Difference between revisions 269794 and 269795 on nds_nlwiki

De '''Geschiedenisse van de Karke''', of '''Karkegeschiedenisse''', giet over, zo as de name al zeg, over 't vergaank van de karke. Vake wöd dit ok gwoon enuumd as de Geschiedenisse van Kristndom, maa umdat denne meer onhöldt as allennig 't Karklike kristndom, wöd 't vergaank van de Karke ofziedig behaandelt van 't totaal platie.

(contracted; show full)
# de machtskarke (1100-1500)
# de skeurnde karke (1500-1600)
# de bevoogde karke (1600-1775)
# de betwiefelde karke (1775-1914)
# de bestreedn karke (1914-heden)

==Jezus van Nazareth==
De karke, en aandere kristlike stromings, bint begunn bi'j [[Jezus]] van Nazareth, 'n jeudse keerl die, volngns de [[Biebel]], 3 jaor op pad gungn deur [[Palestina]] um leerlings te zuukn en te predikn over 't Koninkriek van God en over liefde veur oen naobers. Hi'j maaktn völle volgelings
, die hum zaangn as de beleufde Messias (Moshiach) uut 't [[Olde Testement]] (Tenach). Maa ok völle luu haadn 't op 'n geven meoment 't aorig hoge zittn van zien praoties, veural bekend van 'n paar Farizeeën, die de Romeinse hoge heern zo wied hebt kunnen kriengn um 'hum de dood in te jaangn an 't kruus. Maa, volngns de Biebel, is he nao 3 daangn wear op-estaone en is he 'n zettie later naor 'n hemel terugge-gaone um naost zien [[God|Va]], an 'n rechterhaand, te gaon zittn, töt dat he terugge kump um de bökkies van de skaopies te skeaidn. Hiernao, nao 50 daangn, kwaamn de Heilige Geest op zien voolglings, waorvan de 12 discipels 't heufd waarn,  en bint eur op pad egaone umme zien leer te verspreaidn. Hier was de oergemiente geboorn; wat later töt de grootsn weerldrilligie in de geschiedenisse zolln uutgreuin.

==De vrogste kristen==
Daanks 't [[Evangelie van Tomas|Thomas Evangelie]] kunne wi'j noew zengn dat 'n eerstn begun van 't kristendom twee heufdstromings ehad hef:
* 'n Eerstn begun van 't, later stark uut-breaidn, [[Gnostiek]]. Den later zol wörn uut-ereuit, maa in de [[Middeleeuwen]] 'n zettie wear terugge zol kommn as de [[Katharen]]. En pas veur 'n groot deel oons bekend wörn met de vunds van de Nag Hammadiegeschriften in 'n oale ruïne op [[Egypte]].
(contracted; show full)

Nao de Apostels en aandere oogetuungn kwaamn de tied veur eure opvoolgers, denne wi'j de Apostliese va's nuumt; veul van die luu hebt de Apostels nog ekend. Antal brievn van eur bint bewaord ebleevn wat eure name drög. Van [[Clemens]] wörn 'n tweetal brievn bekend. Ok 't onderwies van de Twaalf Apostels, de Didache, was 'n belangriek skriftlike bronne vanuut de eerstn eewe van 't kristndom.

{{Dialekt|sdz|[[Vechte|'t Vechtdal]]|ANS}}
[[Kategorie:Christendom]]