Revision 33850798 of "Szkoła obowiązkowa" on plwiki

{{DNU|artykuł|podstrona=2012:12:16:Szkoła obowiązkowa}}
'''Szkoła podstawowa (obowiązkowa)''' – pierwszy etap formalnej edukacji. W większości krajów nauka w szkole podstawowej jest obowiązkowa.

Nauczanie poza szkołą tzw. [[edukacja domowa]] legalne jest m.in. w krajach anglosaskich, w [[Chile]] i na [[Republika Chińska|Tajwanie]].

== Podstawówka i Gimnazjum w Polsce ==
[[Plik:Lublin dzielnica wrotkow szkola gimnazjum nr 3.JPG|thumb|200px| Gimnazjum nr 3 w [[Lublin]]ie przy ul. Nałkowskich w dzielnicy [[Wrotków (Lublin)|Wrotków]]]]
[[Plik:Wola osowińska ZPO wraz z ZSR widziany razem od strony kompleksu boisk.jpg|thumb|200px|Gimnazjum w [[Wola Osowińska|Woli Osowińskiej]]]]
[[Plik:Lublin dzielnica wrotkow szkola podstawowa.jpg|thumb|220px| Szkoła Podstawowa nr 30 w [[Lublin]]ie]]
[[Plik:ZPO Wola Osowińska SP im płk pil Z Krasnodębskiego i Gimnazjum.jpg|thumb|220px| [[Szkoła Podstawowa im. płk. pil. Zdzisława Krasnodębskiego w Woli Osowińskiej]]]] 
Szkoła podstawowa w [[Polska|Polsce]] jest elementem [[System oświaty w Polsce|systemu oświaty]] i jest obowiązkowa. Istnieje także możliwość realizowania obowiązku szkolnego poza szkołą, tzw. [[Edukacja domowa|nauczanie domowe]]<ref>[http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19960670329 Art 16 pkt 8 Ustawy z dnia 7 września 1991 r. z późniejszymi zmianami)]</ref>.

Na początku 2 wojny światowej przez okres 3 lat funkcjonowały czteroklasowe podstawówki. Do [[lata 60. XX wieku|lat 60.]] szkoła podstawowa w Polsce była szkołą siedmioklasową<ref>od roku szkolnego 1960/1961 zaczęto wprowadzanie reformy; dzieci uczęszczające od roku szkolnego 1960/1961 do szkoły podstawowej kończyły w 1968 już szkołę ośmioklasową, w czasie, jak w roku szkolnym 1959/1960 kończyli szkołę siedmioklasową w 1966; w roku 1967 szkoły podstawowe kończyli jedynie ci uczniowie, którym zdarzyło się powtarzać rok nauki</ref>. [[1 września]] [[1999]] roku w Polsce rozpoczęła się reforma edukacji. Dotychczasowa ośmioklasowa szkoła podstawowa została zastąpiona sześcioma klasami. W tym samym czasie, również 1 września 1999 roku, utworzono gimnazja. W pierwszych klasach gimnazjum rozpoczęli naukę ci uczniowie, którzy w starej ośmioletniej szkole podstawowej powinni rozpocząć siódmą klasę i ci, którzy nie otrzymali promocji z klasy siódmej do ósmej. Uczniowie klasy ósmej, którzy otrzymali promocję do klasy wyżej mieli kontynuować tok edukacji zgodnie ze starym systemem i rozpoczynać naukę w szkole ponadpodstawowej. Na starych zasadach kończyli również szkołę ci uczniowie, którzy 1 września 1999 roku uczyli się w szkołach ponadpodstawowych. 

=== Statystyka ===
W latach 2009-2010 uczyło się w szkołach podstawowych i gimnazjach prawie 3 mln dzieci. Działało 13191 szkół podstawowych i 9215 gimnazjów: w miastach 3921 a na wsi 9270. Uczniowie szkół podstawowych i gimnazjów stanowili w tym czasie 58% uczniów szkół wszystkich stopni edukacji. Szkoły prowadzone przez samorządy stanowiły 93,0% a prywatne 6,7% wszystkich szkół podstawowych. W Polsce działają również 4 szkoły podstawowe dla dorosłych<ref>[http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/gus/PUBL_e_oswiata_i_wychowanie_2009-2010.pdf Oświata i wychowanie w roku szkolnym 2009/2010, GUS Warszawa 2010]</ref>.

=== Nauczanie w szkole podstawowej ===
Nauka w szkole podstawowej jest [[obowiązek szkolny|obowiązkowa]]. Dziecko może iść do szkoły podstawowej w wieku 6 albo 7 lat. Czas nauki został podzielony na dwa etapy. Pierwsze trzy lata (pierwszy etap edukacyjny – klasy I-III) nazywany jest edukacją wczesnoszkolną, a wcześniej [[kształcenie zintegrowane|kształceniem zintegrowanym]] i nauczaniem początkowym. Zajęcia najczęściej prowadzone są przez jednego nauczyciela, pełniącego jednocześnie funkcję wychowawcy. 

W trakcie kolejnych trzech lat (drugi etap edukacyjny – klasy IV-VI) zajęcia prowadzą nauczyciele danych przedmiotów. 
* [[Natura|Przyroda]]
dzieli się na:
* [[Geografia|Geografię]]
* [[Fizyka|Fizykę]]
* [[Chemia|Chemię]]
* [[Biologia|Biologię]]
Dalsze obowiązkowe przedmioty:
* [[Język polski|Polski]]
* [[Język angielski|Angielski]]
* Jakiś wybrany (obowiązkowy) język obcy nowożytny
* [[Historia]] i [[Wiedza o społeczeństwie|społeczeństwo]]
* [[Informatyka]]
* [[Wychowanie fizyczne]]
* [[Technika]]
* [[Plastyka]]
* [[Muzyka]]
* [[Wychowanie do życia w rodzinie]]w klasach 5 i 6 - ten przedmiot także nie jest obowiązkowy uczniowie uczęszczają za zgodą rodziców
* [[Religia]]-uczniowie uczęszczają za zgodą rodziców

=== Nauczanie w gimnazjum ===
* [[Geografia]]
* [[Fizyka]]
* [[Chemia]]
* [[Biologia]]
* [[Język polski|Polski]]
* [[Język angielski|Angielski]]
* Jakiś wybrany (obowiązkowy) język obcy nowożytny
* [[Historia]]
* [[Wiedza o społeczeństwie]]
* [[Informatyka]]
* [[Wychowanie fizyczne]]
* [[Technika]]
* [[Plastyka]]
* [[Muzyka]]
* [[Wychowanie do życia w rodzinie]]w klasach 5 i 6 - ten przedmiot także nie jest obowiązkowy uczniowie uczęszczają za zgodą rodziców
* [[Religia]]-uczniowie uczęszczają za zgodą rodziców
* [[Edukacja dla bezpieczeństwa]]

Dyrektor szkoły może podjąć decyzję o wprowadzeniu dodatkowych zajęć edukacyjnych dla uczniów klas I-III (np. język obcy nowożytny, informatyka) oraz IV-VI, dla których nie ustalono [[podstawa programowa|podstawy programowej]]. Dla uczniów klas IV-VI możliwe jest również wprowadzenie dodatkowego nowożytnego języka obcego, pod warunkiem zagwarantowania wymiaru godzin umożliwiającego realizację podstawy programowej. Na realizację ww. zajęć dyrektor szkoły przeznacza tzw. godziny do dyspozycji dyrektora szkoły lub godziny dodane przez organ prowadzący szkołę. Od 1 września 2006 roku w wielu szkołach podstawowych został wprowadzony język angielski na pierwszym etapie edukacyjnym (klasy I-III) w wymiarze 2 godzin zajęć tygodniowo. Zajęcia te są finansowane przez organy prowadzące szkoły z przekazywanych specjalnie na ten cel środków z budżetu państwa.

Uczniowie klas szóstych i trzecich gimnazjów obowiązkowo przystępują do ogólnopolskiego zewnętrznego [[Sprawdzian (egzamin)|sprawdzianu]] organizowanego przez [[Centralna Komisja Egzaminacyjna|Centralną Komisję Egzaminacyjną]].

Istnieją również specyficzne rodzaje szkół podstawowych – [[szkolnictwo specjalne|specjalne]], [[szkoły integracyjne|integracyjne]], szkoły podstawowe z oddziałami integracyjnymi i sportowymi, szkoły podstawowe sportowe oraz szkoły mistrzostwa sportowego.
Szkoły podstawowe są przede wszystkim prowadzone przez jednostki samorządu terytorialnego takie jak np. [[gmina]], [[miasto]] (szkolnictwo publiczne). Istnieje również wiele szkół podstawowych prowadzonych przez osoby prywatne, stowarzyszenia, fundacje i kościoły (szkolnictwo niepubliczne). Szkoły niepubliczne po zapewnieniu spełniania niezbędnych wymagań uzyskują uprawnienia szkół publicznych.

We wszystkich szkołach podstawowych i gimnazjach, publicznych i niepublicznych obowiązują te same podstawowe zasady:
* realizowane są [[program nauczania|programy nauczania]] uwzględniające [[podstawa programowa|podstawę programową]],
* realizowane są zajęcia edukacyjne w wymiarze nie niższym niż wymiar obowiązkowych [[zajęcia edukacyjne|zajęć edukacyjnych]] określony w [[ramowe plany nauczania|ramowym planie nauczania]],
* stosuje się odpowiednie zasady [[klasyfikowanie|klasyfikowania]] i promowania uczniów oraz przeprowadzania sprawdzianu organizowanego przez Centralną Komisję Egzaminacyjną w klasie szóstej i trzeciej gimnazjum,
* prowadzi się dokumentację przebiegu nauczania,
* zatrudnia się [[nauczyciel]]i obowiązkowych zajęć edukacyjnych, posiadający odpowiednie kwalifikacje.

Po ukończeniu szkoły podstawowej uczniowie kontynuują naukę w [[gimnazjum|gimnazjach]].

=== Świadectwo szkolne w szkole podstawowej ===
W szkole podstawowej występują dwa typy [[świadectwo szkolne|świadectw szkolnych]]: promocyjne (po ukończeniu klas od I do V) oraz ukończenia szkoły podstawowej (po klasie VI). Świadectwo szkolne w szkole podstawowej ma wymiar A4 i jest drukowane na niebieskim [[gilosz]]u.

=== Świadectwo szkolne w gimnazjum ===
W szkole podstawowej występują dwa typy [[świadectwo szkolne|świadectw szkolnych]]: promocyjne (po ukończeniu klas od I do II ) oraz ukończenia Gimnazjum (po klasie III). Świadectwo szkolne w szkole podstawowej ma wymiar A4 i jest drukowane na niebieskim [[gilosz]]u.

== Zobacz też ==
{{wikisłownik|szkoła obowiązkowa}}
{{Commonscat|Elementary schools}}
* [[tarcza szkolna]]

{{Przypisy}}
{{Etapy edukacji}}

[[Kategoria:Szkoły]]

[[als:Grundschule]]
[[ar:تعليم ابتدائي]]
[[zh-min-nan:Sió-ha̍k]]
[[cs:Základní škola]]
[[de:Grundschule]]
[[el:Δημοτικό σχολείο]]
[[en:Elementary school]]
[[fa:دبستان]]
[[ko:초등학교]]
[[id:Sekolah dasar]]
[[he:בית ספר יסודי]]
[[jv:Sekolah dhasar]]
[[lt:Pradinė mokykla]]
[[mr:प्राथमिक शाळा]]
[[nl:Lagere school]]
[[ja:初等教育]]
[[no:Grunnskole]]
[[nds:Grundschool]]
[[pt:Escola primária]]
[[ksh:Jrondschüll]]
[[ro:Școală elementară]]
[[qu:Huch'uy yachay wasi]]
[[ru:Начальная школа]]
[[simple:Primary school]]
[[sk:Základná škola]]
[[fi:Peruskoulu]]
[[sv:Elementary school]]
[[uk:Початкова школа]]
[[zh:小学]]