Difference between revisions 489073 and 489074 on nahwiki

{{Ahcopa}}
{{P1|[[{{PAGENAME}}|NHN]]}}
{{P2|[[Argentina (nch)|NCH]]}}
{{Tlani}}
{{Tlacatiyan
| Chantocaitl = Tlacatlahtocayotl Argentina
| Tlaltocaitl = República Argentina
| Tocaitl = Argentina
| Pamitl = Flag of Argentina.svg
| Chimalli = Coat of arms of Argentina.svg
| Chimalli_tamaño = 110px
| Tlacatiyancuicatl = [[Tlacatiyancuicatl Argentina]]
| Tlacatiyancuicatl_tlahcuilolli = United States Navy Band - Himno Nacional Argentino.ogg
| Tlalmachiyotl = ARG orthographic (+all claims).svg
| Tecuacan = [[Buenos Aires]] [[File:Escudo de la Ciudad de Buenos Aires.svg|derecha|20px]]
| Hueyaltepetl = [[Buenos Aires]]
| Ancayotl = 34°35′59″S 58°22′55″O
| Tecpantlahtolli  = [[Caxtillantlahtolli]]
| Tenahuatiyotl = República
| Tlaquetzalli  = 
| Tlaquetzalli tetl  = &nbsp;• Omopeuh <br />&nbsp;• Omotlami
| Tlaquetzalli iman  = Itech [[Caxtillan]]<br />[[9 chicōntetl mētztli]], [[1816]]<br />[[9 chicōntetl metztli]], [[1859]]
| Tlaixpayotl = 3.761.274
| Tlaixpayotl_tlatectli = 8
| Tlaixpayotl_atl = 1.1%
| Tlahtohcayotenco = 9665
| Hueyatenco =
| Tepachoani = [[Argentina tlahtohcatlahtoani|Tlahtohcatlahtoani]]
| Tepachoani itoca  = [[Alberto Fernández]]
| Nelihuehcapanca = [[Aconcagua]]
| Chanehqueh = 45 195 777
| Chanehqueh_tlatectli = 32 
| Chanehqueh_pozahuacayotl = 15,68
| Tlacatocaitl = Argentinacatl
| PIB_nominal = US$ 537 660 millones
| PIB_nominal_xihuitl = 
| PIB_nominal_tlapohualli = 21
| PIB_nominal_per_capita = US$ 12 590
| PIB = US$ 964 279 millones
| PIB_xihuitl = 
| PIB_tlapohualli = 23
| PIB_per_capita = US$ 22 404
| IDH = {{creciente}} 0,836
| IDH_xihuitl = 2015
| IDH_tlapohualli = 40
| IDH_neneuhcayotl =  {{Ingreso|ingreso=pani}}
| Tomin = [[Argentina peso]] ($, <code>[[ISO 4217|ARS]]</code>)
| Cemanahuacahuitl = [[UTC-3]]
| Cemanahuacahuitl_xopan = [[UTC-3]]
| Matlatzalan = [[.ar]]
| Tepozehecanonotzalli = 54
| Tlahuilehecanonotzalli = AYA-AZZ, LOA-LWZ, L2A-L9Z
| Ihcuilolli = 032, AR, ARG
| Olochcalpolli_ica = 
| Toquiliztequitl = 
| Toquiliztequitl1 = 
| Toquiliztequitl2 = Toquiliztequitl: FMI.
}}

'''Argentina''' nozo itoca '''Tlacatlahtocayotl Argentina''' ([[caxtillantlahtolli|caxtillantlahtolcopa]] in ''Argentina'' nozo ''República Argentina''), ce [[tlacatiyan]] ipan [[America Huitztlampa]], quipiya canah tonatih icalaquitlampa ce hueyic tepehuahcan ica cepayauhtic tepetl huan tletepetl motenehua [[Los Andes]], canah tlahcopampa hueyi ixtlahuahcan motenehua ''Las pampas'' ihuan ce tlahcopan tepehuahcan, tlantzintlah quihtoznequi in [[Patagonia]], ahcopa cah hueyi teotlalli motenehua ''Gran Chaco'', ompa tonatiuh iquizayampa ica hueyi atoyatl itechpahuic quiyauhcuauhtlahtli huan ica cecec ailhuicatl ipamapa atenco.<ref>Gobierno de la República de Argentina ''[https://www.casarosada.gob.ar/nuestro-pais/acerca-de-argentina (Gobierno de Argentina)]'', 15 noviembre metztli, xihuitl 2021. {{es}}</ref> 

Cuaxochtia canahpa mictlampa ica [[Bolivia]], canahpa icalaquitlampa ica [[Chile]], canahpa iquizayampa ica [[Uruguay]], [[Brasil]] huan [[Paraguay]], in iuhquin canahpa tlapcopa [[Atlántico ailhuicatl]] huan canahpa huiztlampa ica [[Antartico ailhuicatl]]. Argentina ce tlacatiyan cah inic nahui tlalli Americacopa huan inic chicueyi tlalli [[Tlalticpactli|Tlalticpac]]. Argentina in inic nahui tlacatiyan ocachi hueyic ipan America huan inic chicome ipan tlalticpactli. Cah ipan 34°35′59″ huitztlampa huan 58°22′55″ icalaquitlampa, tlatzintlah iparalelo ''tropico de Capricornio'' huan ''circulo polar antártico''.

Auh cah itecuacan [[Buenos Aires]] altepeticpac, noyuhqui [[altepenanyotl]] ocachi hueyi in ''[[Gran Buenos Aires]]''. In Tlacatlahtocayotl Argentina quipiya 23 hueyaltepetl huan calpolli tecuacan ica 18 calpolli. Quipiya 45,195,777 chanehqueh ipan tlahpohualli censo xiuhpan 2020.<ref>Population pyramid ''[https://www.populationpyramid.net/es/argentina/2020/ (Argentina)]'', 14 noviembre metztli, xihuitl 2021. {{es}}</ref> Inon tlacatiyan quipiya itlacahuan itech mochintin tlalpan ompa tlalticpac, quipiya 25 calpolli macehualtlacameh, achcauh chanehqueh ochanti nican inin tlalli. Nican ce tlacatiyan ica miacquin neltococayotl, itlanahuatiltlahtol caxtillahtolli, auh nican quipiya miaquin tlahtolli, in guaranitlahtolli, quechuatlahtolli, mapuchetlahtolli, yidishtlahtolli, italianotlahtolli, occequin.

Itonalmitohtiliz 25 itech mayo. Inin in tequihuahqueh reconocían in tepacholiztli itech ''Junta Revolucionaria'' huan así nimitztlachihua in inic ce itepapacholiz tlacatiyan. In ''Revolución de Mayo'' (Yaoyotl Mayo metztli) icauh tihui catca ixpan in motenehua no ''Semana de Mayo'', itech 18 canahpa 25 itech xihuitl 1810.In 9 julio metztli nimitzmitohtia in ''Declaración de la Independencia''. Xiuhpan 1816, in Tlahtocan ipan [[Tucumán]] otlahcuilo Amatlahcuilolli itech ''Independencia'', niquitoa así la existencia itechpahuicpa ce yancuic tlacatiyan libre huan independiente ipampa [[España]].

Argentina ce calpolli itech Organización de las Naciones Unidas (ONU), ce calpolli itech Mercosur xiuhpan 1991, ce calpolli itech Comunidad de Estados Latinoamericanos y Caribeños (CELAC) huan ce calpolli itech Organización de Estados Americanos (OEA).

==Tlaltocayotl==
Inin [[tlacatiyan]] tlapiya [[Latintlahtolli]] ''Argentum'', itechpa in ''Río de la Plata'' quihtoznequi ''Iztac Teocuitlatl Atoyatl'', ipampa ce tlaquetzalli itechpa in ''Iztac Teocuitlatl Tepetlah'', in tlein ''Argentina'' quihtoznequi ''Iztac Teocuitlatl Tlalli''.

==Huehcapatlahtoliztli==
[[File:La cueva de las manos Santa Cruz.jpg|miniatura|izquierda|[[Cueva de las Manos]] ipan Santa Cruz.]]
Moihtoa in auchtlacameh tlamini ipan inon tlalli mictlampa achto huitztlampa motocayotia Patagonia.

In Argentina oyeya tepitzin ihuani ipampa caxtiltecah in ipan [[macuilpohualxihuitl 16]]. Inon tlacatiyan moxexelohua ihuicpa [[España]] ic ximayahui in inglestecatl itlapehual ipan [[1806]] oc [[1807]]. In hueyi Ixtlahuahcan ihuan ianalco atoyatl nenenqui ic europatlacameh ipampa Argentina amoxnahuatiliztli in xiuhpan [[1853]].

Cornelio Saavedra catca inic ce tequihuah, otlachihua ica occequin tepachoanimeh criollos in ''Junta de las Provincias unidas del Río de la Plata''.

Ica [[tepozcoatl]] huan yancuic tlachihuayoltica, nican Argentina motitlani occequin tlacatiyan nacatl, ichcatl, ehuatl huan achtli. Canahpa [[macuilpohualxihuitl 20]], Argentina quemeh ce tlatquihuac tlacatiyan catca, auh [[Inyayo in Cemanahuac Inic Ome]] otlaixpolouh itequiyo huan itlacapachouh.

In ihuicpa [[1930]] in tlacameh tepachohualiztli macehualtin huan yaotlayehcoanimeh cateh. Tepanyaoquizcani [[Juan Perón]], tlanahuatini catca in xiuhpan [[1946]] canahpa [[1955]], yehuatl quipehua iargentinatetenahuatoh, in aquin inic ce tlanahuatini quimauhtili oc imiquiz.

Inin xiuhpan [[1982]], Argentina oquipix ce iyaoyo ica [[Tlahtocayotl in Cepanca America]] in ipan oquipolo Islas Malvinas, auh Carlos Saúl Menem tlanahuatini otetlapolouh canah [[Elizabeth II]] xiuhpan [[1998]] zatepan in Pilli ihuic Inglaterra otetlapolouh canah in Argentina inin xihuitl [[1999]].

Argentina omopeuh xihuetzi oc [[2004]], ihcuac omoquetz itlacatepachohualiz ipampa xiyectlali itequiyo huan icualtepachohualiz.

==Tlalticpacmatiliztli==
{{Ancayotl
| Noroeste   = {{CHL}}
| Norte      = {{BOL}}
| Noreste    = {{PRY}} / {{BRA}}
| Oeste      = {{CHL}}
| Centro     = Argentina
| Este       = {{URY}} / {{BRA}}
| Suroeste   = {{CHL}}
| Sur        = [[Antartíco ailhuicatl]] 
| Sureste    = [[Atlántico ailhuicatl]]
}}

[[File:Argentina topo blank.jpg|thumb|right|Argentina tlalmachiyotl ipan tlalticpac.]]
Argentina ce tlacatiyan ipan [[America Huitztlampa]]. Cuaxochtia canahpa mictlampa ica [[Bolivia]], canahpa icalaquitlampa ica [[Chile]], canahpa iquizayampa ica [[Uruguay]], [[Brasil]] huan [[Paraguay]], in yuhquin canahpa tlapcopa Atlántico ailhuicatl huan canahpa huiztlampa Antártico ailhuicatl. In [[tlacatiyan]] quipiya 3.761.274 Km2 itechpahuic tlaixpayotl, noihqui quipiya 11,122 km itech hueyatenco.

===Tepeliztli===
In tepeliztli ocachi hueyic ipan Argentina quihtoznequi [[Aconcagua]], nelihuehcapanca ompa in tepehuahcan moihtoa ''Cordillera de los Andes'' ica de altitud 6960,8 m s. n. m. tliltetl ocachi hueyic ipan America. Occequin tepetl cateh Pissis (6882 m s. n. m.) ipan La Rioja, in Ojos del Salado (6864 m s. n. m.) ipan Catamarca, in tepetl Bonete Chico (6850 m s. n. m.) ipan La Rioja, in cerro Tupungato (6800 m s. n. m.) ipan Mendoza, in cerro Mercedario (6770 m s. n. m.) ipan San Juan. Los Andes ca ompa Neuquén, in tletepetl Lanín (3776 m s. n. m.) ipan Neuquén, in tepetl Tronador (3478 m s. n. m.) ipan Río Negro huan in tepetl Fitz Roy nozo Chaltén (3405 m s. n. m.) ipan Santa Cruz; cempohualli tepetl ochachi hueyic ompa in Patagonia.

===Atiliztli===
[[File:Perito moreno.jpg|miniatura|left|[[Cetepetl Perito Moreno]] ipan Río Negro.]]
Nican Argentina ca La Plata atoyatl, apan ocachi ancho ipan tlalticpactli, in altepetl Buenos Aires cah atoyacopa ipampa frontera ica Uruguay huan Paraguay, in atzintli itech Iguazú atemoctli La Plata atoyacopa, frontera itzatlan Brasil huan Paraguay.

In tlacatiyan quipiya atentli ica [[Atlántico ailhuicatl]] canahpa iquizayampa, canah tlalli huitztlampa cah [[Antártico ailhuicatl]]. Ipan tlahco tlacatiyan cah ''Mar Chiquita'' ipan Córdoba hueyaltepetl, ce poyec atezcatl cenca hueyic. Ipan Patagonia onohuayan quipiya cecectlalpan quihtoznequi fiordos, huehuecauh acecec tlein temoa itechpahuic tepehuahcan canahpa in [[hueyatl]].

=== Yoliztli ===
Argentina in yoliztli hueyi, quipiya occequin climas, xeliuhca in ''Tropico de Capricornio'' itlal. Nican quipiya hueyic tepehuahcan, quiyauhcuauhtlatli, huacqui teotlalli moihtoa ''pampas'', quipiya hueyatl ihuan hueyi atoyatl.

Nican Argentina quipiya cuauhtontli diferentes, quemeh [[araucaria]], [[copalcuahuitl]], [[teonochtli]], [[nohpalli]], [[calden]] huan occequin.
<gallery class="center" widths="180">
Image:Erythrina crista-galli2.jpg|[[Argentina xochitl]]
Image:Araucaria 01.jpg|[[araucaria]]
Image:Starr-100504-5914-Jacaranda mimosifolia-large flowering tree with horse-Kula-Maui (24741951870).jpg|[[jacaranda]]
Image:Jardín Botánico de Altura, Pucará de Tilcara, Jujuy, Argentina.JPG|[[nohpalli]]
Image:Caldén, belleza pampeana.JPG|[[calden]]
</gallery>

No xiquitta Argentina quipiya totomeh quemeh [[tlacatototl]], [[tzopilocuauhtli]], [[cozcacuauhtli]], [[totomichin]], noihqui quipiya yolcameh chichinimeh [[peruichcatl]], [[alpaca]], [[huanaco]], [[huicuna]], [[huemul]], [[azcacoyotl]], [[miztli]], [[ocelotl]], [[ayotochtli]], [[hueyimichin]], [[amiztli]] huan occequin.
<gallery class="center" widths="180">
Image:Rhea 09.23.05 Chile.jpg|[[tlacatototl]]
Image:Cóndores no se entierran a diario.JPG|[[tzopilocuauhtli]]
Image:Standing jaguar.jpg|[[ocelotl]]
Image:Guanaco Patagonico.jpg|[[huanaco]]
Image:Schwimmender-Pinguin.jpg|[[totomichin]]
</gallery>

==Teyacanaliztli==
===Tlanahuatiliztli===
===Argentina ixeliuhca ===
{| class="toc" cellspacing="2" style="padding: 5em; text-align:left; clear:all; margin:auto; font-size:90%"
!colspan=4 style="background:#black; color:white;" align=center bgcolor="black"|'''Argentina ixeliuhca'''
|- 
|colspan=4 align=center|[[File:Map of Argentina with provinces.svg|center|400px]]
|- 
| style="background:#e9e9e9;" align="center" | '''Hueyaltepetl'''
| style="background:#e9e9e9;" align="center" | '''Chanehqueh (2005)'''
| style="background:#e9e9e9;" align="center" | '''Tlaixpayotl (km²)'''
| style="background:#e9e9e9;" align="center" | '''Tecuacan''' 
|- bgcolor="#f0f0f0" cellpadding="40"
|'''Tlacatlahtohcayotl Argentina'''  
| align="right" |'''44 108 530''' 
| align="right" |'''504 645''' 
| align="center" | '''[[Buenos Aires]]'''
|-
|1. [[Buenos Aires]]
| align="right" | 1 051 000 
| align="right" | 300 
| align="center" | [[Buenos Aires]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|2. [[Hueyaltepetl Buenos Aires|Buenos Aires]] 
| align="right" | 2 842 000 
| align="right" | 177
| align="center" | [[La Plata]]
|-
|3. [[Catamarca]] 
| align="right" | 517 000 
| align="right" | 3.812  
| align="center" | [[San Fernando del Valle de Catamarca]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|4. [[Chaco]] 
| align="right" | 751 000
| align="right" | 87
| align="center" | [[Residencia]]
|-
|5. [[Chubut]] 
| align="right" | 4 256 000 
| align="right" | 1.642 
| align="center" | [[Sarmiento]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|6. [[Hueyaltepetl Córdoba|Córdoba]] 
| align="right" | 3 238 000 
| align="right" | 2.317 
| align="center" | [[Córdoba, Argentina|Córdoba]]
|-
|7. [[Corrientes]] 
| align="right" | 2 475 000 
| align="right" | 288
| align="center" | [[Corrientes, Argentina|Corrientes]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|8. [[Entre Rios]]
| align="right" | 562 000
| align="right" | 73
| align="center" | [[Entre Ríos]]
|-
|9. [[Formosa]]
| align="right" | 1 489 000
| align="right" | 168 
| align="center" | [[Formosa]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|10. [[Jujuy]] 
| align="right" | 4 893 000
| align="right" | 529
| align="center" | [[San Salvador de Jujuy]]
|-
|11. [[La Pampa]]
| align="right" | 3 116 000
| align="right" | 204
| align="center" | [[Santa Rosa, Argentina|Argentina]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|12. [[La Rioja]]
| align="right" | 2 334 000
| align="right" | 407
| align="center" | [[La Rioja, Argentina|Argentina]]
|-
|13. [[Mendoza]] 
| align="right" | 6 652 000
| align="right" | 231  
| align="center" | [[Mendoza]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|14. [[Misiones]]
| align="right" | 14 161 000
| align="right" | 120
| align="center" | [[Misiones]]
|-
|15. [[Nauquen]] 
| align="right" | 3 988 000
| align="right" | 180
| align="center" | [[Neuquén]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|16. [[Río Negro]]
| align="right" | 1 605 000
| align="right" | 144
| align="center" | [[Río Negro]]
|-
|17. [[Salta]] 
| align="right" | 3 988 000
| align="right" | 180
| align="center" | [[Salta]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|18. [[San Juan]]
| align="right" | 1 605 000
| align="right" | 144
| align="center" | [[San Juan, Argentina|San Juan]]
|-
|19. [[San Luis]] 
| align="right" | 3 988 000
| align="right" | 180
| align="center" | [[San Luis, Argentina|San Luis]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|20. [[Santa Cruz]]
| align="right" | 1 605 000
| align="right" | 144
| align="center" | [[Río Gallegos]]
|-
|21. [[Santa Fe|Santa Fe]] 
| align="right" | 3 988 000
| align="right" | 180
| align="center" | [[Santa Fe, Argentina|Santa Fe]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|22. [[Santiago de Estero]]
| align="right" | 1 605 000
| align="right" | 144
| align="center" | [[Santiago de Estero]]
|-
|23. [[Tierra de Fuego]]
| align="right" | 3 988 000
| align="right" | 180
| align="center" | [[Ushuaia]]
|- bgcolor="#f0f0f0"
|24. [[Tucuman]]
| align="right" | 1 605 000
| align="right" | 144
| align="center" | [[San Miguel de Tucuman]]
| 
|}

== Tequitiliztli ==
[[File:ViñedoCafayate.jpg|miniatura|izquierda|[[Xocomecatl|Xocomecapixcayotl]] ipan Salta.]]
Argentina ce tlacatiyan ipan America ica itequiyo itech temocpan [[Brasil]], [[Uruguay]] huan [[Paraguay]] icampa inahuatil motenehua [[MERCOSUR]]. Argentina tequiyotl tequipanoa ihuic tlaquixtilli tlalpixcayotl ica inic ce ichcapixcayotl ipan Patagonia, noihqui inic ome tequipanolli piya ce hueyic acalquixohuayan itequipanoliz in ompa [[Buenos Aires]].

Occequin argentinatlacah tequipanoa tlalpixcayotl ihuicpa zacacintli, tlauhtli, [[cintli]], acintli, [[xocomecatl]] nohuan pitzopixcayotl, cahuayohpixcayotl, cuacuahuehpixcayotl, pipiyolpixcayotl, inompan coyonimatiliztli nozo oztoyotl ipampa tlaquixtilli iztac teocuitlatl, chiltic tepoztli, tliltepoztli, amochitl, temetztli huan coztic teocuitlatl.

==Chanehmatiliztli==
===Tlacanemitiliztli===
Argentintecah chantiah ipan occe tlacatiyan xiuhpan 2020.
{{col-begin}}
{{col-2}}
* {{ESP}} ica 256,071 argentintecah
* {{USA}} ica 215,239 argentintecah
* {{BRA}} ica 72,963 argentintecah
* {{CHL}} ica 49,724 argentintecah
* {{ISR}} ica 48,312 argentintecah
* {{URY}} ica 22,743 argentintecah
* {{CAN}} ica 20,680 argentintecah
* {{FRA}} ica 17,999 argentintecah
* {{AUS}} ica 14,190 argentintecah
* {{MEX}} ica 13,696 argentintecah
{{col-2}}
* {{PRYf}} 550,713 paraguaytecah
* {{BOLf}} 345,272 boliviatecah
* {{CHLf}} 191,147 chiletecah
* {{PERf}} 157,514 perutecah
* {{ITAf}} 147,499 italtecah
* {{URYf}} 116,592 uruguaytecah
* {{ESPf}} 94,030 españoltecah
* {{BRAf}} 41,330 brasiltecah
* {{USAf}} 19,147 tlahtocayoamericatecah
* {{COLf}} 17,576 colombiatecah
{{col-end}}

=== Tlahtolli ===
Argentina inic nahui tlacatiyan ica ocachi tlahtoqueh ipan caxtillantlahtolli tel ipan tlalticpac, motlahtoa iuh achcauhtlahtolli auh 97% chanehqueh quitlahtoah. Hueyi nahuatilli ihuic macehualtin tel, piya mochintin macehuallahtolli motlahtoa America tlalli, itechpahuic tlein zan chanehqueh tlapohualli, cualli iuhquin caxtillahtolcopa canah motlahtoa auh macehualtlacameh hueliti ihcuiloa intlahtolcuepa itlahtol.

Tlahtolli motlahtoa ipan Argentina ca [[guaranitlahtolli]], [[quechuatlahtolli]], [[aimaratlahtolli]], [[mapuchetlahtolli]], [[huichitlahtolli]], [[mbyatlahtolli]], [[tehuelchetlahtolli]] ihuan occequin.<br />
Occequi [[Europa]] tlahtolli [[italiatlahtolli]], [[yidishtlahtolli]], [[alemantlahtolli]], [[franciatlahtolli]], [[catalantlahtolli]], [[gallegotlahtolli]] huan [[danestlahtolli]].

===Paccayeliztli===
Argentina quipia cualli paccayeliztli, occequin cocoxcalli pahtia miaquin cocoxqueh.

===Neltococayotl===
[[File:Vista de la Basílica de Nuestra Señora de Luján.JPG|thumb|left|[[Teocalli itech Tonantzin Luján]].]]
Cuix yectel xihuitl, in achtocaxtiltoc macehualtin neltoquiztia ipan icel [[teotl]] tlachihuani cemanahuatl, atzintli, ilhuicatl, tepetl, tlalli, ehcatl , in metztli huan tonatih motenehua huehuecauh teotetl itech occequin. Incatlacameh quipiaya ocequin teteoh tel [[Wiraqucha]] huan [[Pachamama]].

Huehueteotl teoneltococayotl poliuhqui cenca iciuhcac catca ipampa [[catolicismo romano]], macehualtin ahmo oneltoqui mochololih huan occequin tlaihiyohuatilocqueh zanno ''Santo Oficio'' ([[España Atlacayotl]]) ipampa judiotlacameh nozo ''marranos''. Ihcuac caxtiltecah ompehua ma cristiania canah macahualtzin zan motlamati catolico teoneltococayotl quemeh cristianoyotl ipan yancuic tlalli ocholoc Caxtillan, matel in teopixqueh tlamacazqueh tlein oyeyah occequin cristianomeh itoca ''lutero tlalnetoqui'', ''ortodoxo tlalnetoqui'', huan inglatlālpantlalnetoqui ipan Reino Unido huan Alemania. In teopixcatlahtoani [[Francisco]] itech ''Iglesia Católica Romana'', ce argentintecatl itoca Jorge Mario Bergoglio catca obispo ihueyiteocal Buenos Aires.

Ipan macehualneltococayotl, argentintecah tlalneltoca ipan tlacameh ica teteo, quemeh [[Gauchito Gil]], xeliuhca itzalan santomeh huan teomeh.

Axcan Argentina quipiya miacquin tlaneltoqueh ipan [[cristianoyotl]], mochintin catolicotlacameh, noyuhqui occequin neltotococayotl [[judioyotl]], ce calpolli ocachi hueyic ipan America Huitztlampa, mochintin azquenzitlacameh ihuan occequin sefarditlacameh nozo mizrahitlacameh, noyuhqui islamcayotl ce neltococayotl ompa Argentina huan ahmo neltococayotl quihtoznequi ''ateos'' nozo ahmo teotlalnetoqueh.

==Tlamachtiliztli==
Argentina quipia caltlamachtiloyan tlen itocah temachtiloyan quipixtoc conemeh, oquichpilmeh huan cihuapilmeh, huan cicuacemeh tlamachtiyanih  huan ce tlamachtiltlayacanquetl, huan ni caltlamactiloyan quipiah [[Universidad de Buenos Aires]] ica yani molehuiya huan ihquinoh quicencahua cualli tlamachtiltequitl.

Nohquiah quipia calnechicoltlamachtiltequitl, campa quinceliah tlen cehcanoc coneh ehuanih noponah quintlamacah huan cochih iztoqueh 56,000 telchpocah huan ponah inmaco iztoqueh ome tlamachtianih tlen quintlaliah ni conemeh. No quiya iztoque ome tlamachtianih. Noquia tlapalehuia ipan caltlamachtilnechicoltequitl.

==Tequinemiliztli==
===Calmanaliztli===
In ''Misión jesuítica de San Ignacio Miní'' ce huehuetequiyotl ipan calmanaliztli, itech iteocalhuan guaranitlalli otlachihualo ica tetl. In Andes tepehuahcan ompa, Jujuy, Salta huan Tucumán, quipiya ce Caxtillan colonial icalmanaliz.

===Tlatzohtzonaliztli===
[[File:Tango-Show-Buenos-Aires-01.jpg|miniatura|derecha|[[Tango]].]]
In ''[[tango]]'', ce itzohtzonaliz Buenos Aires altepeticpac, ce tlachihualiztli itech ome macehualtin, tlacatl huan cihuatl mihtotia.

Tlatzohtzonaliztli ipan Argentina zatepan occequin, Nican quipiya Argentina itlatzohtzonaliz ompa Los Andes, cuicatl quemeh ''El carnavalito nozo humahuaqueño''. [[Soda Stereo]] ce hueyi cuicanimeh ompa Argentina.

=== Huehuehtequiyotl itech Tlalticpactli ===
* [[1981]] – '''<span style="color:#32CD32;">Yoliztli</span>''' – [[Parque nacional Los Glaciares|Los Glaciares]].
* [[1983]], [[1984]] – '''<span style="color:#F4A460;">Tlachihualiztli</span>''' – [[Misiones jesuíticas guaraníes]]: [[San Ignacio Miní]], [[Misión jesuítica de Santa Ana|Santa Ana]], [[Misión jesuítica de Nuestra Señora de Loreto|Nuestra Señora de Loreto]] y [[Misión jesuítica de Santa María la Mayor|Santa María la Mayor]] (Argentina), [[São Miguel das Missões|ruinas de São Miguel das Missões]] (''{{BRA}}'')
* 1984 – '''<span style="color:#32CD32;">Yoliztli</span>''' – [[Parque nacional Iguazú]].
* [[1999]] – '''<span style="color:#32CD32;">Yoliztli</span>''' – [[Tlalyacatl Valdés]].
* 1999 – '''<span style="color:#F4A460;">Tlachihualiztli</span>''' – [[Cueva de las Manos]], [[Río Pinturas]].
* [[2000]] – '''<span style="color:#F4A460;">Tlachihualiztli</span>''' – [[Manzana Jesuítica]] y [[Estancias jesuíticas|Estancias Jesuíticas de Córdoba]].
* 2000 – '''<span style="color:#32CD32;">Yoliztli</span>''' – [[Ischigualasto|Parques naturales de Ischigualasto]] / [[Parque nacional Talampaya|Talampaya]].
* [[2003]] – '''<span style="color:#F4A460;">Tlachihualiztli</span>''' – [[Quebrada de Humahuaca]].
* [[2014]] – '''<span style="color:#F4A460;">Tlachihualiztli</span>''' – [[Red vial incaica|Qhapaq Ñan, sistema viario andino]].
* [[2016]] – '''<span style="color:#F4A460;">Tlachihualiztli</span>''' – [[Casa Curutchet|Obra arquitectónica de Le Corbusier – Contribución excepcional al Movimiento Moderno]].
* [[2017]] – '''<span style="color:#32CD32;">Yoliztli</span>''' – [[Parque nacional Los Alerces]].

== Momotlaliztli ==
[[File:Maradona-Mundial 86 con la copa.JPG|thumb|left|[[Diego Armando Maradona]].]]
In momotlaliztli ipan Argentina cah ipampa [[neicxitapayolhuiliztli]], [[chiquiuhtapayolhuiliztli]], [[omalacapainaliztli]], [[acalpainaliztli]], tenis, mapatoltiliztli, ohcequin. Ompa Argentina oquipia cemanahuac tlamahuichihuanih ipan momotlalcayotl quemeh: xopatiliztli, mapatoltiliztli, hockey patines, amapatoltiliztli, acalpamitl, taekwondo, tenis, atletismo, triatlón, aquizaliztli, windsurf, golf, motociclismo, rally, ciclismo, ocachi axcan, Fórmula 1 huan quiquchiuhpatoltiliztli. 

===Neicxitapayolhuiliztli===
Argentina quipia cualli [[neicxitapayolhuiliztli]], itlacahuan cateh ica [[Asociación del Fútbol Argentino]], iixtenyoh ocachi hueyi catca [[Diego Armando Maradona]], axcan [[Lionel Messi]] in hueyi neicxitapayolni.

* [[Īxiptli:Olympic flag.svg|50px]] Argentina ipan [[Olimpicayoh neahuiltiliztli]].

== No xiquitta ==
* [[America Huitztlampa]]
* [[America]]

== Amoxtiliztli ==
* ''Reader’s Digest'', Gran Atlas Ilustrado del Mundo ipan caxtillantlahtolcopa, ''Duncan Company [[Londres]], [[Inglaterra]], otepoztlahcuiloc ipan [[Italia]], 1999''.

== Toquiliztequitl ==
<references/>

==Tlahtolcaquiliztiloni==
{{Notetag/end}}

== Ohcequin necuazaloliztli ==
{{Commons|Argentina}}
* [http://www.argentina.gob.ar/ Portal oficial del Estado argentino]
* [http://www.casarosada.gob.ar/ Sitio oficial de la Presidencia de la Nación]
* [http://www.turismo.gob.ar/ Sitio oficial de la Secretaría de Turismo]
* [http://www.fao.org/countryprofiles/index.asp?lang=es&iso3=ARG&subj=1&paia= Perfiles de países: Argentina]

{{America}}

[[Neneuhcāyōtl:Quiyotqui tlahcuilolli]]
[[Neneuhcāyōtl:Argentina]]
[[Neneuhcāyōtl:Tlahtolli ica caxtillahtoltlanelhuatl]]