Difference between revisions 1968460 and 1969490 on ocwiki

Bilbao
{{Infobox
|tematica=
|carta=
}}
<!--Article redigit en gascon-->
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" align="right" width="290px" style="margin: 0 0 1em 1em; background: #f9f9f9; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|+<font size="+1">Bilbao<br><small>''Bilbo''</small></font>
|-
| style="background:#efefef;" align="center" colspan="2" |
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
[[Fichièr:Bilbao-collage.jpg|300px]] 
|-
| align="center" width="140px" | [[Fichièr:Flag of Bilbao.svg|border|140px]]
| align="center" width="140px" | [[Fichièr:Escudo heráldico de Bilbao.svg|70px]]
|-
|}
|-
| [[Comarca]]
| Gran Bilbao
|-
| [[Província d'Espanha|Província]]
| [[Fichièr:Bandera de Vizcaya 2007.svg|25px]] [[Biscaia]] ([[capitau]])
|-
| [[Comunautat autonòma]]
| [[Fichièr:Flag of the Basque Country.svg|25px]] [[Comunautat Autonòma Basca]]
|-
| [[Lista dels païses del mond|Estat]]
| {{Espanha}}
|-
! colspan="2" bgcolor="lightblue" | Localizacion dera comuna en [[Biscaia]]
|-----
! colspan="2" bgcolor="#FFFFFF" | [[Fichièr:Bizkaia municipalities Bilbao.PNG|290px]]
|-
| [[Aira|Superfícia]]
| 41,26 km²
|-
| Còde postau
| 48001-48015
|-
| [[Populacion]]
| {{unitat|349356}} <small>([[2013]])</small></font>
|-
| Bascofòn(a)s
| 24,20% <small>([[2006]])</small></font>
|-
| [[Alcalde]]
| Iñaki Azkuna Urreta ([[Partit Nacionalista Basc|PNB]])
|- 
| Site oficiau
| [http://www.bilbao.net/ www.bilbao.net]
|}
'''Bilbao''' (''Bilbo'' en parlar locau deth [[dialècte]] [[biscaïn]] o ''Bilbao'' en [[basco]], ''Bilbao'' en [[espanhòu]]) qu'ei ua comuna der'anciana [[merindad]] d'Uribe, en [[Biscaia]] e en [[País Basco]].

Eths [[gentilici]]s que son ''bilbotar'' entath basco e ''bilbaíno -a'' entar [[espanhòu|arromançat]].

Era [[lenga]] tradicionau der'anciana comuna de Bilbao, correspondent ath quartièr vielh situat sus er'arriba dreta der [[arriu]] de [[Nervión]]-[[Ibaizabal]], qu'èra eth basco [[biscaïn]], ena sua [[dialècte|varietat dialectau]] de [[Plentzia]] segon eras enquistas [[Filologia|filologicas]] deth prince [[Loís Lucian Bonaparte]].

En [[1300]], qu'obtiengó era sua [[carta de poblacion]]:
:<small>{{Cita|''Be sàpian per aquesta carta, tots aqueths qui la vedèren o l'entenèren, que jo Diego López de Haro, [[senhoriá|senhor]] de Biscaia, conjuntament dab eth mèn hilh don<ref><small>Deth [[latin]] ''dominus'' 'senhor'.</small></ref> Lope Díaz e dab plaser de tots eths biscaïns, que hèi en Bilbao, partida de [[Begoña]], navèra [[carta de poblacion|''poblacion'']] e [[vila]] qui'u disen <!--dita--> eth pòrt de Bilbao.''}}.</small><ref><small>''Sepan por esta carta cuantos la vieren y oyeren cómo yo Diego López de Haro, señor de Vizcaya en uno con mío hijo Don Lope Díaz y con placer de todos los vizcaínos, hago en Bilbao de parte de Begoña nuevamente población y villa cual dicen el puerto de Bilbao .'' (Carta de poblacion de Bilbao).</ref><ref>[http://www.gasparcla.name/pdf/bilbocart.pdf Carta de poblacion de Bilbao]</small></ref>

En [[1483]], entà méter fin ara guèrra de bandas, eth representant deths [[Reis Catolics]] que dispausè onze ordonanças, ua deras quaus e decrèta que:
:{{Cita|<small>''D'ara endavant per tostemps eths ni nat d'eths non seràn pas jamei de bandas<ref><small>En sens de "faccion".</small></ref> ni de parcialitat, en aquesta dita Vila de Bilbao ni en tot eth [[Comtat]] de [[Biscaia]] dab eras Encartaciones, d'[[oñacian|Oñaz]] ni de [[gamboin|Gamboa]]''}}.</small><ref><small>''De aquí adelante para siempre jamás nunca ellos nin alguno dellos serán de bandos ni de parcialidad en esta dicha villa de Bilbao nin en todo el condado de Vizcaya con las Encartaciones de Oñez nin de Gamboa.'' (Capitulat de Garci López de Chinchilla).</small></ref>

Qu'ei, despuish sègles, ua vila de grana activitat [[comèrci|comerciau]] per'mor dera sua [[ria]] e deth son pòrt, via de sortida deth [[hèr]] biscaïn<ref><small>Cfr. {{Cita|''Macbeth''}} ([[William Shakespeare]]): {{Cita|''Sir, in my heart there was a kind of fighting, that would not let me sleep. Methough I lay worse than the mutines in the bilboes''}}, {{Cita|''the bilboes''}} valent a díder 'eths [[hèr]]s', eras cadeas tà ligar eths [[pè]]s o eras [[man]]s deths presoèrs.</small></ref> e dera [[lana]] de [[Castelha]] e via d'entrada deras manufacturas deth [[nòrd]] d'[[Euròpa]], deth [[carbon]] e dera [[Gadus morhua|merluça]].

En [[1870]], Bilbao qu'annexè ua partida de la comuna d'[[Abando]], puish tota era comuna en [[1890]]. Eth [[1èr de genièr|1èr de genèr]] de [[1925]] qu'annexè las comunas de [[Begoña]] e [[Deusto]]. 

===Nòtas===
<references />

{{Comunas de Biscaia}}

[[Categoria:Comuna de Biscaia]]delete}}