Difference between revisions 2303070 and 2426575 on kkwiki

{{Факультет
| атауы             = механика-математика факультеті
| университеті      = [[Қазақ ұлттық университеті]]
| суреті            = [[Сурет:Mehmat.jpg|100px]]
| халықаралық атауы = 
| ұраны             = Математика - ғылымдар патшасы 
| құрылған жылы     = 1934
| деканы            = техника ғылымдарының докторы, доцент Ахмед-Заки Дархан Жұмақанұлы
| орналасқан жері   = ҚазҰУ қалашығы, Алматы қ., Әл-Фараби даңғ., 71
| сайты             = www.kaznu.kz
| e-mail            = 
}}

== Факультет тарихы ==
[[1934 жыл|1934 жыл]]дары]] Қазақстан аумағында [[ҚазҰУ|ҚАЗҰУ-дың]] физика-математика факультеті ұлттық білім беру және ғылыми орталықтарының бірі болды. Факультетіміз барлық сынақтардан өтіп жатыр және ең үздік ғылыми зерттеу орталығы болып қала береді. Сонымен қатар мемелекетіміздегі [[метематика]], [[механика]], [[информатика]] мамандықтарынан кадрлар дайындау жолында ең алда.

Соңғы жылдары факультетте білім алатын студенттер саны арта түсуде. Сондай-ақ ғылыми зерттеу бағдарламаларының саны көбейіп, арнайы мамандар дайындау жолында көптеген жаңа курстар ашылып, факультетіміздің материалдық базасы үлкеюде. Студенттеріміз сапалы білім алып және математика, механика, информатика пәндерінің жаңа бағыттарына ғылыми зерттеу жұмыстарын жүргізіп жатыр.

== Басшылық ==

'''Механика-математика факультетінің деканы Ахмед-Заки Дархан Жұмақанұлы''' – техника ғылымдарының докторы, доцент, [[1981 жыл|1981 жылы]]ы туылған, қазақ, [[2002 жыл|2002 жылы]]ы «қолданбалы математика» мамандығы бойынша Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің механика және математика факультетін үздік бітірді және сол жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті механика және математика факультетінің магистратурасына түсті. [[2004 жыл|2004 жылы]]ы магистратураны үздік бітіргеннен кейін қараша айында Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің механика және математика факультетіне аспирантураға түсті. [[2006 жыл|2006 жылы]]ы аспирантураны бітірді және өзінің ғылыми жұмыстарының нәтижелері бойынша ғылым мен техниканың дамуына үлкен ықпал еткен ғалымдар және мамандарға (немесе талантты жас ғалымдарға) арналған мемлекеттік ғылыми степендияның лауреаты болды. [[2007 жыл|2007 жылы]]ы «Мұнай ығысуына және қабаттардың электромагниттік зерттеуіне температуралық эффектерінің әсері» тақырыбында кандидаттық диссертацияны, [[2010 жыл|2010 жылы]]ы 05.13.18 – математикалық пішіндеу, сандық әдістер және бағдарламалар кешені мамандығы бойынша докторлық диссертацияны «Кеуек ортадағы жылу және массаалмасу үрдістерін компьютерлік моделдеу» тақырыбында қорғады.

[[2004 жыл|2004 жыл]]дан]] [[2009 жыл|2009 жылға]]ға дейін Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің компьютерлік және есептеу технологиясы кафедрасында ассистент, оқытушы болып жұмыс істеді. [[2008 жыл|2008 жыл]]дың]] [[қыркүйек]] айынан бастап Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің механика және математика факультетінде деканның оқу-әдістемелік ісі жөніндегі орынбасары қызметін атқарды. [[2009 жыл|2009 дың]] [[қыркүйек]] айынан [[2012 жыл|2012 жыл]]дың]] [[наурыз]] айы аралығында Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті механика және математика факультеті информатика кафедрасының кафедра меңгерушісі болып жұмыс істейді. Ахмед-Заки Д.Ж. кафедрада жұмыс істеу кезінде өзін білікті маман және педагог екенін көрсетті.
[[2002 жыл|2002 жыл]]дан]] бастап Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дің математика және механика ҒЗИ ЕМК-да ғылыми зерттеу жұмыстарына қатысты. ТЕМПУС бағдарламасында, халықаралық байланыстарда, ҚР БҒМ-нің іргелі және қолданбалы бағдарламаларында жауапты орындаушы, сонымен қатар, «Эмбамұнайгаз» өндірістік филиалмен, «[[ҚазМұнайгаз]]» АҚ-мен шаруашылықты келісім жұмыстарын жүргізді.

(contracted; show full)
-"Эксперттік жүйелер "
Кафедра түлектері оқу аяқталысынан кейін жаңа компьютерлік технологиялар қолданылатын кез-келген облыста жұмыс жасай алады, сонымен қатар мемлекеттік және ғылыми ұйымдармен қатар финансалық–коммерсиялық құрылымдарда да жұмыс жасайды. Магистратура түлектері өз оқуын докторантурада жалғастыра алады және «философия докторы» (Ph.D) дәрежесін алып шығады.

=== Ақпараттық жүйелер кафедрасы ===
Ақпараттық жүйелер кафедрасы өзінің бастауын  [[1973 жыл
|1973 жылы]]ы ашылған «ЭЕМ-ді математикалық жабдықтау» кафедрасынан алады. Кафедраның алғашқы меңгерушісі  физика-математика ғылымдарының докторы Қ.А.Қасымов болды.  Одан кейін кафедраны физика-математика ғылымдарының докторы, профессор М.А.Тайцлин,  техника ғылымдарының докторы, профессор М.М.Телемтаев басқарды.

[[1989 жыл|1989 жылы]]ы «ЭЕМ-ді математикалық жабдықтау» және «Математикалық кибернетика» мамандықтарымен «ЭЕМ және кибернетика» кафедрасы ашылды. Осы кезде кафедра меңгерушісі қызиетін техника ғылымдарының докторы, доцент Т.Н.Бияров атқарды. «Математикалық кибернетика» мамандығы КСРО ҒА  мүшесі  Яблонскийдің колдауымен ашылған болатын.

[[1994 жыл|1994 жыл]]дан]] бастап кафедрада А.А.Жданов атындағы ЛМУ-нің  «ЭЕМ-ді математикалық жабдықтау» кафедрасының түлегі, физика-математика ғылымдарының докторы, профессор А.Е. Дүйсембаев жұмыс істеп келеді. Кафедрада В.М.Глушков атындағы  ([[Киев]] қаласы, [[Украина]]) Кибернетика институтының аспиранты физика-математика ғылымдарының кандидаты  А.К.Сарбасова жұмыс істейді. Өз кезегінде кафедраның мүшелері болып физика-математика ғылымдарының докторы Т.Ж.Мазақов және қазіргі кезде Қазақстан Республикасының Президент Әкімшілігінде жұмыс жасап отырған А.А.Жданов атындағы ЛМУ-нің түлегі, физика-математика ғылымдарының кандидаты, доцент Е.К.Мамытбеков жұмыс жасаған.
[[1997 жыл|1997 жылы]]ы, яғни «ЭЕМ-ді математикалық жабдықтау» және «Математикалық кибернетика»  кафедраларының  бірігуінен кейін кафедра «ЭЕМ-ді математикалық жабдықтау және математикалық кибернетика»  деп аталды. Ал, кафедра меңгерушісі болып  конкурс бойынша физика-математика ғылымдарының докторы, доцент Т.Н.Бияров таңдап алынды. Еңбек нарығында туындаған сұраныстарға сәйкес кафедрада «Бизнестегі ақпараттық жүйелер» деп аталатын жаңа мамандық  ашылды.
[[2001 жыл|2001 жыл]]дың]] [[қараша]] айында «ЭЕМ-ді математикалық жабдықтау және математикалық кибернетика» кафедрасы «Математикалық кибернетика және ақпараттық жүйелер» және «Информатика» кафедрасы болып екіге бөлінді.
[[2002 жыл|2002 жыл]]дың]] қазанынан бастап  математикалық кибернетика және ақпараттық жүйелер кафедрасының меңгерушісі физика-математика ғылымдарының докторы, профессор Н.Т.Данаев болды, ал [[2003 жыл|2003 жыл]]дың]] [[сәуір]] айының аяғынан бастап кафедраны техника ғылымдарының докторы, профессор У.А.Төкеев басқарды. Сол кезден бастап математикалық [[кибернетика]] және ақпараттық жүйелер кафедрасы «Ақпараттық жүйелер» кафедрасы болып өзгертілді.     
[[2011 жыл|2011 жыл]]дың]] [[14 сәуір|14 сəуірінен]] бастап кафедра меңгеруші қызметін техника ғылымдарының докторы, профессор Мұтанов Ғалымқайыр Мұтанұлы атқарады.

Кафедра ақпараттық жүйелер саласы бойынша мамандар дайындайды және 5B070300 – Ақпараттық жүйелер (бакалавр) мамандығы; 6N070300 – Ақпараттық жүйелер (магистратура) мамандығы;  6D070300 – Ақпараттық жүйелер (PhD-доктарант) мамандығы бойынша талапкерлерді жинайды.

«Ақпараттық жүйелер» кафедрасында 12 докторлар мен ғылым кандидаттары, 5 профессор және ақпараттық жүйелер мен технологиялар саласында ҚР бойынша білікті мамандар қызмет көрсетеді.
Кафедра түлектері кез келген ұйымдарда, банктерде, сақтандыру компанияларында, коммерциялық ұйымдарда, ғылыми – зерттеу ұйымдарында, оқу орындарында экономист, оқытушы, өңдеуші – программист, менеджер, желі және МБ администраторы болып жұмыс жасай алады.

Кафедра келесі мамандандыру бағдарламасы бойынша мамандар дайындайды:
-Ақпараттық жүйелерді өңдеу;
-Ақпарттық жүйелердің желілік технологиясы;
-Ақпарттық жүйелер менеджменті.
Кафедра бітіруші түлектеріне «Ақпараттық жүйелер  бакалавры», магистранттарға «Ақпараттық жүйелер магистранты» деген академиялық дәреже беріледі.

=== Информатика кафедрасы ===

⏎
⏎
⏎
⏎
⏎
⏎
⏎
⏎
=== Механика кафедрасы ===
5B060300-механика мамандығы бойынша мамандар дайындау келесі мамандандырулар бойынша іске асырылады:
 
-Теориялық механика;
-Деформацияланатын қатты дене механикасы;
-Сұйық, газ және плазма механикасы;
-Машиналар мен робототехникалық жүйелер механикасы.
 
(contracted; show full)еровайский, Ш. Сахаев, С.Т. Мұхамбетжанов,М.Т. Дженалиев Т.М.Әлдибеков,1 педагогика ғылымдарының докторы: Ж.С. Сүлейменов, 14 физика-математика ғылымдарының кандидаттары, профессорлар мен доценттер: ҚазҰУ профессорлары Б.М. Қадыкенов, М.Б. Төлегенова, В.Х. Ни , доценттер Т.Ж. Елдесбай, О. Мауленов, Н. Махмеджанов, А. Тажеков, Қ. Секеев, Т.Ш. Иманқұл, Н.Б. Биядилов,А.П. Белогуров, Е.И. Иманғалиев , Ж.Х.Жүнісова, А.С.Қасымбекова, Ә.А. Қабидолданова,  3 аға оқытушы: , Б.Қ.Әбенов, Қ.Б.Иманбердиев, А.Б. Уаисов.
  

Дифференциалдық теңдеулер және математикалық физика кафедрасы  «Дифференциалдық теңдеулер» және «Математикалық физика теңдеулері» мамандандырулары бойынша математик-мамандарды дайындайды. Кафедра  жанында магистратура және PhD докторантура бар.  

=== Фундаменталдық математика кафедрасы ===
Кафедраның творчествалық өмірінде педагогикалық және әдістемелік жұмыстар негізгі орын алады. Кафедрада математикалық анализден, комплекс айнымалылар теориясынан арнайы және міндетті авторлық курстар дайындалып, жарыққа шыққан.Кафедра қызметкерлері университеттің, бүтіндей алғанде еліміздегі халыққа білім беру прорблемаларына, еліміздегі жинақталған ғылыми дәрменді сақтауі мен қорғау, жастарды қолдау, еліміздің ішінде ғылыми және педагогикалық байланыстарды дамыту проблемаларына хал-қадірінше үлес қосып келеді.

Іргелі математика кафедрасы жоғары базалық (бакалавриат) және ғылыми-педагогикалық (магистратура) білім бағдарламалары бойынша мамандар дайындау бағдарламалары:
-Математикалық талдау
-Ықтималдықтар теориясы және математикалық статистика
-Геометрия, алгебра және математикалық логика

⏎
⏎
== Оқу-әдістемелік жұмыс ==

Оқу-әдістемелік жұмыстың ең маңызды аспектісі факультет оқытушылары, кафедра жұмыстарын әдістемелік тәжірибесін жалпылау және бакалавриат, магистратура, PhD докторантура бағдарламасы бойынша оқу үдерісін басқару және ұйымдастыру :
-оқу жоспарлары және бағдарламаларын құру;
-жаңа ақпараттық компьютерлік технологияларды енгізу;
-оқытудың дистанциялық және инновациялық жүйесін дамыту;
-профессорлық-оқытушылық құрамының біліктілігін жоғарылату жүйесін арттыру және нарықтық қоғамға болашақ мамандарды даярлау.  

Оқу-әдістемелік жұмыстың құрамдас бөлігінің бірі университеттегі ғылыми-әдістемелік конференцияларды  ұйымдастыру және өткізу. Конференция барысында оқытушылар өзара тәжірибелерімен, сабақ жүргізудің жаңа формаларымен, оқу-әдістемелік жұмысты ұйымдастырудың жаңа технологиялары және аспектілерімен пікір алмасады. Іргелі және арнайы курстарды оқыту барысында факультеттің профессорлық-оқытушылық құрамы оқытудың жаңа технологияларын пайдаланады.

Қазіргі кезде студенттерді дайындау үшін әлемдік стандарттарға сәйкестендірілген эксперименталдық оқу бағдарламалары құрылып, келесі мамандықтар бойынша жүзеге асырылуда: 5B060100-математика, 5B060200-информатика, 5B060300-механика, 5B070300-ақпараттық жүйелер, 5B070500-математикалық және компьютерлік пішіндеу және 5B074600-ғарыштық техника және технологиялар, 050704 - есептеу техникасы және бағдарламалық қамтамасыз ету.  

Факультет жанындағы магистратура 6M0601-математика,  6M0602-информатика, 6M0603-механика, 6M0703-ақпараттық жүйелер, 6M0705-математикалық және компьютерлік пішіндеу атты бес мамандық бойынша мамандарды дайындап келеді.
(contracted; show full)

== Ғылыми-зерттеу қызметі ==

Әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университеті жанындағы математика және механика ғылыми зерттеу институты әл Фрарби атындағы ҚазМУ Ғылыми кеңесінің шешімімен [[1994 жыл
|1994 жылғы]]ғы [[13 қазан|13 қазан]]дағы]] №167 бұйрықпен ұйымдастырылып, Қазақстан Республикасы Үкіметінің [[2002 жыл|2002 жылғы]]ғы [[6 қыркүйек|6 қыркүйек]]тегі]] қаулысымен шаруашылық жүргізу құқығындағы Республикалық «әл Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті» мемлекеттік мекемесінің шаруашылық жүргізу құқығындағы «Математика және механика ғылыми зерттеу институты» еншілес мемлекеттік мекемесіне айналды.

(contracted; show full)

Механика кафедрасының бір топ ғалымдары сұйықтар мен газдар механикасы және механизмдер мен машина теориялары салалары бойынша  халықаралық және республикалық жоба бойынша ғылыми зерттеу жұмыстарын белсене: академик Ершин Ш.А., проф. Қалтаев А.Ж., проф. Ысқақбаев А.Ы., доц. Қыдырбекұлы А.Б.
  

Профессор Ершин Ш.А. іргелі зерттеулер бағдарламасы тақырыбы бойынша ғылыми жетекші болып табылады,  ветроэнер құрылымын құру жұмысын жоғарғы техника-экономикалық сапамен басқарады.

Профессор Калтаев А.Ж.  іргелі зерттеу бағдарламасы бойынша ҒЗЖ ([[2009]]-[[2011|2011 ж.ж.]]) жобасының жетекшісі, [[2007]]-[[2009 жыл|2009 жыл]]дарда]] білім саласында  Халықаралық бірлестік жобасымен доктор Драммондоммен (ғылыми орталық Лэнгли НАСА АҚШ), проф. К. Хайяшимен (Айома университеті, Жапония), проф. Т. Фудживарамен (Fujiwara Toshi) (ATES Corporation) (Япония) бірге бірлесіп, ғылыми жұмыстар жүргізді,  Жылуфизикасының экстремальды күй институтымен(ЖЭКИ) Ресей ғылым академиясының жоғарғы біріккен температура институтымен (РҒА ЖТИ) бірлесіп жұмыс атқаруда.

(contracted; show full)
Профессорлар У.А. Жолдасбеков, Г.У.Уалиев, А.А.Ермолов 1982 жылы Қазақ ССР-нің  ғылым және білім саласында Мемлекеттік сыйлығының,  профессорлар Б.Т.Жұмағұлов, Ш.С.Смағұлов, Н.Т. Данаев.  1994 жылы Қазақстан Республикасының  техника, ғылым және білім саласында Мемлекеттік сыйлығының лауреаты атағына ие болды. 
[[2004 
  жыл|2004 жылы]]ы профессорлар Ш.А. Ершин және У.А. Жапбасбаев, [[2005 жыл|2005 жылы]]ы профессор С.А.Айсагалиев Қ.И. Сатпаев атындағы сыйлықтың лауреаты атағын алды.

[[2010 жыл|2010 жылы]]ы профессор Данаев Н.Т. Қазақстанға еңбек сіңірген қайраткер атағын алды.
Профессорлар Ш.А. Ершин,  У.А. Жапбасбаев, А.Қалтаев, С. Бадаев, У.Абдибеков, доц. Д.К.Ким, PhD- докторанттар М.Тунгатарова, Ж.Уалиев, Б.Бекбауов МНТЦ-нің, INTAS-тың, DAAD-тың, ЮНЕСКО-ның гранттарының иегерлері. Жас мұғалымдар Таласбаева Ж.Т., Тунгатарова М., Оршубеков Н.А. Қазақстан республикасы Тұңғыш президентінің қорының сыйлығының лауреаттары. 
 
Жыл сайын факультет және ММ ҒЗИ бірлесіп келесі шараларды өткізуде: 
(contracted; show full)

== Түлектер қауымдастығы ==
САПА ВАСИЛИЙ АНТОНОВИЧ - КазССР ҒА корреспондент мүшесі, КазССР техникасының және ғылымының еңбек сіңген қайраткер, Н.Э.Циолковского атындағы космонавтика академиясының мүшесі
      

ЕРШИН ШАХБАЗ АЛИМГИРЕЕВИЧ  - техника ғылымдарының  докторы, ҚР ҰҒА  академигі,  КазҰУ кафедрасының құрметті меңгерушісі  

АМЕРБАЕВ ВИЛЬЖАН МАВЛЮТИНОВИЧ - ҚР ҰҒА  академигі  

УМБЕТЖАНОВ ДӘУЛЕТ УМБЕТЖАНҰЛЫ - КазССР ҒА корреспондент мүшесі, ҚР ХҚҒ математика институты-ның лаборатория меңгерушісі    

АЙТАЛИЕВ ШМИДТ МУСАЕВИЧ - ҚР ҰҒА  академигі, ҚР техникасы мен ғылымына еңбек сіңірген қайраткер, техника ғылымдарының докторы, профессор  

ЛУКЬЯНОВ АЛЕКСЕЙ ТИМОФЕЕВИЧ  - физика-математика ғылымдарының  докторы, профессор, ҚР ҰҒА академигі

СУЛТАНГАЗИН УМИРЗАК МАХМУТОВИЧ - физика-математика ғылымдарының  докторы, ҚР ҰҒА академигі    

ХАРИН СТАНИСЛАВ НИКОЛАЕВИЧ - ҚР ҰҒА академигі  

ДАНАЕВ НАРҒОЗЫ ТҰРСЫНБАЙҰЛЫ  - Қазақстан Республикасының Ұлттық және Халықаралық инженерлік академияларының академигі, Қазақстан Республикасының мемлекеттік сыйлығының лауреаты, физика-математика ғылымдарының докторы, профессор

ЖҰМАҒҰЛОВ БАҚЫТЖАН ТҰРСЫНҰЛЫ - техника ғылымдарының докторы, профессор, ҰҒА академигі

ТЕМІРБЕКОВ НҰРЛАН МҰҚАНҰЛЫ - ҰИА академигі,  физика-математика ғылымдарының докторы,  профессор    

== Сыртқы сілтемелер ==
* [http://www.kaznu.kz Қазақ ұлттық университетінің ресми сайты]
* [http://pps.kaznu.kz Қазақ ұлттық университетінің оқытушылық–профессорлық құрамы туралы сайт]