Difference between revisions 32481411 and 32481458 on plwiki


{{wojna infobox
 |epoka      = nowożytność
 |nazwa      = Rewolucja Rumuńska
 |konflikt   = [[Wiosna ludów]]
 |grafika    = Tricolore1848.jpg
 |opis       = ludzie niosą trójkolorową flagę Rumunii.
 |data       = 8 kwietnia [[1848]] - wrzesień [[1848]]
 |miejsce    = [[Rumunia]] 
 |wynik      = 
 |przyczyna  = 
 |terytorium = [[Wołoszczyzna]],[[Mołdawia]]
 |strona1    = [[Plik:Flag of Wallachia.svg|25px]] [[Hospodarstwo Wołoskie]]
 |strona2    = [[Plik:Ottoman flag.svg|25px]][[Imperium Osmańskie]]<br/>[[Plik:Flag of Russia.svg|25px]] [[Imperium Rosyjskie]]
 |dowódca1   = Ştefan Golescu<br/>Nicolae Golescu<br/>Ion Ghica
 |dowódca2   = 
 |siły1      = 
 |siły2      = 
 |straty1    = 
 |straty2    = 
 |commons    =
}}

[[Plik:Proclamaţia de la Islaz (1848).jpg|thumb|300px|right|Deklaracja z Islaz]]

'''Rewolucja Rumuńska''' , '''Rewolucja Wołoska'''([[1848]]) – wybuchła [[15 czerwca]] 1848 w [[Islaz]]ie, pod wpływem wiadomości o [[rewolucja]]ch w [[Paryż]]u ([[22 lutego]] – [[24 lutego]]) i [[Wiedeń|Wiedniu]] ([[13 marca]]), stając się częścią [[Wiosna Ludów|Wiosny Ludów]].

==Przyczyny==

Od XVI wieku terytorium Rumuni było zajęte przez Imperium Osmańskie. Wołosi żądali zjednoczenia Wołoszczyzny i Mołdawii. W 1821 roku wybuchło [[Powstanie wołoskie (1821)|powstanie rumuńskie]] skierowane przeciwko Imperium Osmańskiego. W 1846 Mołdawia i Hospodarstwo Wołoskie zostały połączone Unią Personalną. Związku z rozpoczęciem Wiosny ludów już na początku 1848 roku doszło do wystąpień w Mołdawii, doszło do wielu demonstracji min. 8 kwietnia w Jassach, jednak zostały one szybko stłumione, a do kraju znów wkroczyły wojska Rosyjskie.

==Przebieg==
===deklaracja w Islaz===
9 czerwca doszło w mieście [[Islaz]] do ogłoszenia deklaracji w której Rumunii zażądali większej autonomii w ramach imperium ottomańskiego. Były w niej 22 postulaty, m.in.:

*Niezależność administracji.
*Podział władzy.
*Równe prawa ludu.
*Wybory odpowiedzialnego władcy na okres 5 lat.
*Redukcja cywilnych list od władcy .
*Emancypacja Żydów i wszystkich innych rodaków należących do innych obrządków.
*Emancypacja Cyganów .
*Równouprawnienie.
*Stworzenie systemu więzień.
*Utworzenie gwardii narodowej.

[[Plik:Proclamaţia de la Islaz (1848).jpg|thumb|300px|right|Deklaracja z Islaz]]*nieingerencji jakiejkolwiek zewnętrznej siły w państwo rumuńskiei.
*Walne Zebranie składa się z przedstawicieli wszystkich stanów społecznych.
*Absolutna wolność prasy.
*Ambasada Rumunii w Stambule.

===Dalsze wydarzenia===

11 czerwca Rewolucja dosięgła [[Bukareszt]]u. Powołano komitet rewolucyjny w którego skład weszli m.in.: [[Ion Ghica]], [[Nicolae Bălcescu]] i [[Ion Heliade Rădulescu]]. Wysłali oni do Stambułu delegację  w celu negocjacji na temat kształtu nowej konstytucji. Mimo to 25 czerwca nowy rząd musiał abdykować, a już we wrześniu wojska osmańskie wkroczyły do wołoszczyzny.