Difference between revisions 60879821 and 61099663 on nlwiki

{{Taxobox
| type             = plant
| naam             = Citrusvrucht
| afbeelding       = Citrus fruits.jpg
| afbeeldingtekst  = 

| rijk             = ''[[Planten|Plantae]]'' (Planten)
| stam             = ''[[Embryophyta]]'' (Landplanten)
(contracted; show full)

'''Citrusvruchten''' zijn vruchten van [[boom (plant)|bomen]] of [[struik]]en van het plantengeslacht ''Citrus''. Het geslacht ''Citrus'' is reeds duizenden jaren in cultuur. De teelt ervan wordt reeds vermeld in Chinese kronieken van 2200 jaar voor onze jaartelling. Als gevolg van deze eeuwenlange cultivatie zijn er vandaag de dag dan ook duizenden [[cultivar]]s.

De vrucht bestaat uit een aantal lagen. De [[
Citrusschil|schil]] bestaat uit zeer veel olieklieren, waarin ontvlambare [[Etherische olie|etherische oliën]] zitten opgeslagen. De laag daaronder, die ook nog tot de schil wordt gerekend, is wit en vezelig en bevat veel [[pectine]]. De binnenkant is het eetbare gedeelte. Hier worden sapzakjes gevormd die veel suikers, [[Organisch zuur|organische zuren]] en [[ascorbinezuur|vitamine C]] bevatten. Citrusvruchten kunnen direct worden gegeten, maar ook als smaakmaker worden gebruikt. Verder worden ze vaak tot [[Vruchtensap|sap]] geperst.

Er bestaan vele [[hybride (biologie)|kruisingen]] en cultivars. De meeste citrusvruchten zijn erg sappig en bevatten veel vitamine C. De bomen groeien alleen in warme landen, zoals in [[Spanje]], [[Marokko]], [[Griekenland]], [[Italië]] en [[Israël]]. De bomen groeien grofweg ongeveer tussen 40° aan beide zijden van de [[evenaar]]. In Nederland wordt ''Citrus'' ook wel geteeld als [[kuipplant]].

== Herkomst ==
De bakermat van alle citrussoorten ligt in [[Zuidoost-Azië]] en archeologische aanwijzingen voor de [[teelt (kweekproces)|teelt]] van citrusfruit zijn er al uit 2100 v. Chr. De knobbelige [[Sukadeboom|sukade]]citroen]] is de onbekendste van de drie oercitrussen, maar is toch de eerste citrusvrucht die het [[Midden-Oosten]] en het [[Middellandse Zeegebied]] bereikte. De [[sinaasappel]] werd in de [[16e eeuw]] door de [[Portugezen]] in [[Europa (werelddeel)|Europa]] geïntroduceerd. De [[mandarijn (vrucht)|mandarijn]] kwam in [[1805]].

Er zijn maar drie 'echte' citrussoorten: de [[pompelmoes (Citrus maxima)|pompelmoes]] of ''Citrus grandis'', de [[mandarijn (vrucht)|mandarijn]] of ''Citrus reticulata'' en de [[Sukadeboom|sukadecitroen of cedraat]], ''Citrus medica''. De sinaasappel is bijvoorbeeld een [[hybride (biologie)|kruising]] en in feite geen aparte soort. Zo'n kruising blijft bij citrussoorten lang in stand. Uit pitten van citrusvruchten groeit van nature meestal geen kruising van vader- en moederplant, maar een [[klonen (biologie)|kloon]] van de moederplant. Door die vreemde vorm van '[[stekken]]' kunnen ook moderne gekweekte rassen oeroud blijken, wat het moeilijk maakt om de stamboom van citrusvruchten t(contracted; show full)
{{Appendix}}
{{Commonscat|Citrus}}
{{Navigatie Citrus}}
{{Navigatie Rutaceae}}

[[Categorie:Wijnruitfamilie]]
[[Categorie:Kuipplant]]