Revision 2349757 of "Scania AB" on kkwiki

{{translate}}
{{компания
|атауы              =  Scania Aktiebolag (көпшілік)
|logo              =  [[Image:Scania.svg|240px]]
|type              =  [[Көпшілік]] 
| traded_as  = {{OMX|SSE261|SCV B}}
|foundation        =  1891<ref name="facts">{{cite web|title=Scania Group - Key figures Scania (2008)|url=http://www.scania.com/scania-group/scania-in-brief/key-figures/|work=Scania.com|publisher=Scania AB (publ)|date= |accessdate=6 October 2009}}</ref> Вагнсфабриксактиеболагет и Сöдертäлэ <br>(''Vagnsfabriksaktiebolaget i Södertälje'') ретінде
|founder           = 
|location          =  [[Седертелье]], [[Швеция]]<ref name="facts"/>
|locations         =  [[#Production sites|10]] <!-- number of physical production sites -->
|area_served       =  Дүние жүзі бойынша
|key_people        =  * [[Мартин Винтеркорн]] <small>([[Төрағасы]])</small>,<ref name="BoD">{{cite web|title=Scania Group - Composition of the Board|url=http://www.scania.com/scania-group/corporate-governance/board-of-directors/boards-composition/|work=Scania.com|publisher=Scania AB (publ)|date= |accessdate=6 October 2009}}</ref> * [[Лейф Остлинг]] <small>(Президент және БАД(CEO))</small> * Jan Ytterberg <small>([[Бас қаржы директоры|БҚД(CFO)]])</small><ref name="Execs">{{cite web|title=Scania Group - Executive Board|url=http://www.scania.com/scania-group/corporate-governance/management-organisational-structure/executive-board/|work=Scania.com|publisher=Scania AB (publ)|date= |accessdate=6 October 2009}}</ref>
|industry          =  [[автомобиль өнеркәсібі|Автокөлік]]
|products          =  [[коммерциялық көлік]]тер<br> [[дизельді қозғалтқыш]]тар
|services          =  [[Қаржы қызметтері]]
|revenue           =  [[Швед кронасы|SEK]] 78.17 billion <small>(2010)</small><ref name="AR2010">{{cite web|url=http://www.scania.com/Images/Scania%20Year-end%20Report%202010_232063.pdf|format=PDF|title=Annual Results 2010 |publisher=Scania Group |accessdate=5 February 2011}}</ref>
|operating_income  =  SEK 12.75 миллиард <small>(2010)</small><ref name="AR2010"/>
|net_income        =  SEK 9.103 миллиард <small>(2010)</small><ref name="AR2010"/>
|assets            =  SEK 98.43 миллиард <small>(end 2010)</small><ref name="AR2010"/>
|equity            =  SEK 30.04 миллиард <small>(end 2010)</small><ref name="AR2010"/>
|num_employees     =  35,510 <small>(end 2010)</small><ref name="AR2010"/>
|parent            =  [[Volkswagen Group]]
|divisions         = 
|subsid            = 
|homepage          =  http://scania.com
|footnotes         = 
|intl              =  иә
}}

'''Scania Aktiebolag''' қысқартылған '''Scania AB''' немесе '''Scania''' [[Швеция]]лық [[автомотивті]] индустрияда [[коммерциялық автомобиль]] [[өндіруші]] мекеме - нақтырақ айтсақ ауыр мәшине және автобустар. Онымен қоса [[дизельді қозғалтқыш]]тар және теңіз қозғалтқыш әрі жалпы индустриялды жасақтамалар.

1891 жылы [[Сёдертелье]] қаласында құрылады. Бүгінгі күні әлемнің көптеген елдерінде өндіріс орындары орналасқан. 2008 жылғы санақ бойынша мекемеде 35,000 астам жұмыс жасайды

==Тарихы==
[[Image:Scania 1901.jpg|thumb|Scania A1 1901]]
[[Image:Scania Ad Tonneau 1903.jpg|thumb|Scania Type A Tonneau 1903]]
[[Image:Scania 80 truck - 220505.jpg|thumb|Көне Scania жүк көлігі (L80 Scania-Vabis L56-ның ізбасары)]]
Scania AB (Scania деген Skåne аумағындағы провинция аты) екі мекеме [[Vabis]] және Scania ның қосылуынан шықты.

== Вабис және Scania==
Вабис 1891 жылы [[Сёдертелье]] қаласында құрылған болатын. 1902 жылы, инженер [[Густаф Эриксон]] мекеменің бірінші автокөлігін жасап шығарады. Келесі жылы бұл автокөлік Вабис коммерциялық өнімі ретінде шыға бастайды. 1907 жылы мекеменің 3-тонналы ауыр-жүкті автокөлігін шығарды, бұл өнім 1909 жылы [[Swedish Royal Automobile Club]] номинациясын жеңді

===Қосылыс===
Вабистегі қаржылық мәселелерінен кейін 1911 Сканиа және Вабис қосылды [[Scania-Vabis|AB Scania-Vabis]].

===I-Дүниежүзілік соғыс және 1920-жылдар===

;Дания
1913 жылы

===1930 және1940 жылдар===

===1950 - 1960 жылдар===
===Saab-Scania AB===

==Мекеме иелері==
===Volvo ның сатып алуы===
7 тамыз 1999, [[Volvo]] Scania ның акцияларын сатып алуы жөнінде шешімін жариялайды. Volvo мекеменің 49.3% пайызын сатып алады, бағасы [[Dollar sign|$]]7.5 миллиард, would have created the world's second-largest manufacturer of heavy trucks, behind [[DaimlerChrysler]].  The cash for the deal came from Volvo selling its car division to [[Ford Motor Company]] in қаңтар 1999, but the deal had yet to be appproved by the [[European Union]].<ref>{{cite web|url=http://www.dieselnet.com/news/1999/08volvo.php|title=Volvo buys Scania|date=7 August 1999|work=DieselNet.com|publisher=Ecopoint Inc.|accessdate=6 October 2009}}</ref>

===MAN сатып алу тоқтатылымы===
2006 жылы қыркүйек айнында Германия автокөлік зауыты [[MAN SE|MAN AG]] Сканианы сатып алуға [[€]]10.3миллиард көлемінде қаражат ұсынады. Бірақ сатып алу сәтті болмады, MAN AG Қаңтар 2008, MAN Сканианың 17% иемденденді.

===Scania ның бүгінгі иелері===
====Қазіргі акционерлер====

==Өнімдері==

===Қазіргі===
[[Image:Scania R470 topline.JPG|thumb|Scania R470 truck]]
[[Image:Scaniar500.JPG|thumb|The new Scania R500]]
[[Image:Dfbscania.jpg|thumb|Scania P270 Fire Engine, [[Dublin Fire Brigade]], [[Republic of Ireland|Ireland]]]]
[[Image:SBS8730A on 235.jpg|thumb|Scania K230UB with Gemilang Coachworks bodywork.]]
;Ауыр-жүк тасымалдаушы/Арнайы көліктер
*[[Scania P-series|P-series]] - typical applications are regional and local distribution, construction, and various specialised operations associated with locally-based transportation and services.  P-series trucks have the new P cabs, which are available in three variations: a single-berth sleeper, a spacious day cab and a short cab
*[[Scania G-series|G-series]] - the G-series models offer an enlarged range of options for operators engaged in national long haul and virtually all types of construction applications.  All models have a G cab, and each is available as a tractor or rigid.  The G-series truck comes with five cab variants: three sleepers, a day cab and a short cab.  There are different [[axle]] configurations, and in most cases a choice of chassis height and suspension
*[[Scania R-series|R-series]] - the R-series model range debuted in 2004, and won the prestigious [[International Truck of the Year]] award in 2005 and again in 2010.<ref>{{cite web|title=International Truck and Van of the Year 2005|url=http://www.tnn.co.uk/UKNews/plonearticle.2004-09-28.5605197718|work=TNN.co.uk|publisher=Transport News Network Ltd.|date=08/04/2005|accessdate=6 October 2009}}</ref>  The range offers various trucks optimised for long haulage.  All models have a Scania R cab, and each vehicle is available as a tractor or rigid.  There are different axle configurations and a choice of chassis height and suspension. The Scania R730, the most powerful variant of the R-series, currently holds the record for the most powerful production truck. Its 16.4 Liter DC16 Turbo Diesel [[V8]] engine produces {{convert|730|PS|kW hp||abbr=on}} at 1,900&nbsp;rpm and {{Convert|3500|Nm|lb·ft|abbr=on}} of torque at 1,000 - 1,350&nbsp;rpm.
The R series also came as a limited edition '+' the most common being the R420+ with 100 being sold across Europe. This came with a newer opti-cruise gearbox with a trial gear ratio. It also came with an added microwave from the dealer. It's believed the sales were mainly in Sweden, but as many as 10 per country elsewhere.

;Автобустар
*[[Scania F-series|F-series]] - Евро-4 стандартымен үйлесімді қозғалтқышы бар
*[[Scania K-series|K-series]] - Евро-4 / Еуро 5 қозғалтқышты жаңа автобус және жаттықтырушы диапазоны 
*[[Scania N-series|N-series]] - Евро-4 / Еуро 5 қозғалтқышты жаңа автобус
*[[Scania OmniLink|OmniLink]] (CK-series) - артқы қозғалтқышы бар қала автобусы
*[[Scania OmniCity|OmniCity]] (CN-series) - [[көлденең қозғалтқышт]]ы қала автобусы
*[[Scania OmniExpress|OmniExpress]] (LK-series) - қалааралық жаттықтырушы
;Дизельді қозғалтқыштар
Scania's involvement with [[internal combustion engine]] production dates back to 1897, when engineer Gustav Erickson designed the engine for the company's first [[automobile|motor car]].  Over the subsequent years, Scania has grown to be one of the world's most experienced engine manufacturers, building engines not only for trucks and buses, but also for [[Marine propulsion|marine]] and general industrial applications, which are exported across the globe.<ref>{{cite web|title=Scania - Undisturbed pleasure|url=http://www.kellystruckmarineservice.com.au/Mar1.htm|work=KellysTruckMarineService.com.au|publisher=Kelly's Truck and Marine Service - Scania specialists|date= |accessdate=6 October 2009}}</ref>

===Тарихи===
[[Image:Quad axle coach-Canberra.jpg|thumb|Scania K113TRBL 14.5m quad-axle coach]]
[[Image:Ikarus-bodied Scania K124EB double decker in Hong Kong.jpg|thumb|Ikarus E99 on Scania K124EB chassis]]
;Автобустар
{{div col}}
*[[Scania BF80|BF80]] сериясы
*[[Scania BF110|BF110]] / [[Scania CF110|CF110]] сериясы
*[[Scania BR110|BR110]] / [[Scania CR110|CR110]] сериясы
*[[Scania BF111|BF111]] сериясы
*[[Scania BR111|BR111]] / [[Scania CR111|CR111]] series (BR111DH was built as [[Scania Metropolitan|Metropolitan]] in UK)
*[[Scania BR112|BR112]] / [[Scania CR112|CR112]] сериясы
*[[Scania BR85|BR85]] / [[Scania CR85|CR85]] сериясы
*[[Scania BR145|BR145]] / [[Scania CR145|CR145]] сериясы
*[[Scania BF86|BF86]] сериясы
*[[Scania BR86|BR86]] сериясы
*[[Scania BR116|BR116]] сериясы
*[[Scania F82|F82]] сериясы
*[[Scania K82|K82]] сериясы
*[[Scania S82|S82]] сериясы
*[[Scania K92|K92]] сериясы
*F112 series
*[[Scania K112|K112]] сериясы
*[[Scania N112|N112]] сериясы
*[[Scania S112|S112]] сериясы
*[[Scania F93|F93]] сериясы
*[[Scania K93|K93]] сериясы
*[[Scania F113|F113]] сериясы
*[[Scania K113|K113]] сериясы
*[[Scania L113|L113]] сериясы
*[[Scania N113|N113]] сериясы
*[[Scania S113|S113]] сериясы
*[[Scania F94|F94HA/HB/IB]]
*[[Scania K94|K94EB/IB/UB]]
*[[Scania K114|K114EB/IB]]
*[[Scania K124|K124EB/IB]]
*[[Scania L94|L94IB/UA/UB]]
*[[Scania N94|N94UA/UB/UD]] (in the UK, N94UB/N94UD was mainly sold as [[Scania OmniTown|OmniTown]] / [[Scania OmniDekka|OmniDekka]])
*[[Scania OmniLine|OmniLine]] (IL94IB) - intercity bus
*[[Scania OmniLink|OmniLink]] (CL94UA/CL94UB) - rear inclined engined citybus
*[[Scania OmniCity|OmniCity]] (CN94UA/CN94UB) - [[transverse engine]]d citybus
*OmniCity (N94UD) - transverse engined [[double-decker bus|double-deck citybus]]
{{div col end}}
;Ауыр-жүк тасымалдаушы/Арнайы көліктер
{{div col}}
*[[Scania 0-series|0-series]]: 110, 140 (1968–1974)
*[[Scania 1-series|1-series]]: 111, 141 (1974–1981)
*[[Scania 2-series|2-series]]: 82, 92, 112, 142 (1981–1988)
*[[Scania 3-series|3-series]]: 93, 113, 143 (1987–1995)
*[[Scania 4-series|4-series]]: 94, 114, 124, 144, 164 (1995–2004)
*[[Scania T-series|T-series]] (2004–2005) - successor of 4-series T-models<ref>{{cite web|title=Scania Group - 2000 - A strong brand in a new century|url=http://www.scania.com/scania-group/history-of-scania/2000/|work=Scania.com|publisher=Scania AB (publ)|year=2009|accessdate=13 February 2010}}</ref>
{{div col end}}
; Дизельді 
{{div col}}
*[[Scania DS11|DS11/DSC11]] [[straight-six engine|inline 6]]
*[[Scania DS14|DS14/DSC14]] [[V8 engine]]
{{div col end}}

===3-сериялы модельдері===
Модельдердің белгіленуі төмендегідей бөлінеді:
;Негізгі түрі
*'''F''': [[бойлық қозғалтқыш|бойлық]] бағытта [[алдыңғы қозғалтқышты дизайн|алдыңғы осьтің алдында]] орналасқан қозғалтқышы бар шасси 
*'''S''': [[бойлық қозғалтқыш|бойлық]] бағытта [[алдыңғы қозғалтқышты дизайн|алдыңғы осьтің алдында]] орналасқан қозғалтқышы бар шасси 
*'''K''': [[бойлық қозғалтқыш|бойлық]] бағытта [[артқы-қозғалтқышты жобалау|артқы осьтің артында]] орналасқан қозғалтқышы бар шасси 
*'''L''': артқы осьтің артында бойлық бағытта орналасқан қозғалтқышы бар шасси, солға 60 градусқа бейім
*'''N''': артқы осьтің артында орналасқан [[көлденең бағыттағы қозғалтқыш]]ы бар шасси
*'''CN''': N-шассиді толық автобус
*'''CK''': K-шассиді толық автобус
*'''CL''': L-шассиді толық автобус
;Қозғалтқыш сериялары
*'''9''': DN9 немесе DS9 сериялы қозғалтқыш
*'''11''': DS11 немесе DSC11 сериялы қозғалтқыш
;Даму коды
*'''3''': үшінші буын
;Шасси түрі
*'''A''': біріктірілген автобус үшін шасси
*'''C''': бір қабатты, екі-осьтік автобус үшін шасси
*'''D''': екі қабатты автобус шасси
*'''N<!-- or H-->''': F-ауыр орындау үшін шасси
*'''T''': артқы осьті бір қабатты немесе екі қабатты автобус шассиі
;Руль дөңгелегінің орналасуы
*'''L''': сол жақ жетек
*'''R''': оң жақ жетек

==Өндіріс орындары==

==Тағы қараңыз==
*[[Ainax]] - [[Volvo]] тарапынан Scania сатып алынғаннан кейін құрылған холдингтік компания
*[[Marcus Wallenberg-hallen]] - Scania көлік құралдарын қоса алғанда швед көлік құралдарының мұражайы
*[[Scania Torped]] - концепт көлік
*[[Volkswagen Group дизельді қозғалтқыштарының тізімі]] - барлық ағымдағы Scania қозғалтқыштарын қамтиды

==Сілттемелер==
{{Reflist|30em}}

==Сыртқы сілттемелер==
*[http://www.flickr.com/photos/scania/ Scania Group's photostream]
{{-}}
{{Volkswagen Group brands|expand}}
{{Volkswagen Commercial Vehicles}}
{{OMX Stockholm 30 companies}}

{{Use dmy dates|date=November 2010}}

[[Санат:Scania]]
[[Санат:Companies established in 1891]]
[[Санат:Scania AB| ]]
[[Санат:Volkswagen Group]]
[[Санат:Truck manufacturers]]
[[Санат:Bus manufacturers]]
[[Санат:Motor vehicle manufacturers of Sweden]]
[[Санат:Motor vehicle engine manufacturers]]
[[Санат:Diesel engines by maker]]
[[Санат:Emergency services equipment makers]]
[[Санат:Södertälje Municipality]]
[[Санат:Swedish brands]]