Difference between revisions 35583911 and 35585457 on nlwiki

{{NPOV||2013|03|07}}
{{samenvoegen|Geschiedenis van de Lage Landen}}
{{Zijbalk geschiedenis België|afbeelding=Pieter Bruegel d. Ä. 093.jpg|titel=''Winterlandschap met schaatsers en vogelknip'', [[Pieter Bruegel de Oude]], 1565}}{{Zijbalk geschiedenis Nederland|afbeelding=The IJ at Amsterdam with the former flagship 'Gouden Leeuw' (Willem van de Velde II).jpg|titel=''Het IJ voor Amsterdam met de '[[Gouden Leeuw (vlaggenschip)|Gouden Leeuw]]', het voormalige v(contracted; show full)rom wel genoodzaakt het land te laten besturen door leenmannen die verantwoording bij hem moesten afleggen. In de [[ruileconomie]] van die tijd konden deze leenmannen alleen beloond worden door hen gronden (''[[Beneficie|beneficium]]'', vanaf de tiende eeuw ''[[Feudum|feodum]]'') en het vruchtgebruik daarvan te schenken en een aparte titel. In het bijzonder de ruiters, essentieel om het grote Frankische rijk bijeen te houden, werden door de koningen vaak tot [[ridder
 (ruiter)|ridder]] benoemd. De bewoners van het land werden ''[[horige]]n'', die bij de bewerking ervan voor eigen gezin en goed een deel van de opbrengt aan de graaf moesten afstaan.

De leenmannen streefden naar erfelijkheid van hun [[Gouw (Germaans)|''pagus'']], iets wat steeds meer de regel werd en in 877 is gelegaliseerd door het [[Capitulare van Quierzy]]. Met dit systeem werd het mettertijd onmogelijk om nog een groot rijk te vormen.

(contracted; show full)

==== Sociale klassen ====
Na het [[Leenstelsel#Laat-Romeins leenstelsel|leenstelsel van de Romeinse tijd]] ontstond het [[feodalisme]] uit de gewoonte van de vorst om verdienstelijke personen een [[Leen (feodalisme)|leen]] (beneficium) als bron van inkomen toe te kennen. Dat bestond meestal uit een stuk grond van het rijk dat zijn eigendom was, van variabele omvang, waarmee de [[leenman]] er als [[vazal]] moest in slagen niet alleen zichzelf en zijn familie te onderhouden, maar ook een legertje [[ridder
 (ruiter)|ridders]]s. Die dienden het leen te beschermen, en konden in geval van oorlog ter beschikking van de vorst worden gesteld. Het leen kon van bescheiden omvang zijn, maar desgevallend uitgestrekte landerijen, en zelfs tot een hele provincie beslaan. Men heeft berekend dat een leen 15 à 30 boerenfamilies moest bevatten om in die hoedanigheid leefbaar te zijn. De oppervlakte werd aanvankelijk dan ook gekozen in functie van dat aantal en de uitgestrektheid was bijkomstig. De boeren waren [[horige]]n, zij behoorden bij het(contracted; show full)
De ''homines Franci'' of ''ingenui Franci'' kwamen voornamelijk in de regio van de grote rivieren voor en waren edelen die afstamden van degenen die zich waarschijnlijk reeds van bij het begin van de Frankische veroveringen hadden verdienstelijk getoond in de naburigheid van de vorst.

De klasse van [[ridder
 (ruiter)|ridder]] is ontstaan uit vrijen die zich in dienst stelden van een vorst (''milites'') om diens goed te beschermen en daarvoor van hem een eigen - kleiner - leen ontvingen. Met de opbrengst daarvan kon een ridder zich een paard veroorloven. Hoe meer ridders een leenman in dienst had, des te minder rechtstreekse inkomsten hij van zijn leen genoot. De neiging bestond daardoor [[bede (belasting)|bede]]n aan de horigen telkens weer te verhogen. Toch bleven de ridders zelf betrekkelijk arm en moest(contracted; show full)gskanalen van elkaar gescheiden. Ook afstammelingen van edelen die hun levensstandaard niet anders konden onderhouden dan door zich in dienst van een vazal te stellen, in Holland ''welgeborenen'', in Vlaanderen ''hooggeborenen'', ''hommes de lignage'' in Brabant en ''hommes de loi'' in Namen, stonden dicht bij de stand van deze vrijen.

[[Bestand:Cleric-Knight-Workman.jpg|miniatuur|De drie standen]]
Dan waren er nog de [[ridder
 (ruiter)|ridders]]s, meestal [[ministeriaal|ministerialen]] in de 12e eeuw, eveneens vrijen, die zich in ruiterdienst of andere functie met een heer verbonden in ruil voor een leen.

De [[clerus]] vormde een geheel eigen stand los van die van de [[Adel|edelen]] en de horigen van het [[leenstelsel]].

(contracted; show full)[[Categorie:Geschiedenis van België]]
[[Categorie:Geschiedenis van Nederland]]
[[Categorie:Geschiedenis van Luxemburg]]
[[Categorie:Geschiedenis van de Nederlanden in de oudheid]]
[[Categorie:Heksenvervolging]]

[[ro:Țările de Jos de Sud]]
[[simple:Low Countries]]