Difference between revisions 87661 and 87991 on thwikisource

{{วสธมฉปส head| }}
{{วสธมฉปส sidebar}}


::::::=== '''ปริเฉทที่  ๑๔''' ===

::::::=== '''ขันธนิเทศ''' ===

(contracted; show full)้เป็นไปเองเท่านั้น  ดุจนายเรือย่อมเป็นไปโดยผูกพันกับสิ่งที่ตนให้เป็นไปฉะนั้น  มิได้เป็นไปเบื้องบนจากการแตกทำลาย  เพราะไม่มีตนและสิ่งที่ตนจะพึงให้เป็นไปด้วย  อนึ่ง  ย่อมไม่ดำรงไว้ได้ในภังคขณะ  เพราะตัวเองก็กำลังแตกอยู่  เหมือนไส้และน้ำมันกำลังสิ้น  ย่อมไม่ดำรงเปลวประทีปไว้ได้ฉะนั้น  แต่พึงเห็นว่าชีวิตินทรีย์นั้นมิใช่ไร้อานุภาพในการเลี้ยงรักษา  การให้เป็นไป  และการดำรงไว้ซึ่งสหัชรูปนั้น  เพราะชีวิตินทรีย์ยังกิจนั้น ๆ  ให้สำเร็จในขณะตามที่กล่าวแล้ว

'''หทยรูป'''

:หทยวัตถุ  มีการ
เป็นที่อาศัยแห่งมโนธาตุและมโนวิญญาณธาตุเป็นลักษณะ  มีการรองรับธาตุเหล่านั้นไว้เป็นกิจ  มีการแบกธาตุทั้งสองเป็นผล

:หทยวัตถุ  อาศัยโลหิตมีประการดังกล่าวแล้วในกายคตาสติกถาได้อุปการภูตรูป ๔  มีหน้าที่ค้ำจุนไว้เป็นต้น  ทำให้ฤดู  จิต  และอาหารอุปถัมภ์อยู่  อายุคอยเลี้ยงรักษา  ยังความเป็น

<sub><small>''(หน้า 17)''</small></sub>

:วัตถุแห่งมโนธาตุ  มโนวิญญาณธาตุ  และธรรมอันสัมปยุตกับธาตุทั้งสองนั้น  ให้สำเร็จตั้งอยู่ในภายในแห่งหัวใจ

(contracted; show full)

:ส่วนรูป ๔  ด้วยอำนาจแห่งรูปารูปาทิจตุกกะ  พึงทราบดังนี้  คือในรูปเหล่านี้ที่เรียกว่านิปผันนรูปชื่อว่ารูปรูปอากาสธาตุ  ชื่อปริจเฉทรูป  รูปมีกายวิญญัติเป็นต้น  มีกัมมัญญตาเป็นที่สุดชื่อว่าวิการรูป  ความเกิดความแก่  และความแตกดับชื่อว่าลักขณรูป  ส่วนรูป ๔ ด้วยอำนาจแห่งวัตถาทิจตุกกะ  พึงทราบดังนี้คือ  ในรูปเหล่านี้  รูปใดเป็นหทัยรูป  ที่เป็นวัตถุรูป  ไม่เป็นทวารรูป วิญญัตติ
รูปทั้ง ๒ เป็นทวารรูป ไม่เป็นวัตถุรูป  ปสาทรูป  เป็นทั้งวัตถุรูปและทวารรูป  รูปที่เหลือไม่เป็นทั้งวัตถุรูปทั้งทวารรูป

:รูป ๔  อย่างด้วยอำนาจแห่งวัตถาทิจตุกกะ  ดังกล่าวมาฉะนี้

'''รูป ๕'''

:รูปทั้งปวงนั้นอีก  แบ่งเป็น ๕  อย่างด้วยอำนาจแห่งรูปเหล่านี้  คือเอกัชรูป  (รูปเกิดแต่ปัจจัยอย่างเดียว)  ทวิชรูป  (รูปเกิดแต่ปัจจัย ๒  อย่าง)  ติชรูป  (รูปเกิดแต่ปัจจัย ๓  อย่าง)  จตุชรูป  (รูปเกิดแต่ปัจจัย ๔ อย่าง) นกุโตจิชาตรูป (รูปเกิดแต่ปัจจัยอะไร ๆก็มิใช่)  

(contracted; show full)
'''ในอธิการแห่งปัญญาภาวนา  ในปกรณ์วิเสสชื่อวิสุทธิมรรค'''

'''อันข้าพเจ้าทำเพื่อประโยชน์แก่ความปราโมทย์แห่งสาธุชน  ดังนี้'''

==ดูเพิ่ม==
*'''[http://www.84000.org/tipitaka/pitaka2/sutta23.php ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค]'''
*'''[[วิสุทธิมรรค ฉบับปรับสำนวน]] (สารบัญ)'''