Difference between revisions 1770167 and 1850495 on ocwiki

<!--Article redigit en lengadocian-->
'''Hernán''' o '''Fernán Pérez de Guzmán''' (c. 1370 - [[Batres]], c 1460) foguèt un poèta e biograf [[castelha]]n. 

== Biografia ==
Senhor de Batres, nebot del cancelièr [[Pedro López de Ayala]] e oncle d'[[Íñigo López de Mendoza]] ([[marqués de Santillana]]), èra filh de Pedro Suárez de Guzmán e d'Elvira de Ayala. Ambaissador en [[Aragon]] a l'epòca d'Enriquec III, luchèt dins la batalha de La Higueruela, qu'iont salvèt la vida de Pedro Meléndez Valdés, capitani de la ''mesnada'' (companhiá de gent d'armas) del senhor d'e Hita. FoguètÈra amic de l'evesque de Burgos, lo grand umanista judèoespanhòl Alfonso de Cartagena, que ne partejava un interès grand per la filosofia estoïica de [[Seneca]] e que a sa mòrt li adrecèt una cançon [[elegia]]ca o ''planto'', los ''Coblets a la mòrt de l'evesque de Burgos (Coplas a la muerte del obispo de Burgos)''. Èra de la [[familha (parentala)|familha]] de l'[[archiarquevesque]] de Toledo, Gutierre Gómez, partidariadèpte fervent dels infants d'[[Aragon]], e foguèt per consequéncia partisan de López Dávalos e de Fernando de Antequera e caigutombèt en desgràcia davant Juan II, e foguèt empresonat. Mai tarde se retirèt a son a [[senhoriuá]] de Batres a 56 ans e se consagrèt a la lectura e a l'estudi, e moriguèt aperaquí 82 ans.

== Òbras ==
Fernán Pérez de Guzmán es, segon [[Marcelino Menéndez Pelayo]], lo primièr prosista del [[sègle XV]], pr'amor que son escritura es alièna de la [[retorica]] marrida e de pedantariás e se centra perfèctament a l'afar; sa pròsa es de la [[Renaissentisme|renaissentistça]], equilibrada perfectament e classica. Coma psicològ es fòrça penetrant, unperspicaç, un grand analista grand e observaire de la natura morala, e un istorian imparcial; son òbra mèstra es ''Generaciones y semblanzas'', una colleccion de trenta cinc35 retraches biografics dels cortesans maipus importants d'aquela e l'epòca, qu'es la tresena partida separada d'una òbra pus granda, ''Mar de historias'' ([[Valhadolid]], 1512; reimpréstornar imprimit a [[Sevilha]] en 1527 e en 1542 e a [[Valéncia]] en 1531, qu'es una version en pròsa de ''Mare historiarum'' de Giovanni della Colona) que, coma s'es ja dich, es devesida en tres partidas: la primièra es una colleccion de retraches d'emperaires e princes; la segonda, de sabents e de sants, e la tresena, ja comentada, e l'unica venent ientegralièrament de sa pluma, tracta suls reis Enric III e Joan II e suls prelats venerables e cavalièrs nòbles de l'epòca, que lor màger part coneguèt personalament. L'òbra comença amb un [[prològ]] sus l'aparéncia de la [[veritat]] o de la [[messorga]] dins l'[[Istoriografia]]. 

Mandèt tanben tradusir las ''Epistolas moralas'' de [[Seneca]] e las òbras de [[Sallusti]]. Sa poesia, fòrça diferenta de sa pròsa, fa plenament partida de la lirica cançonièra de tèma amorós (''Decir a Leonor de los Paños, Decir que fizo a su amiga''), de tèma moral (''Requesta fecha al magnífico Marqués de Santillana, Coplas de vicios e virtudes'', qu&#x(contracted; show full)hilosophos'' es una colleccion de senténcias d'autors classics, tiradas en granda partida de [[Seneca]], inedit fins a [[1904]]; ''Las Setecientas'' ([[Sevilha]], [[1492]], reimprés almens sèt còps fins a [[1564]]), qu'es una imitacion en vèrs del poèma mai famós de [[Joan de Mena]] ''Trescientas o Laberinto de Fortuna'', e mantuna òbra d'interès menor.

[[Categoria:Literatura espanhòla|Pérez]] 
[[Categoria:Escrivan de lenga espanhòla|Pérez]]