Difference between revisions 50255 and 50285 on thwikisource

< previous diff
next diff >
พระราชลัญจกรและตราประจำตัวประจำตำแหน่ง/๑๔
{{c|{{fs|120%|'''ข. พระราชลัญจกรที่โปรดให้สร้างขึ้นใหม่'''}}}}


{{r|8em}}



พระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดินที่โปรดให้สร้างขึ้นใหม่และยังคงใช้อยู่ คือ
(contracted; show full){{c|'''๓. พระราชลัญจกรนามกรุง'''}}


{{r|8em}}



พระราชลัญจกรองค์นี้ทำด้วยทองคำเหมือนกัน เป็นรูปสี่เหลี่ยมรี มีรูปช้างยืนอยู่บนหลังตรานั้น (เรียกกันว่า ตราช้างยืน) ลายตราเป็นตัวอักษรขอม อ่านว่า "กรุงเทวมหานคร อมรรตนโกสินท มหินทายุชฌิยา บรมราชธานี ฯะ" (ดู [[พระราชลัญจกรและตราประจำตัวประจำตำแหน่ง#รูป ๑๘|รูปที่ ๑๘]] และ [[พระราชลัญจกรและตราประจำตัวประจำตำแหน่ง#รูป ๑๙|๑๙]])
 [ตราหลังสะกดต่างจากตราแรก เขียนว่า "กรุงเทวมหานคร อมรรตนโกสินท มหินทรายุทธยา"] ในพระราชบัญญัติพระราชลัญจกร รัตนโกสินทรศก ๑๒๒ กล่าวว่า พระราชลัญจกรนามกรุงเป็นตราประจำชาด สร้างในรัชกาลที่ ๔ มีสององค์ ใหญ่หนึ่ง เล็กหนึ่ง สำหรับประจำวิสุงคามสีมา และใบสำคัญเบี้ยหวัดพระราชวงศานุวงศ์ซึ่งทรงผนวช และใบอนุญาตทูลลาบวช ในพระราชบัญญัติที่กล่าวนี้ มาตรา ๖ กำหนดให้ใช้พระราชลัญจกรองค์ใหญ่สำหรับประทับใบถวายเสนาสนะและใบพระราชทานพระบรมราชานุญาตข้าราชการกราบถวายบังคมลาบวช ในหว่างกลางองค์เดียว ในพระราชบัญญัติพระราชลัญจกร รัตนโกสินทรศก ๑๓๐ มาตรา ๗ กำหนดการใช้ประทับพระราชลัญจกรนามกรุงคงตามเดิมดั่งข้างต้นอย(contracted; show full)คงมีอยู่แต่ในราชพิพิธภัณฑ์สี่องค์ซึ่งเลิกใช้แล้ว ลางทีอาจเลิกใช้แล้วเมื่อคราวสร้างพระราชลัญจกรจักรรถก็ได้ สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ตรัสว่า ที่รัชกาลที่ ๕ ทรงสร้างพระราชลัญจกรจักรรถขึ้นใหม่ด้วยไม่โปรดตราที่ใช้อยู่เก่า เพราะมีหนังสือจีนว่า อ๊วง{{ref label|reference_name_ฎ|ฎ|ฎ}} อยู่ใต้อุณาโลมภายในดอกบัว (ดู [[พระราชลัญจกรและตราประจำตัวประจำตำแหน่ง#รูป ๒๑|รูปที่ ๒๑]]) เห็นจะเป็นตราอุณาโลมที่กล่าวมาข้างต้นนี้

<noinclude>[[หมวดหมู่:พระราชลัญจกรและตราประจำตัวประจำตำแหน่ง]]</noinclude>