Revision 557914 of "Bolşewîk" on kuwiki

'''Bolşewîk''' an jî '''Bolşewîkî''' ([[Rûsî]]:большевики, wergera bi peyvî ''Piranîperêz'') fraksîyoneka [[Partiya Sosyal Demokratê Karkarên Rûsyayê]] bû. Fraksîyonê Bolşewîkan [[diktatoriya prolêteran]] dişopand û bo vê dixebitîn û wan xwe li hembera [[Menşewîkî]]yên ko daxwaza xwe ''demokrasiya nimînî'' bûn girtibû.
 
== Nav û serborî ==
Navê wê fraksîyonê di civîneka di [[1903]]an de li [[London]]ê cih girtî de hatibû. Hêldarên '''Wladimir Îlyîç Ulyanow''' ([[Lenin]]) di wê civînê de piraniya civakê (rusî ''bolşînstwo'') pêk dianÎn û bo vê ewna wek Bolşewîkî dihatin nav kirin. Hindikeyên ko di wê civînê de bûn jî wek Menşewîkî(rusî ''menşînstwo'') dihatin nav kirin. [[Stalin]] jî pê re di hêla Bolşewîkiyan de cih girtibû.

Bolşewîk gorî fraksîyonên dinê partiyê radîkal bûn. Wan xirab kirina Çariya Rûsyayê dixwest û bo vê armancê xwe bi [[Komûnîst]]an re yek kiribûn. Armanca Menşewikiyan hembera Bolşewîkan ne tu diktatoriya partiyan bû. . 

Bolşewîkan pê [[Şoreşa Kewçêrê]] di [[1917]] re kargerî di pêşengiya [[Lenin]] de dest xwe xist. 

Di [[Şerê Hindirê Rûsyayê]] di [[1918]]an de destpêkirî de [[Artêşa Sor]] li hembera [[Artêşa Sipî]] têkoşÎn dikir. [[Artêşa Sor]]ê ko di fermanderiyê [[Troçkî|Leon Davidovich Trotsky]] de bû Artêşa Sipî bin xist û Bolşewîkan di 1922an de li hemû welata Rûsyayê hikuma xwe dianîn. 
 
Ji sala [[1918]]an şûnda Boşlşewîkan xwe wek [[Partiya Komûnîstê Rûsyayê]] nav kirin û pê sala [[1925]]an re jî xwe wek [[Partiya Komûnîstê YKSS]] xwe nav kirin.

== LÎteratûr ==
* Leo Trotzki: [http://marxists.org/deutsch/archiv/trotzki/1937/08/bolstal.htm Bolşewîzm û StalÎnÎzm]

[[Kategorî:Yekîtiya Komarên Sovyet ên Sosyalîst]]
[[Kategorî:Rûsya]]
[[Kategorî:Komûnîzm]]

[[af:Bolsjewis]]
[[ar:بلشفية]]
[[arz:بلاشفه]]
[[ast:Bolxevique]]
[[bar:Bolschewist]]
[[be-x-old:Бальшавікі]]
[[bg:Болшевизъм]]
[[br:Bolchevik]]
[[ca:Bolxevisme]]
[[cs:Komunistická strana Sovětského svazu#Vznik strany bolševiků]]
[[cy:Plaid Bolsiefic]]
[[da:Bolsjevik]]
[[de:Bolschewiki]]
[[el:Μπολσεβίκοι]]
[[en:Bolshevik]]
[[eo:Bolŝeviko]]
[[es:Bolchevique]]
[[et:Bolševikud]]
[[eu:Boltxebike]]
[[fa:بلشویک]]
[[fi:Bolševikit]]
[[fr:Bolcheviks]]
[[fy:Bolsjewisme]]
[[gl:Bolxevique]]
[[he:בולשביזם]]
[[hi:बोलशेविक पार्टी]]
[[hr:Boljševizam]]
[[id:Bolshevik]]
[[is:Bolsévikar]]
[[it:Bolscevismo]]
[[ja:ボリシェヴィキ]]
[[ka:ბოლშევიკი]]
[[ko:볼셰비키]]
[[lt:Bolševikas]]
[[lv:Boļševiki]]
[[mk:Болшевици]]
[[ms:Bolshevik]]
[[nl:Bolsjewiek]]
[[nn:Bolsjevik]]
[[no:Bolsjevik]]
[[pl:Bolszewicy]]
[[pnb:بالشویزم]]
[[pt:Bolchevique]]
[[ro:Bolșevic]]
[[ru:Большевик]]
[[simple:Bolshevik]]
[[sk:Boľševik]]
[[sl:Boljševiki]]
[[sr:Бољшевици]]
[[sv:Bolsjevik]]
[[th:บอลเชวิก]]
[[tl:Bolshevik]]
[[tr:Bolşevizm]]
[[uk:Більшовики]]
[[ur:بالشویک پارٹی]]
[[vi:Bolshevik]]
[[war:Bolshevik]]
[[yo:Bólshéfìk]]
[[zh:布尔什维克]]
[[zh-min-nan:Bolshevik]]