Difference between revisions 322155 and 322160 on kywiki

< previous diff
next diff >
Сан-Франциско (Калифорния)
{{ОЖ
 |статусу                 = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Сан Франциско
 |расмий аталышы            = San Francisco
 |Сүрөт                  = [[Сүрөт:San Francisco California Montage.jpg|300px]]
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = АКШ
 |герб                  = San Francisco Seal.png
 |желек                      = Flag of San Francisco.svg
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir = N |lat_deg = 37 |lat_min = 46 |lat_sec = 0 
  |lon_dir = W |lon_deg = 122|lon_min = 26|lon_sec = 0
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |шекара түрі             = 
 |кестедегі шекара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 300
 |облус картасынын өлчөмү = 300
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = штат
 |облус                   = Калифорния
 |таблицадагы облус         = 
 |район түрү              = 
 |район                   = 
 |таблицадагы район         = 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү            = 
 |башчысынын түрү           = Мэр
 |башчысы                   = [[Эд Ли]]
 |негизделген күнү         = 1776
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = Йерба-Буэна
 |статустун берилиши               = 1850
 |аймагы                  = 122
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 16 м
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                 = 815 358
  |элди каттоо жылы             = 2010
  |жыштыгы              = 6688 адам/ш.м.
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = санфранцисколук
 |убакыт аралыгы           = -8
 |DST                     = бар
 |телефон коду           = +1 415
 |почта индекси           = 
 |почта индекстери        = 94101-94112, 94114-94147, 94150-94170, 94172, 94175, 94177
 |автоунаа коду         = 
 |идентификатордун түрү      = 
 |цифралык идентификатор   = 
 |Commons түрмөгүндө     = 
 |сайты                   = http://www.sfgov.org/
 |сайтынын тили               = en
}}

'''Сан-Франциско (Калифорния)''' ({{lang-en|San Francisco}}, <small>кыскача:</small> ''Frisco'') — [[АКШ]]нын [[Калифорния]] штатындагы [[шаар]]. Шаар өз атын атактуу [[Католицизм|католик]] [[Ассизи Франциски]]нен алған. 

[[2010-жыл|2010-жылы]] шаар калкынын саны 815 358 болгон. Бул шаар АКШ-дагы калкынын саны боюнча 12-чи орунда болгон. Аянты — 600,6 км.

Шаар [[Сан-Франциско (жарым арал)|Сан-Франциско жарым аралында]] жайгашкан.

[[1776 жыл]]ы [[испандар]] форт куруп, шаардын тарыхын баштаган.


== Колониалдуу кезге чейин ==
10 000-20 000 жыл мурун [[Сан-Франциско (жарым арал)|Сан-Франциско жарым аралын]] [[индейстер]] мекендеген. Европалыктар келгенде, сол облуста Олони (индейстер тилинде — "батыштагы калк") атты кездештирген. 
== Колониалдык кези ==
[[Гаспар Де Портула]] баштаган Испан изилдөө тобу 1769 жылы 2-ноябрда [[Сан-Франциско жар]]ына келип, сол жерди [[Жаңа Испания]] аймагы деп жарыялаган.

7 жыл өткөндө ошол жерге жаңа форт куруп, аны [[Эулие Франциск]] аты менен атаган.

[[1821 жылы]] жаңа эгемендүү [[Мексика]] курамына кирген.

[[1846 жылы]] шаардык келишим боюнча АКШ-га кайтарып, [[американ-мексикан согушу]] аякталды.

== Алтын чыгаруу ==
[[1848 жылы]] Калифорнияда алтын чыгаруу башталып, натыйжасында калкынын саны өстү.
[[Сүрөт:San francisco 1855.jpg|350px|center|thumb|Сан-Франциско, [[1855 жыл]]]]

== 1906-жылкы жер титиреши ==
1906 жылы 18-апрелде жер титиреп, шаардын 80 пайызы кыйраган. Расмий маалыматтар боюнча каза тапкандардын саны 3000 адам болгон.

Сан-Францисконун 300 000 тургуну үйсүз калган.

[[File:San francisco fire 1906.jpg|upright=2|thumb|Жер титирегенден кийинки Сан-Франциско, ([[1906]]).]]

== Хиппи ==
[[1960 жж.|1960 жылдарынын]] аягында Сан Франсиско [[хиппи]] козголоңунун алдында болду.

[[Категория:АКШ административдик аймактык курулушу]]
[[Категория:Калифорния штатынынАКШ шаарлары‎]]