Revision 546935 of "San Procolo" on napwiki

San Procòl e' Pozzuòl (Pozzuolì, III secolò – Pozzuolì, 19 settèmbr 305) fu nu' martìr sott' l''impèr e' Diocleziàn ed è veneràt comm santò ra' Chiesà cattolica. 

Procòl è nu' dei "settè martìr puteolanì" ca' furonò decapitàt into 305 d.C. durànt l''epòc re' ferocì persecuziòn int'e' confrònt dei cristiàn messè in pratìc ra Dioclezianò. Tra e' sette martìr puteolàn va ricordàt o' vescòv e' Benevènt Gennàr ca' comm e' altrì si "compàgn e' sventurà" fu condannàt a' decapitaziòn pressò o' forùm vulcanì, int'e' pressì ra' Solfatàr e' Pozzuolì. 
== Agiografia ==
I nomì dei sette martirì, compaiòn in almenò sette antìch Actà, Passionès o Vitaè. Tuttì chisti raccònt pongòn in primò pianò a' figurà e' san Gennarò, ro' miracòl ra' liquefaziòn ro' suo sanguè e poi re' variè traslaziòn re' reliquiè dei martirì, cu destinaziòn divèrs e ro' lorò cultò in variè localìtà. e' Attì Puteolàn o Actà sanctì Proculì, ca' illustràn o' martiriò e' san Procolò, furonò trovàt nell’Archiviò ra' Curià e' Pozzuòl e pubblicàt ppe a' prima voltà, dal gesuìt pate Joannès Stiltìng, into 1757 ad Anversà. Aglì Attì Puteolàn si aggiungòn e' Attì Bolognesì. Prendòn talè nomè pecché song conservàt in nu' codicè ro' 1180, e' propriètà ro' monastèr e' Santò Stefàn dei padrì Celestìn in Bologna. 

Durànt a' persecuziòn dell''imperatòr Diocleziàn (284-305), o' vescòv Gennàr si trovàv a Pozzuolì, in incognìt ppe nun esserè riconosciùt dai paganì, ca' allorà correvàn numeròs a consultàr a' Sibìll Cumanà. e' cristiàn ra' zonà, pèrò, eranò a conoscènz ra' presènz ro' vescovò, tantu ca' o' diacòn Sossiò, o' diacòn Festò e o' lettòr Desideriò, si recaròn cchiu' vote' a farglì visità. e' paganì scopèrt ca' Sossiò era cristianò, o' denunziaròn o' giudìc Dragonziò. Sossiò vennè catturàt e condannàt ad esserè sbranàt ra e' belvè nell’anfiteàtr Flaviò e' Pozzuoli. 

Gennarò, Festò e Desideriò, saputò ro' suo arrestò, vollèr far visità a Sossiò; furonò scopertì, confessaròn e' esserè cristiàn e furonò condòtt dal giudìc Dragonziò, ca' li condànnò a' stessà penà e' Sossiò.A chistu puntò ro' raccònt compaiòn e' tre puteolanì, o' diacòn Procòl ed e' laicì cristiàn Eutìch ed Acuziò, e' qualì protestaròn vivacemènt contrò a' condannà. sicond a' tradiziòn popolàr e' sette martìr furonò prima rinchiùs int'e' cellè dell''anfiteàtr Flaviò. Quì, pèrò, avvènn o' miracolò, ppe cui e' fierè si inginocchiaròn o' cospètt dei sette condannatì. Percìò furonò trasferìt into Forò aro' o' Magistràt giudicànt li condànnò a' decapitazionè, ca' ebbè luogò, sicond a' tradizionè, o' 19 settèmbr ro' 305. o' corpò ro' martìr Procòl fu sepoltò, standò e' fontì, into pretoriò e' Falcidiò ca' dovrèbb trovàrs int'e' pressì ra' necropòl e' via Cellè. 

Il nomè Proculùs è assaie ricorrènt int'a' lingua latinà, ed è riferìt o' figlie natò ppe'tramente' o' pate era lontanò. 

L festivìtà e' san Procòl venivà celebràt o' 18 ottòbr ma, fu poi spostatà, cu decrèt ra' Sacrà Congregaziòn dei Ritì ro' 10 dicèmbr 1718, o' 16 novèmbr in quantò ad ottobrè, moltì puteolàn eranò impegnàt int'e' lavorì dei campì. 

Il gruppò dei sette martìr campàn si ritròv veneràt pure int'e' catacòmb dettè e' San Gennarò, e' San Severò e e' San Gaudiòs a Napolì. 

== E' reliquiè == 

L storià re' reliquiè è altrettànt complessà. e' spogliè e' san Procolò, patròn principàl ra' cìttà e' Pozzuolì, avrebbèr trovàt na' definitìv collocaziòn into tempiò Calpurnianò, trasformàt int'a' nova cattedràl puteolanà. sicond nu' documènt ro' IX secolò, nèll’871, e' corpì e' Gennarò, Procolò, Eutìch ed Acuziò, sarebbèr statì portàt ra nu' cavalièr svevò nell''abbazià e' "Angià Divès" o Reichenaù, ncopp'o' Lagò e' Costànz in Svizzerà. into 1780 nell''abbazià si rinvennèr re' ossà. na' partè re' reliquiè ro' martìr puteolàn furonò riconosciùt e recuperàt graziè e' ricèrch e' Monsignòr Antoniò Gutlèr, confessòr ra' reginà e' napule Marià Carolinà. e' reliquiè e' san Procòl furonò riportàt a Pozzuòl o' 13 maggiò1781. ra allorà a' cìttà e' Pozzuòl e a' Diocesì, cu solènn festeggiamènt rievocàn o' ritòrn dei restì mortàl e' san Procòl int'a' cìttà natalè. int'a' secònd domenìc e' maggiò, e' reliquiè e o' bustò argenteò ro' Santò martìr vengòn portàt in solènn processiòn ppe e' vie ra' cìttà, insieme o' bustò marmoreò e' san Gennàr e a chello ligneò e' san Celsò, anticò vescòv e' Pozzuolì. Alcunì studì, condòtt into 1964 a Napolì, confermerebbèr ca' e' reliquiè svizzèr corrisponderebbèr e' partì mancànt e' reliquiè napoletàn e puteolane. 

== L''ìnn a San Procòl ==
 
Un''antìc tradiziòn vuolè ca' chistu testò cu a' sua semplice melodià fossè cantàt o' termìn e' ognì celebraziòn int'a' cattedràl dedicàt o' santò patronò: "Oh San Procòl protettore,beàt martìr ro' Signore,àll Vostra gràn potènz ricorriàm cu confidenza,impetràt a chesta cìttà vivà fedè, fermà sperànz e perfètt carìtà" 





[[Categoria:Sante]]

{{Link AdQ|de}}
[[it:Procolo di Pozzuoli]]
[[la:Sanctus Proculus]]