Difference between revisions 49098 and 49099 on sdwiki

{|table id="toc" style="margin:0;background:#ccccff";width:130%" align="left" cellpadding="1"
| style="background:#7CFC00" align="center" width="130px" colspan=2 |'''<font size="+1" color=black>سنڌي<font>'''
|-
|- align="center"
|-style="margin:0;background:#ccccff";width:100%" align="center" cellpadding="2"
|- align="center"
| colspan="2" style="border-bottom: 2px solid #D3D3D3;" | [[عڪس:Dialects of Sindhi.PNG|250px]]<br />
|-
| ڳالهائيندڙ ملڪ: ||پاڪستان، ھندستان، هاڱ ڪاڱ،</br> سنگاپور، فلپائينز، آمريڪا ۽ برطانيہ
|-
| ڳالهائيندڙن جو تعداد:||	5 ڪروڙ 43 لک 
|-
| لساني خاندان: ||هند آريائي
|-
| رسم الخط: ||[[عربي]]، [[دیوناگري]]
|-
| دنیا ۾ ڳالهائيندڙن جي حساب سان</br> نمبر: ||23 هون
|-
| سرڪاري ٻولي: ||پاڪستان ۽ ھندستان
|-
|}

{{مبسس3}}سنڌي ٻوليءَ جو شمار [[پاڪستان]] جي وڏين ٻولين ۾ ثئي ٿو، جيڪا پنج ڪروڙ کان مٿي ماڻهو ڳالهائي ۽ سمجھي سگھن ٿا، ان ۾ لکڻ وارن جي تعداد وڃي جي قديم ٻولي آھي، جنھن کي پنھنجي شاھوڪار ثقافت جو وسيع پس منظر۽ لوڪ ادب آھي سنڌي ٻوليءَ جي لکت جا آثار5000 سالن کان اڳ جي قديم آثارن جي کوٽائي مان مليا آھن.

== اچار ==
'''رسم الخط''' ==

=== عربي ===
پاڪستان۾ سنڌي ترميم شده عربي رسم الخط ۾ لکي ويندي آهي، جنهن ۾ ڪل 52 اکر آهن۔ عربي اکرن کان علاوه هن ۾ ٻيا آريائي اکر به شامل آهن۔ هن رسم الخط جي اڻويهين صدي عيسوي ۾، هندستان جي برطانوي دور حڪومت ۾ حوصلا افزائي ڪئي وئي۔
{| class="wikitable" style="font-family:times new roman; text-align: center;"
! جھ
! ڄ
! ج
! پ
! ث
! ٺ
! ٽ
! ٿ
! ت
! ڀ
! ٻ
! ب
! ا
|-
| {{IPA|ɟʰ}}
| {{IPA|ʄ}}
| {{IPA|ɟ}}
| {{IPA|p}}
| {{IPA|s}}
| {{IPA|ʈʰ}}
| {{IPA|ʈ}}
| {{IPA|tʰ}}
| {{IPA|t}}
| {{IPA|bʰ}}
| {{IPA|ɓ}}
| {{IPA|b}}
| *
|-
! ڙ
! ر
! ذ
! ڍ
! ڊ
! ڏ
! ڌ
! د
! خ
! ح
! ڇ
! چ
! ڃ
|-
| {{IPA|ɽ}}
| {{IPA|r}}
| {{IPA|z}}
| {{IPA|ɖʰ}}
| {{IPA|ɖ}}
| {{IPA|ɗ}}
| {{IPA|dʰ}}
| {{IPA|d}}
| {{IPA|x}}
| {{IPA|h}}
| {{IPA|cʰ}}
| {{IPA|c}}
| {{IPA|ɲ}}
|-
! ڪ
! ق
! ڦ
! ف
! غ
! ع
! ظ
! ط
! ض
! ص
! ش
! س
! ز
|-
| {{IPA|k}}
| {{IPA|x}}
| {{IPA|pʰ}}
| {{IPA|f}}
| {{IPA|ɣ}}
| {{IPA|∅}}
| {{IPA|z}}
| {{IPA|t}}
| {{IPA|z}}
| {{IPA|s}}
| ?
| {{IPA|s}}
| {{IPA|z}}
|-
|rowspan="2"|
! ي
! ه
! و
! ڻ
! ن
! م
! ل
! ڱ
! گھ
! ڳ
! گ
! ک
|-
| *
| {{IPA|h}}
| *
| {{IPA|ɳ}}
| {{IPA|n}}
| {{IPA|m}}
| {{IPA|l}}
| {{IPA|ŋ}}
| {{IPA|ɡʰ}}
| {{IPA|ɠ}}
| {{IPA|ɡ}}
| {{IPA|kʰ}}
|}

=== ديوانگري ===

ڀارت ۾ معياري عربي رسم الخط کان علاوه ديوانگري رسم الخط به رائج آهي، 1948ع رائج ڪيو ويو۔
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
! अ
! आ
! इ
! ई
! उ
! ऊ
! ए
! ऐ
! ओ
! औ
|-
| ?
| ?
| ?
| ?
| ?
| ?
| ?
| ?
| ?
| ?
|-
! क
! ख
! ख़
! ग
! ॻ
! ग़
!
! घ
!
! ङ
|-
| {{IPA|k}}
| {{IPA|kʰ}}
| {{IPA|x}}
| {{IPA|ɡ}}
| {{IPA|ɠ}}
| {{IPA|ɣ}}
|
| {{IPA|ɡʰ}}
|
| {{IPA|ŋ}}
|-
! च
! छ
!
! ज
! ॼ
! ज़
!
! झ
!
! ञ
|-
| {{IPA|c}}
| {{IPA|cʰ}}
|
| {{IPA|ɟ}}
| {{IPA|ʄ}}
| {{IPA|z}}
|
| {{IPA|ɟʰ}}
|
| {{IPA|ɲ}}
|-
! ट
! ठ
!
! ड
! ॾ
! ड़
!
! ढ
! ढ़
! ण
|-
| {{IPA|ʈ}}
| {{IPA|ʈʰ}}
|
| {{IPA|ɖ}}
| {{IPA|ɗ}}
| {{IPA|ɽ}}
|
| {{IPA|ɖʰ}}
| {{IPA|ɽʰ}}
| {{IPA|ɳ}}
|-
! त
! थ
!
! द
!colspan="3"|
! ध
!
! न
|-
| {{IPA|t}}
| {{IPA|tʰ}}
|
| {{IPA|d}}
|colspan="3"|
| {{IPA|dʰ}}
|
| {{IPA|n}}
|-
! प
! फ
! फ़
! ब
! ॿ
!colspan="2"|
! भ
!
! म
|-
| {{IPA|p}}
| {{IPA|pʰ}}
| {{IPA|f}}
| {{IPA|b}}
| {{IPA|ɓ}}
|colspan="2"|
| {{IPA|bʰ}}
|
| {{IPA|m}}
|-
! य
! र
! ल
! व
!colspan="6"|
|-
| {{IPA|j}}
| {{IPA|r}}
| {{IPA|l}}
| {{IPA|ʋ}}
|-
! श
! ष
! स
! ह
!colspan="6"|
|-
| ?
| {{IPA|ʂ}}
| {{IPA|s}}
| {{IPA|h}}
|colspan="6"|
|}

== لساني حدون ==
سنڌي ٻوليءَ جون حدون، صوبي کان ٻاھر اتر ۾ اڳوڻي رياست بھاولپور، ملتان، اتر اولھ ۾ بلوچستان جي، مڪران، لس ٻيلي، ڪڇي، ناڙي علائقن تائين پھچن ٿيون. سنڌ کي بلوچستان کان جدا ڪندڙ ڪوھستاني علائقي ۾ پڻ وڏو تعداد، سنڌي ڳالھائيندڙن جو آھي. ان کان علاوه بلوچستان جي ڪيترن ئي علائقن ۾ سنڌي ٻوليءَ کي مادري زبان جي حيثيت پڻ حاصل آھي. بلوچستان ۾ سنڌي ٻوليءَ کي بلوچي سان گڏ بنيادي زبان طور پڻ ڳالھايو ويندو آھي
(contracted; show full)== حوالا ==
# سنڌي ادب جو مختصر جائزو (اڪبر لغاري)  
# سنڌي ٻوليءَ جي سکيا (سيد شيرل شاه/ڊاڪٽر عبدالجبار مغل)‏

{{-ڏسندا-}}
* [[سِنڌ]]

{{ڪچو}}