Difference between revisions 1006547 and 1006551 on mrwiki

{{माहितीचौकट साहित्यिक
| नाव = ॲअ‍ॅन फ्रॅंक
| चित्र = Anne Frank.jpg
| चित्र_रूदी = 200px
| चित्र_शीर्षक = मे इ.स. १९४२मधील ॲअ‍ॅन फ्रॅंक
| जन्म_नाव = ॲनीस मारी फ्रॅंक (Annelies Marie Frank)
| जन्म_दिनांक = {{birth date|df=yes|1929|6|12}}
| जन्म_स्थान = फ्रॅंकफर्ट आम माइन, [[वायमार प्रजासत्ताक]], [[जर्मनी]]
| मृत्यू_दिनांक = मार्च १९४५ (वय १५)
| मृत्यू_स्थान =  बर्गन-बेलसन छळछावणी, लोवर सॅक्सोनी, नाझी जर्मनी
| राष्ट्रीयत्व= १९४१पर्यंत वायमार प्रजासत्ताक, त्यानंतर कुठलेच राष्ट्रीयत्व नाही.
| प्रसिद्ध_साहित्यकृती =  ''[[द डायरी ऑफ अ यंग गर्ल]]'' (१९४७)
<!--
| प्रभाव= [[Cissy van Marxveldt]]{{sfn|Müller|1999|pp=143, 180–181, 186}}
| धर्म = Judaism
-->
| स्वाक्षरी_चित्र = Anne Frank signature.svg
}}

'''अनीस ॲअ‍ॅन मारी फ्रॅंक''' (१२ जून इ.स. १९२९ - मार्च १९४५) ही [[हॉलोकॉस्ट|हॉलोकॉस्टला]] बळी गेलेली एक ज्यूधर्मीय होती. दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान ज्यूधर्मीयांवर होत असलेल्या अत्याचारांपासून लपण्यासाठी ॲअ‍ॅन व तिचे कुटुंब एका घरात लपून राहिले होते, त्या काळात तिने लिहिलेली दैनंदिनी ''[[द डायरी ऑफ अ यंग गर्ल]]'' या नावाने प्रसिद्ध झाली. त्यावर अनेक नाटके तसेच चित्रपटे बनविण्यात आले आहेत. 

[[वायमार प्रजासत्ताक|वायमार प्रजासत्ताकामधील]]<ref group="टीप">[[वायमार प्रजासत्ताक]] - पहिल्या महायुद्धानंतर जर्मनीत बनलेले प्रजासत्ताक.</ref> फ्रॅंकफर्ट आम माइन (इंग्लिश: Frankfurt am Main) या शहरात तिचा जन्म झाला. पण ती आयुष्यातील बराचसा काळ [[ॲमअ‍ॅम्स्टरडॅम]], [[नेदरलॅंड्स]] येथे राहिली. ती जन्माने जर्मन होती मात्र [[नाझी जर्मनी|नाझी जर्मनीच्या]] काळातील ज्यूद्वेशी<ref group="टीप">[[ज्यूविरोध|ज्यूद्वेश]] - (इंग्लिश: anti-Semitic) दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान ज्यूधर्मीय लोकांवरील नाझी पुरस्कृत द्वेश व अत्याचार.</ref> [[नुरेमबर्ग कायदे|नुरेमबर्ग कायद्यामुळे]] फ्रॅंक परिवाराचे जर्मन राष्ट्रीयत्व काढून टाकले गेले. मरणोत्तर तिची दैनंदिनी प्रकाशित झाल्यामुळे ती जगभरात प्रसिद्ध झाली.

इ.स. १९३३मध्ये नाझी पक्षाने जर्मनीत सत्ताग्रहण केले. याच वर्षी फ्रॅंक कुटुंब जर्मनीतून ॲमअ‍ॅम्स्टरडॅमला स्थायिक झाले. मात्र इ.स. १९४०पर्यंत नाझी जर्मनीने नेदरलॅंड्सवर सत्ता मिळवली. त्यामुळे ते ॲमअ‍ॅम्स्टरडॅममध्येच अडकले. जुलै १९४२मध्ये ज्यूंची छळवणूक मोठ्या प्रमाणात वाढली. त्यापासून वाचण्यासाठी फ्रॅंक कुटुंब ॲनचे वडील [[ऑटो फ्रॅंक]] यांच्या कार्यालयाच्या इमारतीतील दडलेल्या खोल्यांमध्ये लपले. तिथे असतांना ॲअ‍ॅनच्या तेराव्या वाढदिवशी तिला एक कोरी वही मिळाली होती, त्यातच तिने १२ जून इ.स. १९४२ ते १ ऑगस्ट १९४४पर्यंतची दैनंदिनी नोंदवली. ते दोन वर्षे तिथेच होते, पण त्यांना विश्वासघाताने पकडण्यात आले व [[नाझी छळछावणी|नाझी छळछावणीत]]<ref group="श">[[छळछावणी]] - इंग्लिश: concentration camps(कॉन्सनट्रेशन कॅम्प)</ref> पाठवण्यात आले. ॲअ‍ॅन व तिची मोठी बहीण [[मॅरगॉट फ्रॅंक|मॅरगॉट]] यांना नंतर बर्गन-बेलसन छळछावणीत पाठवले गेले व तिथे इ.स. १९४५मधील मार्चमध्ये दोघीही प्रलापक ज्वराने<ref group="श">[[प्रलापक ज्वर]] - इंग्लिश: typhus (टायफस)</ref> मरण पावल्या.

केवळ ऑटो फ्रॅंक यातून वाचले. युद्धानंतर ॲअ‍ॅमस्टरडॅमला परल्यावर त्यांना ॲअ‍ॅनची दैनंदिनी मिळाली. त्यांच्या प्रयत्नांमुळे इ.स. १९४७मध्ये ती दैनंदिनी पुस्तकरूपात प्रकाशित झाली. मूळ डच भाषेत लिहिलेल्या त्या दैनंदिनीचे इ.स. १९५२मध्ये इंग्रजीत भाषांतर झाले. नंतर अनेक भाषांमधून भाषांतर केले गेले. मराठीमध्ये [[मंगला निगुडकर]] यांनी या पुस्तकाचे भाषांतर केले आहे.

== तळटीपा ==
{{संदर्भयादी|group="टीप"}} 

== पारिभाषिक शब्दसूची ==
{{संदर्भयादी|group="श"}}

(contracted; show full)[[tl:Anne Frank]]
[[tr:Anne Frank]]
[[uk:Анна Франк]]
[[vec:Ana Frank]]
[[vi:Anne Frank]]
[[wa:Anne Frank]]
[[war:Anne Frank]]
[[zh:安妮·弗蘭克]]