Revision 419488 of "13 Ocak" on testwiki

{{Tarihte bugün}}
{{Gün|gün=13|ay=1}}
{{OcakTakvimi}}

== Olaylar ==
* [[1610]] - [[Galileo Galilei]], [[Jüpiter (gezegen)|Jüpiter]]'in 4. uydusu [[Callisto (uydu)|Callisto]]'yu keşfetti.
* [[1785]] - Dünyanın ilk gazetelerinden ''Daily Universal Register'' [[İngiltere]]'de yayımlanmaya başladı. Üç yıl sonra adı [[The Times]] olarak değiştirilecek olan gazete hala çıkmaktadır.
* [[1830]] - Büyük [[New Orleans]] ([[Louisiana]]) yangını başladı.
* [[1840]] - [[Lexington]] adlı buharlı gemi, [[Long Island]] ([[New York]]) açıklarında yandı ve battı: 139 kişi öldü.
* [[1854]] - [[Amerika Birleşik Devletleri|ABD]]'li [[Anthony Faas]], [[akordeon]]un patentini aldı.
* [[1863]] - [[Darülfünun]], Kimyager Derviş Paşa'nın verdiği halka açık fizik dersi ile eğitim hayatına başladı.
* [[1888]] - [[National Geographic Society]] kuruldu.
* [[1898]] - [[Emile Zola]]'nın L'Aurore gazetesinde yayımladığı ''J'accuse'' (''İtham ediyorum'') başlıklı açık mektup [[Dreyfus davası]]'nı kamuoyunun dikkatine taşıdı.
* [[1915]] - [[Avezzano]]'da ([[İtalya]]) deprem: 29.800 kişi öldü.
* [[1920]] - [[Sultanahmet Meydanı]]'nda 150 bin kişinin katıldığı büyük bir miting yapıldı. 
* [[1923]] - Bakanlar Kurulu Başkanı [[Rauf Bey]] (Orbay), [[Türkiye Büyük Millet Meclisi|TBMM]]’de [[Lozan Konferansı]]’yla ilgili olarak hükümet görüşünü açıkladı.
* [[1923]] - Futbol Federasyonu kuruldu.  
* [[1928]] - Hukuk Fakültesi öğrenci derneğinin toplantısında "Türkiye'de Türkçeden başka lisan konuşulamaz" kararı alındı.
* [[1930]] - [[Miki Fare]] karikatürleri Amerikan gazetelerinde yayımlanmaya başladı. 
* [[1931]] - [[Japon]] prensi [[Takamutsu]] Türkiye'ye geldi. 
* [[1942]] - [[II. Dünya Savaşı]]: [[Ekmek Karnesi]] uygulamasına başlandı. 
* [[1944]] - "Refah faciası" davası sona erdi. Amiral [[Mehmet Ali Ülgen]] ve bütün sanıklar beraat etti. 
* [[1947]] - [[Pan-Am]] havayolu şirketi [[New York]]-[[Londra]]-[[Ankara]] uçak seferlerine başladı.
* [[1951]] - [[Demokrat Parti (1946)|Demokrat Parti]]'nin komünistlere saldırısı ve [[Türkiye Komünist Partisi (1920)|TKP]] tevkifatı. 
* [[1952]] - [[Hasankale]]'de 5,8 büyüklüğünde deprem: 133 kişi öldü. 
* [[1956]] - [[Adnan Menderes]] ve [[Namık Gedik]] hakkında [[6-7 Eylül Olayları]] nedeniyle soruşturma açılmasını isteyen önerge reddedildi.
* [[1957]] - [[Wham-O]] şirketi ilk [[frizbi]]'yi üretti.
* [[1958]] - Amerika Birleşik Devletleri, uzay uydusu Explorer 1'i fırlattı.
* [[1959]] - Kadın avukatlar [[Refik Erduran]] aleyhine dava açtı. Refik Erduran'ın Bir Kilo Namus adlı yapıtında kadınların şeref ve haysiyetlerinin zedelendiğini ileri sürdüler.
* [[1966]] - [[Hürriyet gazetesi]], [[Amerika Birleşik Devletleri]] Başkanı [[Lyndon Johnson]]'un eski başbakan [[İsmet İnönü]]'ye yazdığı mektuba ilişkin, gazeteci [[Cüneyt Arcayürek]]'in haberini yayımladı. Mektup ve İnönü'nün cevabi mektubu, [[14 Ocak]]'ta [[Türkiye Büyük Millet Meclisi|TBMM]]'de görüşüldükten sonra, [[15 Ocak]]'ta kamuoyuna açıklandı. Bu mektup 1964'teki [[Kıbrıs]] bunalımı sırasında yazılmıştı ve Lyndon Johnson mektubunda, Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahale etmemesini istemişti.
* [[1968]] - Cumhuriyet Halk Partisi ([[Cumhuriyet Halk Partisi|CHP]]) Genel Başkanı İsmet İnönü Türkiye İşçi Partisi'ne ([[TİP]]) çattı; "Şimdi kalkmışlar kalkınma, plan, yabancı sermaye, petrol geleceği ve antiemperyalist mücadele hakkında bizimle doğru yön yarışması yapmak istiyorlar" dedi.
* [[1969]] - [[Devekuşu Kabare Tiyatrosu]] "Bir Şehr-i İstanbul ki" oyununu sahneye koydu.
* [[1970]] - Türkiye Öğretmenler Sendikası ([[TÖS]]) yöneticisi, [[Fakir Baykurt]] [[Milli Eğitim Bakanlığı]] tarafından açığa alındı.
* [[1982]] - Air Florida havayolu şirketine ait [[Boeing-737]] tipi bir yolcu uçağı, kalkıştan hemen sonra, [[Amerika Birleşik Devletleri]] [[Vaşington D.C.]]'deki 14. cadde köprüsüne çarptı ve daha sonra [[Potomac Irmağı|Potomac]] nehrine düştü: 78 kişi öldü.
* [[1986]] - İşkence yapanlara verilen cezaların arttırılması ve sorgu sırasında sanık avukatlarının da hazır bulunmasını öngören yasa önerisi Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde reddedildi.
* [[1986]] - [[Savunma Sanayii Müsteşarlığı]] kuruldu. 
* [[1990]] - [[Atatürk Barajı]]'nda su tutulmaya başlandı. 
* [[1990]] - [[Amerika Birleşik Devletleri]]'nin ilk [[zenci]] valisi [[L. Douglas Wilder]], [[Virjinya]]'da görevine başladı.
* [[1992]] - [[Japonya]], [[II. Dünya Savaşı]] sırasında Japon askerlerinin, onbinlerce [[Kore]]li kadını seks kölesi olmaya zorlamalarından ötürü özür diledi.
* [[1993]] - [[Irak]]'a karşı başlatılan ikinci harekata, [[İncirlik Üssü]]'nden kalkan "[[Çekiç Güç]]" uçakları da katıldı. 
* [[1994]] - Grevli, toplu sözleşmeli sendika hakkı istemek ve yüzde 15'lik memur zammını protesto etmek için memurlar Ankara'da eylem yaptı. Polis, memurlara müdahale etti. Ankara Emniyet Müdürü [[Orhan Taşanlar]] bazı memurları tokatladı.
* [[1994]] - İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan adayı [[Bedrettin Dalan]] "[[Dolmabahçe Sarayı]] sanat adına bir rezalettir ve mimarı Ermeni [[Balyan Usta]]'dır" dedi. Bedrettin Dalan'ın bu sözlerine Mimarlar Odası tepki gösterdi.
* [[1997]] - [[Susurluk Skandalı|Susurluk soruşturması]] kapsamında özel tim görevlisi polisler [[Ayhan Çarkın]], [[Oğuz Yorulmaz]] ve [[Ercan Ersoy]], tutuklanarak cezaevine gönderildi. [[14 Ocak]]'ta ise [[Sedat Bucak]]'ın 3 koruma polisi ile şoförü de [[DGM]]'ye sevk edildi. Koruma polisi [[Ömer Kaplan]], savcılık tarafından serbest bırakıldı. 2 polis ile şoför tutuklandı.
* [[2001]] - [[El Salvador]]'da 7,6 büyüklüğünde deprem: 840 kişi öldü.
* [[2005]] - [[Diyarbakır]] Emniyet Müdürü [[Gaffar Okkan]] ile 5 polis memuru dahil 13 kişinin öldürülmesi, çok sayıda kişinin yaralanması olaylarına katıldığı iddiasıyla yargılanan [[Hizbullah (Türkiye)|Hizbullah]] üyesi [[Mehmet Fidancı]] müebbet hapse mahkûm edildi.
* [[2007]] - Dünyanın ilk tüp bebeği olarak 1978'de sezaryenle dünyaya getirilen [[Louise Brown]], doğal yoldan doğum yaptı.
* [[2007]] - Japonya'nın kuzeyinde, [[Büyük Okyanus]]'da 8,3 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.
* [[2010]] - [[Haiti]]'de 7 büyüklüğünde bir [[deprem]] meydana geldi. 30000 ile 50000 arasında insan öldü.
* [[2010]] - [[Hulki Cevizoğlu]], [[DSHP]] genel başkanlığından istifa etti.
* [[2012]] - [[Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti]]'nin kurucu cumhurbaşkanı,[[Rauf Denktaş]] solunum yetmezliği nedeniyle kaldırıldığı hastanede vefat etti.

== Doğumlar ==
* [[1879]] - [[Melvin Jones]], [[ABD]] 'li [[Lions Clubs International]] 'ın kurucusu (ö. [[1961]])
* [[1899]] - [[Lev Vladimiroviç Kuleşov]], [[Sovyet]] sinema teorisyeni ve yönetmeni (ö. [1970]])
* [[1921]] - [[Necati Cumalı]], [[Türk]] yazar (ö. [[2001]])
* [[1940]] - [[Edmund White]], [[ABD]]'deki eşcinsel topluluğun yaşamına yönelen eserleriyle çağdaş toplumbilim ve toplumsal tarihe yaptığı katkılarla tanınan Amerikalı yazar ve araştırmacı 
* [[1941]] - [[Pasqual Maragall i Mira]], [[İspanyol]] (Katalan) politikacı.
* [[1946]] - [[Ordal Demokan]], [[Türk]] bilim adamı (ö. [2004]])
* [[1961]] - [[Julia Louis-Dreyfus]], [[ABD]]'li aktris ve komedyen
* [[1966]] - [[Erhan Güleryüz]], [[Türk]] müzisyen
* 1966 - [[Patrick Dempsey]], [[ABD]] 'li aktör
* [[1976]] - [[Angelos Basinas]], [[Yunan]] milli futbolcu.
* [[1976]] - [[Mario Yepes]], [[Kolombiyalı]] millî futbolcu.
* [[1977]] - [[Şeyla Halis]], [[tiyatro]], [[sinema]] ve [[dizi (televizyon)|dizi]] oyuncusu.
* [[1977]] - [[Orlando Bloom]], [[İngiliz]] sinema oyuncusu
* [[1988]] - [[Max Payne]], Ünlü film dé noir artisti
* [[1983]] - [[Ender Arslan]] , [[Türk]] basketbolcu

== Ölümler ==
* [[1599]] - [[Edmund Spenser]], [[İngiliz]] şair (d. [[1552]])
* [[1929]] - [[Wyatt Earp]], [[ABD]]'li kanun adamı. (d. [[1848]])
* [[1941]] - [[James Joyce]], [[Ulysses (roman)|Ulysses]] adlı romanıyla ünlü [[İrlandalı]] yazar (d. [[1882]])
* [[1957]] - [[Ebül’ula Mardin]], medeni hukuk alanındaki çalışmalarıyla bilinen, Ord. Prof. (d. [[1881]])
* [[1961]] - [[František Drtikol]], [[Çek]] fotoğrafçı (d. [[1883]])
* [[1973]] - [[Sabahattin Eyüboğlu]], [[Türk]] sanat tarihçisi, yazar, eleştirmen (d. [[1908]])
* [[1982]] - [[Marcel Camus]], [[Fransız]] sinema yönetmeni (d. [[1912]])
* [[1994]] - [[Muammer Erken]], [[Türkiye]] eski sanayi bakanlarından
* [[2003]] - [[Norman Panama]], [[ABD]]'li sinema yönetmeni ve senaryo yazarı (d. [[1914]])
* [[2007]] - [[Michael Brecker]],  Amerikalı ünlü caz müzisyeni tenor saksafoncu kan kanserinden öldü (d. [[2007]])
* [[2009]] - [[Mansour Rahbani]], [[Lübnanlı]] besteci ve söz yazarı (d. [[1925]])
* [[2012]] - [[Lefter Küçükandonyadis]], [[Türk]] futbolcu (d. [[1925]])
* [[2012]] - [[Rauf Raif Denktaş]], [[Kıbrıs]] Türk Toplum Lideri, Hukukçu ve Devlet Adamı. [[KKTC]] kurucu [[Cumhurbaşkanı]] (d. [[1924]])

== Bayramlar ve Yıldönümleri ==
{{Commons category|13 January}}

{{Aylar}}

[[Kategori:Yılın günleri|*0113]]
[[Kategori:Ocak]]
test