Difference between revisions 43582365 and 43582383 on nlwiki

[[Bestand:City of London skyline from London City Hall - Oct 2008.jpg|180px|thumb|[[Londen]]]]
[[Bestand:Chrystler et al. (2925760843).jpg|180px|thumb|[[New York City|New York]]]]
[[Bestand:Paris - Eiffelturm und Marsfeld2.jpg|180px|thumb|[[Parijs]]]]
[[Bestand:Tokyo odaiba.jpg|180px|thumb|[[Tokio]]]]
[[Bestand:ChicagovanafSearsTower.jpg|180px|thumb|[[Chicago]]]]
[[Bestand:Skyline Frankfurt am Main.jpg|thumb|180px|[[Frankfurt am Main|Frankfurt]]]]
[[Bestand:Hong Kong Skyline Restitch - Dec 2007.jpg|180px|thumb|[[Hongkong]]]]
[[Bestand:LA Skyline Mountains2.jpg|180px|thumb|[[Los Angeles]]]]
[[Bestand:Bangkok central district.JPG|180px|thumb|[[Bangkok]]]]
[[Bestand:Singapore Skyline.jpg|thumb|180px|[[Singapore]]]]
[[Bestand:Sydney Harbour welcomes Jessica Watson.jpg|thumb|180px|[[Sydney]]]]
[[Bestand:Lightmatter sanfrancisco.jpg|thumb|180px|[[San Francisco]]]]
Een '''wereldstad''' is een [[stad]] die een directe en wezenlijke invloed op de wereldpolitiek heeft door sociaal-economische, culturele en/of politieke middelen. De laatste jaren wordt deze term meer en meer gebruikt door de opkomst van de [[globalisering]]. De term "wereldstad" werd in deze betekenis voor het eerst gebruikt door [[John Friedmann]] in 1986  ,<ref>Friedmann, J. (1986), The world city hypothesis. In: Development and Change 17 (1), pp. 69-83</ref><ref>Knox, P. (1996), Globalization and the world city hypothesis. In: Schottish Geographical Magazine, 112 (2), pp. 124-126</ref>, hoewel het gebruik van de term "wereldstad" om een stad aan te duiden die een onevenredig grote invloed heeft op de wereldhandel op zijn minst teruggaat tot [[Patrick Geddes]]' gebruik van die term in 1915  .<ref>Doel, M. & Hubbard, P., (2002), "Taking World Cities Literally: Marketing the City in a Global Space of flows", City, vol. 6, no. 3, pp. 351-368.</ref>. De sociologe [[Saskia Sassen]] geldt als een van de belangrijkste onderzoekers die het denkkader van Friedmann verder hebben onderzocht en uitgewerkt.

== Criteria ==
Hoewel het definiëren van een wereldstad voor een deel subjectief is, voldoen wereldsteden over het algemeen aan de meeste van de volgende criteria:

* Internationale bekendheid (men heeft het bijvoorbeeld over [[Parijs]], niet over [[Parijs]] in [[Frankrijk]]);
(contracted; show full)

== GaWC-onderzoek naar wereldsteden (2004) ==
In 2004 is door P.J. Taylor van het GaWC opnieuw een poging gedaan wereldsteden te definiëren en te categoriseren
.<ref>[http://www.lboro.ac.uk/gawc/rb/rb146.html Taylor, P.J. (2005) "Leading World Cities: Empirical Evaluations of Urban Nodes in Multiple Networks", ''Urban Studies'', jrg. 42, nr. 9, pp. 1593-1608]</ref>.

=== Wereldsteden (Global Cities) ===
==== Allround-wereldsteden ====
:1. Zeer grote betekenis: [[Londen]] en [[New York City]].
:2. Minder grote betekenis en gericht op cultuur: [[Los Angeles]], [[Chicago]], [[Parijs]] en [[San Francisco]].
:3. Beginnende wereldsteden: [[Amsterdam]], [[Boston]], [[Madrid (stad)|Madrid]], [[Milaan (stad)|Milaan]], [[Miami]], [[Moskou]] en [[Toronto]].

==== Niche-wereldstad - gespecialiseerde bijdragen ====
:1. Economisch: [[Hongkong]], [[Singapore]] en [[Tokio]].
:2. Politiek en sociaal: [[Brussels Hoofdstedelijk Gewest|Brussel]], [[Genève (stad)|Genève]], [[Den Haag]] en [[Washington D.C.|Washington]]

=== Mondiale steden (World Cities) ===
==== Subnetbedienende steden ====
:1. Cultureel: [[Berlijn]], [[Kopenhagen]], [[Melbourne]], [[München]], [[Oslo]], [[Rome (stad)|Rome]] en [[Stockholm]].
:2. Politiek: [[Bangkok]], [[Peking]] en [[Wenen]].
:3. Sociaal: [[Manilla]], [[Nairobi]] en [[Ottawa (stad)|Ottawa]].

==== Mondiaal leidende steden ====
:1. Voornamelijk economische wereldbijdragen:[[Frankfurt am Main|Frankfurt]], [[Miami]], [[München]], [[Osaka]], [[Singapore]], [[Sydney]] en [[Zürich (stad)|Zürich]].
:2. Voornamelijk niet-economische wereldbijdragen: [[Abidjan]], [[Addis Abeba]], [[Atlanta]], [[Bazel (Zwitserland)|Bazel]], [[Barcelona (Spanje)|Barcelona]], [[Bombay]], [[Caïro (stad)|Caïro]], [[Denver]], [[Harare]], [[Lyon]], [[Manilla]], [[Mexico-Stad]], [[New Delhi]] en [[Shanghai]].

== GaWC-onderzoek naar wereldsteden (2010)<ref>[http://www.diserio.com/gawc-world-cities.html GaWC - World Cities List], diserio.com</ref> ==
=== Alfa-wereldsteden ===
==== Alfa++ ====
[[Londen]], [[New York City|New York]]

==== Alfa+ ====
[[Chicago]], [[Dubai (stad)|Dubai]], [[Hongkong]], [[Los Angeles]], [[Parijs]], [[Shanghai]], [[Singapore]], [[Sydney]], [[Tokio]]
==== Alfa ====
(contracted; show full)
* [http://www.irows.ucr.edu/conferences/globgis/papers/Smith.htm The World-System’s City System: A Research Agenda] door Jeffrey Kentor en Michael Timberlake van de [[University of Utah]] en David Smith van de [[University of California]]
* [http://web.archive.org/web/20070715070527/http://ww2.unhabitat.org/istanbul+5/statereport.htm ''The State of the World's Cities, 2001''], UN Human Settlements Programme
}}

[[Categorie:Stad]]