Difference between revisions 42924371 and 42924570 on plwiki

{{Inne znaczenia|zachowań społecznych i urbanistyki|inne znaczenia [[Getto (ujednoznacznienie)|tego słowa]]}}
[[Plik:Litzmannstadt Ghetto.jpg|thumb||Kładka nad ulicą w [[Ghetto Litzmannstadt]] (Łódź)]]
[[Plik:Zlota60 2.jpg|thumb|Ocalały kawałek muru [[Getto warszawskie|Getta warszawskiego]]]]
[[Plik:Krakow Ghetto Gate 73170.jpg|thumb|Brama getta w Krakowie (1941)]]

(contracted; show full)etta'' z myślą o izolacji Żydów doszło w I wieku n.e. Podczas [[pogrom]]u w [[Aleksandria|Aleksandrii]] mieszkających dotąd w czterech dzielnicach miasta Żydów zamknięto na nieproporcjonalnie małym terenie, gdzie Aleksandryjczycy zgotowali im rzeź. W trakcie wydarzeń z roku 38 n.e. dochodziło do masowych grabieży żydowskiego mienia, mordu dziesiątek tysięcy Żydów, których w miejskim [[amfiteatr]]ze biczowano, torturowano, łamano kołem, wieszano i wbijano na pal, trupy pozostawiano niepogrzebane (
[[Filon z Aleksandrii]], ''Flakkus, Pierwszy pogrom Żydów w Aleksandrii'', WAM, Kraków 2012, s. 39-41, 59).</ref> W średniowieczu w chrześcijańskiej Europie dążenie do odseparowania było obustronne. Getta żydowskie zakładano w II połowie XVI wieku prawie we wszystkich miastach włoskich należących do papieża. W gettach powstawały pierwsze [[synagoga|synagogi]]; wcześniej Żydzi nie mogli ich budować ze względu na obowiązujący ich zakaz posiadania ziemi na własność. Życie społeczne w obrębie odseparowanego (contracted; show full) były na terenie [[Ukraina|Ukrainy]], [[Białoruś|Białorusi]], [[Czechy|Czech]], [[Węgry|Węgier]], najczęściej jednak na terenach, które przed wojną należały do Polski. Getta utworzono m.in. w [[Getto w Białymstoku|Białymstoku]], [[Getto w Częstochowie|Częstochowie]], [[Getto w Kielcach|Kielcach]], [[Getto krakowskie|Krakowie]], [[Getto lubelskie|Lublinie]], [[Litzmannstadt Ghetto|Łodzi]], [[Getto radomskie|Radomiu]], [[Getto warszawskie|Warszawie]], [[Getto w Wilnie|Wilnie]], [[Getto lwowskie|Lwowie]].

==
= Getta nowoczesne ===⏎
{{dopracować|sekcja|źródła, styl}}
Społeczeństwa kapitalistyczne są społeczeństwami [[Klasa społeczna|klasowymi]], a nie [[Stan (zbiorowość społeczna)|stanowymi]], w związku z czym podstawą wyróżnienia nowoczesnych gett nie jest dyskryminacja prawna, lecz stratyfikacja ekonomiczna. Ze względu na {{fakt|zależność pomiędzy dochodami a kategorią etniczną|data=2011-12}}, nowoczesne getta mają charakter etniczny — w Ameryce Północnej wyraz „getto” jest utożsamiany z miejscem zamieszkania Afroamerykanów, Latynosów i przedstawicieli innych grup et(contracted; show full) XX wieku, kiedy to Louis Wirth, jeden z czołowych przedstawicieli [[Szkoła chicagowska (socjologia)|Szkoły chicagowskiej]], opublikował monografię zatytułowaną ''The Ghetto''. Praca ta jest przede wszystkim wszechstronnym opisem zamieszkałej w Chicago [[diaspora (naród)|diaspory]] żydowskiej, skupionej w okolicach Maxwell Street. Wirth, wychodząc od swojej koncepcji ładów (wyróżniał ład urbanistyczno-architektoniczny, ład funkcjonalny, ład estetyczny, ład społeczny i ład ekologiczny), 
stwierdzai, że getto jest miejscem pozbawionym ładu w dowolnym z tych pięciu wymiarów<ref>J. Szacki, ''Historia myśli socjologicznej'', Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002, ISBN 83-01-13844-0, ss. 605-607</ref><ref name="sis2007"/>.

(contracted; show full)== Zobacz też ==
* [[Getto ławkowe]]

{{Uwagi}}
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Socjologia miasta]]
[[Kategoria:Urbanistyka]]