Difference between revisions 43084182 and 43116903 on plwiki

Artykuł jest rozszerzeniem dla sekcji [[Wojna domowa w Syrii#Reakcje międzynarodowe|reakcje międzynarodowe]] z hasła [[wojna domowa w Syrii]] i zawiera pełen i chronologiczny obraz reakcji i działań areny międzynarodowej wobec wojny domowej w Syrii.
{{Wojna w Syrii}}

== Reakcje międzynarodowe na wojnę domową w Syrii ==
=== Pierwsze reakcje na przemoc w Syrii (marzec-kwiecień 2011) ===
27 marca 2011 sekretarz stanu USA [[Hillary Clinton|Hillary Clinton]] wykluczyła zaangażowanie militarne USA w Syrii, jednocześnie potępiła stosowanie przemocy wobec demonstrantów. Wezwała syryjskie władze o reakcję na potrzeby narodu, niestosowanie przemocy, zezwolenie na pokojowe protesty, a także o rozpoczęcie procesów reform gospodarczych i politycznych<ref>{{cytuj stronę|url=http://www.tvn24.pl/0,1697191,0,1,koniec-stanu-wyjatkowego-po-48-latach,wiadomosc.html|tytuł=Śmierć pod Damaszkiem. "Dzień Męczenników" w Syrii|data=2011=03=27|opublikowany=(contracted; show full)órej udział wzięły delegacje 70 państw. Celem konferencji było nasilenie presji na reżim w Damaszku w celu zakończenia aktów przemocy i opracowanie planu pomocy humanitarnej dla Syryjczyków. Wezwano do przerwania ognia. Prezydent Tunezji [[Moncef Marzouki]] wystąpił z pomysłem przyznania immunitetu i azylu w Rosji Asadowi, gdyby podał się do dymisji. Podobnie stało się w [[Powstanie w Jemenie (2011-2012)|Jemenie]] w listopadzie 2011, kiedy po zagwarantowaniu immunitetu, ustąpił tamtejszy dyktator [[Ali Abd
u Allah Salih]]. Przewodniczący Narodowej Rady Syryjskiej Burhan Ghaljun zaapelował o kontynuowanie powstania przeciwko rządowi, dopóki nie zostanie om obalony lub nie dojdzie do transferu władzy, zgodnie z planem Ligi Arabskiej. Minister spraw zagranicznych Arabii Saudyjskiej wnioskował o dozbrajanie rebeliantów<ref name=autonazwa7>{{cytuj stronę|url=http://www.aljazeera.com/news/middleeast/2012/02/201222415140240588.html|tytuł=Diplomats seek ways to end Syria bloodshed|data=2012-02-24|opublikowany=Al J(contracted; show full)

=== Sprawa zestrzelenia tureckiego myśliwca (czerwiec 2012) ===
<div class="noprint" style="clear: right; border: solid #aaa 1px; margin: 0 0 1em 1em; font-size: 90%; background: #f9f9f9; width: 280px; padding: 2px; text-align: center; float: right;">
<div style="margin-left: 35px; line-height:normal;"><center>Przejdź do:<br />
[[Przebieg wojny domowej w Syrii
  #Zestrzelenie tureckiego F-4 nad Morzem Śródziemnym|Zestrzelenie tureckiego F-4 nad Morzem Śródziemnym]]</center></div>
</div>
24 czerwca 2012 turecki minister spraw zagranicznych Ahmet Davutoglu nawiązując do zestrzelenia przesz syryjskie siły tureckiego samolotu nad Morzem Śródziemnym, powiedział, że "nikt nie może sobie pozwolić na testowanie możliwości wojskowych Turcji i zagrażać bezpieczeństwu kraju". Ponadto Turcja wystosowała do syryjskiego personelu konsularnego w Stambu(contracted; show full)sakra w At-Trimsa|masakrę w At-Trimsa]] z 12 lipca 2012. Mediator powiedział, że jest wstrząśnięty skalą wydarzeń, które dowodziło o wykorzystywaniu ciężkiej broni przeciwko cywilom. Annan podkreślił, iż użycie takiej broni stanowiło pogwałcenie zasad sześciopunktowego porozumienia pokojowego. Dodał, że po uspokojeniu się sytuacji na miejsce masakry przybędą obserwatorzy ONZ, którzy przebywali w Damaszku, gdyż ich misja była zawieszona. Oburzenie i zasmucenie masakrą wyraziła sekretarz stanu USA [[Hillary 
Clinton|Hillary Clinton]]<ref name=opos>{{cytuj stronę|url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Kofi-Annan-potepil-masakre-w-syryjskiej-wiosce-Tremseh,wid,14758722,wiadomosc.html|tytuł=Kofi Annan potępił masakrę w syryjskiej wiosce Tremseh|data=2012-07-14|opublikowany=wp.pl|język=pl|data dostępu=2012-07-14}}</ref>.

(contracted; show full)podatków, co ułatwi dojściu do władzy ekstremistom<ref>{{cytuj stronę|url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Szef-syryjskiej-opozycji-Abdel-Basset-Sida-apeluje-o-pomoc-w-odbudowie-Syrii,wid,14898230,wiadomosc.html|tytuł=Szef syryjskiej opozycji Abdel Basset Sida apeluje o pomoc w odbudowie Syrii|data=2012-09-04|opublikowany=wp.pl|język=pl|data dostępu=2012-09-04}}</ref>.

Podczas szczytu [[Ruch Państw Niezaangażowanych|Ruchu Państw Niezaangażowanych]], 30 sierpnia 2012 prezydent Egiptu [[M
ouhamemad Mursi]] nazwał syryjski rząd "opresyjnym", a przemoc nie zakończy się "bez skutecznego zaangażowania się". Zaapelował, by w Syrii dokonała się pokojowa transformacja w celu wprowadzenia demokratycznych rządów. Wezwał też opozycję syryjską, by się zjednoczyła. Po tym wystąpieniu syryjska delegacja opuściła salę obrad<ref>{{cytuj stronę|url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Mohamed-Mursi-w-Syrii-rzadzi-opresyjny-rezim,wid,14883963,wiadomosc.html|tytuł=Mouhamemad Mursi: w Syrii rządzi opresyjny reżim|data=2012-08-28|opublikowany=wp.pl|język=pl|data dostępu=2012-09-02}}</ref>. Kolejną dyplomatyczną burzę egipski prezydent wywołał na początku września 2012. Podczas spotkania arabskich ministrów spraw zagranicznych w Kairze powiedział,  że "nie ma co tracić czasu na mówienie o reformach", ponieważ "sytuacja w Syrii dojrzała do zmiany". Wystąpienie to ostro skrytykowało MSZ Syrii, zarzucając Mursiemu podżegania do przemocy w Syrii, natomiast (contracted; show full)12-12-27|opublikowany=wp.pl|język=pl|data dostępu=2012-12-29}}</ref>. Siergiej Ławrow wezwał także syryjskie władze do dialogu z opozycją<ref>{{cytuj stronę|url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Rosja-Siergiej-Lawrow-wzywa-wladze-Syrii-do-podjecia-dialogu-z-opozycja,wid,15209866,wiadomosc.html|tytuł=Rosja: Siergiej Ławrow wzywa władze Syrii do podjęcia dialogu z opozycją|data=2012-12-28|opublikowany=wp.pl|język=pl|data dostępu=2012-12-29}}</ref>. 29 grudnia 2012 prezydent Egiptu [[M
ouhamemad Mursi]] powiedział, że popiera syryjską opozycję i że w przyszłości Syrii nie ma miejsce na rządy Asada<ref>{{cytuj stronę|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/2/8/61474/World/Region/Egypts-Morsi-says-Asad-regime-has-no-future-in-Sy.aspx|tytuł=Egypt's Morsi says Asad regime has no future in Syria|data=2012-12-30|opublikowany=english.ahram.org.eg|język=en|data dostępu=2012-12-30}}</ref>. Dzień później Lakhdar Brahimi ostrzegł w Kairze przed spełnieniem się czarnego scenariusza w Syr(contracted; show full)rzez rebeliantów| język=pl |data dostępu=24 lipca 2013 | opublikowany=wp.pl}}</ref>. 11 lipca 2013 eksperci ONZ ds. broni chemicznej – szwedzki naukowiec Ake Sellstroem i Wysoki Przedstawiciel Sekretarza Generalnego ONZ ds. Rozbrojenia Angela Kane przyjęli zaproszenie rządu w Damaszku w sprawie utworzenia misji oenzetowskiej, która na terytorium Syrii zbadałaby zarzuty dotyczące użycia broni chemicznej. Zespół 20 ekspertów pod dowództwem wymienionych naukowców przybył do Syrii 18 sierpnia 2013<ref
 name="bbc.co.uk">{{cytuj stronę|   url=http://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-23747375| tytuł=UN chemical weapons inspectors arrive in Syria| język=en |data dostępu=20 sierpnia 2013 | opublikowany=BBC News}}</ref>.

Jednocześnie ONZ przygotowywała misję ds. broni chemicznej, która miała by badać użycie broni chemicznej w Syrii.  11 lipca 2013 eksperci ONZ ds. broni chemicznej – szwedzki naukowiec Ake Sellstroem i Wysoki Przedstawiciel Sekretarza Generalnego ONZ ds. Rozbrojenia Angela Kane przyjęli zaproszenie rządu w Damaszku w sprawie utworzenia misji oenzetowskiej, która na terytorium Syrii zbadałaby zarzuty dotyczące użycia broni chemicznej. Zespół 20 ekspertów pod dowództwem wymienionych naukowców przybył do Syrii 18 sierpnia 2013<ref>{{cytuj stronę|   url=http://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-23747375| tytuł=UN chemical weapons inspectors arrive in Syria| język=en |data dostępu=20 sierpnia 2013 | opublikowany=BBC News}}</ref name="bbc.co.uk"/>, czyli trzy dni przed [[Atak gazowy w Ghucie|atakiem gazowym w Ghucie]]<ref>{{cytuj stronę|   url=http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/middleeast/syria/10256236/Syrian-opposition-claims-1300-killed-in-chemical-attack.html| tytuł=Syrian opposition claims 1,300 killed in chemical attack| język=en |data dostępu=21 sierpnia 2013 | opublikowany=Telegraph}}</ref>.

=== Szczyt G8 w Londynie a kwestia dozbrajania opozycji oraz VI zjazd "Przyjaciół Syrii" (kwiecień 2012) ===
(contracted; show full)i Assada. Jednakże mogą one nastąpić tylko po wnikliwych konsultacjach oraz być akceptowane przez [[prawo międzynarodowe]]. Jednocześnie al-Arabi poinformował o potępieniu przez Ligę Arabską rządu Asada<ref>{{cytuj stronę| url=http://www.rp.pl/artykul/1043031,1044235-Liga-Arabska--Tylko-ONZ-moze-powstrzymac-zbrodnie.html | tytuł=Liga Arabska: Tylko ONZ może powstrzymać zbrodnię | język=pl |opublikowany=rp.pl | data dostępu=3 września 2013}}</ref>. Dzień później podczas wystąpienia w [[Bundestag
|Bundestagu]]u kanclerz Niemiec [[Angela Merkel]]  po raz kolejny poinformowała, że rząd RFN nie planuje brać udziału w jakiejkolwiek operacji wojskowej w Syrii. Zdaniem Merkel należy zabiegać o wspólne stanowisko Rady Bezpieczeństwa ONZ. Jednocześnie kanclerz skrytykowała rządy Rosji i Chin za zajmowanie "twardego stanowiska" oraz blokowanie wspólnej decyzji RB ONZ<ref>{{cytuj stronę| url=http://www.rp.pl/artykul/11,1044454-Merkel--trzeba-zabiegac-o-zgodne-stanowisko-RB-ONZ-w-sprawie-Syrii.html | tytuł=M(contracted; show full)

Zadowolenie z rosyjskiej propozycji dyplomatycznej wyraziły Chiny<ref>{{cytuj stronę|   url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Chiny-zadowolone-z-propozycji-Rosji-w-sprawie-broni-chemicznej-w-Syrii,wid,15969765,wiadomosc.html| tytuł=Chiny zadowolone z propozycji Rosji w sprawie broni chemicznej w Syrii| język=pl | opublikowany=wp.pl | data dostępu=11 września 2013}}</ref> Wielka Brytania<ref
 name="ReferenceA">{{cytuj stronę|   url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,David-Cameron-poparl-apel-o-kontrole-nad-bronia-chemiczna-w-Syrii,wid,15968729,wiadomosc.html| tytuł=David Cameron poparł apel o kontrolę nad bronią chemiczną w Syrii| język=pl | opublikowany=wp.pl | data dostępu=11 września 2013}}</ref> oraz Izrael, którego władze mówili o jak najszybszym odebraniu Syrii broni chemicznej i ukaraniu tych, którzy użyli broni niekonwencjonalnej<ref>{{cytuj stronę|   url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Premier-Izraela-Benjamin-Netanjahu-Syrii-trzeba-odebrac-bron-chemiczna,wid,15976561,wiadomosc.html| tytuł=Premier Izraela Benjamin Netanjahu: Syrii trzeba odebrać broń chemiczną| język=pl | opublikowany=wp.pl | data dostępu=12 września 2013}}</ref>. Sceptyczna była natomiast Francja, która zapowiedziała 10 września 2013, że przedstawi na forum Rady Bezpieczeństwa ONZ projekt rezolucji, w której znajdzie się ostrzeżenie przed "niezwykle poważnymi" konsekwencjami, jakie poniosą władze w Damaszku, jeśli naruszą postanowienia przyszłego porozumienia o objęciu międzynarodowym nadzorem syryjskiej broni chemicznej i jej zniszczeniu. Projekt opiera się o rozdział VII Karty Narodów Zjednoczonych, który mówi o dopuszczalnych działaniach militarnych i niemilitarnych w celu przywrócenia pokoju<ref>{{cytuj stronę|   url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,David-Cameron-poparl-apel-o-kontrole-nad-bronia-chemiczna-w-Syrii,wid,15968729,wiadomosc.html| tytuł=David Cameron poparł apel o kontrolę nad bronią chemiczną w Syrii| język=pl | opublikowany=wp.pl | data dostępu=11 września 2013}}</ref name="ReferenceA"/>.

Premier Turcji Recep Tayyip Erdogan wyraził wątpliwości co do rosyjskiego planu, który według tureckiego polityka dają Asadowi "czas na kolejne masakry"<ref>{{cytuj stronę|   url=http://konflikty.wp.pl/kat,127354,title,Recep-Tayyip-Erdogan-Baszar-al-Asad-uzyskal-czas-na-nowe-masakry,wid,15979683,wiadomosc.html| tytuł=Recep Tayyip Erdogan: Baszar al-Asad uzyskał czas na nowe masakry| język=pl | opublikowany=wp.pl | data dostępu=13 września 2013}}</ref>. Z kolei syryjska opozycja (contracted; show full)n al-Tamaneh in Hama Province|data=2014-04-30|opublikowany=eaworldview.com|data dostępu=2014-05-16}}</ref>. Fakty te zostały potwierdzone przez Human Rights Watch<ref>{{cytuj stronę| url=http://www.tvn24.pl/wiadomosci-ze-swiata,2/human-rights-watch-syria-nadal-uzywa-broni-chemicznej-przeciw-cywilom,427702.html|tytuł=''Human Rights Watch: Syria nadal używa broni chemicznej przeciw cywilom''| język=pl |data=2014-05-13|data dostępu=2014-09-11 | opublikowany=TVN24}}</ref>.
  

Tymczasem do 24 kwietnia 2014 zdołano z kraju wywieźć 92,5% arsenału broni chemicznej zostało wywiezione w jedenastu partiach z kraju w celu zniszczenia<ref>{{cytuj stronę| url=https://www.opcw.org/news/article/opcw-un-joint-mission-total-chemical-material-removed-and-destroyed-raised-to-925/|tytuł=OPCW-UN Joint Mission: Total chemical material removed and destroyed raised to 92.5%|język=en |data dostępu=2014-04-29 | opublikowany=OPCW}}</ref>. Pozostałe 7,5% arsenału mieściło się w zakładach p(contracted; show full)twa Islamskiego w Iraku|kampanii dżihadystów w Iraku]] z czerwca 2014, kwestia wojny domowej odeszła na dalszy plan. Sprawa wokół Ukrainy przyniosła poważny kryzys w stosunkach Stanów Zjednoczonych z Rosją. Ich kontakty dotyczące Syrii po fiasku konferencji genewskiej i w trakcie wojny na Ukrainie, uległy znacznemu zmniejszeniu. Ponowne zainteresowanie Syrią wzrosło po egzekucji amerykańskiego dziennikarza [[James Foley (dziennikarz)|Jamesa Foleya]] i zagrożeń wynikających z proklamacji [[Państwo Islamskie
|Państwo Islamskiego]]. ]]go.

Tymczasem w okresie luty - sierpień 2014 na frontach wojny domowej znaczną hegemonię uzyskali dżihadyści z Islamskiego Państwa w Iraku i Lewancie, którzy proklamowali kalifat pod nazwą [[Państwo Islamskie]]. W tym czasie na arenie międzynarodowej doszło do spotkania grupy "Przyjaciół Syrii", IV weta na arenie RB ONZ czy dymisji Lakhdara Brahimiego z funkcji specjalnego wysłannika pokojowego ONZ i LPA do Syrii.

(contracted; show full), mimo gróźb Państwa Islamskiemu egzekucji kolejnych zachodnich zakładników (2 września 2014 ścięto Amerykanina Stevena Soloffa), i rozszerzenie ich na Syrię. Obama wykluczył operację lądową. W zamian ogłosił plan dozbrajania i pomocy szkoleniowej dla sił kurdyjskich i irackich walczących z Państwem Islamskim oraz umiarkowanych rebeliantów syryjskich. Amerykańskie media, pozytywnie oceniły strategię Obamy, dodając, ze została ona wymuszona po trzyletniej bezczynności Stanów Zjednoczonych wobec Syrii<ref
 name="tvn24.pl">{{cytuj stronę| url=http://www.tvn24.pl/wiadomosci-ze-swiata,2/amerykanska-prasa-biernosc-ws-syrii-postawila-obame-pod-sciana,467121.html|tytuł=''Amerykańska prasa: bierność ws. Syrii postawiła Obamę pod ścianą''| język=pl |data=2014-09-11|data dostępu=2014-09-11 | opublikowany=TVN24}}</ref>. Następnie Stany Zjednoczone przystąpiły do formowania koalicji międzynarodowej, która podjęła by kampanię lotniczą przeciwko Państwu Islamskiemu<ref>{{cytuj stronę| url=http://www.tvn24.pl/wiadomosci-ze-swiata,2/amerykanska-prasa-biernosc-ws-syrii-postawila-obame-pod-sciana,467121.html|tytuł=''Amerykańska prasa: bierność ws. Syrii postawiła Obamę pod ścianą''| język=pl |data=2014-09-11|data dostępu=2014-09-11 | opublikowany=TVN24}}</ref name="tvn24.pl"/>.  

19 września 2014 do nalotów na terytorium Iraku przyłączyła się Francja. Z kolei operacja lotnicza na terytorium Syrii rozpoczęła się 23 września 2014. Udział w nalotach bez oficjalnej zgody rządu w Damaszku wzięły Stany Zjednoczone, [[Katar]], [[Arabia Saudyjska]], [[Bahrajn]], [[Zjednoczone Emiraty Arabskie]] oraz [[Jordania]]. Wśród celów bombardowanych przez lotnictwo koalicji, znalazły się bazy zajęte przez dżihadystów w trackie letniej ofensywy<ref name=wsj>{{cytuj stronę| url=http://online.wsj.com/news/article_email/u-s-arab-allies-launch-strikes-against-militant-targets-in-syria-1411436642-lMyQjAxMTI0NTI4MjQyODIwWj|tytuł=''U.S., Arab Allies Launch Airstrikes Against Islamic State Targets in Syria''| język=en |data=2014-09-22|data dostępu=2014-09-22 | opublikowany=The Wall Street Jornual}}</ref>.

{{Przypisy|2}}

{{Wojna domowa w Syrii}}

[[Kategoria:Wojna domowa w Syrii]]