ. წ. 302]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 237]]
| align="center"|[[იბერიის სამეფო|იბერიის მეფე]]
|-----
| 2 (ბ)
|
| '''[[საურმაგი|საურმაგ]]''', ფარნავაზ I-ის ძე
| align="center"|[[ძვ. წ. 237]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 162]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ნებროთიანი|ნებროთიანები]]'''</center>
|-----
| 3 (გ)
|
| '''[[მირვან I]]''', საურმაგის სიძე და შვილობილი
| align="center"|[[ძვ. წ. 162]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 112]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 4 (დ)
|
| '''[[ფარნაჯომი|ფარნაჯომ]]''', მირვან I-ის ძე 
| align="center"|[[ძვ. წ. 112]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 93]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[არშაკუნიანები]]'''</center>
|-----
| 5 (ე)
|
| '''[[არშაკ I (იბერია)|არშაკ I]]''', სომეხთა მეფის ძე 
| align="center"|[[ძვ. წ. 93]] 
| align="center"|[[ძვ. წ. 81]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 6 (ვ)
|
| '''[[არტაგ I|არტაგ]]''', არშაკ I-ის ძე
| align="center"|[[ძვ. წ. 81]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 66]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 7 (ზ)
|
| '''[[ფარნავაზ II]]''' ([[ბარტომ I|ბარტომ]]), არტაგის ძე
| align="center"|[[ძვ. წ. 66]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 33]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ნებროთიანი|ნებროთიანები]]'''</center>
|-----
| 8 (ჱ)
|
| '''[[მირვან II]]''', ფარნაჯომის ძე
| align="center"|[[ძვ. წ. 33]]
| align="center"|[[ძვ. წ. 23]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 9 (თ)
|
| '''[[არშაკ II]]''', მირვან II-ის ძე
| align="center"|[[ძვ. წ. 23]] 
| align="center"|[[ძვ. წ. 2]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[არშაკუნიანები]]'''</center>
|-----
| 10 (ი)
|
| '''[[ადერკი]]''', [[ქართამი (კოლხი)|ქართამ კოლხის]] ძე
| align="center"|[[ძვ. წ. 2]]
| align="center"|[[55|ახ. წ. 55]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
|colspan="6" |<small> ''[[55|ახ. წ. 55 წელს]] [[იბერიის სამეფო]] ორად გაიყო, ერთი მეფე იჯდა არმაზში, მეორე – მცხეთაში. ამ მოვლენას ქართულ იტორიოგრაფიაში ეწოდა "[[ორმეფობა ქართლში]]". "[[მეფეთა ცხოვრება|მეფეთა ცხოვრების]]" მიხედვით, მეფე ადერკიმ სიკვდილის წინ სამეფო თავის ორ შვილს გაუყო: ერთს შეხვდა ქალაქი მცხეთა და ქართლი მტკვრის ჩრდილოეთით, მეორეს კი – არმაზი და ქართლი მტკვრის სამხრეთით. სულ იბერიის ტახტზე, "[[მეფეთა ცხოვრება|მეფეთა ცხოვრების]]" თანახმად, მეფეთა 5 წყვილი მჯდარა.   
|-----
| 11 (ია)
|
| '''[[ბარტომ II]]'''<br />'''[[ქართამ I]]''', ადერკის ძენი
| align="center"|[[55]] 
| align="center"|[[72]]
| align="center"|მცხეთის მეფე<br />არმაზის მეფე
|-----
| 12 (იბ)
|
| '''[[კაოსი|კაოს]]''', ბარტომ II-ის ძე<br />'''[[ფარსმან არმაზელი|ფარსმან]]''', ქართამ I-ის ძე
| align="center"|[[72]]
| align="center"|[[87]]
| align="center"|მცხეთის მეფე<br />არმაზის მეფე
|-----
| 13 (იგ)
|
| '''[[არმაზელი|არმაზელ]]''', კაოსის ძე<br />'''[[აზორკი|აზორკ]]''', ფარსმანის ძე
| align="center"|[[87]]
| align="center"|[[103]]
| align="center"|მცხეთის მეფე<br />არმაზის მეფე
|-----
| 14 (იდ)
|
| '''[[ამზასპ I]]''', არმაზელის ძე<br />'''[[დეროკი|დეროკ]]''', აზორკის ძე 
| align="center"|[[103]]
| align="center"|[[113]]
| align="center"|მცხეთის მეფე<br />არმაზის მეფე
|-----
| 15 (იე)
|
| '''[[მირდატ I]]''', ამზასპ I-ის ძე<br />'''[[ფარსმან II ქველი]]''', დეროკის ძე
| align="center"|[[113]] 
| align="center"|[[129]]
| align="center"|მცხეთის მეფე<br />არმაზის მეფე
|-----
| colspan="6" |<small>''არმაზში გაუქმდა მეფობა და "მცხეთას ოდენ იყო მეფობაჲ".<ref group="კ">კვადრატულ ფრჩხილებში ჩასმულია იმ მეფეთა სახელები, რომლებიც არ იხსენებიან ქართულ საისტორიო წყაროთა („[[მოქცევაჲ ქართლისაჲ]]“, „[[ქართლის ცხოვრება]]“) მეფეთა სიებში, მაგრამ იხსენიებიან ბერძენ და რომაელ ავტოებთან, ან ეპიგრაფიკულ ძეგლებში.</ref>
|-----
| 16 (ივ)
|
| '''[[ღადამი|ადამ]]''', ფარსმან II ქველის ძე 
| align="center"|[[129]]
| align="center"|[[132]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
|
| [[ღადანა]], ფარსმან ქველის ცოლი
| align="center"|[[132]]
| align="center"|[[146]]
| align="center"|იბერიის დედოფალი<br /><small>ფარსმან III-ის [[რეგენტი]]
|-----
| 17 (იზ)
|
| '''[[ფარსმან III]]''', ადამის ძე
| align="center"|[[146]]
| align="center"|[[182]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 18 (იჱ)
|
| '''[[ამაზასპ II|ამზასპ II]]''', ფარსმან III-ის ძე
| align="center"|[[182]] 
| align="center"|[[186]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 19 (ით)
|
| '''[[რევ მართალი|რევ I მართალი]]''' 
| align="center"|[[186]]
| align="center"|[[213]] 
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 20 (კ)
|
| '''[[ვაჩე (ქართლის მეფე)|ვაჩე]]''', რევის ძე
| align="center"|[[213]]
| align="center"|[[231]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 21 (კა)
|
| '''[[ბაკურ I]]''', ვაჩეს ძე 
| align="center"|[[231]]
| align="center"|[[246]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 22 (კბ)
|
| '''[[მირდატ II]]''', ბაკურ I-ის ძე 
| align="center"|[[246]]
| align="center"|[[262]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 23 (კგ)
|
| '''[[ასფაგური|ასფაგურ I]]''', მირდატ II-ის ძე
| align="center"|[[262]]
| align="center"|[[265]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ხოსროვიანები]]'''</center>
|-----
| 24 (კდ)
|align="center"|[[File:King Mirian III.jpg|100px]]
| '''[[მირიან III]]''', სპარსთა მეფის ქასრეს ძე 
| align="center"|[[265]]
| align="center"|[[342]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 25 (კე)
|
| '''[[ბაქარ I]]''', მირიანის III-ის ძე 
| align="center"|[[342]]
| align="center"|[[364]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 26 (კვ)
|
| '''[[:en:Mihrdat III of Iberia|მირდატ III]]''' ბაქარ I-ის ძე
| align="center"|[[364]]
| align="center"|[[379]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 27 (კზ)
|
| '''ვარზა-ბაქარ II''', მირდატ III-ის ძე 
| align="center"|[[379]]
| align="center"|[[393]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
|28 (კჱ)
|
| '''[[თრდატი (რევ II-ის ძე)|ტირდატ]]''', ვარზა-ბაქარ II-ის სიმამრი
| align="center"|[[393]]
| align="center"|[[405]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 29 (კთ)
|
| '''[[ფარსმან IV]]''', ვარზა-ბაქარ II-ის ძე 
| align="center"|[[405]]
| align="center"|[[408]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 30 (ლ)
|
| '''[[:en:Mihrdat IV of Iberia|მირდატ IV]]''', ფარსმან IV-ის ძმა და ვარზა-ბაქარ II-ის ძე
| align="center"|[[408]]
| align="center"|[[410]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 31 (ლა)
|
| '''[[არჩილ I]]''', მირდატ IV-ის ძე
| align="center"|[[410]]
| align="center"|[[434]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 32 (ლბ)
|
| '''[[:en:Mihrdat V of Iberia|მირდატ V]]''', არჩილ I-ის ძე 
| align="center"|[[434]]
| align="center"|[[446]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 33 (ლგ)
| align="center"|[[File:Wachtang I. Gorgassali.jpg|100px]]
| '''[[ვახტანგ I|ვახტანგ I გორგასალი]]''', მირდატ V-ის ძე
| align="center"|[[446]]
| align="center"|[[499]]
| align="center"|იბერიის მეფე<br /><small><ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/bitstream/1234/9648/1/Drosha_Gorgasliani.pdf/ გიორგი მაჭარაშვილის "დროშა გორგასლიანი"]</ref>
|-----
| 34 (ლდ)
|
| '''[[დაჩი (ქართლის მეფე)|დაჩი]]''', ვახტანგ გორგასლის ძე
| align="center"|[[499]]
| align="center"|[[514]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 35 (ლე)
|
| '''[[:en:Bacurius II of Iberia|ბაკურ II]]''', დაჩის ძე
| align="center"|[[514]]
| align="center"|[[528]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 36 (ლვ)
| align="center"|[[File:Pharasmanes V relief.jpg|100px]]
| '''[[ფარსმან V]]''', ბაკურ II-ის ძე
| align="center"|[[528]]
| align="center"|[[542]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
| 37 (ლზ)
|
| '''[[ფარსმან VI]]''' (ფარსმან სხუაჲ), ფარსმან V-ის ძმის-წული
| align="center"|[[542]]
| align="center"|[[557]]
| align="center"|იბერიის მეფე<br />[[ფაილი:Kartli - drosha jvari.svg|thumb|center|200px|[[ქართლი|ქართლის]] [[დროშა]] [[548|548 წლიდან]].]]
|-----
| 38 (ლჱ)
|
| '''[[:en:Bacurius III of Iberia|ბაკურ III]]''', ფარსმან VI-ის ძე
| align="center"|[[557]]
| align="center"|[[570]]
| align="center"|იბერიის მეფე
|-----
|colspan="6" |<small>''მეფობის გაუქმების შემდეგ [[იბერიის სამეფო|იბერიას]] [[სასანიანთა იმპერია|სასანიანთა იმპერიის]] ადმინისტრაციული მოხელე – [[მარზპანი]] ({{lang-fa|ოლქის მმართველი}}) განაგებს.
|}

===[[ქართლი|ქართლის]] [[მეფე]]-[[მთავარი|მთავრები]]===
[[ფაილი:Bagrationi dynasty Coat of Arms.png|thumb|right|200px|[[ბაგრატიონები|ბაგრატიონების დინასტიის]] [[გერბი]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| 39 (ლთ)
| align="center"|[[File:Victor Langlois. L'éristhaw Gourgen. PL II. No.5.jpg|100px|center]]
| align="center"|'''[[გუარამი]]'''
| align="center"|[[575]] 
| align="center"|[[600]]
| ქართლის მეფე [[კურაპალატი]]
|-----
| 40 (მ)
| align="center"|[[File:Victor Langlois. Stéphanos I. PL II. No.13.jpg|100px|center]]<br />[[File:Mtskheta. Jvari monastery wall writing. STEPHANOZ.JPG|100px|center]]
| align="center"|'''[[სტეფანოზ I]]''' 
| align="center"|[[600]]
| align="center"|[[619]]
| ქართლის მთავარი
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ხოსროვიანები]]'''</center>
|-----
| 41 (მა)
| align="center"|[[File:Mtskheta. Jvari monastery wall writing. ADARNERSE.JPG|100px|center]]
| align="center"|'''[[ადარნასე (ერისმთავარი)|ადარნასე I]]''' 
| align="center"|[[619]]
| align="center"|[[639]]
| ქართლის მთავარი
|-----
| 42 (მბ)
|
| align="center"|'''[[სტეფანოზ II]]'''
| align="center"|[[639]]
| align="center"|[[663]]
| ქართლის მთავარი
|-----
| 43 (მგ)
|
| align="center"|'''[[მირი]]'''
| align="center"|[[663]]
| align="center"|[[668]]
| ქართლის მეფე
|-----
| 44 (მდ)
| align="center"|[[File:King Archil.jpg|100px|center]]
| align="center"|'''[[არჩილ სტეფანოზის ძე|არჩილ II]]''' 
| align="center"|[[668]]
| align="center"|[[718]]
| ქართლის მეფე
|-----
| 45 (მე)
|
| align="center"|'''[[იოვანე (ერისმთავარი)|იოანე]]'''<br />'''[[ჯუანშერი (ერისმთავარი)|ჯუანშერი]]'''
| align="center"|[[718]]<br />[[718]]
| align="center"|[[786]]<br />[[787]]
| ქართლის მთავარნი
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონი]]'''</center>
|-----
| 46 (მვ)
| align="center"|[[ფაილი:Ashot I relief (2).jpg|100px|center]]          
| align="center"|'''[[აშოტ I დიდი|აშოტ I]]'''
| align="center"|[[787]]<br />[[809]]<br />
| align="center"|[[809]]<br />[[813]]<br />
| ქართლის ერისთავი<br />ქართლის მეფე
|-----
|}

===[[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|ტაო-კლარჯეთის მეფე]] [[კურაპალატი|კურაპალატები]]=== 
[[ფაილი:Kingdom of Georgians (Tao-Klarjeti), X c.jpg|thumb|right|200px|[[საქართველოს სამეფო]] ([[ტაო-კლარჯეთი]]) [[X საუკუნე]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ტაო-კლარჯეთის ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
|colspan="6" |<small>პირველად პ. ინგოროყვამ გამოთქვა მოსაზრება, რომ აშოტ ბაგრატიონმა აღადგინა მეფობა. „[[809]]-[[813]] წლებში [[აშოტ I დიდი|აშოტმა]] აღადგინა „მეფობაჲ ქართლისაჲ“. მეცნიერი ეყრდნობოდა გიორგი მერჩულეს თხზულებას და [[ოპიზა|ოპიზის]] საოსტიგნეს წარწერას. 
[[პავლე ინგოროყვა|პავლე ინგოროყვას]] – "[[გიორგი მერჩულე]]" – გვერდი 42. [[თბილისი]], [[1954|1954 წელი]]. <ref>[https://www.tsu.ge/data/image_db_innova/tao-klarjeti.pdf/ ქართული ტიტულატურა ტაო-კლარჯეთის სამეფოს მმართველ ბაგრატიონთა დინასტიაში]</ref><ref>[http://www.amsi.ge/istoria/pi/merCule3.pdf/ ქართლ-მესხეთის ფეოდალური სახელმწიფო («ქართველთ სამეფო») და ცნობები მის შესახებ გიორგი მერჩულის ძეგლში]</ref>. 

[[აშოტ I დიდი]] (აგრეთვე ცნობილი, როგორც აშოტ I კუტაპალატი) იყო პირველი [[ბაგრატიონი]], რომელიც გამეფდა, შესაბამისად [[809|809 წელს]] მან სამეფო დინასტია დააფუძნა. ის მართავდა [[ტაო-კლარჯეთი|ტაო-კლარჯეთს]] [[826|826 წელს]] [[დოლისყანა|დოლისყანაში]] გარდაცვალებამდე. მამამისი იყო [[ადარნასე ბაგრატიონი]] ([[კლარჯეთის საერისთავო|კლარჯეთის ერისთავი]]) <ref>[http://www.royalhouseofgeorgia.ge/p/geo/439/%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90/ საქართველოს სამეფო სახლის გენეალოგია]</ref>.
|-----
| 46 (მვ)
| align="center"|[[ფაილი:Ashot I relief (2).jpg|100px|center]]
| align="center"|'''[[აშოტ I დიდი]]''' 
| align="center"|[[813]]<br />[[807]]
| align="center"|[[29 იანვარი]], [[826]]<br />[[826]]
| [[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|ტაო-კლარჯეთის მეფე]] [[კურაპალატი]]<br />ჯავახეთის ერისმთავარი 
|-----
| 47 (მზ)
|
| align="center"|'''[[ბაგრატ I კურაპალატი|ბაგრატ I]]'''
| align="center"|[[29 იანვარი]], [[826]] 
| align="center"|[[876]]
| [[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|ტაო-კლარჯეთის მეფე]] [[კურაპალატი]]
|-----
| 48 (მჱ)
|
| align="center"|'''[[დავით I კურაპალატი|დავით I]]'''
| align="center"|[[876]]
| align="center"|[[881]]
| [[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|ტაო-კლარჯეთის მეფე]] [[კურაპალატი]]
|-----
|-style="background:#AABBCC;"
|
|
| align="center"|[[ნასრა|ნარსე]] <ref>[https://wikisource.org/wiki/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A1_%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%90/ საქართველოს ძველი ისტორია]</ref>
| align="center"|[[881]]<br />[[881]]
| align="center"|[[881]]<br />[[888]]
| [[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|ტაო-კლარჯეთის უფლისწული]]<br />[[სამცხე-ჯავახეთი|სამცხე-ჯავახეთის]] [[ერისმთავარი]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
|
| align="center"|[[გურგენ I]]
| align="center"|[[867]]<br />[[881]]<br />[[888]]
| align="center"|[[881]]<br />[[888]]<br />[[891]]
| [[კლარჯეთის საერისთავო|კლარჯეთის ერისთავთ ერისთავი]]<br />[[ადარნასე II|ადარნასე II-ის]] [[რეგენტი]] და [[კურაპალატი]] ([[881]] – [[891]])<br />[[არტაანი|არტაანის]] და [[შავშეთი|შავშეთის]] [[ერისმთავარი]].
|-----
|colspan="6" |<small>[[888|888 წელს]] [[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|ტაო-კლარჯეთის სამეფოში]] გაერთიანდა: [[სამცხე-ჯავახეთი]], [[კოლა]]-[[არტაანი]], [[შავშეთი]], [[სპერი]], [[თორთომი]] და [[ბასიანი]]. შედეგად, [[ტაო-კლარჯეთის სამეფო|სამეფომ]] განიცადა ფორმაცია და ჩამოყალიბდა [[ქართველთა სამეფო]].
|-----
|}

===[[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფეები]]===
[[ფაილი:Kingdom of Georgians ("Kingdom of Kartvels", Tao-Klarjeti), X c.jpg|thumb|right|200px|[[საქართველოს სამეფო]] ([[ქართველთა სამეფო]], [[ტაო-კლარჯეთი]]) [[X საუკუნე]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| 49 (მთ)
| 
| align="center"|'''[[ადარნასე II]]'''
| align="center"|[[888]]
| align="center"|[[923]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფე]] [[კურაპალატი]] ([[891]])
|-----
| 50 (ნ)
| 
| align="center"|'''[[სუმბატ I]]'''
| align="center"|[[923]]
| align="center"|[[958]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფე]] [[კურაპალატი]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| 51 (ნა)
| 
| align="center"|[[კონსტანტინე (კოსტანტი)|კონსტანტინე I]]
| align="center"|[[923]]
| align="center"|[[926]]
| [[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
|
| align="center"|[[დავით II (ქართველთა მეფე)|დავით II]]
| align="center"|[[923]]
| align="center"|[[937]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფე]]<br /><small>[[სუმბატ I|სუმბატ I-ის]] [[რეგენტი]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
|
| align="center"|[[ბაგრატ I (ქართველთა მეფე)|ბაგრატ I]]
| align="center"|[[937]]
| align="center"|[[945]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფე]]<br /><small>[[სუმბატ I|სუმბატ I-ის]] [[რეგენტი]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
| [[ფაილი:Ashot the Kuropalates.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[აშოტ კურაპალატი|აშოტ II]]
| align="center"|[[945]]
| align="center"|[[954]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა ზედა მთავარი]] (მერჩული), [[კურაპალატი]]<br /><small>[[სუმბატ I|სუმბატ I-ის]] [[რეგენტი]]
|-----
| 52 (ნბ)
| 
| align="center"|'''[[ბაგრატ II (ქართველთა მეფე)|ბაგრატ II]]'''
| align="center"|[[958]]
| align="center"|[[994]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფე]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
| [[File:Bagrat III of Georgia (Gelati mural).jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ III]]
| align="center"|[[975]]<br /><br /><br />[[978]] <ref>[http://dspace.gela.org.ge/bitstream/123456789/607/1/sumbat%20davitis%20dzis%20qronika%20gamocema%20mesame.pdf სუმბატ დავითის ძის ქრონიკა ტაო-კლარჯეთის ბაგრატიონთა შესახებ]. გვერდი 49.</ref>
| align="center"|[[1008]]<br /><br /><br />[[1008]]
| [[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]<br />[[რეგენტი]] – [[გურგენ II]] (<small>„არამედ ესე [[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ]] არა იყო ჯერეთ ჰასაკითა სრული, ამისთვის დაუდგინა ([[დავით III|დავითმა]]) მამა თვისი [[გურგენი|გურგენ]] და ამცნო ქართველთა მორჩილება ბაგრატისა და თვით წარვიდა [[ტაო|ტაოდ]]“ <ref>[http://dspace.nplg.gov.ge/handle/1234/68532/ ვახუშტის „საქართველოს ისტორია“]. გვერდი 135.</ref>.)<br /><big>[[აფხაზეთის სამეფო|აფხაზეთის მეფე]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
|[[File:Oshki - David of Tao, 966-973.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[დავით III]]
| align="center"|[[983]]
| align="center"|[[31 მარტი]], [[1001]]
| [[ტაო|ტაოს]] მეფე<br /><small>[[973|973 წლიდან]] — მაგისტროსი,<br />[[978|978 წლიდან]] — [[კურაპალატი]].<br />†[[1001]], უძეოდ <ref>[http://dspace.gela.org.ge/bitstream/123456789/607/1/sumbat%20davitis%20dzis%20qronika%20gamocema%20mesame.pdf/ სუმბატ დავითის ძის ქრონიკა ტაო-კლარჯეთის ბაგრატიონთა შესახებ]</ref>.
|-----
| 53 (ნგ)
| 
| align="center"|'''[[გურგენი|გურგენ II]]'''
| align="center"|[[994]]
| align="center"|[[1008]]
| [[ქართველთა სამეფო|ქართველთა მეფეთ-მეფე]] მაგისტროსი
|-----
|}

===[[საქართველოს სამეფო|გაერთიანებული საქართველოს მეფეები]]===

{| class="wikitable"
|-
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-
| 54 (ნდ)
| align="center"|[[File:Bagrat III of Georgia (Gelati mural).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|'''ბაგრატ III''']]
| align="center"|[[1008]]
| align="center"|[[7 მაისი]], [[1014]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[აფხაზთა სამეფო|აფხაზთა მეფე]] [[978]] წლიდან [[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ II-ის]] სახელით, გაერთიანებული ფეოდალური საქართველოს პირველი მეფე [[1008|1008 წლიდან]].{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=108-113}}
|-
| 55 (ნე)
| align="center"|[[File:Skylitzes.George I of Georgia (Basil II vs Georgians-2).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[გიორგი I (საქართველოს მეფე)|'''გიორგი I''']]
| align="center"|[[7 მაისი]], [[1014]]
| align="center"|[[16 აგვისტო]], [[1027]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ III-ის]] ძე. იბრძოდა [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის იმპერიის]] წინააღმდეგ სამხრეთ საქართველოს ტერიტორიების დასაბრუნებლად, თუმცა უშედეგოდ{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=113-116}} [იხ. [[საქართველო-ბიზანტიის ომი (1021-1023)]]].
|-
|-style="background:#FFEEDD;"
|
| align="center"|[[File:Mariam, Dowager Queen of Georgia (Khakhuli icon).jpg|100px]]
| align="center"|[[მარიამ დედოფალი (საქართველო)|მარიამ არწრუნი]]</small><br /><small>[[სომხური ენა|სომხ.]]: ''(Մարիամ Արծրունի)''</small><br/></small>''([[რეგენტი]])''</small>
| align="center"|[[1027]]
| align="center"|[[1037]]
| [[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV-ის]] [[რეგენტი]]<br /><small>[[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის იმპერატორთან]], [[რომანოზ III არგირუსი|რომანოზ III არგირუსთან]] დაასრულა მოლაპარაკება სამშვიდობო ხელშეკრულების შესახებ და [[1032|1032 წელს]] იმპერატორმა [[ბაგრატ IV|ბაგრატ IV-ს]] მიანიჭა [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის]] უმაღლესი ტიტული – [[კურაპალატი]]. [[მარიამ დედოფალი (საქართველო)|მარიამ დედოფალმა]] [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს სამეფოში]] დაბრუნებისთანავე გადასცა ტიტული მის შვილს, [[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV-ს]].
|- 
| 56 (ნვ)
| align="center"|[[File:Bagrat IV (Ateni fresco).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|'''ბაგრატ IV''']]
| align="center"|[[16 აგვისტო]], [[1027]]
| align="center"|[[24 ნოემბერი]], [[1072]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[გიორგი I (საქართველოს მეფე)|გიორგი I-ის]] ძე 
|-
|-style="background:#AABBCC;"
|
| align="center"| 
| align="center"|[[დემეტრე უფლისწული|დემეტრე ანაკოფიელი]]<br /><small>(ოპონენტი)<small>
| align="center"|[[1027]]
| align="center"|[[1042]]
| მაგისტროსი<br /><small>[[ბაგრატ IV|ბაგრატ IV-ის]] მოწინააღმდეგე. [[ალდე დედოფალი|ალდე ალანიელის]], [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის]] და [[ბაღვაშები|ბაღვაშების]] კლანის მიერ მხარდაჭერილი.
|-
| 57 (ნზ)
| align="center"|[[File:Vie, deteils et peintures de l'eglise de Sion (B).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[გიორგი II (საქართველოს მეფე)|'''გიორგი II''']]
| align="center"|[[24 ნოემბერი]], [[1072]]
| align="center"|[[1089]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV-ის]] ძე; ქართველი დიდგვაროვანის [[ლიპარიტ IV|ლიპარიტის]] დახმარებით გამეფდა 1072 წლის 24 ნოემბერს და ტახტზე იმყოფებოდა 1089 წლამდე.
|-
| 58 (ნჱ)
| align="center"|[[File:Georgia-DavidIV.jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[დავით IV აღმაშენებელი|'''დავით IV აღმაშენებელი''']]
| align="center"|[[1089]]
| align="center"|[[24 იანვარი]], [[1125]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[გიორგი II (საქართველოს მეფე)|გიორგი II-ის]] ძე. გამეფდა მას შემდეგ, რაც მამამისი მის სასარგებლოდ ტახტიდან გადადგა. ხშირ შემთხვევაში მიიჩნევენ უდიდეს და ყველაზე წარმატებულ მეფედ [[საქართველო]]ს ისტორიაში. მან დაასრულა საქართველოს გაერთიანების პროცესი, განდევნა [[თურქ-სელჩუკები]] და საქართველო წინა აზიის უძლიერეს სახელმწიფოდ აქცია.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=122-131}} [[File:KingDavidtheBuilderFlag.svg|thumb|200px|ცენტრი|საქართველოს სამეფოს დროშა [[დავით IV აღმაშენებელი|დავით IV აღმაშენებლის]] დროს. მასზე გამოსახულია წითელი ჯვარი და მარტორქა.<ref>დ. კლდიაშვილი, დ. გულორდავა, მ. მაყაშვილი — ქართული ჰერალდიკის ისტორია: საქართველოს სახელმწიფოებრიობის სიმბოლოები. (20 სმ). თბილისი, გვ. 78-79. ISBN 99928-0-519-6.</ref>]]
|-
| 59 (ნთ)
| align="center"|[[File:Demetre I (Matskhvarishi).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[დემეტრე I|'''დემეტრე I''']]
| align="center"|[[24 იანვარი]], [[1125]]
| align="center"|[[1155]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[დავით IV აღმაშენებელი|დავით IV-ის]] ძე ტახტზე ასვლის შემდეგ მოუწია ნახევარძმის, ვახტანგის ამბოხების ჩახშობა. 1155 წელს იძულებული გახდა ტახტიდან გადამდგარიყო უფროსი ვაჟის, დავითის სასარგებლოდ. დემეტრე [[დავითგარეჯა]]ს მონასტერში აღიკვეცა ბერად დამიანეს სახელით, სადაც დაწერა ცნობილი საგალობელი „[[შენ ხარ ვენახი]]“.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=131-132}}
|-
| 60 (ჲ)
|
| align="center"|[[დავით V|'''დავით V''']]
| align="center"|[[1155]]
| align="center"|[[1155]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[დემეტრე I|დემეტრე I-ის]] უფროსი ძე. იმეფა ექვსი თვე მას შემდეგ, რაც მამა აიძულა ტახტი მისთვის დაეთმო. ისტორიულ წყაროთა ნაწილი მიიჩნევს, რომ დავითი მოკლეს.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=133}}
|-
| 
| align="center"|[[File:Demetre I (Matskhvarishi).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[დემეტრე I|'''დემეტრე I''' (ხელახლა)]]
| align="center"|[[1155]]
| align="center"|[[1156]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>ხელმეორედ, შვილის, დავით V-ის გარდაცვალების შემდეგ. ხელახლა გამეფების შემდეგ თანამოსაყდრედ დაისვა უმცროსი ვაჟი გიორგი.
|-
| 61 (ჲა)
| align="center"|[[File:Giorgi III of Georgia (Kintsvisi monastery fresco).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[გიორგი III (საქართველოს მეფე)|'''გიორგი III''']]
| align="center"|[[1156]]
| align="center"|[[27 მარტი]], [[1184]]{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=137}}
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[დემეტრე I|დემეტრე I-ის]] უმცროსი ვაჟი. მამამ გიორგი III ჯერ თანამოსაყდრედ გამოაცხადა (უფროსი ძმის, [[დავით V]]-ის გარდაცვალებისა და სამეფო ხელისუფლების სათავეში დაბრუნების შემდგომ), მოგვიანებით კი საკუთარ სიცოცხლეშივე გაამეფა. [[1177]] წელს აუჯანყდა ძმისშვილი — [[დემნა უფლისწული]]. [[1178]] წელს გიორგიმ ჩაახშო აჯანყება და ამბოხებულები სასტიკად დასაჯა. იმავე წელს ქალიშვილი, თამარი, თანამოსაყდრედ დაისვა და მამა-შვილი ერთად მართავდა ქვეყანას გიორგის გარდაცვალებამდე. გიორგი III-ის მმართვალობა, შვილის, თამარის მეფობის პერიოდთან ერთად საქართველოს ისტორიაში ოქროს ხანად მოიხსენიება. მისი სრული ტიტული იყო „''უზენაესი მეფე გიორგი, ღვთის ნებით, მეფეთ მეფე აფხაზთა, ქართველთა, რანთა, კახთა და სომეხთა, შირვანშათა და შაჰანშათა და მბრძანებელი ყოვლისა აღმოსავლეთისა და დასავლეთისა''“. 
|-
|-style="background:#AABBCC;"
|
| align="center"| 
| align="center"|[[დემნა უფლისწული|დემნა]]<br /><small>(ოპონენტი)<small>
| align="center"|[[1177]]
| align="center"|[[1178]]
| [[გიორგი III|გიორგი III-ის]] მოწინააღმდეგე<br /><small>[[ორბელები|ორბელების]] დიდგვაროვანი ოჯახის მიერ მხარდაჭერილი.
|-
|-style="background:#FFEEDD;"
| 
| align="center"|[[File:Vardzia Chapel fresco.jpg|100 px|center]] 
| align="center"|[[თამარ მეფე|'''თამარ მეფე''']]<br/></small>''(თანამოსაყდრე)''</small>
| align="center"|[[1178]]
| align="center"|[[27 მარტი]], [[1184]]
| [[გიორგი III (საქართველოს მეფე)|გიორგი III-ის]] ასული<br /><small>თანამოსაყდრე [[1178|1178 წლიდან]] — [[1184|1184 წლის]] [[27 მარტი|27 მარტამდე]].
|-
| 62 (ჲბ)
| align="center"|[[File:Tamar fresco in Vardzia.JPG|100 px|center]] 
| align="center"|[[თამარ მეფე|'''თამარ მეფე''']]
| align="center"|[[27 მარტი]], [[1184]]
| align="center"|[[18 იანვარი]], [[1213]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[საქართველოს სამეფო|საქართველოს სამეფოს]] პირველი ქალი მმართველი [[1184|1184 წლის]] [[27 მარტი|27 მარტიდან]] გარდაცვალებამდე, [[1213|1213 წლის]] [[18 იანვარი|18 იანვრამდე]]. მისი მეფობის პერიოდს "[[ოქროს ხანა]]" ეწოდა, როდესაც [[საქართველოს სამეფო|სამეფომ]] განვითარების უმაღლეს მწვერვალს მიაღწია. მისი სრული ტიტული იყო: „''მეფეთ მეფე და დედოფალთ დედოფალი აფხაზთა, ქართველთა, რანთა, კახთა და სომეხთა, შირვანთა და შაჰანშათა და ყოვლისა აღმოსავლეთისა და დასავლეთისა თვითმფლობელობითა მპყრობელი''“.[[File:QueenTamarFlag.svg|thumb|200px|ცენტრი|თამარ მეფის დროშა<ref>დავით კლდიაშვილი: ქართული ჰერალდიკის ისტორია: საქართველოს სახელმწიფოებრიობის სიმბოლოები / [რედ.: დავით გულორდავა, მიხეილ მაყაშვილი; მხატვ.: გია ბუღაძე]. - თბ., 2003</ref>]]
|-
|-style="background:#FFEEDD;"
| 
| align="center"|[[File:George IV of Georgia.jpg|100 px|center]] 
| align="center"|'''[[გიორგი IV ლაშა]]'''<br/></small>''(თანამოსაყდრე)''</small> 
| align="center"|[[1207]]
| align="center"|[[18 იანვარი]], [[1213]]
| [[თამარ მეფე|თამარის]] ძე.<br /><small>დედის თანამოსაყდრე [[1207|1207 წლიდან]] მის გარდაცვალებამდე – [[1213|1213 წლის]] [[18 იანვარი|18 იანვრამდე]].
|-
| 63 (ჲგ)
| align="center"|[[File:George IV of Georgia (Bertubani fresco).jpg|100 px|center]] 
| align="center"|'''[[გიორგი IV ლაშა]]''' 
| align="center"|[[18 იანვარი]], [[1213]]
| align="center"|[[18 იანვარი]], [[1223]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[1220|1220 წელს]] გიორგი IV დასავლეთ ევროპის ქვეყნებთან ერთად პალესტინაში ჯვაროსნული ლაშქრობისათვის ემზადებოდა იერუსალიმის სელჩუკთაგან გასათავისუფლებლად, მაგრამ ამ დროს საქართველოს საზღვრებს მოულოდნელად მონღოლები მოადგნენ და ეს გეგმა ჩაიშალა. გიორგი IV მონღოლებთან ბრძოლაში (1220{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=147}}) დაიჭრა, დასნეულდა და გარდაიცვალა.
|-
| 64 (ჲდ)
| align="center"|[[File:Coin of Queen Rusudan.jpg|100 px|center]]<br />[[File:Fresco of Rusudan of Georgia-2.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[რუსუდანი|'''რუსუდანი''']]
| align="center"|[[18 იანვარი]], [[1223]]
| align="center"|[[1245]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[თამარ მეფე|თამარის]] ასული. საქართველოს მეორე ქალი მმართველი. მან მემკვიდრეობის ღირსეული მართვა ვერ მოახერხა. სამეფო ჯერ [[ჯალალედინი|ჯალალედინთან]] ბრძოლაში დამარცხდა, მოგვიანებით კი საქართველო (აღმოსავლეთი და სამხრეთი ნაწილი) მონღოლებმა დაიპყრეს. მის სახელს მრავალი პოლიტიკური თუ სხვა სახის ინტრიგა უკავშირდება.
|-
|colspan="6" |<small>უმეფობა საქართველოში ([[1245]]-[[1247]]).
|-
| 65 (ჲე)
| align="center"|[[File:King David VII of Georgia. Bibliotheque Nationale MS Fr. 2810.jpg|100 px|center]]<br />[[File:David VI Narin.jpg|100px|center]]
| align="center"|[[დავით VII ულუ|'''დავით VII ულუ''']]<br />[[დავით VI ნარინი|'''დავით VI ნარინი''']]
| align="center"|[[1247]]
| align="center"|[[1259]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფეები]]<br /><small>[[დავით VII ულუ|დავით VII ულუ]], [[გიორგი IV ლაშა]]ს ძე და [[დავით VI ნარინი|დავით VI ნარინი]], [[რუსუდანი]]ს ძე — ორმეფობა საქართველოში. მონღოლებმა [[დავით VII ულუ]]სთან ერთად გაამეფეს საქართველოს მონარქიული ხელისუფლების დასასუსტებლად. თავდაპირველად ისინი ერთად და შეთანხმებულად მართავდნენ ქვეყანას, თუმცა მოგვიანებით მათ შორის განხეთქილება მოხდა, რის შედეგადაც დავით ნარინი დასავლეთ საქართველოში გადავიდა რამაც იურიდიულად ერთიანი საქართველოს ფაქტობრივი გაყოფა გამოიწვია. დასავლეთ საქართველოზე მონღოლთა ბატონობა არ ვრცელდებოდა და დავითი დამოუკიდებლად მართავდა „ლიხთიმერეთს”.
|-
|}

===[[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე|მეფეები]]=== 

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| 65 (ჲე)
| align="center"|[[File:King David VII of Georgia. Bibliotheque Nationale MS Fr. 2810.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[დავით VII ულუ|'''დავით VII ულუ''']]'''<br />'''
| align="center"|[[1259]]
| align="center"|[[1270]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>[[გიორგი IV ლაშა]]ს უკანონო შვილი. [[1247]] წელს გუიუქ-ყაენმა დავით ნარინთან ერთად მეფედ დაამტკიცა. ორივე მეფე [[1259]] წლამდე თანხმობით განაგებდა ქვეყანას. ქვეყანაში არსებული უმძიმესი მდგომარეობის გამო დავით ულუ 1259 წელს აუჯანყდა მონღოლებს, თუმცა დამარცხდა. მისი მმართველობის დროს ფიქტიურად ერთიანი საქართველო ფაქტობრივად სამ ნაწილად (აღმ. საქართველო, დას. საქართველო და სამცხე) გაიყო.
|-----
| 66 (ჲვ)
| align="center"|[[File:Demetre II relief.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[დემეტრე II თავდადებული|'''დემეტრე II თავდადებული''']]'''<br />'''
| align="center"|[[1270]]
| align="center"|[[12 მარტი]], [[1289]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>[[დავით VII ულუ]]სა და [[გვანცა დედოფალი|გვანცა დედოფლის]] ძე. მონაწილეობდა მონღოლთა მიერ წარმოებულ ლაშქრობებში. ააგო თბილისის [[მეტეხის ღვთისმშობლის ტაძარი|მეტეხის ტაძარი]]. [[1288]] წელს დემეტრე II ყაენის წინააღმდეგ მოწყობილ შეთქმულებაში მონაწილეობის ბრალდებით ყაენმა დაიბარა. მეფემ დარბაზი მოიწვია, რომელმაც ურჩია ურდოში არ წასულიყო და მთებში გახიზნულიყო. დემეტრე II დარბაზს არ დაეთანხმა იმ მოტივით, რომ ურდოში წაუსვლელობას მონღოლების მიერ უბრალო ხალხის გაჟლეტა და ქვეყნის აოხრება მოჰყვებოდა. [[1289]] წლის 12 მარტს მოვაკანში, მდინარე მტკვრის პირას მეფე დემეტრე II-ს ყაენის ბრძანებით თავი მოჰკვეთეს.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=155}} თავდა-დებული მეფის ცხედარი კათოლიკოს-პატრიარქმა აბრაჰამმა და მოსე მღვდელმა მალულად გამოისყიდეს, თბილისელმა ვაჭრებმა კი საქართველოში ჩამოასვენეს. იგი დაკრძალულია [[მცხეთა]]ში, სვეტიცხოვლის ტაძარში. ქართულმა მართლმადიდებლურმა ეკლესიამ მეფე დემეტრე წმინდანად შერაცხა და ხსენების დღედ [[12 მარტი]] დაადგინა.
|-----
| 67 (ჲზ)
|
| align="center"|'''[[ვახტანგ II|'''ვახტანგ II''']]'''<br />'''
| align="center"|[[12 მარტი]], [[1289]]
| align="center"|[[1292]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>[[დავით VI ნარინი]]ს ძე. [[დემეტრე II თავდადებული|დემეტრე II-ს]] სიკვდილით დასჯის შემდეგ, [[ხუტლუბუღა]]ს ([[სადუნ მანკაბერდელი]]ს ძე) რჩევით ყაენმა აღმოსავლეთ საქართველოს მეფედ დაამტკიცა. დავით ნარინის სიკვდილის შემდეგ ვახტანგი დასავლეთ საქართველოსაც მიიღებდა მემკვიდრე-ობით, რასაც მონღოლთა მფლობელობის ქვეშ საქართველოს გამთლიანება მოჰყვებოდა, მაგრამ [[1292]] წელს ვახტანგ II მოულოდნელად გარდაიცვალა.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=156}} დაკრძალულია გელათის მონასტერში.
|-----
| 68 (ჲჱ)
|
| align="center"|'''[[დავით VIII|'''დავით VIII''']]'''<br />'''
| align="center"|[[1293]]
| align="center"|[[1298]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>[[დემეტრე II თავდადებული]]ს ძე. მისი სამფლობელო, რეალურად, მხოლოდ აღმოსავლეთ საქართველოს მოიცავდა. იბრძოდა მონღოლების წინააღმდეგ, თუმცა ამ ბრძოლებმა მხოლოდ ქვეყნის გაპარტახება გამოიწვია.
|-----
| 69 (ჲთ)
| align="center"|[[File:Vakhtang III relief.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ვახტანგ III|'''ვახტანგ III''']]'''<br />'''
| align="center"|[[1298]]
| align="center"|[[1298]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>[[დემეტრე II თავდადებული]]ს ძე. პირველი ზეობა.
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
|
| align="center"|[[File:George V signature.svg|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი V ბრწყინვალე|გიორგი V]]
| align="center"|[[1299]]
| align="center"|[[1299]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] ფიქტიური მმართველი ([[თბილისი|თბილისის]] [[მეფე]])<br /><small>[[დემეტრე II თავდადებული|დემეტრე II თავდადებულის]] ძე. პირველი ზეობა.
|-----
| 
| align="center"|[[File:Vakhtang III relief.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ვახტანგ III|'''ვახტანგ III''']]
| align="center"|[[1300]]
| align="center"|[[1308]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>1298 წელს, დავით VIII-სთან დაპირისპირების მიზნით, ყაზან ყაენმა ვახტანგი მეფედ დაამტკიცა. ფაქტობრივად, ვახტანგ III-ის სამფლობელო თბილისსა და თბილისის სამხრეთით მდებარე ნაწილით, დმანის-სამშვილდით შემოიფარგლებოდა. [[ვახტანგ III]] [[1308|1308 წელს]] გარდაიცვალა. მეფე წმინდანადაა აღიარებული ქართული მართლმადიდებელი ეკლესიის მიერ. ხსენების დღე არის ძველი სტილით 10 დეკემბერი, ახალი სტილით — [[23 დეკემბერი]]. მეორე ზეობა.
|-----
| 70 (ო)
|
| align="center"|'''[[გიორგი VI მცირე|'''გიორგი VI მცირე''']]'''<br />'''
| align="center"|[[1308]]
| align="center"|[[1318]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]]<br /><small>[[დავით VIII|დავით VIII-ის]] ძე. მისი მეფობა ფიქტიური იყო. მონღოლებმა ჯერ კიდევ მამამისის სიცოცხლეში გაამეფეს მცირეწლოვანი და მეურვედ დაუნიშნეს [[დემეტრე II თავდადებული|დემეტრე II-ის]] ძე [[გიორგი V ბრწყინვალე|გიორგი]]). [[1316]] - [[1317]] წლებში [[გიორგი VI მცირე|გიორგი VI მცირეს]] წარუმატებლად ულაშქრია [[დვალეთი|დვალეთში]]. გარდაიცვალა [[1318|1318 წელს]]. სხვა ცნობები მის მოღვაწეობის შესახებ არ მოგვეპოვება.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=160-161}}
|-----
| 71 (ოა)
| align="center"|[[File:გიორგი V ბრწყინვალე.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[გიორგი V ბრწყინვალე|'''გიორგი V''']]'''<br />'''
| align="center"|[[1318]]
| align="center"|[[1330]]
| [[აღმოსავლეთი საქართველო|აღმოსავლეთ საქართველოს]] [[მეფე]].<br /><small>მეორე ზეობა.
|-----
|}

===დასავლეთ საქართველოს [[მეფე|მეფეები]]=== 

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| 65 (ჲე)
| align="center"|[[File:David VI Narin.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[დავით VI ნარინი]]'''
| align="center"|[[1259]]
| align="center"|[[1293]]
| დასავლეთ საქართველოს [[მეფე]]
|-----
|
| align="center"|[[File:Constantine I and Michael I, kings of Imeretia (Gelati fresco).jpg|100 px|center|კონსტანტინე I-ის (მარცხნივ) და მისი ძმის მიქელის ფრესკის ფრაგმენტი]]
| align="center"|'''[[კონსტანტინე I (იმერეთის მეფე)|კონსტანტინე I''']]'''
| align="center"|[[1293]]
| align="center"|[[1327]]
| დასავლეთ საქართველოს [[მეფე]].<br /><small>შუათანა ძე [[დავით VI ნარინი]]სა თამარ ამანელისძის ქალისაგან, [[ვახტანგ II]]–ის მომდევნო ძმა, ქუთაისის ტახტზე ავიდა მამის სიკვდილისთანავე, უმცროსი ძმა [[მიქელი (იმერეთის მეფე)|მიქელი]] არ შეურიგდა მის გამეფებას და [[რაჭა]] და [[არგვეთი]] წაართვა, სიკვდილამდე არ შერიგებულან ძმები, კონსტანტინე I აღესრულა [[1327|1327 წელს]], შვილი არ დარჩენია.
|-----
|
| align="center"|[[File:Constantine I and Michael I, kings of Imeretia (Gelati fresco).jpg|100 px|center|მიქელის (მარჯვნივ) და მისი ძმა კონსტანტინე I-ის ფრესკის ფრაგმენტი]]
| align="center"|'''[[მიქელი (იმერეთის მეფე)|მიქელი''']]'''
| align="center"|[[1327]]
| align="center"|[[1329]]
| დასავლეთ საქართველოს [[მეფე]].<br /><small>უმცროსი ძე [[დავით VI ნარინი]]სა თამარ ამანელისძის ქალისაგან, უმცროსი ძმა [[ვახტანგ II]]-სი და [[კონსტანტინე I (იმერეთის მეფე)|კონსტანტინე I-სა]], მამამისის, დავით ნარინის გარდაცვალების შემდეგ გამეფდა მისი ძმა [[კონსტანტინე I (იმერეთის მეფე)|კონსტანტინე]] [[1293|1293 წელს]]. მიქელი გამეფებულ ძმას განუდგა, [[რაჭა]] და [[არგვეთი]] თავისთვის დაისაკუთრა, კონსტანტინეს სიკვდილისთანავე გამოაცხადა დასავლეთ საქართველოს მეფედ. იმეფა 2 წელი და აღესრულა [[1329|1329 წელს]]. დარჩა მცირეწლოვანი უფლისწული [[ბაგრატ I ერისთავი|ბაგრატი]].
|-----
|
|
| align="center"|'''[[ბაგრატ I ერისთავი|ბაგრატი I''']]'''
| align="center"|[[1329]]
| align="center"|[[1330]]
| დასავლეთ საქართველოს [[მეფე]].<br /><small>ძე [[მიქელი (იმერეთის მეფე)|მიქელისა]], მამის გარდაცვალებისას მცირეწლოვანი იყო. ამ გარემოებით ისარგებლეს საქვეყნოდ გამრიგეებმა და მაშინ წამოვიდა დიდი ხელმწიფე [[გიორგი V ბრწყინვალე|გიორგი V]] ჯარით იმერეთს, იმერნი ყოველნი მოერთვოდენ სიხარულითა, თუმცა ზოგიერთებმა მაინც ბაგრატს უერთგულეს და მასთან ერთად ქუთაისის ციხეში ჩაიკეტნენ. გიორგიმ ციხეს ალყა შემოარტყა. სულ მალე ალყისგან შემჭიდროებულმა ბაგრატმა გიორგი მეფეს შერიგება სთხოვა, სიცოცხლე მაჩუქე, სარჩო აქვე იმერეთში გამიჩინე და ქუთაისისა და მთელი დასავლეთ საქართველოს ციხე-ქალაქთა გასაღებებს ჩემი ხელით მოგართმევო, გიორგიმაც შეიწყალა და შეივრდომა მოყვარე თვისი, მისცა ბაგრატს საბატონოდ და სარჩო-საზრდელად შორაპნის [[საერისთავო]]. ბაგრატ I გარდაიცვალა [[1372|1372 წელს]], იმჟამად იმერეთში ჩამომდგარი [[შავი ჭირი]]საგან. დარჩა ცოლი სამცხის ათაბაგის ყვარყვარე ჯაყელის ასული და 3 ვაჟი: ალექსანდრე, გიორგი და კონსტანტინე.
|-----
|}

===[[საქართველოს სამეფო|გაერთიანებული საქართველოს მეფეები]]===
{| class="wikitable"
|-
!width = "5%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-
| 71 (ოა)
| align="center"|[[File:გიორგი V ბრწყინვალე.jpg|100 px|center]]
| align="center" |[[გიორგი V ბრწყინვალე|'''გიორგი V ბრწყინვალე''']]
| align="center" |[[1330]]
| align="center" |[[1346]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>მესამე ზეობა. წინა ფიქტიური მმართველობებისგან განსხვავებით, ამჯერად გიორგი V-მ ერთპიროვნულად დაიწყო ქვეყნის მართვა. გააერთიანა საქართველო და მონღოლები ქვეყნიდან განდევნა, აამაღლა სამეფოს საგარეო პრესტიჟი. აღსანიშნავია მისი საკანონმდებლო მოღვაწეობაც. [[File:Flag of Georgian Kingdom under King George V the Brilliant.gif|thumb|200px|ცენტრი|გადმოცემის თანახმად, ხუთჯვრიანი დროშა გიორგი V-ის მმართველობისას შეიქმნა.<ref>http://flags.me/2010/12/14/flag-of-georgia/</ref><ref>D.M.Lang - Georgia in the Reign of Giorgi the Brilliant (1314-1346). Bulletin of the School of Oriental and African Studies, University of London, Vol. 17,No. 1 (1955), p.84</ref><ref>{{cite web | title=Georgia. | work=[[Encyclopædia Britannica]] Premium Service | url=http://wwwa.britannica.com/eb/article-44321 | accessdate=2006-05-25}}</ref> ოთხი დამატებითი ჯვარი დროშას მას შემდეგ დაემატა, რაც მეფემ მონღოლები საქართველოდან განდევნა.<ref>G. Gabeskiria p.72</ref><ref>G. Macharashwili [http://www.nplg.gov.ge/dlibrary/coll/0001/000904/ დროშა გორგასლიანი], თბ. 2011.</ref>]]
|-
| 72 (ობ)
|
| align="center"|[[დავით IX|'''დავით IX''']]
| align="center"|[[1346]]
| align="center"|[[1360]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[გიორგი V ბრწყინვალე|გიორგი V ბრწყინვალის]] ძე. მისი მეფობის დროს საქართველოში თავი იჩინა ეკონომიკურმა კრიზისმა, გაჩნდა შავი ჭირის ეპიდემიაც, რომელმაც მრავალი ადამიანის სიცოცხლე იმსხვერპლა. დავით IX [[1360]] წელს გარდაიცვალა გუგეთში. დაკრძალულია გელათში.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=165}}
|-
| 73 (ოგ)
|
| align="center"|[[ბაგრატ V (საქართველოს მეფე)|'''ბაგრატ V დიდი''']]
| align="center"|[[1360]]
| align="center"|[[1393]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[დავით IX|დავით IX-ის]] ძე. ქართული საისტორიო მწერლობა ბაგრატ V-ს „დიდის“ სახელით იხსენიებს. ტრაპიზონელი ბერძენი ისტორიკოსები [[მიქაელ პანარეტოსი]], რომელიც პირადად იცნობდა ბაგრატ V-ს, მას „გამოჩენილ სარდალს“ უწოდებს. სომხურ მწერლობაშიც ბაგრატ V „ძლევამოსილისა და ძლიერის“ სახელითაა მოხსენიებული. მისი მმართველობის ბოლოს საქართველოს [[თემურლენგი]] შემოესია. მან მეფის დატყვევებაც მოახერხა და გამაჰმადიანების სანაცვლოდ გათავისუფლება შესთავაზა. ბაგრატმა მოჩვენებით მიიღო ისლამი, რის შემდეგაც ტყვეობას თავი დააღწია და მტრის წინააღმდეგ ბრძოლას ჩაუდგა სათავეში, თუმცა მალევე გარდაიცვალა.
|-
| 74 (ოდ)
|
| align="center"|[[გიორგი VII (საქართველოს მეფე)|'''გიორგი VII''']]
| align="center"|[[1393]]
| align="center"|[[1407]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>[[ბაგრატ V (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ V-ის]] ძე. მამამისის სიცოცხლეშივე განაგებდა საქართველოს სხვადასხვა კუთხეს და წყაროებშიც ამ დროიდან იხსენიება მეფედ. მისი მეფობისას [[თემურლენგი]] მრავალჯერ შემოესია საქართველოს. გიორგი VII [[1407]] წელს დაიღუპა თურქმან ტომებთან ბრძოლაში.
|-
| 75 (ოე)
|
| align="center"|[[კონსტანტინე I (საქართველოს მეფე)|'''კონსტანტინე I''']]
| align="center"|[[1407]]
| align="center"|[[1412]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>ბაგრატ V-ის ვაჟი, გიორგი VII-ის ნახევარძმა. [[ყარა-ყოიუნლუ]]ს წინააღმდეგ გამართულ სასტიკ ბრძოლაში ჩალაღანთან კონსტანტინე I ტყვედ ჩავარდა. ტყვეობაში მამაცურად ეჭირა თავი, რის გამოც [[ყარა-იუსუფი|ყარა-იუსუფმა]] მას საკუთარი ხელით მოჰკვეთა თავი.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=167}}
|-
| 76 (ოვ)
| align="center"|[[File:Chromolithograph Depicting Georgian King Alexander I and Queen Nastane-Dared Jane with Other Royal Figures by Armand Theophile Cassagne.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[ალექსანდრე I დიდი|'''ალექსანდრე I დიდი''']]
| align="center"|[[1412]]{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=167}}
| align="center"|[[1442]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>კონსტანტინე I-ის ვაჟი. ენერგიულად მოჰკიდა ხელი თემურლენგისა და თურქმანთა შემოსევებით განადგურებული ქვეყნის აღდგენას. ალექსანდრე I ცდილობდა აღედგინა საქართველოს ადრინდელი საზღვრები. [[1431|1431 წელს]] მან შემოიერთა ციხე-ქალაქი [[ლორე]] და ლორის ველი, რომელიც მანამდე თურქმან მომთაბარეებს ეპყრათ. დაახლოებით [[1434]]-[[1435]] შემოიერთა სივნიეთი (ახლანდელი ყარაბაღი და მისი მეზობელი თემები). ცდილობდა ქართული ეკლესიის გაძლიერებას, აღადგინა შერყეული საეკლესიო მიწათმფლობლობა, განაახლა უცხოეთის ქართული მონასტრები. სამეფოში შექმნილი ვითარების გამო, [[1442]] წელს ალექსანდრე I ტახტიდან გადადგა და ათანასეს სახელით ბერად აღიკვეცა.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=168}}
|-
| 77 (ოზ)
|
| align="center"| [[ვახტანგ IV|'''ვახტანგ IV''']]
| align="center"| [[1442]]
| align="center"| [[1446]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>ალექსანდრე I-ის ვაჟი. ტახტზე ავიდა მას შემდეგ, რაც მამამისი ბერად აღიკვეცა.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=168}} ვახტანგ IV -ის მეფობა ხანმოკლე აღმოჩნდა. იგი თავის მეუღლესთან, ფანასკერტელის ასულ სითიხათუნთან ერთად დაკრძალულია ბანას საკათედრო ტაძარში.
|-
| 78 (ოჱ)
| align="center"|[[File:George VIII (Svetitskhoveli fresco).jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VIII|'''გიორგი VIII''']]
| align="center"|[[1446]]
| align="center"|[[1462]]
| [[საქართველოს სამეფო|საქართველოს მეფე]]<br /><small>ალექსანდრე I-ის შვილი და ვახტანგ IV-ის ნახევარძმა. მის დროს ძირითადად დამთავრდა საქართველოს ერთიანი ფეოდალური მონარქიის სამეფო-სამთავროებად დაშლის ხანგრძლივი პროცესი. თავდაპირველად სამეფოს ჩამოსცილდა სამცხე-საათაბაგო. დასავლეთ საქართველოში გამეფების პრეტენზიით გამოვიდა სამოქალაქოს ერისთავი ბაგრატი, რომელმაც გიორგი VIII-ს ომი გამოუცხადა. [[ჩიხორის ბრძოლა]]ში ([[1463]]) გიორგი VIII დამარცხდა. [[1465|1465 წელს]] სამცხის მთავარმა ყვარყვარე II ათაბაგმა გიორგი VIII ტყვედ ჩაიგდო. ამით ისარგებლა ბაგრატმა და [[1466|1466 წელს]] თავი საქართველოს მეფედ გამოაცხადა. ტყვეობიდან განთავისუფლებული გიორგი VIII ([[1466]]) იძულებული გახდა კახეთს გასულიყო, რითაც დასაბამი მისცა კახეთის ცალკე სამეფოდ გამოყოფას.{{sfn-2|საქართველოს მეფეები|2007|გვ=169-170}}
|-
|}

===[[ქართლის სამეფო|ქართლის]], [[კახეთის სამეფო|კახეთის]], [[იმერეთის სამეფო|იმერეთის]] მეფეები და [[სამცხე-საათაბაგო|სამცხე-საათაბაგოს]] მმართველები===

===ქართლის მმართველები (მეფეები და გურჯისტანის ვალები)===

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ VI (ქართლის მეფე)|'''ბაგრატ VI''']] 
| align="center"|[[1466]]
| align="center"|[[1478]]
| align="center"| იმერეთ-ქართლის მეფე
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[კონსტანტინე II (ქართლის მეფე)|'''კონსტანტინე II''']] 
| align="center"|[[1478]]
| align="center"|[[1484]]
| align="center"|ქართლ-იმერეთის მეფე
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[კონსტანტინე II (ქართლის მეფე)|'''კონსტანტინე II''']] 
| align="center"|[[1484]]
| align="center"|[[1505]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[დავით X]]'''
| align="center"|[[1505]]
| align="center"|[[1525]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[გიორგი IX]]'''
| align="center"|[[1525]]
| align="center"|[[1527]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ლუარსაბ I]]'''
| align="center"|[[1527]]
| align="center"|[[1556]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Custos_Dominicus._Simeon_Georgianvs.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[სიმონ I]]''' 
| align="center"|[[1556]]
| align="center"|[[1569]] 
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[დავით XI]]''' (დაუთ–ხანი) 
| align="center"|[[1569]]
| align="center"|[[1578]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Custos_Dominicus._Simeon_Georgianvs.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[სიმონ I]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1578]]
| align="center"|[[1600]]
| align="center"| [[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[გიორგი X]]'''
| align="center"|[[1600]]
| align="center"|[[1606]]
| align="center"| [[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:KingLuarsab.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ლუარსაბ II]]''' 
| align="center"|[[1606]]
| align="center"|[[1615]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ VII (ქართლის მეფე)|'''ბაგრატ VII''']] 
| align="center"|[[1616]]
| align="center"|[[1619]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[სიმონ II]]'''
| align="center"|[[1619]]
| align="center"|[[1625]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]<br /><small>[[1631|1631 წლამდე]] ფლობდა [[თბილისი|თბილისს]].
|-----
| align="center"|[[ფაილი:TeimurazIBagrationi new.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[თეიმურაზ I]]'''
| align="center"|[[1625]]
| align="center"|[[1633]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Rostom of Kartli.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[როსტომი (ქართლის მეფე)|'''როსტომი''']] (როსტომ-ხანი) 
| align="center"|[[1633]]
| align="center"|[[1658]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ვახტანგ V]]'''
| align="center"|[[1658]]
| align="center"|[[1676]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George XI of Kartli.png|100 px|center]]
| align="center"|'''[[გიორგი XI]]''' 
| align="center"|[[1676]]
| align="center"|[[1688]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ერეკლე I]]''' (ნაზარალი–ხანი; რუსეთში: Николай Давыдович)  
| align="center"|[[1688]]
| align="center"|[[1703]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[გიორგი XI]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1703]]
| align="center"|[[1709]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ქაიხოსრო (მეფე)|'''ქაიხოსრო''']] 
| align="center"|[[1709]]
| align="center"|[[1711]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''სიმონ ჯანიშინი'''
| align="center"|[[1712]]
| align="center"|[[1714]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[იესე (ალიყული-ხანი)|'''იესე''']] (ალი ყული-ხანი; ოსმალთა სამსახურში – მუსტაფა) 
| align="center"|[[1714]]
| align="center"|[[1716]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ბაქარი]]'''
| align="center"|[[1716]]
| align="center"|[[1719]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Vakhtang_VI_(European_clothes).jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ვახტანგ VI]]'''
| align="center"|[[1719]]
| align="center"|[[1724]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"|
| align="center"|[[იესე (ალიყული-ხანი)|იესე]] (ალი ყული-ხანი; ოსმალთა სამსახურში – მუსტაფა) 
| align="center"|[[1724]]
| align="center"|[[1727]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის ფიქტიური გამგებელი]] ([[ვალი]])
|-----
|-style="background:#AABBCC;"
| align="center"|
| align="center"|[[ისჰაკ-ფაშა]]
| align="center"|[[1727]]
| align="center"|[[1735]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის გამგებელი]] ([[ვალი]])<br /><small>[[ოსმალობა]].   
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ალექსანდრე ბატონიშვილი (ბაგრატიონი) XVIII ს.|'''ალექსანდრე III''']]
| align="center"|[[1735]]
| align="center"|[[1737]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
|-style="background:#AABBCC;"
| align="center"|
| align="center"|'''სეფი-ხანი''' 
| align="center"|[[1737]]
| align="center"|[[1744]]
| align="center"|[[ქართლი|ქართლ]]–[[კახეთი|კახეთის]] [[გამგებელი]]<br /><small>[[ყიზილბაშობა]].
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Teimuraz II.JPG|100 px|center]]
| align="center"|'''[[თეიმურაზ II]]''' 
| align="center"|[[1744]]
| align="center"|[[1762]]
| align="center"|[[ქართლის სამეფო|ქართლის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Heraclius II of Eastern Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ერეკლე II]]'''
| align="center"|[[1762]]
| align="center"|[[1790]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]<br /><small>[[1783|1783 წელს]] გაფორმდა [[გეორგიევსკის ტრაქტატი]].<br />[[ფაილი:Coat of arms of Kingdom of Kartli-Kakheti.svg|thumb|center|200px|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] [[გერბი]] [[1762]]–[[1801]] [[წელი|წლებში]].]]<br />[[ფაილი:Flag of Kingdom of Kartli-Kakheti.svg|thumb|center|200px|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] [[დროშა]] [[1762]]–[[1801]] [[წელი|წლებში]].]]
|-----
| colspan="5" |<small> '' [[1790|1790 წელს]] გაფორმდა ივერიელთა ტრაქტატი.
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Heraclius II of Eastern Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ერეკლე II]]''' 
| align="center"|[[1790]]
| align="center"|[[11 იანვარი]], [[1798]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George XII of Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[გიორგი XII]]'''
| align="center"|[[11 იანვარი]], [[1798]]
| align="center"|[[28 დეკემბერი]], [[1800]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]
|-----
| colspan="5" |<small> ''[[1801|1801 წელს]] [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიამ]] მოახდინა [[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] ანექსია.''
|-----
|}

===[[კახეთის სამეფო|კახეთის]] მმართველები (მეფეები და გურჯისტანის ვალები)===
[[Image:Kakheti COA.JPG|thumb|right|200px|კახეთის სამეფოს გერბი]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George_VIII_(Svetitskhoveli_fresco).jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VIII|'''გიორგი I''']] 
| align="center"|[[1462]]
| align="center"|[[1466]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]<br /><small>[[საქართველოს სამეფო|გაერთიანებული საქართველოს სამეფოს]] უკანასკნელი, 78-ე [[მეფე]] [[გიორგი VIII]], [[კახეთის სამეფო|კახეთში]] – [[გიორგი VIII|გიორგი I]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George_VIII_(Svetitskhoveli_fresco).jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VIII|'''გიორგი I''']]  
| align="center"|[[1466]]
| align="center"|[[1476]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ალექსანდრე I (კახეთის მეფე)|'''ალექსანდრე I''']]
| align="center"|[[1476]]
| align="center"|[[1511]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[გიორგი II (კახეთის მეფე)|'''გიორგი II''']] (ავ–გიორგი) 
| align="center"|[[1511]]
| align="center"|[[1513]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[დავით X]]'''
| align="center"|[[1513]]
| align="center"|[[1518]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Levan I of Kakheti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[ლევანი (კახეთის მეფე)|'''ლევანი''']] 
| align="center"|[[1518]]
| align="center"|[[1574]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Kakheti-Aleksandri II.gif|100 px|center]]
| align="center"|[[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|'''ალექსანდრე II''']] 
| align="center"|[[1574]]
| align="center"|[[1601]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:დავით_პირველი.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[დავით I (კახეთის მეფე)|'''დავით I''']] 
| align="center"|[[1601]]
| align="center"|[[1602]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Kakheti-Aleksandri II.gif|100 px|center]]
| align="center"|[[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|'''ალექსანდრე II''']] (ხელახლა) 
| align="center"|[[1602]]
| align="center"|[[1605]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[კონსტანტინე I (კახეთის მეფე)|'''კონსტანტინე I''']] 
| align="center"|[[1605]]
| align="center"|[[1605]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:TeimurazIBagrationi new.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[თეიმურაზ I]]'''
| align="center"|[[1606]]
| align="center"|[[1625]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:TeimurazIBagrationi new.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[თეიმურაზ I]]''' 
| align="center"|[[1625]]
| align="center"|[[1633]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:TeimurazIBagrationi new.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[თეიმურაზ I]]''' (ხელახლა)
| align="center"|[[1634]]
| align="center"|[[1648]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| colspan="5" |<small> [[1648]] - [[1664]] [[წელი|წლებში]] [[ირანი|ირანმა]] მოახდინა [[კახეთის სამეფო|კახეთის სამეფოს]] ანექსია.
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Archil of Imereti (Bagrationi dynasty).jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[არჩილ II]]'''
| align="center"|[[1664]]
| align="center"|[[1675]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| colspan="5" |<small> [[1675]] – [[1703]] [[წელი|წლებში]] [[ირანი|ირანმა]] ხელახლა მოახდინა [[კახეთის სამეფო|კახეთის სამეფოს]] ანექსია.
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Nicolaes Davidszoon. Georgiaens Koningh crop.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ერეკლე I]]''' 
| align="center"|[[1703]]
| align="center"|[[1709]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:David II of Kakheti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[დავით II (კახეთის მეფე)|'''დავით II''']] (იმამ–ყული ხანი)
| align="center"|[[1709]]
| align="center"|[[1722]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Constantine II of Kakheti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[კონსტანტინე II (კახეთის მეფე)|'''კონსტანტინე II''']] (მაჰმად ყული-ხანი)
| align="center"|[[1722]]
| align="center"|[[1732]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Teimuraz II.JPG|100 px|center]]
| align="center"|'''[[თეიმურაზ II]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1732]]
| align="center"|[[1744]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Heraclius II of Eastern Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ერეკლე II]]''' 
| align="center"|[[1744]]
| align="center"|[[1762]]
| align="center"|[[კახეთის სამეფო|კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Heraclius II of Eastern Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ერეკლე II]]'''
| align="center"|[[1762]]
| align="center"|[[1790]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]].<br /><small>[[1783|1783 წელს]] გაფორმდა [[გეორგიევსკის ტრაქტატი]].<br />[[ფაილი:Coat of arms of Kingdom of Kartli-Kakheti.svg|thumb|center|200px|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] [[გერბი]] [[1762]]–[[1801]] [[წელი|წლებში]].]]<br />[[ფაილი:Flag of Kingdom of Kartli-Kakheti.svg|thumb|center|200px|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] [[დროშა]] [[1762]]–[[1801]] [[წელი|წლებში]].]]
|-----
| colspan="5" |<small> '' [[1790|1790 წელს]] გაფორმდა ივერიელთა ტრაქტატი.
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Heraclius II of Eastern Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ერეკლე II]]''' 
| align="center"|[[1790]]
| align="center"|[[11 იანვარი]], [[1798]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George XII of Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[გიორგი XII]]'''
| align="center"|[[11 იანვარი]], [[1798]]
| align="center"|[[28 დეკემბერი]], [[1800]]
| align="center"|[[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის მეფე]]
|-----
| colspan="5" |<small> [[1801|1801 წელს]] [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიამ]] მოახდინა [[კახეთის სამეფო|კახეთის სამეფოს]] ანექსია.
|-----
|}

''[[1800|1800 წლის]] [[22 დეკემბერი|22 დეკემბერს]] [[რუსეთი|რუსეთის]] [[იმპერატორი]] [[პავლე I]] სარგებლობს [[მეფე]] [[გიორგი XII]]–ის ავადმყოფობით და [[1801|1801 წლის]] [[18 იანვარი|18 იანვარს]] ხელს აწერს [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიასთან]] [[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] "[[შეერთება|შეერთების]]" მანიფესტს,'' მაგრამ [[იმპერატორი]] შეთქმულებმა მოკლეს და ბრძანების აღსრულება ვერ მოესწრო.

''[[1801|1801 წლის]] [[12 სექტემბერი|12 სექტემბერს]] [[რუსეთი|რუსეთის]] [[იმპერატორი]] [[ალექსანდრე I]] ხელმეორედ ხელს აწერს [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიასთან]] [[ქართლ-კახეთის სამეფო|ქართლ-კახეთის სამეფოს]] "[[შეერთება|შეერთების]]" მანიფესტს.'' მანიფესტი გამოქვეყნდა [[1802|1802 წლის]] [[12 აპრილი|12 აპრილს]] რუსის ჯარით ალყაშემორტყმულ [[სიონის ტაძარი|სიონის ტაძარში]] შეკრებილ [[თავადაზნაურობა|თავადაზნაურობის]] თანდასწრებით.

===[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფეები]] ([[1259]]–[[1810]] [[წელი|წლებში]])===
[[Image:Geo imer.GIF|thumb|right|200px|იმერეთის სამეფოს გერბი]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ბაგრატიონები]]'''</center>
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ VI (ქართლის მეფე)|'''ბაგრატ II''']]
| align="center"|[[1462]]
| align="center"|[[1466]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]<br /><small>[[ქართლის სამეფო|ქართლში]] [[ბაგრატ VI (ქართლის მეფე)|ბაგრატ VI]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ VI (ქართლის მეფე)|'''ბაგრატ II''']]
| align="center"|[[1466]]
| align="center"|[[1478]]
| align="center"|[[იმერეთი|იმერეთ]]–[[ქართლი|ქართლის]] [[მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Constantine II of Kakheti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[კონსტანტინე II (იმერეთის მეფე)|'''კონსტანტინე II''']]
| align="center"|[[1478]]
| align="center"|[[1484]]
| align="center"|[[ქართლი|ქართლ]]–[[იმერეთი|იმერეთის]] [[მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Alexander II of Imereti.JPG|100 px|center]]
| align="center"|[[ალექსანდრე II (იმერეთის მეფე)|'''ალექსანდრე II''']]
| align="center"|[[1484]]
| align="center"|[[1510]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Bagrat III of Imereti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[ბაგრატ III (იმერეთის მეფე)|'''ბაგრატ III''']] 
| align="center"|[[1510]]
| align="center"|[[1565]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George II of Imereti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი II (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი II''']] 
| align="center"|[[1565]]
| align="center"|[[1585]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ლევანი (იმერეთის მეფე)|'''ლევანი''']]
| align="center"|[[1585]]
| align="center"|[[1590]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[როსტომი (იმერეთის მეფე)|'''როსტომი''']] 
| align="center"|[[1590]]
| align="center"|[[1605]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George III of Imereti by Teramo Castelli.gif|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი III (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი III''']] 
| align="center"|[[1605]]
| align="center"|[[1639]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Imerati-Aleksandri III.gif|100 px|center]]
| align="center"|[[ალექსანდრე III (იმერეთის მეფე)|'''ალექსანდრე III''']] 
| align="center"|[[1639]]
| align="center"|[[1660]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ IV (იმერეთის მეფე)|'''ბაგრატ IV''']] 
| align="center"|[[1660]]
| align="center"|[[1661]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Darejan, Queen of Imereti 01.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[დარეჯანი (იმერეთის დედოფალი)|დარეჯანი]] 
| align="center"|[[1661]]
| align="center"|[[1661]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის დედოფალი]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Archil of Imereti (Bagrationi dynasty).jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[არჩილ II]]'''
| align="center"|[[1661]]
| align="center"|[[1663]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''დემეტრე გურიელი'''
| align="center"|[[1663]]
| align="center"|[[1663]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ IV (იმერეთის მეფე)|'''ბაგრატ IV''']] (ხელახლა) 
| align="center"|[[1663]]
| align="center"|[[1668]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Darejan, Queen of Imereti 01.jpg|100 px|center]]
| align="center"|[[დარეჯანი (იმერეთის დედოფალი)|დარეჯანი]] (ხელახლა)
| align="center"|[[1668]]
| align="center"|[[1668]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის დედოფალი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''დემეტრე გურიელი''' 
| align="center"|[[1668]]
| align="center"|[[1669]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ IV (იმერეთის მეფე)|'''ბაგრატ IV''']] (ხელახლა) 
| align="center"|[[1669]]
| align="center"|[[1678]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Archil of Imereti (Bagrationi dynasty).jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[არჩილ II]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1678]]
| align="center"|[[1679]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბაგრატ IV (იმერეთის მეფე)|'''ბაგრატ IV''']] (ხელახლა) 
| align="center"|[[1679]]
| align="center"|[[1681]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[გიორგი IV გურიელი]]'''
| align="center"|[[1681]]
| align="center"|[[1683]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ალექსანდრე IV]]''' 
| align="center"|[[1683]]
| align="center"|[[1695]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Archil of Imereti (Bagrationi dynasty).jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[არჩილ II]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1695]]
| align="center"|[[1696]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[გიორგი IV გოჩია]]'''
| align="center"|[[1696]]
| align="center"|[[1698]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Archil of Imereti (Bagrationi dynasty).jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[არჩილ II]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1698]]
| align="center"|[[1698]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[სიმონი (იმერეთის მეფე)|'''სიმონი''']] 
| align="center"|[[1698]]
| align="center"|[[1701]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Prince_Mamia_II_Gurieli.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[მამია III გურიელი]]''' 
| align="center"|[[1701]]
| align="center"|[[1702]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"|
| align="center"|[[გიორგი-მალაქია აბაშიძე|გიორგი V (გიორგი-მალაქია აბაშიძე)]] 
| align="center"|[[1702]]
| align="center"|[[1703]]
| align="center"|[[იმერეთი|იმერეთის]] ფაქტობრივი მმართველი
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George VII of Imereti.JPG|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VI (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი VI''']] 
| align="center"|[[1703]]
| align="center"|[[1711]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Prince_Mamia_II_Gurieli.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[მამია III გურიელი]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[ოქტომბერი]], [[1711]]
| align="center"|[[ივნისი]], [[1712]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George VII of Imereti.JPG|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VI (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი VI''']] (ხელახლა)
| align="center"|[[ივნისი]], [[1712]]
| align="center"|[[1713]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Prince_Mamia_II_Gurieli.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[მამია III გურიელი]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1713]]
| align="center"|[[1714]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George VII of Imereti.JPG|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VI (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი VI''']] (ხელახლა) 
| align="center"|[[1714]]
| align="center"|[[1716]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[გიორგი V გურიელი]]'''
| align="center"|[[1716]]
| align="center"|[[1716]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:George VII of Imereti.JPG|100 px|center]]
| align="center"|[[გიორგი VI (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი VI]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1716]]
| align="center"|[[1720]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ალექსანდრე V]]''' 
| align="center"|[[1720]]
| align="center"|[[1741]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[გიორგი VII (იმერეთის მეფე)|'''გიორგი VII''']] 
| align="center"|[[1741]]
| align="center"|[[1741]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ალექსანდრე V]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1741]]
| align="center"|[[1746]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[მამუკა]]''' 
| align="center"|[[1746]]
| align="center"|[[1749]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ალექსანდრე V]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1749]]
| align="center"|[[1752]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Solomon I of Imereti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[სოლომონ I]]''' 
| align="center"|[[1752]]
| align="center"|[[1766]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[თეიმურაზი (იმერეთის მეფე)|'''თეიმურაზ I''']] 
| align="center"|[[1766]]
| align="center"|[[1768]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Solomon I of Imereti.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[სოლომონ I]]''' (ხელახლა) 
| align="center"|[[1768]]
| align="center"|[[23 აპრილი]], [[1784]]
| align="center"| [[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[დავით II (იმერეთის მეფე)|'''დავით II''']] 
| align="center"|[[23 აპრილი]], [[1784]]
| align="center"|[[1789]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:King Solomon II of Imereti Georgia.jpg|100 px|center]]
| align="center"|'''[[სოლომონ II]]''' 
| align="center"|[[1789]]
| align="center"|[[1810]]
| align="center"|[[იმერეთის სამეფო|იმერეთის მეფე]]
|-----
| colspan="5" |<small> [[1810|1810 წელს]] [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიამ]] დაიპყრო [[იმერეთის სამეფო]].
|-----
|}

=== [[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგები]] ([[1268]]-[[1790]] [[წელი|წლებში]])===
[[ფაილი:Meskheti Map - მესხეთის რუკა - სამცხე-საათაბაგო.jpg|thumb|right|200px|[[მესხეთი|მესხეთის]] [[რუკა]] – [[სამცხე-საათაბაგო]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| ტიტული
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[ჯაყელები]]'''</center>
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[სარგის I]]''' 
| align="center"|[[1268]]
| align="center"|[[1279]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ბექა I]]''' 
| align="center"|[[1285]]
| align="center"|[[1306]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[სარგის II]]''' 
| align="center"|[[1306]]
| align="center"|[[1334]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ყვარყვარე I]]''' 
| align="center"|[[1334]]
| align="center"|[[1361]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[შალვა]]'''
| align="center"|[[1372]]
| align="center"|[[1389]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[აღბუღა I]]''' 
| align="center"|[[1389]]
| align="center"|[[1395]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ივანე II]]'''
| align="center"|[[1391]]
| align="center"|[[1444]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[აღბუღა II]]'''
| align="center"|[[1444]]
| align="center"|[[1451]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ყვარყვარე II]]''' 
| align="center"|[[1451]]
| align="center"|[[1498]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ქაიხოსრო I]]''' 
| align="center"|[[1498]]
| align="center"|[[1500]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[მზეჭაბუკი]]''' 
| align="center"|[[1500]]
| align="center"|[[1515]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[მანუჩარ I]]'''
| align="center"|[[1515]]
| align="center"|[[1518]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ყვარყვარე III]]''' 
| align="center"|[[1518]]
| align="center"|[[1535]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ქაიხოსრო II]]'''
| align="center"|[[1535]]
| align="center"|[[1573]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|[[ფაილი:Qvarqvare, Prince of Samtskhe (Schweigger, 1639).JPG|100 px|center]]
| align="center"|'''[[ყვარყვარე IV]]'''
| align="center"|[[1573]]
| align="center"|[[1581]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[მანუჩარ II]]'''
| align="center"|[[1581]]
| align="center"|[[1607]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[მანუჩარ III]]'''
| align="center"|[[1607]]
| align="center"|[[1628]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| colspan="5" |<small> ''[[1628|1628 წელს]] [[ოსმალეთის იმპერია|ოსმალეთმა]] საბოლოოდ შეიერთა [[სამცხე-საათაბაგო]] და იმპერიის რიგით საფაშოდ აქცია. [[1795|1795 წლამდე]] მას გამაჰმადიანებული [[ჯაყელები|ჯაყელი ფაშები]] განაგებდნენ.''
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[მაჰმადიანი|გამაჰმადიანებული]] [[ჯაყელები|ჯაყელი ფაშები]]'''</center>
|-----
| align="center"|
| align="center"|[[ბექა III|'''საფარ-ფაშა''']] (ბექა)
| align="center"|[[1628]]
| align="center"|[[1635]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[იუსუფ-ფაშა I]]'''
| align="center"|[[1635]]
| align="center"|[[1647]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[როსტომ-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1647]]
| align="center"|[[1659]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ასლან-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1659]]
| align="center"|[[1680]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[იუსუფ-ფაშა II]]'''
| align="center"|[[1680]]
| align="center"|[[1690]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[სალიმ-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1690]]
| align="center"|[[1701]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ისაყ-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1701]]
| align="center"|[[1741]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[იუსუფ-ფაშა III]]'''
| align="center"|[[1741]]
| align="center"|[[1747]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ჰაჯი აჰმედ-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1747]]
| align="center"|[[1758]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[ჰასან-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1758]]<br />[[1761]]
| align="center"|[[1759]]<br />[[1767]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[იბრაჰიმ-ფაშა]]''' 
| align="center"|[[1759]]
| align="center"|[[1761]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| align="center"|
| align="center"|'''[[საულეიმან-ფაშა]]'''
| align="center"|[[1767]]
| align="center"|[[1795]]
| align="center"|[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხის ათაბაგი]]
|-----
| colspan="5" |<small> ''[[სამცხე-საათაბაგო|სამცხე-საათაბაგოს]] ტერიტორია ნაწილობრივ [[1828|1828 წელს]] დაუბრუნდა საქართველოს და შევიდა [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] შემადგენლობაში.''
|-----
|}

===[[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ–გუბერნატორები===

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
! colspan="10" bgcolor="silver" | [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] პირველი სამეფისნაცვლო [[კავკასია|კავკასიაში]] 
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[5 მაისი]], [[1785]] — [[31 დეკემბერი]], [[1796]]'''</center>
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Potemkin paolo.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[პავლე პოტიომკინი|'''პავლე სერგეის ძე პოტიომკინი''']]
| align="center"| [[1785]]
| align="center"| [[1787]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ-გუბერნატორი 
|-----
| align="center"| [[ფაილი:BildTekeli.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''პეტრე აბრამის ძე ტეკელი'''
| align="center"| [[1787]]
| align="center"| [[1789]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Soltikoff.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ივანე პეტრეს ძე სალტიკოვი'''
| align="center"| [[1789]] 
| align="center"| [[1790]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''ანტონ ბოგდანის ძე დე ბალმენი'''
| align="center"| [[1790]]
| align="center"| [[1790]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Gudivich Ivan Vas.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ივანე ვასილის ძე გუდოვიჩი'''
| align="center"| [[1790]] 
| align="center"| [[1796]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Joseph Maria Grassi 006.JPG|100 px|center|]]
| align="center"| '''ვალერიან ალექსანდრეს ძე ზუბოვი'''
| align="center"| [[1796]]
| align="center"| [[1796]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლოს გენერალ-გუბერნატორი
|-----
|colspan="5" |<small> ''[[1796|1796 წლის]] [[31 დეკემბერი|31 დეკემბერს]] [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლო გაუქმდა. 
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Gudivich Ivan Vas.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ივანე ვასილის ძე გუდოვიჩი'''
| align="center"| [[1796]] 
| align="center"| [[1798]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Portrait of Count Hercule Ivanowitch Morkoff.jpg|100px|center|]]
| align="center"| '''ირაკლი ივანეს ძე მარკოვი'''
| align="center"| [[1798]] 
| align="center"| [[1799]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"|
| align="center"| '''დიმიტრი ივანეს ძე კისილოვი'''
| align="center"| [[1799]]
| align="center"| [[1799]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Karl von Knorring 1865.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[კარლ კნორინგი|'''კარლ ფიოდორის ძე კნორინგი''']]
| align="center"| [[1799]] 
| align="center"| [[1801]]
| align="center"| [[კავკასია|კავკასიის]] გენერალ-გუბერნატორი
|}

===[[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] მთავარსარდლები [[კავკასია|კავკასიაში]]===
{{მთავარი|საქართველოს სამეფო სახლის მეთაურები 1801 წლის შემდეგ}}
[[Image:Coat of Arms of Tiflis governorate (Russian empire).png|thumb|right|200px|[[თბილისის გუბერნია|თბილისის გუბერნიის]] [[გერბი]]]]
[[Image:Kutaisi Ggubernia Logo.jpg|thumb|right|200px|[[ქუთაისის გუბერნია|ქუთაისის გუბერნიის]] [[გერბი]]]]
{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
! colspan="10" bgcolor="silver" | [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] მთავარსარდლები [[კავკასია|კავკასიაში]] 
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[12 სექტემბერი]], [[1801]] – [[27 დეკემბერი]], [[1844]]'''</center>
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Karl von Knorring 1865.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[კარლ კნორინგი|'''კარლ ფიოდორის ძე კნორინგი''']] 
| align="center"| [[12 სექტემბერი]], [[1801]] 
| align="center"| [[8 აპრილი]], [[1802]]
| align="center"| [[საქართველო|საქართველოს]] მთავარსარდალი სამოქალაქო საქმეთა მთავარმართებელი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Karl von Knorring 1865.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[კარლ კნორინგი|'''კარლ ფიოდორის ძე კნორინგი''']] 
| align="center"| [[8 აპრილი]], [[1802]] 
| align="center"| [[11 სექტემბერი]], [[1802]]
| align="center"| [[საქართველოს გუბერნია|საქართველოს გუბერნიის]] მთავარსარდალი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Tsitsianov new.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[პავლე ციციანოვი|'''პავლე დიმიტრის ძე ციციანოვი''']] 
| align="center"| [[11 სექტემბერი]], [[1802]]
| align="center"| [[8 თებერვალი]], [[1806]]
| align="center"| [[საქართველო|საქართველოს]] მთავარსარდალი და [[ასტრახანი|ასტრახანის]] გენერალ-გუბერნატორი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Гудович.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ივან გუდოვიჩი|'''ივან ვასილის ძე გუდოვიჩი''']]  
| align="center"| [[8 თებერვალი]], [[1806]] 
| align="center"| [[5 მარტი]], [[1809]]
| align="center"| [[საქართველო|საქართველოს]] მთავარსარდალი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Tormasov.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ალექსანდრ ტორმასოვი|'''ალექსანდრ პეტრეს ძე ტორმასოვი''']] 
| align="center"| [[5 მარტი]], [[1809]] 
| align="center"| [[6 ივლისი]], [[1811]]
| align="center"| [[საქართველო|საქართველოს]] და სრულიად [[კავკასია|კავკასიის]] მთავარსარდალი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:PhilippoPaulucci.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ფილიპ პაულუჩი|'''ფილიპ ოსიპეს ძე პაულიჩი''']] 
| align="center"| [[6 ივლისი]], [[1811]]
| align="center"| [[16 თებერვალი]], [[1812]]
| align="center"| [[საქართველო|საქართველოს]] მთავარსარდალი და [[ასტრახანი]]ს გენერალ–გუბერნატორი 
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Nikolay Fedorovich Rtishev.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ნიკოლაი რტიშჩევი|'''ნიკოლაი ფიოდორის ძე რტიშჩევი''']]
| align="center"| [[16 თებერვალი]], [[1812]] 
| align="center"| [[9 აპრილი]], [[1816]]
| align="center"| [[საქართველო|საქართველოს]] მთავარსარდალი და სამოქალაქო საქმეთა [[მთავარმმართველი]]  
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Alexei-jermolov.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ალექსი ერმოლოვი|'''ალექსი პეტრეს ძე ერმოლოვი''']] 
| align="center"| [[9 აპრილი]], [[1816]]
| align="center"| [[27 მარტი]], [[1827]]
| align="center"| [[ცალკეული]] ქართული კორპუსის მეთაური და სამოქალაქო საქმეთა მმართველი [[კავკასია]]სა და [[ასტრახანი]]ს გუბერნიაში
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Иван Федорович Паскевич.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ივანე პასკევიჩი|'''ივანე ფიოდორის ძე პასკევიჩი''']] 
| align="center"| [[28 მარტი]], [[1827]]
| align="center"| [[13 სექტემბერი]], [[1831]]
| align="center"| [[ცალკეული]] კავკასიური კორპუსის მეთაური და კავკასიის რეგიონის მმართველი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Rozen 2 Grigory Vladimirovich.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[გრიგოლ როზენი|'''გრიგოლ ვლადიმერის ძე როზენი''']] 
| align="center"| [[13 სექტემბერი]], [[1831]]
| align="center"| [[30 ნოემბერი]], [[1837]]
| align="center"| [[ცალკეული]] კავკასიური კორპუსის მეთაური, [[საქართველო|საქართველოს]] სამოქალაქო და საზღვრის საქმეთა [[მთავარმმართველი]]  
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Golovin Yevgeny Alexandrovich.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ევგენი გოლოვინი|'''ევგენი ალექსანდრეს ძე გოლოვინი''']] 
| align="center"| [[30 ნოემბერი]], [[1837]]
| align="center"| [[25 ოქტომბერი]], [[1842]]
| align="center"| [[ცალკეული]] კავკასიური კორპუსის მეთაური, [[საქართველო|საქართველოს]] სამოქალაქო და საზღვრის საქმეთა [[მთავარმმართველი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Aleksander Neidgardt 1.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[ალექსანდრ ნეიდგარდტი|'''ალექსანდრ ივანეს ძე ნეიდგარდტი''']] 
| align="center"| [[25 ოქტომბერი]], [[1842]] 
| align="center"| [[27 დეკემბერი]], [[1844]]
| align="center"| [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] მხარის მთავარსარდალი და [[ცალკეული]] კავკასიური კორპუსის მეთაური
|-----
! colspan="10" bgcolor="silver" | [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] მეორე სამეფისნაცვლო [[კავკასია|კავკასიაში]] 
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კავკასია|კავკასიის]] [[მეფისნაცვალი|მეფისნაცვლები]]'''</center>
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Dawe, Mikhail Vorontsov.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[მიხეილ ვორონცოვი|'''მიხეილ სიმონის ძე ვორონცოვი''']] 
| align="center"| [[27 დეკემბერი]], [[1844]] 
| align="center"| [[1 მარტი]], [[1854]]
| align="center"| [[მეფისნაცვალი]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"| [[ფაილი:readna.jpeg|100px|center|]]
| align="center"| ნიკოლოზ ანდრეის ძე რეადი 
| align="center"| [[1 მარტი]], [[1854]]
| align="center"| [[29 ნოემბერი]], [[1854]]
| align="center"| მეფისნაცვლის მოვალეობის შემსრულებელი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Muraviev Nikolay Nikolaevich.jpg|100px|center|]]
| align="center"| '''ნიკოლოზ ნიკოლოზის ძე მურავიოვ–კარსკი'''
| align="center"| [[29 ნოემბერი]], [[1854]] 
| align="center"| [[22 ივლისი]], [[1856]]
| align="center"| [[მეფისნაცვალი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:AleksandrBaryatinsky 1870.jpg|100px|center|]]
| align="center"| '''ალექსანდრე ივანეს ძე ბარიატინსკი'''
| align="center"| [[22 ივლისი]], [[1856]]
| align="center"| [[6 დეკემბერი]], [[1862]]
| align="center"| [[მეფისნაცვალი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Grand Duke Michael Nicolaevich of Russia photo.jpg|100px|center|]]
| align="center"| '''[[დიდი მთავარი]]''' [[მიხეილ რომანოვი|'''მიხეილ ნიკოლოზის ძე რომანოვ უფროსი''']] 
| align="center"| [[6 დეკემბერი]], [[1862]] 
| align="center"| [[23 ივლისი]], [[1881]]
| align="center"| [[მეფისნაცვალი]]
|-----
| colspan="5" |<small> [[1881]] [[წელი|წლის]] [[22 ნოემბერი|22 ნოემბერს]] [[კავკასია|კავკასიის]] სამეფისნაცვლო გაუქმდა de facto.
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კავკასია|კავკასიის]] ადმინისტრაციის [[მთავარმართებელი|მთავარმართებლები]] ([[22 ნოემბერი]], [[1882]] – [[26 თებერვალი]], [[1905]])'''</center>
|-----
| align="center"| [[ფაილი:dondukovkorsakovam.jpeg|100px|center|]]
| align="center"| [[ალექსანდრე დონდუკოვ-კორსაკოვი|'''ალექსანდრე მიხეილის ძე დონდუკოვ-კორსაკოვი''']]  
| align="center"| [[1 იანვარი]], [[1882]] 
| align="center"| [[3 ივნისი]], [[1890]]
| align="center"| მთავარმართებელი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:S. A. Sheremetev1.jpg|100px|center|]]
| align="center"| [[სერგეი შერემეტიევი|'''სერგეი ალექსანდრეს ძე შერემეტიევი''']] 
| align="center"| [[3 ივნისი]], [[1890]] 
| align="center"| [[6 დეკემბერი]], [[1896]]
| align="center"| მთავარმართებელი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:GolitsynGS.jpg|100px|center|]]
| align="center"| '''[[გრიგოლ გოლიცინი|გრიგოლ სერგეის ძე გოლიცინი]]''' 
| align="center"| [[12 დეკემბერი]], [[1896]] 
| align="center"| [[1 იანვარი]], [[1905]]
| align="center"| მთავარმართებელი
|-----
| colspan="5" |<small> [[1905]] [[წელი|წლის]] [[26 თებერვალი|26 თებერვალს]] [[კავკასია|კავკასიის]] ადმინისტრაცია შეიცვალა სამეფისნაცვლოთი.
|-----
! colspan="10" bgcolor="silver" | [[რუსეთის იმპერია|რუსეთის იმპერიის]] მესამე სამეფისნაცვლო [[კავკასია|კავკასიაში]] 
|-----
| colspan="5" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[კავკასია|კავკასიის]] [[მეფისნაცვალი|მეფისნაცვლები]] ([[26 თებერვალი]], [[1905]] – [[9 მარტი]], [[1917]])'''</center>
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Illarion I. Vorontsov-Dashkov.jpeg|100px|center|]]
| align="center"| '''[[გრაფი]]''' '''ილარიონ ივანეს ძე ვორონცოვ-დაშკოვი'''
| align="center"| [[26 თებერვალი]], [[1905]] 
| align="center"| [[23 აგვისტო]], [[1915]]
| align="center"| [[მეფისნაცვალი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Николай Николаевич Младший, до 1914.jpg|100px|center|]]
| align="center"| '''[[დიდი მთავარი]]''' '''ნიკოლოზ ნიკოლოზის ძე რომანოვ უმცროსი''' 
| align="center"| [[23 აგვისტო]], [[1915]] 
| align="center"| [[9 მარტი]], [[1917]]
| align="center"| [[მეფისნაცვალი]]
|-----
|colspan="5" |<small> [[1917]] [[წელი|წლის]] [[9 მარტი|9 მარტს]], [[კავკასია|კავკასიაში]] ჩამოყალიბდა [[ამიერკავკასიის განსაკუთრებული კომიტეტი]].
|}

===[[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] ლიდერები===
[[ფაილი:Flag of the Transcaucasian Federation.svg|thumb|right|200px|[[ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის]] [[დროშა]]]]
{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Evgeni Gegechkori.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ევგენი გეგეჭკორი]]''' 
| align="center"| [[28 ნოემბერი]], [[1917]] 
| align="center"| [[9 აპრილი]], [[1918]]
| align="center"| [[ამიერკავკასიის კომისარიატი|ამიერკავკასიის კომისარიატის]] პირველი თავმჯდომარე
|-----
| colspan="5" |<small> თანამდებობა გაუქმდა.
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Nikolay Chkheidze.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ნიკოლოზ ჩხეიძე]]''' 
| align="center"| [[23 თებერვალი]], [[1918]] 
| align="center"| [[26 მაისი]], [[1918]]
| align="center"| [[ამიერკავკასიის სეიმი|ამიერკავკასიის სეიმის]] პირველი თავმჯდომარე
|-----
| colspan="5" |<small> თანამდებობა გაუქმდა.
|-----
| align="center"| [[ფაილი:AkakiChkhenkeli.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[აკაკი ჩხენკელი]]'''
| align="center"| [[26 აპრილი]], [[1918]] 
| align="center"| [[26 მაისი]], [[1918]]
| align="center"| [[ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის]] მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე
|-----
| colspan="5" |<small> თანამდებობა გაუქმდა.
|-----
|}

===[[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] მთავრობის თავმჯდომარეები===
[[ფაილი:Coat of arms of the Democratic Republic of Georgia.svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] [[გერბი]]]]
[[ფაილი:Flag of Georgia (1918–1921).svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] [[დროშა]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Noeramishvilipic.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ნოე რამიშვილი]]'''
| align="center"| [[26 მაისი]], [[1918]] 
| align="center"| [[24 ივნისი]], [[1918]]
| align="center"| [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] მთავრობის 1-ლი თავმჯდომარე.<br />[[1918|1918 წლის]] [[26 მაისი|26 მაისს]], 17:10 საათზე შეიქმნა საქართველოს პირველი დემოკრატიული რესპუბლიკა.
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Noe Schordania.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ნოე ჟორდანია]]'''
| align="center"| [[24 ივნისი]], [[1918]] 
| align="center"| [[11 იანვარი]], [[1953]]
| align="center"| [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] [[მთავრობა|მთავრობის]] მე-2 თავმჯდომარე.<br /><small>[[1921|1921 წლის]] [[25 თებერვალი|25 თებერვალს]] [[თბილისი|თბილისში]] შემოიჭრა მე-11 [[წითელი არმია|წითელი არმიის]] ნაწილები. ერთი დღით ადრე [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] [[მთავრობა|მთავრობამ]] ქართული არმიის ერთეულებთან ერთად დატოვა [[თბილისი]]. მე-11 [[წითელი არმია|წითელი არმიის]] ნაწილებმა გასაბჭოებულ ქართულ არმიასთან ერთად გაათავისუფლა თურქეთის არმიის მიერ დაპყრობილი [[ბათუმი]]. [[1921|1921 წლის]] [[25 თებერვალი|25 თებერვლიდან]] [[მთავრობა]] [[ემიგრაცია|ემიგრირებულია]] [[საფრანგეთი|საფრანგეთში]].<small> 
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Evgeni Gegechkori.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ევგენი გეგეჭკორი]]'''
| align="center"| [[11 იანვარი]], [[1953]] 
| align="center"| [[5 ივნისი]], [[1954]]
| align="center"| [[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] მთავრობის მე-3 თავმჯდომარე [[ემიგრაცია|ემიგრაციაში]]
|-----
|}

===[[ამიერკავკასიის სფსრ]] სამხარეო კომიტეტის პასუხისმგებელი მდივანი – პასუხისმგებელი პირველი მდივანი – პირველი მდივნები===
[[ფაილი:Emblem of the Transcaucasian SFSR (1922-1923).svg|thumb|right|200px|[[ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკის]] [[გერბი]] [[1922]]-[[1923]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Emblem of the Transcaucasian SFSR (1924-1930).svg|thumb|right|200px|[[ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკის]] [[გერბი]] [[1924]]-[[1930]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Emblem of the Transcaucasian SFSR (1930-1936).svg|thumb|right|200px|[[ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკის]] [[გერბი]] [[1930]]-[[1936]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Flag of Transcaucasian SFSR.svg|thumb|right|200px|[[ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკა|ამიერკავკასიის სოციალისტური ფედერაციული საბჭოთა რესპუბლიკის]] [[დროშა]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Mamia_Orakhelashvili.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[მამია ორახელაშვილი|'''ივანე (მამია) დიმიტრის ძე ორახელაშვილი''']]
| align="center"| [[23 თებერვალი]], [[1922]] 
| align="center"| [[3 ნოემბერი]], [[1922]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პასუხისმგებელი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Alexander Myasnikyan (2).jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ალექსანდრე თედორეს ძე მიასნიკოვი (მიასნიკიანი)'''
| align="center"| [[3 ნოემბერი]], [[1922]]
| align="center"| [[11 დეკემბერი]], [[1924]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პასუხისმგებელი პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Grigol_Ordzhonikidze_at_the_10th_Party_Congress_(3).jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[სერგო ორჯონიკიძე|'''გრიგოლ (სერგო) კონსტანტინეს ძე ორჯონიკიძე''']]
| align="center"| [[11 დეკემბერი]], [[1924]]
| align="center"| [[8 დეკემბერი]], [[1926]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Mamia_Orakhelashvili.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[მამია ორახელაშვილი|'''ივანე (მამია) დიმიტრის ძე ორახელაშვილი''']]
| align="center"| [[8 დეკემბერი]], [[1926]]
| align="center"| [[27 ნოემბერი]], [[1929]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Krinicki.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ალექსანდრე ივანეს ძე კრინიცკი'''
| align="center"| [[27 ნოემბერი]], [[1929]] 
| align="center"| [[8 მაისი]], [[1930]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''ბესარიონ ბესარიონის ძე ლომინაძე'''
| align="center"| [[8 მაისი]], [[1930]] 
| align="center"| [[19 ნოემბერი]], [[1930]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:L I Lavrentiev Kartvelishvili.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ლავრენტი იოსების ძე ქართველიშვილი'''
| align="center"| [[19 ნოემბერი]], [[1930]] 
| align="center"| [[9 ნოემბერი]], [[1931]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Mamia_Orakhelashvili.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[მამია ორახელაშვილი|'''ივანე (მამია) დიმიტრის ძე ორახელაშვილი''']]
| align="center"| [[9 ნოემბერი]], [[1931]] 
| align="center"| [[17 ოქტომბერი]], [[1932]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Makharadze, Mir-Jafar Bagirov, Beria.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ლავრენტი ბერია|'''ლავრენტი პავლეს ძე ბერია''']]
| align="center"| [[17 ოქტომბერი]], [[1932]] 
| align="center"| [[23 აპრილი]], [[1937]]
| align="center"| ამიერკავკასიის სამხარეო კომიტეტის პირველი მდივანი
|-----
| colspan="5" |<small> [[1936|1936 წლის]] [[5 დეკემბერი|5 დეკემბერს]] [[ამიერკავკასიის საბჭოთა ფედერაციული სოციალისტური რესპუბლიკა]] ლიკვიდირებულია. [[საქართველოს სსრ]], [[აზერბაიჯანის სსრ]] და [[სომხეთის სსრ]] დამოუკიდებლად შევიდნენ [[სსრკ]]-ის შემადგენლობაში.
|-----
| colspan="5" |<small> [[1937|1937 წლის]] [[23 აპრილი|23 აპრილს]] თანამდებობა გაუქმდა.
|-----
|}

===[[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პასუხისმგებელი მდივნები — პირველი მდივნები===
[[ფაილი:Emblem of the Georgian SSR (1937-1981).svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] [[გერბი]] [[1922]]-[[1978]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Emblem of the Georgian SSR.svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] [[გერბი]] [[1978]]-[[1990]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Flag of the Georgian Soviet Socialist Republic (1921–1922).svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] [[დროშა]] [[1921]]-[[1922]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Flag of the Georgian Soviet Socialist Republic (1922–1937).svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] [[დროშა]] [[1922]]-[[1937]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Flag of the Georgian Soviet Socialist Republic (1937–1951).svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] [[დროშა]] [[1937]]-[[1951]] [[წელი|წლებში]].]]
[[ფაილი:Flag of Georgian SSR.svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა|საქართველოს საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკის]] [[დროშა]] [[1951]]-[[1990]] [[წელი|წლებში]].]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Филипп Махарадзе.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ფილიპე მახარაძე|'''ფილიპე იესეს ძე მახარაძე''']]
| align="center"| [[თებერვალი]], [[1921]] 
| align="center"| [[1922]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პასუხისმგებელი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''მიხეილ სტეფანეს ძე ოკუჯავა'''
| align="center"| [[აპრილი]], [[1922]] 
| align="center"| [[ოქტომბერი]], [[1922]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პასუხისმგებელი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''ბესარიონ ბესარიონის ძე ლომინაძე'''
| align="center"| [[ოქტომბერი]], [[1922]] 
| align="center"| [[1924]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პასუხისმგებელი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''მიხეილ ივანეს ძე კახიანი'''
| align="center"| [[1924]] 
| align="center"| [[20 ნოემბერი]], [[1927]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პასუხისმგებელი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''მიხეილ ივანეს ძე კახიანი'''
| align="center"| [[20 ნოემბერი]], [[1927]] 
| align="center"| [[6 მაისი]], [[1930]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''ლევან დავითის ძე ღოღობერიძე'''
| align="center"| [[6 მაისი]], [[1930]] 
| align="center"| [[20 ნოემბერი]], [[1930]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''სამსონ ანდრიას ძე მამულია'''
| align="center"| [[20 ნოემბერი]], [[1930]] 
| align="center"| [[12 სექტემბერი]], [[1931]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:L I Lavrentiev Kartvelishvili.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''ლავრენტი იოსების ძე ქართველიშვილი'''
| align="center"| [[12 სექტემბერი]], [[1931]] 
| align="center"| [[14 ნოემბერი]], [[1931]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Секретарь ЦК Грузинской компартии Лаврентий Берия.jpg|100 px|center|]] 
| align="center"| [[ლავრენტი ბერია|'''ლავრენტი პავლეს ძე ბერია''']]
| align="center"| [[14 ნოემბერი]], [[1931]] 
| align="center"| [[31 აგვისტო]], [[1938]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| [[კანდიდ ჩარკვიანი|'''კანდიდ ნესტორის ძე ჩარკვიანი''']]
| align="center"| [[31 აგვისტო]], [[1938]] 
| align="center"| [[2 აპრილი]], [[1952]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| [[აკაკი მგელაძე|'''აკაკი ივანეს ძე მგელაძე''']]
| align="center"| [[2 აპრილი]], [[1952]] 
| align="center"| [[14 აპრილი]], [[1953]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''ალექსანდრე იორდანეს ძე მირცხულავა'''
| align="center"| [[14 აპრილი]], [[1953]] 
| align="center"| [[20 დეკემბერი]], [[1953]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:ვასილ მჟავანაძე.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ვასილ მჟავანაძე|'''ვასილ პავლეს ძე მჟავანაძე''']]
| align="center"| [[20 დეკემბერი]], [[1953]] 
| align="center"| [[29 სექტემბერი]], [[1972]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Ceausescu in Tbilisi. 1976 (1).jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ედუარდ შევარდნაძე|'''ედუარდ ამბროსის ძე შევარდნაძე''']]
| align="center"| [[29 სექტემბერი]], [[1972]] 
| align="center"| [[6 ივლისი]], [[1985]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| [[ჯუმბერ პატიაშვილი|'''ჯუმბერ ილიას ძე პატიაშვილი''']]
| align="center"| [[6 ივლისი]], [[1985]] 
| align="center"| [[14 აპრილი]], [[1989]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''გივი გრიგოლის ძე გუმბარიძე'''
| align="center"| [[14 აპრილი]], [[1989]] 
| align="center"| [[17 ნოემბერი]], [[1989]]
| align="center"| [[საქართველოს კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტი|საქართველოს კომუნისტური პარტიის (ბოლშევიკების) ცენტრალური კომიტეტის]] პირველი [[მდივანი]]
|-----
| align="center"| 
| align="center"| '''გივი გრიგოლის ძე გუმბარიძე'''
| align="center"| [[17 ნოემბერი]], [[1989]] 
| align="center"| [[14 ნოემბერი]], [[1990]]
| align="center"| [[საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭო|საქართველოს სსრ უმაღლესი საბჭოს]] პრეზიდიუმის თავმჯდომარე 
|-----
| align="center"| [[ფაილი:Zviad Gamsakhurdia and Merab Kostava, Tbilisi, 1988.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ზვიად გამსახურდია|'''ზვიად კონსტანტინეს ძე გამსახურდია''']]
| align="center"| [[14 ნოემბერი]], [[1990]] 
| align="center"| [[14 აპრილი]], [[1991]]
| align="center"| [[საქართველოს რესპუბლიკა|საქართველოს რესპუბლიკის]] უმაღლესი საბჭოს თავმჯდომარე
|-----
| colspan="5" |<small> [[1990|1990 წლის]] [[14 ნოემბერი|14 ნოემბერს]] [[საქართველოს სსრ]] — [[საქართველოს რესპუბლიკა|საქართველოს რესპუბლიკად]] გამოცხადდა.
|-----
|}

===[[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს პრეზიდენტები]]===
[[ფაილი:Coat of arms of the Democratic Republic of Georgia.svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა|საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის]] [[გერბი]]]]
[[ფაილი:Flag of Georgia (1990–2004).svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს რესპუბლიკა|საქართველოს რესპუბლიკის]] [[1990]]-[[2004]] [[წელი|წლების]] [[დროშა]]]]
[[ფაილი:Greater coat of arms of Georgia.svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს გერბი]]]]
[[ფაილი:Flag_of_Georgia.svg|thumb|right|200px|[[საქართველოს დროშა]]]]

{| class="wikitable" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
{| class="wikitable plainrowheaders" border="10" cellpadding="10" cellspacing="10"
|-----
!width = "2%" style=background:#aadead;| №
!width = "8%" style=background:#aadead;| [[პორტრეტი]]
!width = "12%" style=background:#ababab;| სახელი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასაწყისი
!width = "12%" style=background:#efdead;| მმართველობის დასასრული
!width = "42%" style=background:#dfdead;| თანამდებობა
|-----
| align="center"|'''1'''
| align="center"| [[ფაილი:Zviad Gamsakhurdia, Tbilisi, 1988.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ზვიად გამსახურდია]]'''
| align="center"| [[14 აპრილი]], [[1991]]
| align="center"| [[6 იანვარი]], [[1992]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს რესპუბლიკის პრეზიდენტი]]
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[საქართველოს სამოქალაქო ომი|სამხედრო გადატრიალება]]'''</center>
|-----
|-style="background:#AABBCC;"
| align="center"|
| align="center"| [[ფაილი:იოსელიანი და კიტოვანი.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ჯაბა იოსელიანი]]'''<br />'''[[თენგიზ კიტოვანი]] 
| align="center"| [[6 იანვარი]], [[1992]]
| align="center"| [[10 მარტი]], [[1992]]
| align="center"| [[საქართველოს რესპუბლიკის სამხედრო საბჭო]]ს თავმჯდომარეები
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"|
| align="center"| [[ფაილი:James Baker in Tbilisi, 1992..jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ედუარდ შევარდნაძე]]
| align="center"| [[10 მარტი]], [[1992]]
| align="center"| [[6 ნოემბერი]], [[1992]]
| align="center"| [[საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო საბჭო|საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო საბჭოს]] თავმჯდომარე
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"|
| align="center"| [[ფაილი:Terry Everett and Eduard Shevardnadze.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ედუარდ შევარდნაძე]]
| align="center"| [[6 ნოემბერი]], [[1992]]
| align="center"| [[25 ნოემბერი]], [[1995]]
| align="center"| [[საქართველოს რესპუბლიკა|საქართველოს რესპუბლიკის]] სახელმწიფო მეთაური
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს რესპუბლიკის პრეზიდენტი]]'''</center>
|-----
| align="center"|'''2'''
| align="center"| [[ფაილი:Eduard shevardnadze.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ედუარდ შევარდნაძე]]'''
| align="center"| [[26 ნოემბერი]], [[1995]] 
| align="center"| [[30 აპრილი]], [[2000]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს რესპუბლიკის პრეზიდენტი]]
|-----
| align="center"|'''—'''
| align="center"| [[ფაილი:Eduard Shevardnadze in Saint Petersburg.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[ედუარდ შევარდნაძე]]'''
| align="center"| [[30 აპრილი]], [[2000]]
| align="center"| [[23 ნოემბერი]], [[2003]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს რესპუბლიკის პრეზიდენტი]] მეორე ვადით
|-----
| colspan="6" align="center" bgcolor=#C0C0C0 | <center>'''[[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს პრეზიდენტები]]'''</center>
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"|
| align="center"| [[ფაილი:Nino Burjanadze (Tbilisi, December 5, 2003).jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ნინო ბურჯანაძე]]
| align="center"| [[23 ნოემბერი]], [[2003]] 
| align="center"| [[25 იანვარი]], [[2004]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს პრეზიდენტის]] მოვალეობის შემსრულებელი
|-----
| align="center"|'''3'''
| align="center"| [[ფაილი:Saakaschwili.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[მიხეილ სააკაშვილი]]'''
| align="center"| [[25 იანვარი]], [[2004]] 
| align="center"| [[25 ნოემბერი]], [[2007]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი]]
|-----
|-style="background:#FFEEDD;"
| align="center"|
| align="center"| [[ფაილი:April 11, 2009. Nino Burjanadze in front of the parliament building (cropped).jpg|100 px|center|]]
| align="center"| [[ნინო ბურჯანაძე]]
| align="center"| [[25 ნოემბერი]], [[2007]] 
| align="center"| [[20 იანვარი]], [[2008]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი|საქართველოს პრეზიდენტის]] მოვალეობის შემსრულებელი
|-----
| align="center"|'''—'''
| align="center"| [[ფაილი:President of Georgia Mikheil Saakashvili in Tbilisi, March 22, 2008.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[მიხეილ სააკაშვილი]]'''
| align="center"| [[20 იანვარი]], [[2008]] 
| align="center"| [[17 ნოემბერი]], [[2013]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი]] მეორე ვადით
|-----
| align="center"|'''4'''
| align="center"| [[ფაილი:Giorgi Margvelashvili, President of Georgia.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[გიორგი მარგველაშვილი]]'''
| align="center"| [[17 ნოემბერი]], [[2013]] 
| align="center"| [[16 დეკემბერი]], [[2018]]
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი]]
|-----
| align="center"|'''5'''
| align="center"| [[ფაილი:Salome Zurabishvili in 2018.jpg|100 px|center|]]
| align="center"| '''[[სალომე ზურაბიშვილი]]'''
| align="center"| [[16 დეკემბერი]], [[2018]] 
| align="center"| დღემდე
| align="center"| [[საქართველოს პრეზიდენტი]]
|}

===საქართველოს მეფეების ფოტო გალერეა===
<center><gallery>
Image:Mirian III fresco.JPG|[[მირიან III]]
Image:St. Archil.JPG|[[არჩილი]]
Image:Bagrat III of Georgia (Gelati mural).jpg|[[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ III]]
Image:Bagrat IV of Georgia (coin).jpg|[[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV]]
Image:King David Aghmashenebeli.jpg|[[დავით აღმაშენებელი]]
Image:Demetre I (Matskhvarishi).jpg|[[დემეტრე I]]
Image:George III of Georgia.jpg|[[გიორგი III (საქართველოს მეფე)|გიორგი III]]
Image:Queen Tamar - Vardzia fresco.jpg|[[თამარ მეფე]]
Image:George IV of Georgia.jpg|[[გიორგი IV ლაშა]]
Image:Demetre II of Georgia (Udabno fresco).jpg|[[დემეტრე II, თავდადებული|დემეტრე II]]
Image:KingLuarsab.jpg|[[ლუარსაბ II]]
Image:Levan I of Kakheti.jpg|[[ლევანი (კახეთის მეფე)|ლევანი]]
Image:Kakheti-Aleksandri II.gif|[[ალექსანდრე II (კახეთის მეფე)|ალექსანდრე II]]
Image:Simon I of Kartli.JPG|[[სიმონ I]]
Image:TeimurazIBagrationi new.jpg|[[თეიმურაზ I]]
Image:Rostom of Kartli.jpg|[[როსტომი (ქართლის მეფე)|როსტომ ხანი]]
Image:Imerati-Aleksandri III.gif|[[ალექსანდრე III]]
Image:George XI of Kartli.png|[[გიორგი XI]] 
Image:Archil of Imereti.JPG|[[არჩილ II]] 
Image:Erekle i.jpg|[[ერეკლე I]]
Image:Vakhtang VI of Kartli (Eastern Georgia).jpg|[[ვახტანგ VI]]
Image:Teimuraz II.JPG|[[თეიმურაზ II]]
Image:Eraclio II re di Georgia ii.jpg|[[ერეკლე II]]
Image:Solomon-I.gif|[[სოლომონ I]]
Image:George XII of Georgia.jpg|[[გიორგი XII]]
Image:David Bagrationi.JPG|[[დავით ბატონიშვილი]]
</gallery></center>

===რესურსები ინტერნეტში===
* [http://www.royalhouse.org.ge/დოკუმენტები/ საქართველოს სამეფო სახლის დოკუმენტები]
* [http://www.royalhouse.org.ge/2010-წლის-განცხადება/ საქართველოს სამეფო სახლის კანცელარიის 2010 წლის განცხადება]
* [http://www.royalhouse.org.ge/დოკუმენტი-№2/ საქართველოს სამეფო სახლის დოკუმენტი №2]
* [http://www.royalhouse.org.ge/დოკუმენტი-№3/ საქართველოს სამეფო სახლის დოკუმენტი №3]
* [http://www.royalhouse.org.ge/დოკუმენტი-№4/ საქართველოს სამეფო სახლის დოკუმენტი №4]

==ლიტერატურა==
* {{cite book |last=მარიამ ლორთქიფანიძე, როინ მეტრეველი|first= |year=2007 |title=საქართველოს მეფეები |publisher=ნეკერი |location=[[თბილისი]] |isbn=99928-58-36-2|ref=CITEREFსაქართველოს მეფეები2007}}

===იხილეთ აგრეთვე===
* [[საქართველო]]
* [[საქართველოს ისტორია]]
* [[საქართველოს მონარქების მეუღლეების სია]]

===კომენტარები===
<references group="კ"/>

===სქოლიო===
{{სქოლიო|2}}

{{ერთიანი საქართველოს მეფეები}}
{{იბერიის მეფეები}}
{{კახეთის ქორეპისკოპოსები}}
{{აფხაზეთის მეფეები და მთავრები}}
{{საქართველოს მეფეები (1490-1810)}}
{{სამცხის ათაბაგები}}
{{საქართველოს მმართველები რუსეთის იმპერიაში}}
{{საბჭოთა საქართველოს მმართველები}}

[[კატეგორია:საქართველოს ისტორია]]
[[კატეგორია:მმართველთა სიები]]