Revision 852601 of "ఎథీనా" on tewiki

{{redirect|Athene|other uses|Athene (disambiguation)|and|Athena (disambiguation)}}
{{Infobox Greek deity
| Image   = Athena Parthenos Altemps Inv8622.jpg
| Caption = This marble Greek copy signed "Antiokhos" is a first century BC variant of [[Phidias]]' fifth-century ''[[Athena Promachos]]'' that stood on the [[Acropolis]]
| Name    = Athena
| God_of  = Goddess of wisdom, warfare and crafts<ref name="MythEncyclopedia">{{cite web|url=http://www.mythencyclopedia.com/Ar-Be/Athena.html|title=Athena|publisher=Myths Encyclopedia|accessdate=2009-11-24}}</ref> <br /> Patron goddess of [[Athens]]<ref name="MythEncyclopedia"/>
| Abode   = [[Mount Olympus]]
| Symbol  =   [[Owl]], [[Olive tree]], [[Snake]], [[Aegis]], [[Armor]], [[Helmet]], [[Spear]]
| Consort = 
| Parents = [[Zeus]] and [[Metis (mythology)|Metis]]<ref>According to [[Hesiod]]'s [[Theogony]] Metis was Athena's mother but according to [[Homer]]'s [[Iliad]] She sprang forth from Zeus' head having no alllusion to a mother.</ref>
| Siblings= [[Porus (mythology)|Porus]]<ref>Porus was Athena's half-brother because he was the son of [[Metis (mythology)|Metis]] alone while Athena was the daughter of [[Zeus]] and Metis.</ref>
| Children= 
| Mount   = 
| Roman_equivalent = [[Minerva]]
}}
{{Ancient Greek religion}}

'''ఎథీనా (Athena)'''  ({{pron-en|əˈθiːnə}}) లేదా '''ఎథీనే'''  ({{IPA-en|əˈθiːniː|}}; ఆటిక్: {{polytonic|Ἀθηνᾶ}}, ''ఎథేనా''   లేదా {{polytonic|Ἀθηναία}}, ''ఎథేనైయా'' ; పురాణం: {{Polytonic|Ἀθηναίη}}, ''ఎథేనాయీ'' ; ఐయోనిక్: {{polytonic|Ἀθήνη}}, ''ఎథేనే'' ; డోరిక్: {{polytonic|Ἀθάνα}}, ''ఎథనా'' ; {{lang-la|[[Minerva]]}}) అనే పేరు గ్రీకు పురాణంలో యుద్ధం, నాగరికత, జ్ఞానం, బలం, వ్యూహం, కళలు, న్యాయం మరియు నైపుణ్యాలకు ప్రాతినిధ్యం వహించే దేవతను సూచిస్తుంది, ఆమెను '''పల్లాస్ ఏథెనా'''  (Παλλάς Αθηνά; {{pron-en|ˈpæləs}})గా కూడా గుర్తిస్తారు. ఎథీనా యొక్క రోమన్ అవతారాన్ని మినర్వాగా సూచిస్తారు, మినర్వాకు కూడా ఇటువంటి ప్రత్యేకతలు ఉన్నాయి.<ref name="Deacy, Susan 2001">డెకే, సుసాన్, మరియు అలెగ్జాండ్రా విల్లింగ్. ''ఎథీనా ఇన్ ది క్లాసికల్ వరల్డ్'' . కోనిన్‌క్లిజ్కే బ్రిల్ ఎన్‌వీ, లీడెన్, ది నెదర్లాండ్స్: బ్రిల్, 2001. ముద్రణ</ref> వీరులకు ఒక చురుకైన సహచరురాలుగా మరియు వీరోచిత ప్రయత్నాల యొక్క దేవతగా కూడా ఎథీనా గుర్తించబడుతుంది. ఆమె [[ఏథెన్స్]] నగరం యొక్క మొదటి పోషకురాలిగా ఉంది. ఏథెనియన్‌లు ఎథీనా పేరుమీద ఏర్పాటైన ఏథెన్స్ నగరంలో ఆమెకు గౌరవసూచకంగా ఆక్రోపోలిస్‌పై పార్థేనోన్‌ను (ఒక ఆలయం) (ఎథీనా పార్థేనోస్‌ను) నిర్మించారు.<ref name="Deacy, Susan 2001"/>

ఏథెన్స్ పోషకురాలిగా ఎథీనా సంప్రదాయాలు పురాతన కాలం నుంచి ఉన్నాయి, ఎథీనా గురించి ప్రాచీన పురాణాలు సాంస్కృతిక మార్పులకు అనుగుణంగా నవీకరించబడటంతో ఆమె ప్రభావం చిరస్థాయిగా నిలిచివుంది. నగరం (''పోలిస్'' ) యొక్క ఒక పోషకురాలి పాత్రలో, గ్రీకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక మంది పౌరులు ఎథీనాను ''ఎథీనా పోలిస్''  ("ఎథీనా ఆఫ్ ది సిటీ")గా పూజించారు. [[ఏథెన్స్]] మరియు ఎథీనా పేర్లు శబ్దవ్యుత్పత్తి శాస్త్రపరంగా సంబంధిత నామాలుగా ఉన్నాయి.<ref>"వెదర్ ది గాడెస్ వాజ్ నేమ్డ్ ఆఫ్టర్ ది సిటీ ఆర్ ది సిటీ ఆఫ్టర్ ది గాడెస్ ఈజ్ ఎన్ ఏన్షియంట్ డిస్ప్యూట్" (బుర్కెర్ట్ 1985:139)</ref> 

== ఆరంభ సంప్రదాయాలు ==
గ్రీకు తత్వవేత్త [[ప్లేటో]] (429–347 BC) ఆమెను లిబియా దేవత నీత్‌గా గుర్తించారు, ప్రాచీన రాజవంశపూర్వ కాలం నుంచి ఈజిప్షియన్‌లు యుద్ధ దేవత మరియు వేట దేవతగా నీత్‌ను కొలిచేవారు, ఆమెను నేత దేవతగా కూడా భావించేవారు. లిబియా యొక్క ట్రిటోన్ నది వద్ద ఎథీనా జన్మించినట్లు కొన్ని పురాణ అనువాదాల్లో కొందరు గ్రీకులు గుర్తించడంతో ఈ భావనకు బలం చేకూరుతుంది.<ref>ఏషిలస్ ''యుమెనిడెస్'' . 292–293. Cf. ది ట్రెడిషన్ దట్ షి వాజ్ ది డాటర్ ఆఫ్ నీలోస్: సీ, ఎగ్జాంపుల్. క్లెమెంట్ ఆఫ్ అలెగ్జాండ్రియా ''Protr.''  2.28.2; సిసెరో, ''డి నేచరా డియోరమ్'' . 3.59.</ref> సంప్రదాయ అధ్యయనకారుడు మార్టిన్ బెర్నాల్, మూడు మరియు రెండో సహస్రాబ్దాల్లో ఈజిప్టు నుంచి గ్రీసుకు తీసుకురాబడిన అసంఖ్యాక నాగరికత మరియు సాంస్కృతిక లక్షణాలతోపాటు నీత్ యొక్క భావనను కూడా ఇక్కడకు తీసుకురావడం జరిగిందని వివరిస్తూ "బ్లాక్ ఎథీనా సిద్ధాంతాన్ని" సృష్టించారు.<ref>ఎం. బెర్నాల్, ''బ్లాక్ ఎథీనా: ది ఆఫ్రోఏషియాటిక్ రూట్స్ ఆఫ్ క్లాసికల్ సివిలైజేషన్''  (న్యూ బ్రూన్స్‌విక్: రట్జెర్స్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1987), 21, 51–53.</ref> 

== పోషకురాలు ==
తత్వశాస్త్ర దేవత ఎథీనా ఐదో శతాబ్దం BC (క్రీస్తుపూర్వం) తరువాత పురాతన గ్రీసు <span class="goog-gtc-fnr-highlight">సంప్రదాయం</span>లో భాగమైంది.<ref>వాల్టన్ బుర్కెర్ట్, ''గ్రీక్ రిలీజియన్''  1985:VII "ఫిలాసఫికల్ రిలీజియన్" ట్రీట్స్ దీజ్ ట్రాన్స్‌ఫార్మేషన్స్.</ref> ఆమె నేత పోషకురాలిగా ఉంది, ముఖ్యంగా ఇతర కళలు (''ఎథీనా ఎర్గానే'' ) పోషకురాలిగా గుర్తించబడింది; ఆయుధాల లోహపని కూడా ఆమె పోషణ పరిధిలోకి వచ్చింది. క్రమశిక్షణ, వ్యూహాత్మక భాగాల్లో ఆమె (''ఎథీనా ప్రోమాచోస్''  లేదా యుద్ధ కన్య ''ఎథీనా పార్థినోస్'' )<ref name="C.J. Herrington 1955">సి.జే. హెరింగ్టన్, ''ఎథీనా పార్థినోస్ అండ్ ఎథీనా పోలియాస్'' . మాంచెస్టర్: మాంచెస్టర్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1955.</ref> యుద్ధాలకు నేతృత్వం వహిస్తుంది, ఇందుకు భిన్నంగా ఆమె సోదరుడు, హింసాకాండ, రక్తపాతం మరియు వధలకు పోషకుడు ఏరీస్ యుద్ధం యొక్క తీవ్రమైన శక్తిగా ఉంటాడు.<ref>డార్మోన్."ఎథీనా అండ్ ఏరెస్". చికాగో అండ్ లండన్: యూనివర్శిటీ ఆఫ్ చికాగో ప్రెస్, 1978.</ref> ఒడిస్సియస్ వంటి వ్యక్తుల యొక్క మోసపూరిత తెలివితేటలు (''మెటిస్'' ) 
ఎథీనా యొక్క జ్ఞానంలో భాగంగా ఉంటాయి. యుద్ధంలో ఏరీస్‌కు భిన్నంగా ఉండే ఎథీనా యొక్క ఈ పద్ధతి, నిష్కల్మషమైన భూమి దేవతా రూపం ''ఎథీనా పోలియాస్‌'' కు పూర్తిగా వ్యతిరేకంగా ఉంటుంది.<ref name="C.J. Herrington 1955"/>

గ్రీకు పురాణాల్లో ఒడిస్సియస్, జాసన్ మరియు హెరాకెల్స్ (హెర్క్యులెస్) వంటి అనేక మంది వీరులకు ఎథీనా పోషకురాలిగా మరియు సహాయకురాలిగా కనిపిస్తుంది. సాంప్రదాయిక గ్రీకు పురాణాల ప్రకారం ఆమెకు ప్రేమికుడు ఎవరూ లేరు, అదే విధంగా ఆమె ఎవరినీ వివాహం చేసుకోలేదు,<ref>ఎస్. గోల్డ్‌హిల్. ''రీడింగ్ గ్రీక్ ట్రాజెడీ'' (ఏష్.ఎమ్.737). కేంబ్రిడ్జ్: కేంబ్రిడ్జ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్, 1986.</ref> తద్వారా ఆమెకు ''ఎథీనా పార్థినోస్''  అనే పేరు వచ్చింది. అయితే ఆమె ఎరిచ్‌థీయస్/ఎరిచ్‌థోనియస్  యొక్క పెంపుడు తల్లిగా ఉందని ప్రాచీన పురాణం యొక్క ఒక అవశేషం వర్ణిస్తుంది, ఎథీనాపై హెఫాయెస్టస్ జరిపిన విఫల అత్యాచార యత్నం ద్వారా ఎరిచ్‌థియస్ జన్మించాడు.<ref>స్యూడో-అపోలోడోరస్, ''బైబ్లియోథీక్''  3.14.6.</ref> ఎథీనాతోపాటు ఉండే సర్పాన్ని కూడా ఎరిచ్‌థోనియస్‌గా పిలుస్తారని ఇతర రూపాలు సూచిస్తున్నాయి, అత్యాచారం విఫలమైనప్పుడు హెఫాయెస్టస్ యొక్క వీర్యం పడటంతో గైయా గర్భం ధరిస్తుంది, తద్వారా తాను జన్మనిచ్చిన ఎరిచ్‌తోనియస్‌ను ఎథీనాకు గైయా అప్పగిస్తుంది.

యుద్ధ వ్యూహాల దేవతగా ఎథీనా గుర్తించబడుతున్నప్పటికీ, ఒక ప్రయోజనం లేకుండా జరిగే పోరాటానికి ఆమె మద్దతు ఇవ్వదు, సంకట పరిస్థితులను పరిష్కరించడానికి జ్ఞానాన్ని ఉపయోగించేందుకు ప్రాధాన్యత ఇస్తుంది.<ref name="Loewen">{{cite book|last=Loewen|first=Nancy|title=Athena|isbn=0736800484}}</ref> సమంజసమైన కారణం ఉన్నప్పుడు లేదా వివాద పరిష్కారం కోసం మాత్రమే ఈ దేవత యుద్ధాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది. ఏథెన్స్ పోషకురాలిగా ఆమె ట్రోజాన్ యుద్ధంలో అకియన్‌లకు మద్దతు ఇచ్చింది.

== పురాణం ==
=== జననం ===
[[దస్త్రం:NAMA Diosa Hera.JPG|thumb|upright|మైసెనీలోని ఎథీనా ఆలయం నుంచి సేకరించిన విగ్రహం, సుమారుగా 625 BC కాలానికి చెందినది (నేషనల్ ఆర్కియాలజికల్ మ్యూజియం ఆఫ్ ఏథెన్స్)]]
''గ్రీకు పురాణాల్లో''  (8.a, ff.), ఎథీనా యొక్క జననం గురించి తెలియజేసే ప్రారంభ పురాణాలను రాబర్ట్ గ్రేవ్స్ గుర్తించారు, 4,000 BC కాలం నుంచే క్రీట్‌లో ఆమెను పూజించడం ప్రారంభమైంది. గ్రేవ్స్, హెసియోడ్ (సుమారుగా 700 BC) ప్రకారం, ఎథీనా ''జ్ఞానం''  లేదా ''విజ్ఞానం'' పై నియంత్రణ కలిగివున్న, నాలుగో రోజు, బుధగ్రహంపై ఆధిపత్యం గల దేవత మెటిస్ యొక్క కుమార్తెగా ఉంది, మెటిస్‌కు అనిషిక్తజననం ద్వారా ఎథీనా జన్మించింది. ఇతర మూలాలు టైటాన్‌ల (దేవతలు) ముందు తరానికి చెందిన వ్యక్తిగా మెటిస్‌ను గుర్తిస్తున్నాయి, జ్యూస్ తన యొక్క సమూహం ఆధిపత్యం పొందినప్పుడు ఆమెకు భర్తగా మారాడు. మార్పు సంభవించినప్పుడు ముందుగా తెలియజేయబడిన భవిష్యద్ఘటనల్లో, మెటిస్‌తో కలయిక ద్వారా జన్మించే సంతానం తనకంటే బలవంతులు అవతారని తెలియజేయడం జరిగింది, ఈ పరిస్థితిని తప్పించడానికి, మెటిస్‌తో ఎటువంటి సంతానం కలిగే అవకాశం లేకుండా చేసేందుకు జ్యూస్ ఆమెను మింగేశాడు, అయితే అప్పటికే ఆమె గర్భంలో ఎథీనా ఉంది. మెటిస్ తరువాత జ్యూస్ శరీరంలోనే ఎథీనాకు జన్మనివ్వడంతోపాటు, ఆమెను పెంచింది, జ్యూస్‌కు తరువాత తీవ్రమైన తలనొప్పి వస్తుంది, దీంతో అతను హెఫాయెస్టస్‌ను పిలిపించి కంసలి సాధనాలతో తన తలను తెరవాలని ఆదేశిస్తాడు. ఎథీనా తరువాత అతని నుదురు భాగాన్ని చీల్చుకొని తన తల్లి ఇచ్చిన పూర్తిస్థాయి ఆయుధాలతో వెలుపలికి వస్తుంది. ఆమె పిడుగు మరియు ఏజిస్ (రక్షణ కవచం)లను ప్రత్యేకంగా జ్యూస్‌తో కలిసి పంచుకుంటుంది.

''క్రాటైలస్''  (407B)లో ప్లేటో "మనస్సు దేవత" అనే అర్థం వచ్చే ''థియో నోయిసిస్‌'' గా ఆమె పేరుకు శబ్దవ్యుత్పత్తి శాస్త్రాన్ని ఇచ్చారు. కోర్ అనే దేవత యొక్క విగ్రహాలను స్థాపించే అన్యమతాలవారితో ఈ అంశాన్ని రెండో శతాబ్దానికి చెందిన క్రైస్తవ సమర్థకుడు జస్టిన్ మార్టుర్ చర్చించారు, ఆయన కోర్‌ను ఎథీనాగా వర్ణించారు:
<blockquote>"జ్యూస్‌కు సంభోగం ద్వారా కాకుండా జన్మించిన కుమార్తె ఎథీనా అని వారు చెబుతున్నారు, అయితే ఒక వచనం (''లోగోస్'' ) ద్వారా దేవునికి ఒక ప్రపంచాన్ని సృష్టించే ఆలోచన వచ్చినప్పుడు ఆయన మొదటి ఆలోచన ఎథీనాగా ఉంది"<ref>జస్టిన్, ''అపోలాజీ''  64.5. కోటెడ్ ఇన్ రాబర్ట్ మెక్‌క్వీన్ గ్రాంట్, ''గాడ్స్ అండ్ ది వన్ గాడ్'' , వాల్యూమ్ 1 :155, హు అబ్జర్వ్స్ దట్ ఇట్ ఈజ్  పోర్ఫీరీ "హు సిమిలర్లీ ఐడెంటిఫైస్ ఎథీనా విత్ "ఫోర్‌థాట్".</ref></blockquote>

జాన్ మిల్టన్ యొక్క రచన ''పారడైజ్ లాస్ట్'' , సాతాను తల నుంచి పాపం పుట్టడానికి ఈ పురాణాన్ని ఒక నమూనాగా వర్ణించింది.<ref>బి.స్పాన్‌స్ట్రా-పోలాక్,"ది బర్త్ ఆఫ్ ఎథీనా: ఎన్ ఎంబ్లమాటిక్ రిప్రజెంటేషన్"-''ఆల్బమ్ అమికోరమ్ జే.జి. వాన్ గెల్డెర్'' , ఎడిటెడ్ జే.బ్రుయన్, జే. ఎమ్మెన్స్, మరియు ఇతరులు ది హేగ్:మార్టిన్యూస్ నిజ్హోఫ్, 1973.293-305.</ref>

=== ఒలింపియన్ రూపం ===
[[దస్త్రం:Amphora birth Athena Louvre F32.jpg|thumb|leftr|గర్భంతో ఉన్న తన తల్లి మెటిస్‌ను జ్యూస్ మింగివేసిన తరువాత, అతని తల నుంచి ఎథీనా జన్మించింది, కుడివైపు ఆయన ఈలిథియా దుస్తులు పట్టుకొని ఉండటం కూడా ఇక్కడ కనిపిస్తుంది —నల్లని చిత్రాలతో ఆంఫోరా, 550–525 BC, లౌవ్రే.]]

మైసెనియన్ క్నోసోస్‌లో జ్యూస్ ముందు లీనియర్ Bలో (గ్రీకు లిపి) ''a-ta-na po-ti-ni-ja'' గా, అంటే "మిస్ట్రెస్ ఎథీనా"గా, ఎథీనా కనిపిస్తున్నప్పటికీ<ref>క్నోసోస్ టాబ్లెట్ వి 52 (జాన్ చాడ్విక్, ''ది మైసెనియన్ వరల్డ్''  [కేంబ్రిడ్జ్] 1976:88 ఫిగర్ 37.) ''ఎథనా పోట్నియా''  డజ్ నాట్ అప్పియర్ ఎట్ మైసెనియన్ పైలోస్, వేర్ ది మిస్ట్రెస్ గాడెస్ ఈజ్ ''ma-te-re te-i-ja'' , ''మాటెర్ థీయా, లిటరల్లీ "మదర్ గాడెస్".'' </ref>-సాంప్రదాయిక ఒలింపియన్ పాంథియోన్‌లో ఎథీనాను జ్యూస్‌కు ఇష్టమైన కుమార్తెగా చిత్రీకరించడం జరిగింది, ఆమె ఆయన నుదురు భాగం నుంచి ఆయుధసహితంగా జన్మించినట్లు వివరించారు.<ref>జాన్ ఎల్లెన్ హారిసన్స్ ఫేమస్ కారెక్టరైజేషన్ ఆఫ్ ది మైత్-ఎలిమెంట్ యాజ్, "ఎ డెస్పెరేట్ థియోలాజికల్ ఎక్స్‌పెడియంట్ టు రిడ్ ఎన్ ఎర్త్-బోర్న్ కోరే ఆఫ్ హెర్ మాట్రియార్చల్ కండిషన్స్" హాజ్ నెవర్ బీన్ రెఫ్యూటెడ్ (హారిసన్ 1922:302).</ref> ఆమె జననం యొక్క కథ అనేక రూపాల్లో ఉంది. ఆమె జననానికి సంబంధించి ఎక్కువగా ప్రస్తావించే ఒక వివరణ ఏమిటంటే, మెటిస్ అనే కళా ఆలోచన మరియు జ్ఞానానికి సంబంధించిన దేవతతో జ్యూస్ లైంగికంగా కలుస్తాడు, అయితే తక్షణమే అనంతర పర్యవసానాలను తెలుసుకొని ఆయన భయపడతాడు. మెటిస్‌కు జన్మించే సంతానం తండ్రిని మించిన,<ref>కంపార్ ది ప్రోఫెకీ కాన్సర్నింగ్ థెటిస్.</ref> అంటే జ్యూస్ కంటే శక్తివంతులై ఉంటారని జోస్యం ద్వారా తెలుస్తుంది. ఇటువంటి భరించలేని పర్యవసానాలను నిరోధించేందుకు, మెటిస్‌తో సంభోగం తరువాత జ్యూస్ ఆకస్మికంగా ఆమెను మింగివేసి కడుపులో ఉంచాడు.<ref>హెసియోడ్, థెయోగోనీ'' 890ff మరియు 924ff.'' </ref> అయితే అప్పటికే పరిస్థితి ఆయన చేతులు దాటిపోయింది: మెటిస్ అప్పటికే గర్భం ధరించింది.

చివరకు జ్యూస్‌కు తీవ్రమైన తలనొప్పి వచ్చింది; ప్రోమెథియస్, హెఫాయెస్టస్, హెర్మెస్, లేదా పాలెమోన్ (పరిశీలించిన మూలాలు ఆధారంగా) జ్యూస్ తలను రెండువైపులా శీర్షం ఉన్న మినోవన్ [[గొడ్డలి]] ''లాబ్రైస్‌'' తో విడదీశాడు. జ్యూస్ తల నుంచి పూర్తిగా పెరిగిన ఎథీనా పెద్ద అరుపుతో పూర్తి ఆయుధసంపత్తితో బయటకువచ్చింది, పెద్ద శబ్దంతో యుద్ధ దాహంతో ఆమె ఆకాశానికి విస్తరించింది. యురేనస్ (గ్రీకు పురాణంలో స్వర్గాధిపతి) ఆమె చేసిన శబ్దానికి ఉలిక్కిపడ్డాడు, ఆమె తల్లి గైయా....." (పిండార్, ''ఏడో ఒలింపియన్ కీర్తన'' ). ప్లేటో, ''లాస్''  గ్రంథంలో, క్రీట్ సంస్కృతిలోకి గ్రీకు సంస్కృతి ప్రారంభ కాలంలో లిబియా నుంచి ఎథీనా <span class="goog-gtc-fnr-highlight">సంప్రదాయం</span> చేర్చబడిందని అభిప్రాయపడ్డారు.

సాంప్రదాయిక పురాణాలు ప్రకారం, తరువాత జ్యూస్‌పై ఆగ్రహం చెందిన హీరా తనంతటతానుగా హెఫాయెస్టస్‌కు జన్మనిచ్చింది.

=== ఇతర మూల గాథలు ===
పాక్షిక-పురాణ ఫోయెనిసియా చరిత్రకారుడు శాంచునియాథోన్ యొక్క గ్రంథాల్లో క్రైస్తవుడు యూసెబియస్ ఆఫ్ సీసారీ కొన్ని విషయాలను ప్రస్తావించాడు, వీటిని ట్రోజన్ యుద్ధానికి ముందు రాసినట్లుగా యూసెబియస్ భావించారు, ఈ గ్రంథాల్లో ఎథీనాను బైబ్లోస్ రాజు క్రోనస్ కుమార్తెగా గుర్తించడం జరిగింది, బైబ్లోస్ జనావాసాలులేని ప్రపంచాన్ని సందర్శించి, అటికాను ఎథీనాకు అప్పగించినట్లు పేర్కొన్నారు.<ref>{{cite web|url=http://www.sacred-texts.com/cla/af/af01.htm |title='&#39;Sacred Texts: Ancient Fragments'&#39;, ed. and trans. I. P. Cory, 1832: "The Theology of the Phœnicians from Sanchoniatho" |publisher=Sacred-texts.com |date= |accessdate=2010-08-25}}</ref> శాంచునియాథోన్ యొక్క వాదన ప్రకారం జ్యూస్‌కు మరియు హీరాకు ఎథీనా సోదరి అవుతుంది, జ్యూస్ కుమార్తె కాదు.

=== పల్లాస్ ఎథీనా ===
ఎథీనా పుట్టుక ఒక ప్రధాన సాంప్రదాయిక భావనలో ఆమె యొక్క మరింత రహస్య విశేషణాలతో ముడిపడివుంది: ఆమెకు సంబంధించిన ఈ విశేషణాలు పురాతన గ్రీకు నామం {{polytonic|Παλλάς Άθήνη}} (పల్లాంటియాస్‌గా కూడా గుర్తిస్తారు), అంటే పల్లాస్ మరియు ట్రిగోజెనియా (ట్రిటో, ట్రిటోనిస్, ట్రిటోనియా, ట్రిటోజెనెస్‌గా కూడా గుర్తిస్తారు). చాలా పురాతన కాలానికి చెందిన ఒక భిన్నమైన పల్లాస్-విద్యావంతులైన గ్రీకులు ఏ పురుషుడిని లేదా స్త్రీని ఈ పేరుతో గుర్తించలేదు- అనే పేరు ఎథీనా తండ్రిగా, సోదరిగా, సంరక్షక-సోదరి, సహచరురాలు లేదా యుద్ధంలో ప్రత్యర్థిగా వాడుకలోకి వచ్చింది. తరచుగా పల్లాస్‌ను ఒక అప్సరసగా, ట్రిటాన్ (సముద్ర దేవుడు) కుమార్తెగా మరియు ఎథీనా బాల్య స్నేహితురాలిగా గుర్తిస్తున్నారు.<ref>[http://www.theoi.com/Nymphe/NymphePallas.html Theoi.com: పల్లాస్]</ref> ప్రతి సందర్భంలో, పల్లాస్‌ను అనుకోకుండా ఎథీనా చంపుతుంది, తద్వారా పల్లాస్ అనే పేరు ఆమెకు ఆపాదించబడుతుంది. ఒకరి అభిప్రాయంలో, వారి మధ్య సంబంధాలు తెగిపోయిన రోజు వరకు యుద్ధ కళల సంప్రదాయాన్ని వీరిద్దరికీ కలిపి నిర్వహించేవారు. ఎథీనాపై పల్లాస్ దాడి చేయబోతున్నప్పుడు, జ్యూస్ జోక్యం చేసుకున్నాడు. పల్లాస్‌ను జ్యూస్ స్తంభింపజేసినప్పుడు, ఎథీనా పరిస్థితిని సానుకూలంగా మార్చుకొని ఆమెను గాయపరిచి, హతమార్చింది. అంతా ముగిసిన తరువాత, తాను చేసిన పనిని చూసి చలించిపోయిన ఎథీనా విచారంతో తన పేరులో భాగంగా పల్లాస్ పేరును స్వీకరించింది.

పల్లాస్ అనే వ్యక్తి ఎథీనా తండ్రిగా ఉన్న సంఘటనలు, ఆమె జననంతోసహా, ట్రిటోన్ లేదా ట్రిటోనిస్ అనే పేరుగల జల భాగం సమీపంలో చోటుచేసుకున్న కారణంగా, ఆమెకు ట్రిటోనిస్ నుంచి ''ట్రిటోజెనియా''  అనే పేరు వచ్చింది. ఎథీనా యొక్క సోదరిగా లేదా సంరక్షిక సోదరిగా పల్లాస్ ఉన్నప్పుడు, ఎథీనా యొక్క తండ్రి లేదా సంరక్షక తండ్రిగా ట్రిటోన్ సూచించబడుతున్నాయి, ఇతను పోసిడాన్ కుమారుడు మరియు దూత. అయితే ఎథీనాను పోసిడాన్ యొక్క కుమార్తెగా కూడా పరిగణిస్తున్నారు, పల్లాస్ పేరు ఉపయోగం లేకుండా ట్రిటోనిస్ అనే పేరు గల అప్సరసగా కూడా సూచిస్తున్నారు. ఇదే విధంగా, ట్రిటోన్‌తో సంబంధం లేకుండా ఎథీనా యొక్క తండ్రి లేదా ప్రత్యర్థిగా కూడా పల్లాస్‌ను సూచించడం జరుగుతుంది.<ref>గ్రేవ్స్, రాబర్ట్, ''ది గ్రీక్ మైథ్స్ I'' , "ది బర్త్ ఆఫ్ ఎథీనా", 8.a., p. 51. ది స్టోరీ కమ్స్ ఫ్రమ్ [[లిబియా|లిబియ]]న్ (మోడరన్ బెర్బెర్స్) వేర్ ది గ్రీక్ ఎథీనా అండ్ ది ఈజిప్షియన్ నీత్ బ్లెండ్ ఇన్‌టు వన్ డైటీ. ది స్టోరీ ఈజ్ నాట్ సో ఆఫెన్ రిఫెరెన్స్‌డ్ బికాజ్ సమ్ ఫ్యాక్ట్స్ కాంట్రాడిక్ట్ అదర్ బెటర్-డాక్యుమెంటెడ్ ఫ్యాక్ట్స్. ఫ్రేజెర్, వాల్యూమ్ 2 పేజి 41</ref> ఈ అంశంపై, వాల్టర్ బుర్కెట్ "ఆమెను ఏథెన్స్ పల్లాస్, ''పల్లాస్ ఎథీనాయీ'' గా సూచించారు, ఆర్గోస్ హీరాను ''హియర్ ఆర్గెయీ'' గా సూచించినట్లుగానే ఎథీనాను పైవిధంగా సూచించారు.<ref>బుర్కెర్ట్, పేజి 139.</ref> ఏథెన్స్ పౌరుల కోసం, ఎథీనాను ఒక పురాతన పేరుతో ''హి థీ''  అనే ఒక "దేవత"గా బుర్కెట్ వర్ణించారు.

=== ''ఎథీనా పార్థినోస్'' : వర్జిన్ ఎథీనా ===

ఎథీనాకు ఎన్నడూ భర్త లేదా ప్రేమికుడు లేడు, అందువలన, ఆమెను ''ఎథీనా పార్థినోస్'' , "వర్జిన్ (కన్య) ఎథీనా"గా గుర్తిస్తున్నారు. ఆమె యొక్క అత్యంత ప్రసిద్ధ ఆలయం పార్థినోన్ [[ఏథెన్స్]] నగరంలోని ఆక్రోపోలిస్‌లో ఉంది, ఆమె యొక్క ఈ పేరుకు గుర్తుగా ఈ ఆలయాన్ని నిర్మించారు. ఆమె యొక్క కన్యత్వానికి గుర్తుగానే కాకుండా, లైంగిక వినయం మరియు సంప్రదాయ రహస్యం యొక్క నియమాలు అమలు పరిచే వ్యక్తిగా ఆమె పాత్రను కూడా ఇది గుర్తిస్తుంది. ఈ గుర్తింపుకు వెలుపల కూడా, ఏథెన్స్ పౌరులు ఈ కన్యత్వం ఆధారంగా పితృస్వామ్య సమాజంలో స్త్రీ ప్రవర్తనకు మూలాధారంగా ఈ దేవతకు విలువను కేటాయించారు. కెరనీ యొక్క అధ్యయనం మరియు ఎథీనా సిద్ధాంతం ప్రకారం ఆమెకు ఈ కన్యత్వ పేరు తండ్రి జ్యూస్‌తో ఆమె సంబంధం ఫలితంగా వచ్చింది, యుగాలుగా ఆమె శీలం యొక్క బంధన భాగంగా ఈ పేరు ఉంది.<ref>కే.కెరెన్యి,''Die Jungfrau und Mutter der griechischen Religion. '' ''Eine Studie uber Pallas Athene'' .జ్యూరిచ్:రీన్ వెర్లాగ్, 1952.</ref> ఎథీనా గురించి అనేక కథల్లో ఈ పాత్ర వ్యక్తం చేయబడింది. పార్థినోన్ నుంచి ఈ దేవత విగ్రహాన్ని క్రైస్తవులు తొలగించినప్పుడు, ఎథీనా భక్తుడైన ప్రోక్లస్‌కు కలలో ఒక అందమైన మహిళ కనిపించిందని, ఈ ''"ఎతీనియన్ మహిళ"''  ఆయన ఇంటిలో నివసించాలనే కోరికను వ్యక్తం చేసినట్లు మేరినస్ పేర్కొన్నారు.<ref>మేరినస్ ఆఫ్ సోమారియా, ''"ది లైఫ్ ఆఫ్ ప్రోక్లస్ ఆర్ కాన్సర్నింగ్ హ్యాపీనెస్"'' , ట్రాన్స్‌లేటెడ్ బై కెన్నెత్ ఎస్. గుథ్రీ (1925), పేజీలు.15–55:30, సేకరణ తేదీ మే 21, 2007.[http://www.tertullian.org/fathers/marinus_01_life_of_proclus.htm మేరినస్, ''లైఫ్ ఆఫ్ ప్రొక్లస్'' ]</ref>

==== ఎరిచ్‌థోనియస్ ====
[[దస్త్రం:Gandharan Athena.jpg|thumb|భారతదేశ గాంధార కళలో ఎథీనా.]]
[[మానభంగం|ఎథీనా]]ను [[మానభంగం|అత్యాచారం]] చేసేందుకు హెఫాయెస్టస్ ప్రయత్నించాడు, అయితే అతడి నుంచి ఆమె తప్పించుకుంది. అతని వీర్యం నేలపై పడింది, ఎరిచ్‌థోనియస్ భూమి గైయా నుంచి జన్మించాడు. ఎథీనా తరువాత ఈ బిడ్డను ఒక సంరక్షక తల్లిగా పెంచింది.<ref>సూడో-అపోలోడోరస్, బైబ్లియోథీక్'' 3.14.6.'' </ref>

ఎథీనా శిశువుగా ఉన్నప్పుడు ఎరిచ్‌థోనియస్‌ను ఒక చిన్న పెట్టెలో (''సిస్టా'' ) పెట్టింది, ఆపై ఈ పెట్టెను ఆమె తన ముగ్గురు సోదరీమణులు హెర్స్, పాండ్రోసస్, ఏథెన్స్ యొక్క ఆగ్లౌలస్‌లకు అప్పగించింది. ఈ పెట్టెలో ఏముందో ఆమె తన సోదరీమణులకు చెప్పలేదు, తాను తిరిగి వచ్చే వరకు ఈ పెట్టెను తెరవరాదని మాత్రం హెచ్చరించింది. ఒకరు లేదా ఇద్దరు సోదరీమణులు ఈ ''సిస్టా'' ను తెరిచి ఎరిచ్‌థోనియస్‌ను ఒక సర్పం రూపంలో చూశారు. ఈ సర్పం లేదా చూసేందుకు ఆ విధంగా కనిపించేలా చేసిన రూపం హెర్స్ మరియు ఆగ్లౌలస్‌లను ఆక్రోపోలిస్ వెలుపల విసిరేసింది.<ref>గ్రేవ్స్, రాబర్ట్, ''ది గ్రీక్ మైథ్స్ I'' , "ది నేచర్ అండ్ డీడ్స్ ఆఫ్ ఎథీనా" 25.d.</ref> థెస్మోఫోరియా సంప్రదాయాల్లో ''సిస్టా'' ను మోస్తున్న యువ బాలికలను ఉద్దేశించి చెప్పిన ఒక సాధారణ ముందుజాగ్రత్త కథగా జానే హారిసన్ (''ప్రోలెగోమెనా'' ) దీనిని గుర్తించారు, సరైన సందర్భానికి వెలుపల పెట్టెను తెరవకుండా ఉండేందుకు ఈ కథ ఉదహరించబడిందని సూచించారు.


ఓవిడ్ (43 BC – 17 AD) రాసిన ''మెటామోర్ఫోసెస్‌'' లో ఏథెన్స్ కన్యల యొక్క మరో పురాణ రూపం చెప్పబడింది; దీనిలో హెర్స్‌తో హెర్మెస్ ప్రేమలో పడతాడు. హెర్స్, ఆగ్లౌలస్ మరియు పాండ్రోసస్‌లు ఎథీనాకు పూజలు నిర్వహించేందుకు ఆలయానికి వెళతారు. హెర్మెస్, హెర్స్ దృష్టిని ఆకర్షించేందుకు ఆగ్లౌలస్ సాయం కోరతాడు. ఆగ్లౌలస్ ఈ సాయానికి బదులుగా డబ్బు కోరుతుంది. ఈ సోదరీమణులు ఎథీనాకు సమర్పించిన డబ్బును హెర్మెస్ తిరిగి ఆమెకు ఇస్తాడు. ఆగ్లౌలస్ అత్యాశకు శిక్షగా, హెర్స్‌ను చూసి ఆగ్లౌలస్ అసూయపడేలా చేయాలని ఈర్ష్య దేవతను ఎథీనా కోరుతుంది. హెర్స్‌ను లోబరుచుకునేందుకు హెర్మెస్ వచ్చినప్పుడు, ఆగ్లౌలస్ తాను ముందుకు అంగీకరించినట్లు అతనికి సాయపడకుండా, అతని మార్గంలో నిలబడుతుంది. ఆమె అతడిని ఒక రాయిగా మార్చేస్తాడు.<ref>ఒవిడ్, ''మెటామోర్ఫోసెస్'' , X. అగ్లౌరా, బుక్ II, 708–751; XI. ది ఎన్వే, బుక్ II, 752–832.</ref>

ఈ పురాణ మూలంతో, ఎరిచ్‌తోనియస్ వ్యవస్థాపక-ఏథెన్స్ రాజుగా మారతాడు, ఎథీనియన్ సంస్కృతిలో అనేక సానుకూల మార్పులు అతడిని ఆపాదించబడుతున్నాయి. ఈ కాలంలో, ఎథీనా తరచుగా అతడిని రక్షించింది.

==== మెడుసా మరియు టిరెసియాస్ ====
ఒక చివరి పురాణంలో, మెడుసాను తన యొక్క ఇద్దరు సోదరీమణులైన-గోర్గాన్‌ల మాదిరిగా కాకుండా, అమరత్వం లేని మరియు బాగా అందమైన వ్యక్తిగా ఐదో శతాబ్దంలో సాంప్రదాయిక గ్రీకులు భావించడం జరిగింది, అయితే ఆమెపై ఎథీనా ఆలయంలో పోసిడాన్ అత్యాచారం చేశాడు.<ref>{{cite web |url= http://www.english.illinois.edu/maps/poets/a_f/bogan/medusamyth.htm |title= Medusa in Myth and Literary History |accessdate= 2010-01-06}}</ref> తన ఆలయాన్ని అపవిత్రం చేసినందుకు, మెడుసా రూపాన్ని తన సోదరీమణులైన గోర్గాన్‌లుగా (పాములతో ఉండే తలగల వ్యక్తులు) మారుస్తూ ఎథీనా శిక్షించింది. మెడుసా జుట్టు పాములుగా మారిపోయింది, ఆమె దిగువ శరీరం కూడా మార్పులకు గురైంది, అంతేకాకుండా మెడుసా కళ్లలోకి చూసినవారిని రాయిగా మారిపోయేలా శపించింది. ప్రారంభ పురాణాల్లో, ఒకే గోర్గాన్ ఉంది, కేవలం రెండు పాములు మాత్రమే ఈ గోర్గాన్ నడుమును చుట్టుకొనివుంటాయి.

టిరెసియాస్ పురాణం యొక్క ఒక రూపంలో, ఎథీనా స్నానం చేస్తుండగా టెరెసియాస్ పొరపాటున చూస్తాడు, వివస్త్రగా ఉండటంతో ఆమె అతడిని అంధుడిని చేస్తుంది.<ref>గ్రేవ్స్, రాబర్ట్, ''ది గ్రీక్ మైత్స్ I'' ",ది నేచర్ అండ్ డీడ్స్ ఆఫ్ ఎథీనా" 25.g. ది మైత్ ఆఫ్ ఆక్టాయోన్ ఈజ్ ఎ డబ్లెట్ ఆఫ్ దిస్ ఎలిమెంట్.</ref> అతడికి జరిగిన ఈ నష్టాన్ని పూడ్చేందుకు, అతడి చెవులను లేహించేందుకు ఆమె సర్పాలను పంపుతుంది, ఈ సర్పాలు అతడికి భవిష్యద్ఘటనలను చెప్పే వరాన్ని ఇస్తాయి.

=== ఏథెన్స్ పోషకురాలు ===
ఒక వ్యవస్థాపక పురాణం ప్రకారం ఏథెన్స్ పోషక దేవతగా ఉండేందుకు పోసిడాన్‌తో ఎథీనా పోటీపడుతుంది, అప్పటికి ఏథెన్స్ నగరానికి పేరు పెట్టలేదు. ఈ విషయంలో వీరిద్దరి మధ్య ఒక అంగీకారం కుదురుతుంది, దీని ప్రకారం ఏథెన్స్ పౌరులకు వీరిద్దరూ చెరొక వరం ఇస్తారు, ఈ రెండు వరాల్లో ఏథెన్స్ వాసులు దేనికి మొగ్గుచూపితే సంబంధిత దేవత నగర పోషకులుగా ఉంటారు. పోసిడాన్ తన త్రిశూలంతో నేలను తొలుస్తాడు, దీంతో ఒక నీటిబుగ్గ ఏర్పడుతుంది; ఇది ఏథెన్స్ పౌరులకు వాణిజ్యం మరియు నీటిని అందిస్తుంది- ఏథెన్స్ ఒక ప్రభావవంతమైన సముద్ర శక్తిగా ఆధిపత్య స్థానానికి చేరుకుంటుంది, తద్వారా పర్షియన్ సేనలను సాలామీస్ యుద్ధంలో గ్రీకు నగరాల సైన్యం ఓడిస్తుంది- అయితే ఈ నీరు ఉప్పగా ఉండటంతో, త్రాగేందుకు పనికిరాలేదు. అయితే ఎథీనా మొదటి మచ్చికచేసిన ఆలీవ్ చెట్టును ఏథెన్స్ పౌరులకు ఇస్తుంది. ఏథెన్స్ పౌరులు (లేదా వారి రాజు, సెక్రోప్స్) ఈ చెట్టును స్వీకరిస్తారు, తద్వారా ఎథీనాను పోషకురాలిగా అంగీరిస్తారు, ఆలీవ్ చెట్టు వలన కలప, నూనె మరియు ఆహారం లభించింది. కొన్ని నగరాలను స్వాధీనం చేసుకునేందుకు పోసిడాన్ చేసిన ప్రయత్నాలు రాజకీయ పురాణాలు అని రాబర్ట్ గ్రేవ్స్ అభిప్రాయపడ్డారు, ఇది మాతృస్వామ్య మరియు పితృస్వామ్య మతాల మధ్య సంఘర్షణను ప్రతిబింబిస్తున్నాయని సూచించారు.<ref>గ్రేవ్స్ 1960:16.3p 62.</ref>

==<span class="goog-gtc-fnr-highlight">సంప్రదాయం</span> యొక్క ఇతర ప్రదేశాలు==
అనేక ఇతర గ్రీకు నగరాలకు, ముఖ్యంగా స్పార్టాకు కూడా ఎథీనా పోషక దేవతగా ఉంది, స్పార్టాలో పురాతన <span class="goog-gtc-fnr-highlight">సంప్రదాయమైన</span> ఎథీనా అలెయాకు అలెయా, మేంటినియా మరియు ముఖ్యంగా టెగెయా పరిసర గ్రామాల్లో సంరక్షక కేంద్రాలు ఉన్నాయి. టెగెయా పురాతన గ్రీసులో ముఖ్యమైన మత కేంద్రంగా ఉంది,<ref>"దిస్ శాంక్చురీ హాడ్ బీన్ రెస్పెక్టెడ్ ఫ్రమ్ ది ఎర్లీ డేస్ బై ఆల్ ది పెలోపోన్నెసియన్స్, అండ్ ఆఫోర్డెడ్ పెక్యులియర్ సేఫ్టీ టు ఇట్స్ సప్లియాంట్స్" (పాసానియాస్, ''డిస్క్రిప్షన్ ఆఫ్ గ్రీస్''  iii.5.6)</ref> ఇక్కడ ఎథీనా అలెయా ఆలయం ఉంది. పాసానియాస్ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం ''టెమెనోస్‌'' ను అలెయస్ స్థాపించాడు.<ref>పాసానియాస్, ''డిస్క్రిప్షన్ ఆఫ్ గ్రీస్''  viii.4.8.</ref> ఈ ప్రదేశంలో లభించిన జ్యామితీయ మరియు ప్రాచీన యుగాలకు చెందిన అర్పించబడిన కాంస్య వస్తువులు గుర్రాలు మరియు జింకల రూపంలో ఉన్నాయి; ఇక్కడ సీల్ స్టోన్‌లు మరియు [[బహిర్జంఘిక]]లు కూడా లభ్యమయ్యాయి. ప్రాచీన కాలంలో టెగెయా కింద ఉన్న తొమ్మిది గ్రామాలు ఒక నగరం రూపానికి సినోయెసిజమ్‌గా కలిసి ఉండేవి.<ref>కంపార్ ది ఆరిజన్ ఆఫ్ స్పార్టా.</ref> [[హోమర్|హోమెర్]] యొక్క కేటలాగ్ ఆఫ్ షిప్స్‌లో టెగెయా ఒక నగరంగా పేర్కొనబడింది, ఈ నగరం ట్రాయ్‌పై అకీయన్ యుద్ధానికి నౌకలను మరియు సైనికులను అందించింది.

[[దస్త్రం:Athena type Velletri.jpg|right|thumb|upright|శిరస్త్రాణంతో ఎథీనా, వెల్లెట్రీ రకం; ఒక గ్రీకు విగ్రహం యొక్క రోమన్ ప్రతిరూపం (మొదటి శతాబ్దం), దీనిని క్రెసిలాస్ రూపొందించాడు, సుమారుగా. 600 BC కాలానికి చెందినది.]]

[[దస్త్రం:Athena Herakles Staatliche Antikensammlungen 2648.jpg|thumb|left|ఒక ఆటిక్ ఎర్రని-బొమ్మల కైలిక్స్‌పై ఎథీనా మరియు హెరాక్లెస్, 480–470 BCE.]]

=== కౌన్సిలర్ ===
సాంప్రదాయిక గ్రీకులకు సంబంధించిన తరువాతి పురాణాలు మెడుసా తలనరికేందుకు పెర్సెయస్‌కు ఎథీనా మార్గదర్శిగా వ్యవహరించిందని సూచిస్తున్నాయి. నెమీన్ సింహం చర్మాన్ని దాని యొక్క పంజానే ఉపయోగించి తొలగించాలని హెర్క్యులస్‌కు ఆమె సూచించింది. స్టింఫాలియన్ పక్షులు (మనుషులను తినే పక్షులు)పై విజయం సాధించడంలో ఆమె హెర్క్యులెస్‌కు సాయం చేస్తుంది, అంతేకాకుండా సెర్బెరస్‌ను పట్టుకునేందుకు అతను అధోజగత్తుకు వెళ్లేందుకు కూడా సాయం చేస్తుంది.

ఒడిస్సీలో, ఒడిస్సియస్ మోసపూరిత మరియు గడుసరి ప్రవర్తనతో ఎథీనా యొక్క ఆదరణను సులభంగా గెలుచుకుంటాడు. అయితే వాస్తవిక పురాణ రూపంలో, ఆమె ఎక్కువగా అతనికి ''పరోక్షం'' గా సహాయం చేయడానికి పరిమితమై ఉంటుంది, ట్రాయ్ నుంచి ఇంటికి తిరిగి వచ్చే ప్రయాణంలో అతని తలలోకి ఆలోచనలు చొప్పించడం వంటి మార్గాల్లో అతనికి సాయపడుతుంది. ఆమె మార్గదర్శక చర్యలు "వీరుల రక్షకురాలిగా" ఆమె పాత్రను పటిష్టపరిచాయి లేదా పురాణ రచనలు చేసిన వాల్టెర్ ఫ్రైడ్‌రిచ్ ఒట్టో నమ్మదగిన తెలివైన గురువుగా మరియు తల్లిమాదిరిగా వ్యవహారశైలి కారణంగా ఆమెను "సన్నిహిత దేవత"గా అభివర్ణించాడు.<ref>డబ్ల్యూ.ఎఫ్.ఒట్టో,''డై గాటెర్ గ్రిచెన్‌ల్యాండ్స్(55-77)'' .బోన్:ఎఫ్.కోహెన్,1929</ref> ఒక ద్వీపంలో నౌసికా తన దుస్తులు ఉతుకుతున్నప్పుడు, అతను తీరానికి కొట్టుకొస్తాడు, ఈ సందర్భంలో ఎథీనా వ్యక్తిగతంగా ప్రత్యక్ష సాయం అందించేందుకు వస్తుంది. నౌసికాకు ఎథీనా కలలో కనిపించి ఒడిస్సియస్‌ను కాపాడాలని రాకుమారికి చెబుతుంది, అతను చివరకు ఐథాకాకు చేరుకోవడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

ఒడిస్సియస్ తిరిగి వచ్చిన తరువాత ఎథీనా మారువేషంలో కనిపిస్తుంది, మొదట ఒడిస్సియస్ భార్య పెనెలోప్, అతను మరణించాడని భావించి తిరిగి వివాహం చేసుకున్నట్లు అబద్ధం చెబుతుంది; అయితే ఒడిస్సియస్ కూడా ఆమెకు అబద్ధం చెబుతాడు, తనను కాపాడుకునేందుకు సూక్ష్మబుద్ధిని ఉపయోగించి అబద్ధం చెబుతాడు.<ref>ట్రాహ్మాన్ ఇన్ ''ఫీనిక్స్'' , పేజి. 35.</ref> అతని ధృడసంకల్పం మరియు సూక్ష్మబుద్ధిని మెచ్చిన ఆమె తన అసలు వేషాన్ని ధరిస్తుంది, తన రాజ్యాన్ని తిరిగి పొందేందుకు అతనికి తెలియాల్సిన విషయాలను చెబుతుంది. ఒర వృద్ధుడు లేదా భిక్షగాడిగా ఆమె అతడికి మారువేషంలో కనిపిస్తుంది, తద్వారా వ్యాజ్యగాళ్లు లేదా పెనెలోప్ తనను గుర్తించకుండా ఉండేలా జాగ్రత్త పడుతుంది, ఈ విధంగా వ్యాజ్యగాళ్లపై అతను విజయం సాధించడంలో సాయపడుతుంది. వ్యాజ్యగాళ్ల బంధువులతో తత్ఫలితంగా ఏర్పడిన తగువును పరిష్కరించడంలో కూడా ఆమె సాయపడుతుంది, అయితే పాఠకులకు ఆమె అపరిచిత వ్యక్తిగా కనిపిస్తుంది. ఆంటినస్ తండ్రి యుఫిథెస్‌ను చంపేందుకు ఈటె విసరాలని లీర్టెస్‌ను ఆమె ఆదేశిస్తుంది. అయితే ఐథాకాలో శాంతిని స్థాపించే విధిని మర్చిపోయినట్లు ఆమె గ్రహిస్తుంది, పోరాటాన్ని విడిచిపెట్టాలని ఆమె వారికి ఆకస్మికంగా చెప్పడం ద్వారా వ్యాజ్యగాళ్ల కుటుంబాల్లో వధ ఆలోచనను తొలగిస్తుంది.

=== అరాచ్నే యొక్క రోమన్ కథ ===
అరాచ్నే యొక్క కథ సాంప్రదాయిక గ్రీకు పురాణానికి ఒక చివరి రోమన్ సంకలనంగా ఉంది,<ref>ది అరాచ్నే నారేటివ్ ఈజ్ ఇన్ ఓవిడ్స్ ''మెటామోర్ఫోసెస్''  (vi.5-54 అండ్ 129-145) అండ్ మెన్షన్డ్ ఇన్ విర్జిల్స్ ''జార్జిక్స్'' , iv, 246.</ref> అయితే ఆటిక్ పాత్ర-చిత్రకారుల యొక్క పురాణ కళాఖండాలపై ఈ కథా అంశాలు కనిపించవు. అరాచ్నే యొక్క పేరుకు ''సాలీడు''  (αράχνη) అనే అర్థం వస్తుంది. లిడియా యొక్క హైఫైపాలో టైరియన్ పర్పుల్‌తో అద్దకాలు వేసే ఒక ప్రసిద్ధ వ్యక్తి కుమార్తెగా అరాచ్నే గుర్తించబడుతుంది మరియు ఆమె ఎథీనా వద్ద ఒక నేత విద్యార్థిగా కూడా ఉంటుంది. నేతగత్తెగా తనకు ఉన్న నైపుణ్యంతో ఆమె గర్వాన్ని ప్రదర్శిస్తుంది, అంతేకాకుండా ఆమె నైపుణ్యం ఎథీనా కంటే గొప్పదని ప్రకటించుకోవడం మొదలుపెడుతుంది.

ఒక వృద్ధ మహిళ రూపాన్ని పొందడం ద్వారా విమోచనం పొందేందుకు అరాచ్నేకు ఎథీనా ఒక అవకాశం ఇస్తుంది, దేవతలను నొప్పించకుండా ఉండాలని అరాచ్నేను హెచ్చరిస్తుంది. అరాచ్నే ఇందుకు నవ్వి, ఒక నేత పోటీ కావాలని కోరుతుంది, దీనిలో తన నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శించుకోవాలనుకుంటుంది.

పోసిడాన్‌పై విజయం ఘట్టం ఎథీనాకు ఏథెన్స్ పోషకురాలిగా పోటీపడటానికి స్ఫూర్తి దాయకమవుతుంది. ఓవిడ్ యొక్క లాటిన్ కథనం ప్రకారం, అరాచ్నే యొక్క నేత వస్త్రం దేవతల యొక్క దాంపత్యద్రోహాన్ని చూపించే 21 భాగాలు కలిగివుంది, దీనిలో లెడా, యూరోపా మరియు డానీలను జ్యూస్ వశం చేసుకోవడం కూడా భాగంగా ఉంటుంది. అరాచ్నే యొక్క నేత వస్త్రంలో ఎటువంటి దోషాలు లేవని ఎథీనా అంగీకరిస్తుంది, అయితే ఎంచుకున్న అంశాల విషయంలో ఆమె అమర్యాదగా వ్యవహరించిందని, ఇది దేవతల వైఫల్యాలు మరియు అతిక్రమణలు ప్రదర్శిస్తుందని ఆగ్రహం చెందింది. చివరకు, సహనాన్ని కోల్పోయి, అరాచ్నే యొక్క నేత వస్త్రాన్ని మరియు మగ్గాన్ని తన దండంతో నాశనం చేస్తుంది. తరువాత అరాచ్నేను తన దండంతో ఎథీనాను కొడుతుంది, దీంతో ఆమె ఒక సాలీడుగా మారిపోతుంది. కొన్ని పురాణ రూపాల్లో, మగ్గాన్ని నాశనం చేయడంతో అరాచ్నే నిర్వేదంతో ఉరి వేసుకుంటుంది; దీంతో ఎథీనా దయతలచి, ఆమెను ఒక సాలీడుగా మారుస్తుంది.

నేతకు సంబంధించిన మూలం సాలీళ్ల అనుకరణలో ఉందని ఒక కథ సూచిస్తుంది, ఆసియా మైనర్‌లో నేతను మొదటిసారి క్రమబద్ధం చేసినట్లు భావన ఉంది. 

== సంప్రదాయాలు మరియు పేర్లు ==
[[దస్త్రం:Athena ciste.jpg|thumb|alt=Athena with the cista|సిస్టాతో శిరస్త్రాణంతో ఎథీనా, ఎరిచ్‌థోనియస్‌ను సర్ప రూపంలో ఇక్కడ చూడవచ్చు.రోమన్, మొదటి శతాబ్దం (లౌవ్రే మ్యూజియం).]]
ఎథీనా యొక్క బిరుదుల్లో {{polytonic|Άτρυτώνη}}, ''ఆట్రిటోన్''  (= అలుపులేని ), {{polytonic|Παρθένος}}, ''పార్థినోస్''  (= కన్య), మరియు {{polytonic|Ή Πρόμαχος}}, ''ప్రోమాచోస్''  (మొదటి పోరాటయోధురాలు, అంటే ''మొదట పోరాటే వ్యక్తి'' ).

హోమెర్ రాసిన కవిత్వంలో, ఎనిమిది లేదా ఏడో శతాబ్దం BCకి చెందిన ఒక మౌఖిక సంప్రదాయం ప్రకారం ఎథీనా యొక్క అత్యంత సాధారణ బిరుదుగా ''గ్లౌకోపిస్''  (γλαυκώπις) ఉంది, ఈ బిరుదుకు ''ప్రకాంశవంతమైన-కళ్లు''  లేదా ''మెరిసే కళ్లు'' గా అనే అర్థం వస్తుంది.<ref>హెన్రీ జార్జి లిడెల్, రాబర్ట్ స్కాట్, 1940, ''ఎ గ్రీక్-ఇంగ్లీష్ లెక్సికాన్'' , ISBN 0-19-864226-1, [http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0058%3Aentry%3D%236935 ఆన్‌లైన్ వెర్షన్] ఎట్ ది పెర్సెయస్ ప్రాజెక్ట్.</ref> ''గ్లౌకోస్''  (γλαύκος, అంటే ''మెరిసే'' , ''వెండి'' , మరియు తరువాత, ''నీలి-పసుపుపచ్చ''  లేదా ''బూడిద రంగు'' ) మరియు ''ఓప్స్''  (ώψ, ''కన్ను'' , లేదా కొన్నిసార్లు, ''ముఖం'' ) అనే పదాల కలయికతో ఈ పదం ఏర్పడింది. ''గ్లౌక్స్''  (γλαύξ, "గుడ్లగూబ") అనే పదం కూడా ఇదే మూలం నుంచి రావడం గమనార్హం, ముఖ్యంగా ఈ పక్షి యొక్క విలక్షణ కళ్లు కారణంగా ఈ పేరు వచ్చింది. రాత్రిపూట కూడా బాగా చూడగల ఈ పక్షికి జ్ఞానానికి సంబంధించిన దేవతతో దగ్గరి సంబంధం కలిగివుంది: ఇతర ప్రాచీన చిత్రాలు ప్రకారం, ఎథీనాను తరచుగా ఆమె తలపై ఒక గుడ్లగూబను ఉంచి చిత్రీకరించడం జరిగింది. ఈ జత చేయడం స్పర్శాంశంలో ఏర్పడింది, అందువలన ఇప్పుడు కూడా సూక్ష్మదృష్టి మరియు పాండిత్యానికి చిహ్నంగా ఈ పక్షిని గుర్తించడం జరుగుతుంది.<ref name="Deacy, Susan 2001"/> ఇదిలా ఉంటే గుడ్లగూబ ఒక రకమైన ఎథీనియన్ చిహ్నంగా మారింది. ఆలీవ్ చెట్టు కూడా ఇదే విధంగా ఆమెకు మంగళప్రథమైనదిగా ఉంది. ప్రారంభ కాలాల్లో, ఎథీనాను ఒక పక్షి దేవతగా గుర్తించేవారు, ఇదే విధంగా బర్నీ శిల్పంపై గుడ్లగూబలు, రెక్కలు మరియు పక్షి గోర్లతో కనిపించే గుర్తు తెలయని దేవతకు ఎథీనా సారూప్యత కలిగివుంటుంది, బర్నీ శిల్పం ఒక మెసపటోమియన్ టెర్రాకొట్టా శిల్పంగా గుర్తించబడింది, ఇది రెండో సహస్రాబ్ది BC కాలానికి చెందినది.{{Citation needed|date=October 2007}}

ఎథీనా యొక్క ఇతర బిరుదులు: '''ఏథీటా''' , ఈ పేరుతో ఆమెను మెగారాలో పూజించారు.<ref>పాసానియస్, ఐ. 5. § 3; 41. § 6</ref> ''ఏథీయా''  ({{polytonic|αίθυια}}) అనే పదం ఒక ''లోయీతగత్తె'' ని సూచిస్తుంది, అలంకారికంగా ఒక ''నౌక'' ను సూచిస్తుంది, నౌకానిర్మాణం లేదా సముద్రయాన కళను ఎథీనా బోధించడాన్ని ఈ సందర్భం సూచిస్తుంది.<ref>జాన్ టెట్జెస్, ''యాడ్ లైకోఫర్.'' , ''l.c.'' </ref><ref>{{Cite journal |last=Schmitz |first=Leonhard |contribution=Aethyta |editor-last=Smith |editor-first = William |title = [[Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology]] |volume=1 |page=51 |place=Boston, MA |year=1867 |contribution-url=http://www.ancientlibrary.com/smith-bio/0060.html }}</ref> ఎలిస్‌లో ఫ్రిక్సా వద్ద ఒక ఆలయంలో, ఆమెను '''సైడోనియా''' గా గుర్తిస్తారు, ఈ ఆలయాన్ని క్లైమెనస్ నిర్మించినట్లు భావిస్తున్నారు.<ref>స్మిత్, ''డిక్షనరీ ఆఫ్ గ్రీక్ అండ్ రోమన్ బయోగ్రఫీ అండ్ మైథాలజీ'' .</ref>

వివిధ ఎథీనా ఉపసంప్రదాయాలు లేదా సంప్రదాయాలు అన్నీ ఆమె నుంచి శాఖలుగా విస్తరించాయి, తరచుగా గ్రీసు యువత తమ యొక్క వివిధ ప్రారంభ విధుల్లో ఈ సంప్రదాయాలు నిర్వహిస్తారు. ఉదాహరణకు, ఒక యువకులు పౌరసత్వం పొందేందుకు మరియు ఒక మహిళ పౌరుడి భార్య హోదాను పొందేందుకు ఈ సంప్రదాయాలు నిర్వహిస్తారు. ఆమె యొక్క వేర్వేరు సంప్రదాయాలు ఒక ఏకరూప సాంఘికీకరణ యొక్క సింహద్వారాలుగా ఉన్నాయి, ఇవి గ్రీసు ప్రధాన భూభాగం వెలుపల కూడా విస్తరించివున్నాయి.<ref>పి.ష్మిత్, "Athena Apatouria et la ceinture: Les aspects feminis des apatouries a Athenes" ఇన్ ''అన్నాలెస్:ఎకనామిక్స్, సొసైటీస్, సివిలైజేషన్స్'' (1059-1073).అండ్ హడ్సన్, 200</ref>

== బిరుదులు ==
''ఇలియడ్''  (4.514)లో, హెమెరిక్ భక్తిగీతాలు మరియు హెసియోడ్ యొక్క ''దేవతా వంశావళి'' లో, ఎథీనాకు ఆసక్తికరమైన ''ట్రిటోజెనియా''  అనే బిరుదు ఇవ్వబడింది. ఈ పదం యొక్క అర్థం అస్పష్టంగా ఉంది. దీనికి "ట్రిటోన్-లో జన్మించిన" అర్థం ఉన్నట్లు భావిస్తున్నారు, ప్రారంభ పురాణాలు సముద్ర-దేవతను ఆమె తల్లిగా తెలియజేయడాన్ని ఇది సూచిస్తుంది,<ref>కార్ల్ కెరెన్యి సజెస్ట్స్ దట్ "ట్రిటోజెనియా డిడ్ నాట్ మీన్ దట్ షి కమ్ ఇన్‌టు ది వరల్డ్ ఆన్ ఎనీ పర్టిక్యులర్ రివర్ ఆర్ లేద్, బట్ దట్ షి వాజ్ బోర్న్ ఆఫ్ ది వాటర్ ఇట్‌సెల్ఫ్; ఫర్ ది నేమ్ ట్రిటోన్ సీమ్స్ టు బి అసోసియేటెడ్ విత్ వాటర్ జెనరల్లీ." (కెరెన్యి, పేజి. 128).</ref> ఓవిడ్ యొక్క ''మెటామోర్ఫోసెస్'' , ఎథీనాను అప్పుడప్పుడు "ట్రిటోనియా"గా సూచించింది.

''మూడో-జననం''  లేదా ''మూడో-బిడ్డ''  అనే అర్థం కూడా వస్తుంది, ఇది ఒక త్రయాన్ని లేదా జ్యూస్ యొక్క మూడో కుమార్తెగా ఆమె హోదాను సూచిస్తుంది; వివిధ పురాణాలు ఆమెను ఆర్టెమిస్ మరియు అపోలో యొక్క మొదటి బిడ్డగా సూచిస్తున్నాయి, ఇతర పురాణాలు{{Citation needed|date=August 2007}} ఆమెను జ్యూస్ మొదటి కుమార్తెగా పేర్కొన్నాయి. రెండో వాదనను ఇంకా పురాతన పురాణాల నుంచి కాకుండా సాంప్రదాయిక పురాణాల నుంచి స్వీకరించారు.

తన తల్లి క్లైటెమ్నెస్ట్రా హత్యపై జరిగిన ఓరెస్టెస్ విచారణలో ఆమె న్యాయమూర్తి పాత్ర పోషించింది (ఈ విచారణలో అతను విజయం సాధించాడు), ఈ విచారణ ద్వారా ఎథీనాకు ''ఎథీనా ఏరియా''  అనే బిరుదు వచ్చింది.
[[దస్త్రం:Peplos scene BM EV.JPG|thumb|left|ఎథీనా కోసం నేతనేసిన వస్త్రాలు, ఆమె సంప్రదాయ ప్రతిమకు దస్తులు కట్టేందుకు వాటిని తీసుకురావడం ఇక్కడ చూడవచ్చు (బ్రిటీష్ మ్యూజియం).]]

ఆమె యొక్క ఇతర బిరుదులు ఏజిలియా మరియు ఐటోనియా.

[[దస్త్రం:Ac.parthenon5.jpg|thumb|పార్థినోన్, ఎథీనా పార్థినోస్ ఆలయం.]]
ఎథీనాకు అనేక ఇతర సంప్రదాయ పేర్లు కూడా ఉన్నాయి. ఆమెకు ''ఎథీనా ఎర్గానే''  అనే బిరుదు ఉంది, కళాకారులు మరియు చేతివృత్తుల వారి పోషకురాలిగా ఆమెకు ఈ బిరుదు ఇవ్వబడింది. ''ఎథీనా పార్థినోస్''  ("కన్య") అనే బిరుదుతో పానాథీనేయా మరియు పాంబోయెటియా పండుగల్లో ఆమెను పూజిస్తారు, ఈ పండుగల్లో సైనిక మరియు క్రీడావిన్యాస ప్రదర్శనలు జరుగుతాయి.<ref>రాబర్ట్‌సన్, నోయెల్.''ఫెస్టివల్స్ అండ్ లెజెండ్స్:ది ఫార్మేషన్ ఆఫ్ గ్రీక్ సిటీస్ ఇన్ ది లైట్ ఆఫ్ పబ్లిక్ రితువల్.'' టొరంటో:యూనివర్శిటీ ఆఫ్ టొరంటో ప్రెస్,1992.</ref> ''ఎథీనా ప్రోమాచోస్''  అనే బిరుదు ఆమె యుద్ధ నేతృత్వాన్ని సూచిస్తుంది. ''ఎథీనా పోలియాస్''  ("నగరం యొక్క") బిరుదుతో, ఎథీనా కేవలం ఏథెన్స్ నగరాన్ని మాత్రమే కాకుండా, అనేక ఇతర నగరాలైన ఆర్గోస్, స్పార్టా, గోర్టైన్, లిండోస్ మరియు లార్సియాలను రక్షిస్తుంది.

''ఎథీనా హిప్పెయా''  లేదా ''ఎథీనా హిప్పియా''  అనే బిరుదును కూడా ఆమెకు ఇచ్చారు, రథం సృష్టికర్తగా ''గుర్రాన్ని''  ఈ పేరు సూచిస్తుంది, ఈ పేరుతో ఆమెను ఏథెన్స్, టెగెయా మరియు ఒలింపియా నగరాల్లో పూజిస్తారు. ఎథీనా హిప్పెయా మాదిరిగా ఆమెకు ఒక ప్రత్యామ్నాయ జననం సూచించబడింది: పోసిడాన్ మరియు ఓసియానస్ కుమార్తె పాలీఫ్‌లకు ఆమె జన్మించినట్లుగా భావన ఉంది.<ref>{{cite web|url=http://www.theoi.com/Nymphe/NymphePolyphe.html |title=POLYPHE: Oceanid nymph of Rhodes in the Aegean; Greek mythology |publisher=Theoi.com |date= |accessdate=2010-08-25}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.theoi.com/Cult/AthenaTitles.html |title=TITLES OF ATHENA: Ancient Greek religion |publisher=Theoi.com |date= |accessdate=2010-08-25}}</ref> ఈ నగరాలన్నింటిలో ఆమె ఆలయం తరచుగా ఆక్రోపోలిస్ యొక్క ప్రధాన ఆలయంగా కనిపిస్తుంది.<ref>బుర్కెర్ట్, పేజి 140.</ref>

[[ఏథెన్స్]] సమీపంలోని ఏజినా ద్వీపంలో స్థానిక దేవత అఫాయాను కూడా ఎథీనాతో పోలుస్తారు, ఒకప్పుడు ఈ ద్వీపం ఏథెన్స్ అధికార పరిధిలో ఉండేది. గ్రీకు చరిత్రకారుడు ప్లూటార్చ్ (46 AD–120 AD) పార్థినోన్ నిర్మాణం సందర్భంగా ఆమెను ''ఎథీనా హైజీయా''  ("వైద్యురాలు")గా పిలిచినట్లు సూచించారు:
{{quote|A strange accident happened in the course of building, which showed that the goddess was not averse to the work, but was aiding and co-operating to bring it to perfection. One of the artificers, the quickest and the handiest workman among them all, with a slip of his foot fell down from a great height, and lay in a miserable condition, the physicians having no hope of his recovery. When [[Pericles]] was in distress about this, the goddess [Athena] appeared to him at night in a dream, and ordered a course of treatment, which he applied, and in a short time and with great ease cured the man. And upon this occasion it was that he set up a brass statue of Athena Hygeia, in the citadel near the altar, which they say was there before. But it was [[Phidias]] who wrought the goddess's image in gold, and he has his name inscribed on the pedestal as the workman of it.<ref>Plutarch, ''Life of Pericles'', [http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Plutarch/Lives/Pericles*.html#13 13.8]</ref>}}

ప్రాచీన కాలంలో ప్లైంటెరియా లేదా "అలంకరణ పండుగ"ను ప్రతి ఏడాది మేలో నిర్వహించారు, ఈ పండుగ ఐదు రోజులపాటు జరుగుతుంది. ఈ కాలంలో ఎథీనా పూజారి లేదా "ప్లైంట్రిడెస్" చేత "ఎరెక్త్‌థీయమ్"గా పిలిచే దేవత యొక్క అభయాలయంలో ఒక ప్రక్షాళన సంప్రదాయం నిర్వహించబడుతుంది. ఈ సందర్భంలో ఎథీనా విగ్రహానికి వస్త్రాలు తొలగించి, ఆమె దుస్తులను ఉతుకుతారు, శరీరాన్ని శుభ్రం చేస్తారు.

ఆర్కేడియాలో, ఆమెను పురాతన దేవత అలెయాతో పోలుస్తారు, ఆమెను ఇక్కడ ఎథీనా అలెయాగా పూజిస్తారు.

== సాంప్రదాయిక కళలో ==
[[దస్త్రం:PallasGiustiniani.jpg|thumb|upright|left|ఎథీనా గ్యుస్టినియానీ, ఎరిచ్‌థోనియస్ అనే తన సర్పంతో పల్లాస్ ఎథీనా యొక్క ఒక గ్రీకు విగ్రహం యొక్క రోమన్ ప్రతిరూపం.]]
[[దస్త్రం:AttalusICorrected.jpg|thumb|upright|right|పెర్గామోన్ పాలకుడు అట్టాలస్ 1 యొక్క నాణెంపై ఎథీనా బొమ్మ —సుమారుగా600 BC కాలానికి చెందినది]]
[[దస్త్రం:StonePaletteMythologicalScene.jpg|thumb|ఎథీనా (ఎడమవైపు) మరియు హెరెక్లెస్ (కుడివైపు)లతో పురాణ ఘట్టం, ఇది భారతదేశంలోని గాంధార యొక్క గ్రీకో-బౌద్ధ కళతో రూపొందించిన రాతి ఫలకంపై ఉంది.]]
<br />
సాంప్రదాయికంగా, ఒక పూర్తిస్థాయి-పొడవైన సన్నటి వస్త్రం ధరించినట్లుగా ఎథీనాను చిత్రీకరించడం జరిగింది, కొన్నిసార్లు సర్పాలతో చుట్టుకొని ఉన్నట్లుగా, కొన్నిసార్లు ఆయుధాలతో ఆమెను చిత్రీకరించారు, నైక్ రూపాన్ని ప్రతిబింబించే విధంగా ఆమె ముఖంపై శిరస్త్రాణం ముందుకు వచ్చి ఉంటుంది. ఆమె డాలు మధ్యలో గోర్గాన్ తల ''గోర్గానియన్''  ఉంటుంది, ఆమెకు ఉన్న భేదించలేని రక్షణ కవచంపై కూడా ఇది ఉంటుంది. ఫిడియాస్ యొక్క ప్రసిద్ధ చివరి బంగారం మరియు దంతపు విగ్రహం 36 మీటర్ల ఎత్తు ఉంటుంది, ఎథీనా యొక్క ఈ విగ్రహం పార్థినోన్‌లోని ''ఎథీనా పార్థినోస్‌'' గా గుర్తించబడుతుంది, ఈ విగ్రహంపై పై అలంకరణలు ఉంటాయి. తరచుగా భుజంపై ఒక [[గుడ్లగూబ]] ఉన్నట్లుగా కూడా ఎథీనాను చిత్రీకరించడం జరిగింది.<ref>ది ఓల్స్ రోల్ యాజ్ ఎ సింబల్ ఆఫ్ విజ్డమ్ ఆరిజినేట్స్ ఇన్ దిస్ అసోసియేషన్ విత్ ఎథీనా.</ref>  ''మౌర్నింగ్ ఎథీనా''  అనే విగ్రహం 460 BC కాలానికి చెందినది, దీనిలో తన దండంపై వాలిన ఎథీనా విచారపడుతున్నట్లు కనిపిస్తుంది.
దీనికి ముందు, ఎథీనా యొక్క ప్రాచీన చిత్రీకరణలు మట్టిపాత్రలపై నల్లని చిత్రాల్లో ఉన్నాయి, ఈ దేవత యొక్క మినోవన్-మైసెనియన్ పాత్రను వీటిలో కనిపిస్తుంది, వీటిలో ఆమెకు పెద్ద పక్షి రెక్కలు ఉంటాయి, అఫాయన్ ఎథీనా వంటి ప్రాచీన శిల్పాల్లో ఇటువంటి చిత్రణ కనిపించదు, ఇక్కడ ఒక పురాతన, అస్పష్టమైన న్యుమినస్-''అఫియా'' -దేవత కూడా ఎథీనా మాదిరిగా ఉంటుంది, ఈ దేవతకు కూడా ఆమె ''పురాణాల్లో''  క్రెటెన్ సంబంధాలు ఉన్నాయి.

ఇతర సాధారణ ఎథీనా శిల్ప రూపాలను [[:Category:Athena types|ఈ జాబితా]]లో గుర్తించవచ్చు.

లక్షణాల్లో మాత్రమే కాకుండా, ప్రాచీన యుగం తరువాత, ఐదో శతాబ్దం నుంచి రూపొందించిన శిల్పాల్లో ఆమె రూపంలో ఒక ఏకాభిప్రాయం ఏర్పడినట్లు కనిపిస్తుంది. ఈ సారూప్యత ఎక్కువగా ముఖంలో కనిపిస్తుంది, నుదురుకు ఒక సహజ విస్తరణగా ఎత్తైన ముక్కుతో మగవారి తరహా బలమైన ముఖ ఆకృతి ఉంటుంది. కళ్లు కొంతవరకు లోతుగా ఉంటాయి. నవ్వులేని పెదవులు సాధారణంగా మూయబడి ఉంటాయి, అయితే నోరు బాగా సన్నగా, సాధారణంగా ముక్కు కంటే కొద్దిగా పెద్ద పరిమాణంలో ఉంటుంది. మెడ కూడా కొంతవరకు పొడవుగా ఉంటుంది. నిష్కల్మషమైన, తీవ్రమైన, కొంతవరకు వొదిగి ఉన్నట్లుగా ఆమె ముఖం కనిపిస్తుంది మరియు ఎక్కువగా మగవారి అందంతో ఆమె శిల్పాలు కనిపిస్తాయి.

== పేరు, పద చరిత్ర మరియు మూలం ==
[[ఏథెన్స్]] నగరంతో ఎథీనాకు ఒక ప్రత్యేక అనుబంధం ఉంది, ఈ దేవత మరియు నగరం యొక్క పేర్లలో శబ్దవ్యుత్పత్తి శాస్త్ర సంబంధంలో కూడా ఇది కనిపిస్తుంది. ఏథెన్స్ పౌరులు ఒక దేవత ఆలయంగా ఎథీనా యొక్క విగ్రహాన్ని నిర్మించారు, ఆమె విగ్రహానికి చురుకైన కళ్లు, తలపై ఒక శిరస్త్రాణం, ఒక రక్షణ కవచం లేదా క్యూరాస్, ఒక బాగా పొడవైన దండం ఉంటాయి. గోర్గాన్ తలతో ఉన్న ఒక స్ఫటిక కవచం కూడా ఉంటుంది. ఒక పెద్ద పాముతో ఉన్న ఆమె చేతిలో విజయాన్ని సూచించే దేవత ఉంటుంది.


[[దస్త్రం:Bust Athena Velletri Glyptothek Munich 213.jpg|thumb|right|గ్లైప్టోథెక్‌లో ఎథీనా యొక్క అర్థ ప్రతిమ]]
ఆమె తన సహోదరి సమూహం ''ఎథీనాయ్‌'' కు అధ్యక్షత వహిస్తుంది కాబట్టి ఏథెన్స్ అనే బహువచనం ఉపయోగించబడుతుంది, [[ఏథెన్స్]] నగరంతో ఎథీనాకు ప్రాచీన కాలం నుంచి సంబంధం ఉంది: మైకెనే అనే నగరానికి మైకెన్ అనే పిలిచే దేవత పేరుమీదగా ఆ పేరు వచ్చింది, మైకెనే అనేది బహువచనం, ఆమె సహోదరి సమూహాన్ని ఇది సూచిస్తుంది. థెబెస్ వద్ద ఆమెను థెబె అని పిలుస్తారు, ఈ నగరం పేరు కూడా ఒక బహువచనం కావడం గమనార్హం, అది థెబే (లేదా థెబెస్, ఇక్కడ ఎస్ అనేది బహువచన నిర్మాణం). అదే విధంగా, ఏథెన్స్‌లో ఆమెను ఎథీనాగా పిలుస్తారు, ఎథీనే నగరం (లేదా ఏథెన్స్, మది కూడా ఒక బహువచనం).<ref>రక్ అండ్ స్టాపుల్స్ 1994:24.</ref> ఈటెయోక్రెటన్‌తో ఆమె పేరుకు సంబంధం ఉందా లేదా లేదా అనేది తెలుసుకునేందుకు లీనియర్ ఏను అవగతం చేసుకునే వరకు వేచివుండాలి.

ఎథీనా పేరుకు లైడియన్ మూలం ఉండవచ్చని గుంథెర్ న్యూమాన్ సూచించారు;<ref>గుంథెర్, న్యూమాన్, "Der lydische Name der Athena. Neulesung der lydischen Inschrift Nr. 40" ''కాడ్మోస్''  '''6'''  (1967).</ref> టైర్‌హెనియన్ "ఎతీ", దీనర్థం ''అమ్మ''  మరియు హురియన్ దేవత "హన్నాహన్నా", చాలాచోట్ల ఈ పేరును "ఎనా"గా సంక్షిప్తీకరించారు, ఈ రెండు పదాల నుంచి ఆమె పేరు సృష్టించబడినట్లు భావన ఉంది {{Citation needed|date=September 2008}}. మెసెనియన్ గ్రీకులో క్నోసోస్ వద్ద ఒక శిలాశాసనం ఉంది, చివరి మినోవన్ II-శకంనాటి "రూమ్ ఆఫ్ ది ఛారియట్ టాబ్లెట్స్"కు చెందిన దీనిపై ''A-ta-na po-ti-ni-ja''  ''/ఎథనా పోట్నియా/''  అని లీనియర్ బి పలకల్లో కనిపిస్తుంది; లీనియర్ బి ఆర్కైవ్‌లలో అతి పురాతనమైనవిగా ఈ పలకలు గుర్తించబడుతున్నాయి.<ref>Kn V 52 (టెక్స్ట్ 208 ఇన్ వెంట్రిస్ అండ్ చాడ్విక్).</ref><ref>{{cite web|url=http://www.palaeolexicon.com/default.aspx?static=12&wid=797 |title=Palaeolexicon, Word study tool of ancient languages |publisher=Palaeolexicon.com |date= |accessdate=2010-08-25}}</ref> ''ఎథనా పోట్నియా'' ను తరచుగా ''మిస్ట్రెస్ ఎథీనా'' గా అనువదిస్తున్నప్పటికీ, వాచ్యంగా దీనర్థం ఏమిటంటే, ఎథనా యొక్క ''పోట్నియా'' , దీనికి బహుశా ''లేడీ ఆఫ్ ఏథెన్స్‌''  అనే అర్థం వస్తుంది;<ref>పాలైమా, పేజి 444.</ref> క్నోసోస్ శిలాశాసనంలో ఏథెన్స్ నగరానికి ఎటువంటి సంబంధం ఉందనేది అస్పష్టంగా ఉంది.<ref>బుర్కెర్ట్, పేజి 44.</ref> లీనియర్ బి యొక్క చివరి భాగం యొక్క అక్షరక్రమం నుంచి ''A-ta-no-dju-wa-ja''  ''/ఎథనా దివ్యా/''  అనే పేరును కూడా మనం గుర్తించవచ్చు, పురాతన గ్రీకులో ''దివియా''  అనే పేరును ఇది సూచిస్తుంది(మెసెనియన్ ''డి-యు-జా''  లేదా ''డి-వి-జా'' ): '''''దేవత'' '''  ఎథీనా నేత మరియు కళల దేవతగా కూడా ఉంది (చూడండి ''డైయస్'' ).<ref>వెంట్రిస్ అండ్ చాడ్విక్ [పేజ్ మిస్సింగ్]</ref>

గ్రీకు తత్వవేత్త [[ప్లేటో]] 428/427 BC – 348/347 BC రాసిన ''క్రాటైలస్''  అనే సంభాషణాత్మక రచనలో, ఎథీనా పేరుకు పద చరిత్రను ఇచ్చారు, పురాతన ఎథీనియన్‌ల భావనల ప్రకారం ఈ పద చరిత్రను వివరించారు:

{{quote|That is a graver matter, and there, my friend, the modern interpreters of Homer may, I think, assist in explaining the view of the ancients. For most of these in their explanations of the poet, assert that he meant by Athena "mind" [''[[nous]]''] and "intelligence" [''dianoia''], and the maker of names appears to have had a singular notion about her; and indeed calls her by a still higher title, "divine intelligence" [''Thou noesis''], as though he would say: This is she who has the mind better than others. Nor shall we be far wrong in supposing that the author of it wished to identify this Goddess with moral intelligence [''en ethei noesin''], and therefore gave her the name ethonoe; which, however, either he or his successors have altered into what they thought a nicer form, and called her Athena''.|Plato, ''Cratylus'', 407b}}

ప్లేటో వివరణ ప్రకారం, ఆమె పేరును గ్రీకు Ἀθεονόα, ''ఎథియోనోవా''  నుంచి స్వీకరించారు - తరువాత గ్రీకులు దీనిని దేవత యొక్క (''థియోస్'' ) మనస్సు (''నోవస్'' ) నుంచి హేతుబద్దీకరించారు.

గ్రీకు చరిత్రకారుడు హీరోడోటస్ (సుమారుగా 484–425 BC), ఈజిప్టులోని సాయిస్‌కు చెందిన ఈజిప్షియన్ పౌరులు నైత్ అనే పేరుగల దేవతను పూజించేవారని తెలిపారు;<ref>"''ది సిటిజెన్స్ హావ్ ఎ డైటీ ఫర్ దెయిర్ ఫౌండ్రెస్; షి ఈజ్ కాల్డ్ ఇన్ ఈజిప్షియన్ టంగ్ నీత్ అండ్ ఈజ్ అసెర్టెట్ బై దెమ్ టు బి ది సేమ్ హూమ్ ది హెల్లెనెస్ కాల్ ఎథీనా; దే ఆర్ గ్రేట్ లవర్స్ ఆఫ్ ది ఎథీనియన్స్, అండ్ సే దట్ దే ఆర్ ఇన్ సమ్ వే రిలేటెడ్ టు దెమ్"'' . ('' టైమెయస్''  21e)</ref> ఈ దేవతను వారు ఎథీనాతో పోల్చేవారని సూచించారు. (''టైమాయస్''  21e), (''హిస్టోరియస్''  2:170–175).

ప్రారంభ యుగాల్లో, ఎథీనా సాధారణంగా ఒక [[గుడ్లగూబ]] లేదా ఒక పక్షి దేవతగా ఉండేదని కొందరు రచయితలు{{Citation needed|date=August 2007}} భావిస్తున్నారు: ఒడిస్సీ యొక్క మూడో పుస్తకంలో, ఆమె ఒక సముద్రపు డేగ రూపాన్ని పొందుతుంది. రెక్కలు కోల్పోవడానికి ముందు, ఆమె తన యొక్క రక్షణాత్మకమైన గుడ్లగూబ-ముసుగును తొలగించిందని కొందరు రచయితలు వాదిస్తున్నారు. ఎథీనా కళలో కనిపించిన సమయానికి, ఆమె యొక్క జంతు రూపం పూర్తిగా తొలగించబడిందని జాన్ ఎలెన్ హారిసన్ పేర్కొన్నారు, గతంలో ఆమె ధరించిన పాము మరియు పక్షి లక్షణాలు కూడా తగ్గించబడ్డాయని సూచించారు, అయితే అప్పుడప్పుడు నల్లని-చిత్ర లేఖనాల్లో ఆమె ఇప్పటికీ రెక్కలతో కనిపిస్తుంది.<ref>హారిసన్ 1922:306. ([http://people.uncw.edu/kozloffm/Winged_Athena.jpg హారిసన్ 1922:307 పిగర్ 84: డీటైల్ ఆఫ్ ఎ కప్ ఇన్ ది ఫైనా కలెక్షన్]).</ref>

అంతరిక్షం, గాలి, భూమి మరియు చంద్రుడుగా ఎథీనా యొక్క పేర్ల మూలాల నుంచి సహజమైన గుర్తులను కొందరు గ్రీకు రచయితలు{{who?|date=April 2010}} నిర్వచించారు. పురాతన ప్రపంచంపై అధ్యయనకారులు జరిపిన పరిశోధనల్లో ఇది ఒక ప్రాథమిక పరిణామంగా ఉంది.<ref>జోహ్రెన్స్.ఎథీనాహైమ్నస్,438-452.</ref>

== ప్రాచీనోత్తర సంస్కృతి ==
[[దస్త్రం:Pallas Athene.JPG|thumb|upright|left|ఎథీనా ప్రోమాచోస్ యొక్క ఒక నూతన సాంప్రదాయిక విగ్రహం, ఇది వియన్నాలో ఆస్ట్రియా పార్లమెంట్ భవనం ఎదురుగా ఉంది.]]

గ్రీసులో ఎథీనా ఆధిపత్యంపై అనేక విశ్వాసాలకు సంబంధించి ఆమె పరిణామాన్ని ఒక క్లుప్తమైన సంగ్రహంలో చూడవచ్చు; గ్రీసులో క్రైస్తవ మతానికి ఆదరణ పెరగడంతో గ్రీకు దేవతలకు పూజలు మరియు ముఖ్యంగా బహుదేవతారాధన నిలిపివేయబడ్డాయి, అయితే ఆమె మధ్యయుగంలో మరోసారి తెరపైకి వచ్చింది, సూక్ష్మగ్రాహ్యత మరియు ధర్మాన్ని కాపాడే వ్యక్తిగా ఆమెను తిరిగి ఆరాధించడం జరిగింది, అందువలనే ఆమె యొక్క విగ్రహం ఇప్పటికీ అలాగే ఉంది. (ఉన్నత వర్గీయుల కొన్ని కుటుంబ చిహ్నాల్లో ఆమె కనిపిస్తుంది.) పునరుజ్జీవనోద్యమం సందర్భంగా, కళలు మరియు మానవ ప్రయత్నం పోషకురాలిగా గుర్తించబడింది, చివరకు, ఫ్రెంచ్ విప్లవం సందర్భంగా స్వాతంత్ర్యం మరియు గణతంత్ర్యరాజ్యం యొక్క అద్భుతాలకు ఎథీనా ప్రాతినిధ్యం వహించింది. (ప్యారీస్‌లోని ప్లేస్ డి లా రెవెల్యూషన్ వద్ద ఈ దేవత విగ్రహం ఉంటుంది.)<ref name="Deacy, Susan 2001"/>

శతాబ్దానికిపైగా ఒక పూర్తిస్థాయి పార్థినోన్ ప్రతిరూపం టెన్నెస్సీలోని నాష్‌విల్లేలో ఉంది, ఈ నగారాన్ని ''దక్షిణాది ఏథెన్స్‌'' గా గుర్తిస్తారు. 1990లో, పూతపూసిన 41 అడుగుల (12.5 మీ) ఎత్తైన ఎథీనా పార్థినోస్ యొక్క ఫిడియాస్ విగ్రహం ప్రతిరూపం ఇక్కడ ఏర్పాటు చేశారు. కాలిఫోర్నియా రాష్ట్ర ముద్రలో కూడా ఎథీనా చిత్రం (లేదా మినర్వా) కనిపిస్తుంది, ఈ ముద్రలో ఒక బూడిద రంగు జట్టుతో ఉన్న ఎలుగుబంటి పక్కన ఆమె కూర్చొని ఉంటుంది.<ref>{{cite web|url=http://www.learncalifornia.org/doc.asp?id=97 |title=Symbols of the Seal of California |publisher=LearnCalifornia.org |date= |accessdate=2010-08-25}}</ref>

ఎథీనా విశ్వవిద్యాలయాలకు ఒక సహజ పోషకురాలిగా ఉంది: జర్మనీలోని డెర్మ్స్‌టాడ్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ టెక్నాలజీ మరియు బ్రెజిల్‌లోని ఫెడరల్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ రియో డి జెనీరో చిహ్నంలో ఎథీనా కనిపిస్తుంది. నేషనల్ అటానమస్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ మెక్సికోలోని ఫ్యాకల్టీ ఆఫ్ ఫిలాసఫీ అండ్ లెటర్స్ మరియు ఫ్యాకల్టీ ఆఫ్ సైన్సెస్ విభాగాల షీల్డ్‌లపై కూడా ఆమె చిత్రం ఉంటుంది, ఇదిలా ఉంటే ఇదే విద్యా సంస్థలోని ఫ్యాకల్టీ ఆఫ్ కెమిస్ట్రీ విభాగానికి ఆమె గుడ్లగూబ చిహ్నంగా ఉంది. పెన్సిల్వేనియాలోని బ్రైన్ మెవర్ కాలేజ్ వద్ద ఒక ఎథీనా విగ్రహం ఉంది (ఇది ఆర్ట్స్ అండ్ ఆర్కియాలజీ లైబ్రరీలోని అసలు కాంస్య విగ్రహం యొక్క ప్రతిరూపం), ఇది గ్రైట్ హాల్‌లో ఉంది. సాంప్రదాయికంగా పరీక్షల సమయంలో విద్యార్థులు అదృష్టం కోసం ఈ దేవతను పూజిస్తారు, లేదా కళాశాల యొక్క అనేక ఇతర సంప్రదాయాలను అనుకోకుండా ఉల్లంఘించినందుకు ప్రాయచిత్తంగా దేవతను వేడుకుంటారు. ఎథీనా యొక్క గుడ్లగూబ కళాశాల యొక్క చిహ్నంగా ఉంటుంది మరియు కళాశాల యొక్క భక్తిగీతాల్లో "పల్లాస్ ఎథీనా" కూడా ఒకటి. అంతర్జాతీయ సామాజిక సౌభ్రాతృత్వ సంస్థ ఫి డెల్టా థెటా యొక్క సంరక్షక దేవత పల్లాస్ ఎథీనా ఉంది.<ref name="pdt">{{cite web |url=http://www.phideltatheta.org/index.php?option=com_content&task=view&id=20&Itemid=122 |title=Phi Delta Theta International - Symbols |accessdate=2008-06-07 |publisher=phideltatheta.org |date= }}</ref> సౌభ్రాతృత్వానికి ఆమె గుడ్లగూబ ఒక చిహ్నంగా ఉంది.<ref name="pdt"/>

ఎడ్గార్ అల్లాన్ పోయ్ యొక్క "ది రావెన్"లో టైటిల్ పాత్ర పల్లాస్ యొక్క అర్థాకృతి ప్రతిమపై కూర్చొని ఉంటుంది.

యునైటెడ్ స్టేట్స్ మహిళా నావికా దళం యొక్క చిహ్నంపై ఆమె ఉంటుంది, యూనిట్ క్రెస్ట్‌పై ఆమె కనిపిస్తుంది. వుమెన్ ఆర్మీ యాగ్జిలరీ కార్ప్స్‌లో పనిచేసిన మహిళలకు జులై 10, 1942 నుంచి సెప్టెంబరు 2, 1945 వరకు అందించిన పతకాలపై ముందువైపు ఎథీనా ఉంటుంది.

[[దస్త్రం:Renan12.jpg|thumb|left|upright|జీన్ బౌచెర్ యొక్క ఎర్నెస్ట్ రెనాన్ విగ్రహం, ఇది ట్రెగుయెర్‌లో ఉంది.]]
యునైటెడ్ స్టేట్స్ మిలిటరీ అకాడమీ [[commons:File:U.S. Military Academy COA.png|శిఖ]]పై ఎథీనా యొక్క శిరస్త్రాణం ప్రధానాకర్షణగా ఉంటుంది.

కారోల్ పి. క్రైస్ట్ వంటి స్త్రీపురుష సమానవత్వ వేదాంతకర్తలపై ఎథీనా ప్రభావం కూడా కనిపిస్తుంది.

జీన్ బౌచెర్ యొక్క విగ్రహంలో ఎడమవైపు కూర్చొనివున్న ఒక అనుమానాస్పద భావకుడు ఎర్నెస్ట్ రెనాన్ కనిపిస్తాడు, 1902లో బ్రిటానీలోని ట్రెగుయెర్‌లో ఈ విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేసినప్పుడు తీవ్ర వివాదం నెలకొంది. రెనాన్ తన యొక్క 1862నాటి ఏసుక్రీస్తు జీవిత చరిత్రలో ఆయన దైవత్వాన్ని వ్యతిరేకించారు, దేవత ఎథీనా కోసం ఉద్దేశించిన "[http://www.lexilogos.com/document/renan/acropolis.htm ఆక్రోపోలిస్‌పై ప్రార్థన]"ను రాశారు. కేథడ్రల్ ఎదురుగా ఉన్న కూడలిలో ఈ విగ్రహం ఉంది. రెనాన్ యొక్క తల భవనం నుంచి వంగినట్లు ఉంటుంది, అతని పక్కన ఎథీనా విగ్రహం చేయి గాలిలోకి చూపిస్తూ ఉంటుంది, ఆమె విగ్రహం చర్చికి సవాలు విసురుతున్నట్లు దీనికి వివరణ ఇచ్చారు, ఫ్రెంచ్ అధికారిక సంస్కృతిలో మతపెద్దల-వ్యతిరేక దశలో దీనిని రూపొందించడం జరిగింది. ఈ విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేసిన తరువాత స్థానిక రోమన్ క్యాథలిక్కులు సామూహిక నిరసన ప్రదర్శన నిర్వహించారు, నాస్తికవాదం మరియు లౌకికవాదం వృద్ధికి వ్యతిరేకంగా ఒక మత సేవ జరిగింది.<ref>{{cite web|url=http://www.jeanboucher.net/?d=monuments&p=monuments |title=Musee Virtuel Jean Boucher |publisher=Jeanboucher.net |date= |accessdate=2010-08-25}}</ref>

[[దస్త్రం:2005 Austria 10 Euro 60 Years Second Republic front.jpg|thumb|సెకండ్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఆస్ట్రియా 60 ఏళ్ల వేడుకల సందర్భంగా విడుదల చేసిన యూరో నాణెం, దీనిపై ఎథీనా ప్రోమాచోస్‌ను చూడవచ్చు.]]
వివిధ దేశాలు ఒక గణతంత్ర రాజ్యం యొక్క చిహ్నంగా ఎథీనాను అనేక సార్లు ఉపయోగించాయి, ఏథెన్స్ యొక్క పురాతన డ్రాచ్మా మాదిరిగా ఆమె నగదుపై కూడా కనిపిస్తుంది.
ఎథీనా (మినర్వా) $50 1915-ఎస్ పనామా-పసిఫిక్ స్మారక నాణెం నేపథ్యంగా ఉంది. 2.5 ట్రాయ్ ఓజ్ (78 గ్రా) బంగారంతో దీనిని తయారు చేశారు, ఇది US టంకశాల (మింట్) తయారు చేసిన అతిపెద్ద ([[బరువు]] ఆధారంగా) నాణెంగా గుర్తించబడుతుంది. US టంకశాల విడుదల చేసిన మొదటి $50 నాణెంగా ఉంది, 1997లో $100 ప్లాటినం నాణేలు విడుదల చేసే వరకు దీనికంటే విలువైన నాణేన్ని తయారు చేయలేదు. వాస్తవానికి, డాలర్లలో ముఖ-విలువ ప్రకారం, 1915నాటి ఈ నాణెం US మింట్ తయారు చేసిన అత్యధిక విలువైన నాణెంగా గుర్తించబడుతుంది.

1978-2001 మధ్యకాలంలో గ్రీకు 100 డ్రాచ్మాస్ బ్యాంకునోటుపై బొమ్మలో ఎథీనా కనిపిస్తుంది.<ref>[http://www.bankofgreece.gr/en బ్యాంక్ ఆఫ్ గ్రీస్]. డ్రాచ్మా బ్యాంక్‌నోట్స్ &amp; కాయిన్స్: [http://www.bankofgreece.gr/en/Banknotes/banknote_selection.asp?Value=100 100 డ్రాచ్మాస్]. – సేకరణ తేదీ మార్చి 27, 2009.</ref> మరో ఇటీవలి ఉదాహరణ ఏమిటంటే, ఆస్ట్రియా 2005లో 60 సంవత్సరాల రెండో గణతంత్ర స్మారక నాణెం విడుదల చేసింది. ఈ స్మారక నాణెంపై ఎథీనా కనిపిస్తుంది, ఇక్కడ ఆమె ఆస్ట్రియా రిపబ్లిక్‌కు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది.

డిస్నీ యొక్క హెర్క్యులస్‌లో ఆమె కొద్దిసేపు కనిపిస్తుంది, టెలివిజన్ సిరీస్‌లో మాత్రం ఒక ప్రధాన పాత్రలో కనిపిస్తుంది.

మార్వెల్ కామిక్స్ ప్రధాన కొనసాగింపు మార్వెల్ యూనివర్స్‌లో ఎథీనా ఒక క్రియాశీల పాత్ర పోషిస్తుంది, ఇటీవల ఇన్‌క్రెడిబుల్ హెర్క్యులస్ సిరీస్‌లో కూడా ఆమె కనిపిస్తుంది. హెర్క్యులస్‌కు మరియు అతని సత్రకాయ, బాల మేధావి అమేడియస్ చోకు ఆమె ఒక మార్గదర్శిగా వ్యవహరిస్తుంది.

రిక్ రియోర్డాన్ యొక్క పెర్సీ జాక్సన్ అండ్ ది ఒలింపియన్స్ పుస్తక సిరీస్‌లో కూడా ఎథీనా కనిపిస్తుంది. జ్యూస్ తల నుంచి ఎథీనా జన్మించినట్లుగానే, ఎథీనా తల నుంచి ఆమె కుమార్తె ఉపదేవత అన్నాబెత్ చేజ్ జన్మిస్తుంది, అన్నాబెత్ చేజ్ ఇందులో ఒక ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తుంది.

== పురుషత్వం మరియు స్త్రీపురుష సమానత్వవాదం ==
ఎథీనాలో తన ప్రయత్నసిద్ధికి అనుకూలంగా స్త్రీ,పురుష లక్షణాల కలబోత కనిపిస్తుంది, తద్వారా ఆమె పురుష మరియు మహిళా పాలకులకు చరిత్రవ్యాప్తంగా సమానంగా మద్దతు ఇచ్చింది (మేరీ డి మెడిసి, ఆస్ట్రియాకు చెందిన అన్నే, స్వీడన్ యొక్క క్రిస్టినా మరియు కేథరీన్ ది గ్రేట్ వంటివారు ఇందుకు ఉదాహరణ).<ref>ఎఫ్.జీట్లిన్,"ది డైనమిక్స్ ఆఫ్ మిస్గైనీ:మైత్ అండ్ మైథ్‌మేకింగ్ ఆఫ్ ఓరెస్టెయా",''ఏరెథుసా'' 15(1978), 182.</ref>

ఎథీనా మొదట స్థిరంగా తన భద్రత మరియు సమతూకంలో ఒక మాతృ మూర్తిగా ఉండేదని జేజే బాచోఫెన్ సూచించారు, అయితే పితృస్వామ్య సమాజం ద్వారా ఆమెకు విరుద్ధమైన రూపం ఆపాదించబడిందని పేర్కొన్నారు; ముఖ్యంగా ఏథెన్స్ నగరంలో ఈ పరిణామం సంభవించిందని అభిప్రాయపడ్డారు. దేవత రూపాంతరం చెందింది, అయితే ఒక దేవతగా చూపించడానికే ఈ మార్పులు జరిగాయి. ఆయన దీనిని "తండ్రిలేని మాతృత్వం స్థానంలో తల్లిలేని పితృత్వం"గా పేర్కొన్నారు, మార్పులు జరిగిన తరువాత ఒక ఆదిదేవతగా ఎథీనా యొక్క పాత్ర పటిష్టపరచబడింది.<ref>జే.జే. బాచోఫెన్."మదర్ రైట్:ఎన్ ఇన్వెస్టిగేషన్ ఆఫ్ రిలీజియస్ అండ్ జ్యురిడీషియల్ క్యారెక్టర్ ఆఫ్ మాట్రియార్చీ ఇన్ ది ఏన్షియంట్ వరల్డ్",''మైత్, రిలీజియన్ అండ్ మదర్ రైట్'' .లండన్:రౌట్లెడ్జ్ అండ్ కెగెన్ పాల్,1967.</ref>

ఎథీనా యొక్క శక్తి పెరగడాన్ని బాచోఫెన్ పితృత్వానికి మార్పిడిగా చూడగా, ఫ్రెయడ్ ఇందుకు భిన్నంగా ఎతీనాను వాస్తవానికి ఎటువంటి శక్తి లేని ఒక మాతృ దేవతగా సూచించారు. ఈ వివరణలో, ఎథీనాను కేవలం జ్యూస్ కుమార్తెగా మాత్రమే చూశారు, మాతృత్వం యొక్క వ్యక్తీకరణగా ఆమెను చూపించలేదు. బాచోఫెన్ యొక్క వివరణకు బాగా భిన్నమైన అంశం ఏమిటంటే, ఫ్రెయడ్ అభిప్రాయంలో ఆమెకు అమరత్వం లేకపోవడం; కాలం మరియు వివిధ సంస్కృతులు ఎథీనాకు అవసరమైన రీతిలో మార్పులు చేశాయని ఫ్రెయడ్ పేర్కొన్నారు.<ref>షియరెర్,''ఎథీనా'' ,224-235.</ref>

== వీటిని కూడా చూడండి ==
* పొల్లాడియమ్ (పురాణం)
* ఎథీనియమ్

== గమనికలు ==
{{reflist|2}}

== సూచనలు ==
=== పురాతన మూలాలు ===
* అపోలోడోరస్, ''లైబ్రరీ, 3,180'' 
* ఆగస్టిన్, ''డి సివిటేట్ డీ xviii.8–9'' 
* సిసెరో, ''డి న్యాచురా డియోరమ్ iii.21.53, 23.59'' 
* యుసెబియస్, ''క్రానికాన్ 30.21–26, 42.11–14'' 
* లాక్టాన్‌టియస్, ''డివైనీ ఇన్‌స్టిట్యూషన్స్ i.17.12–13, 18.22–23'' 
* లివీ, ''యాడ్ ఆర్బే కండిటా లిబ్రి vii.3.7'' 
* ల్యూకాన్, ''బెల్లమ్ సివిలే ix.350'' 

=== ఆధునిక మూలాలు ===
* బుర్కెట్, వాల్టర్, 1985. ''గ్రీకు రిలీజియన్''  (హార్వర్డ్).
* గ్రేవ్స్, రాబర్ట్, (1955) 1960. ''ది గ్రీక్ మైథ్స్''  రివైజ్డ్ ఎడిషన్.
* కెరెన్యి, కార్ల్, 1951. ''ది గాడ్స్ ఆఫ్ ది గ్రీక్స్''  (థామస్ అండ్ హడ్సన్).
* హారిసన్, జాన్ ఎలెన్, 1903. ''ప్రోలెగోమెనా టు ది స్టడీ ఆఫ్ గ్రీక్ రిలీజియన్'' .
* పాలైమా, థామస్, 2004. "అపెండిక్స్ వన్: లీనియర్ బి సోర్సెస్." ఇన్ ట్రజాస్కోమా, స్టీఫెన్, మరియు ఇతరులు, eds., ''ఆంథాలజీ ఆఫ్ క్లాసికల్ మైథ్: ప్రైమరీ సోర్సెస్ ఇన్ ట్రాన్స్‌లేషన్''  (హ్యాకెట్).
* రుక్, కార్ల్ ఎ.పి. అండ్ డానీ స్టాపుల్స్, 1994. ''ది వరల్డ్ ఆఫ్ క్లాసికల్ మైత్: గాడ్స్ అండ్ గాడెసెస్,హీరోయిన్స్ అండ్ హీరోస్''  (డుర్హామ్, NC).
* టెలెనియస్, సెప్పో సకారీ, 2005 మరియు 2006. ''ఎథీనా-ఆర్టెమిస్'' .
* ట్రాహ్మాన్, సి.ఆర్., 1952. "ఒడిస్సెయస్' లీస్ ('ఒడిస్సీ', బుక్స్ 13-19)" ఇన్ ''ఫీనిక్స్'' , వాల్యూమ్ 6, నెంబర్ 2 (క్లాసికల్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ కెనడా), పేజీలు&nbsp;31–43.
* వెంట్రిస్, మైకెల్ అండ్ జాన్ చాడ్విక్, 1973. ''డాక్యుమెంట్స్ ఇన్ మైసెనియన్ గ్రీక్''  (కేంబ్రిడ్జ్).
* ప్రియెల్, బ్రియాన్, 1980. ''అనువాదాలు'' 
* స్మిత్, విలియమ్; ''డిక్షనరీ ఆఫ్ గ్రీక్ అండ్ రోమన్ బయోగ్రఫీ అండ్ మైథాలజీ'' , లండన్ (1873). [http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0104%3Aalphabetic+letter%3DA%3Aentry+group%3D51%3Aentry%3Dathena-bio-1 "ఎథీనా" ]

== బాహ్య లింకులు ==
{{wikiquote}}
{{commons|Athena}}
* [http://www.nashville.gov/Parthenon/ ది నాష్‌విల్లే పార్థినోన్]
* [http://www.theoi.com/Cult/AthenaCult.html Theoi.com కల్ట్ ఆఫ్ ఎథీనా] —ఎక్స్‌ట్రాక్ట్స్ ఆఫ్ క్లాసికల్ టెక్స్ట్
* [http://homepage.mac.com/cparada/GML/000Free/000Athena/AthenaAlbum.html (కార్లోస్ పరడా) ఎథీనా ఆల్బమ్] —రెపెర్టోరీ ఆఫ్ మెయిన్ ఎథీనా టైప్స్ అండ్ పోస్ట్-రీనాయిజెన్స్ డిపిక్షన్స్
* [http://www.goddess-athena.org/Museum/Sculptures/index.htm రాయ్ జార్జి, "ఎథీనా: ది స్కల్ప్చర్ ఆఫ్ ది గాడెస్"] —అనదర్, మోర్ ఎక్స్‌టెన్సివ్ రెపెర్టోరీ ఆఫ్ గ్రీక్ అండ్ రోమన్ టైప్స్

{{Template group
|title = Articles Related to Athena
|list =
<span>
{{Greek myth (Olympian)}}
{{National personifications}}
}}

{{Greek religion}}

[[వర్గం:ఎథీనా]]
[[వర్గం:ఆటిక్ పురాణం]]
[[వర్గం:కళల దేవతలు]]
[[వర్గం:ఇలియడ్‌లో దేవతలు]]
[[వర్గం:గ్రీకు దేవతలు]]
[[వర్గం:గ్రీకు పురాణం]]
[[వర్గం:జాతీయ మార్తులు]]
[[వర్గం:జ్యూస్ సంతానం]]
[[వర్గం:కమ్మరి దేవతలు]]
[[వర్గం:పన్నెండు ఒలింపియన్‌లు]]
[[వర్గం:కన్య దేవతలు]]
[[వర్గం:యుద్ధ దేవతలు]]
[[వర్గం:జ్ఞాన దేవతలు]]

{{Link FA|sl}}