Difference between revisions 12334712 and 12858911 on trwiki

[[Dosya:Gerard Philipe Warsaw National Theatre 1954.jpg|thumb|right]]
'''Gérard Philipe''' ([[4 Aralık]] [[1922]], [[Cannes]]-[[25 Kasım]] [[1959]], [[Paris]], [[Fransa]]), [[Fransız]] [[tiyatro]] ve [[sinema]] [[oyuncu]]su. Parlak tiplemeleriyle dünya çapında ün kazanmış, ülkesinin en sevilen ve çok yönlü oyuncularından biri olmuştur. 


Paris Sahne Sanatları Konservatuvarı'na devam etti. On dokuz yaşında ''Une Grande Fille toute simple'' adlı komediyle ilk kez [[Nice]]'te sahneye çıktı. Paris'e çağrılarak ''Sadome et Gomorrhe'' (1942) oyununda rol aldı ve büyük bir başarıyla bir gecede yıldızlaştı. Film teklifleri aldı ve beş yıl içinde sinemadaki tiplemeleriyle uluslararası çapta ün kazandı. İlk rollerinden ikisi, [[Georges Lampin]]'in [[Dostoyevski]] uyarlaması ''L'Idiot'' 'daki (1946; Budala) Prens Mışkin ve [[Claude Autant-Lara]]'nın ''Le Diable au corps'''unda (1947, ''İçimizdeki Şeytan'') kendisinden büyük bir kadına aşık olan 17 yaşındaki duygusal genç rolleri, oyunculuk yaşamı boyunca süregidecek ikili imajını belirlemişti. Bu rollerden ilkindeki acı çeken kahraman tiplemesi zekasını ve yaratıcı yeteneğini ortaya koyuyor, ikincisindeyse yakışıklılığı ve gizli cinselliği kendisine ayrı bir hayran kitlesi kazandırıyordu. [[René Claire]], [[Max Ophüls]] ve [[Luis Buñuel]] gibi büyük yönetmenlerle çalıştı.

Sinemadaki başarısı Philipe'in tiyatroya olan ilgisini azaltmadı. 1947'de [[Jean Vilar]] ile birlikte [[Avignon Festivali]]'ni gerçekleştirdi. 1951'de ''Le Cid'' 'le Théâtre National Populaire'de (TNP; Ulusal Halk Tiyatrosu) sahneye çıktı ve ölümüne değin burada çalışmayı sürdürdü. [[Albert Camus]]'nün ''Caligula'' 'sı (1945; Caligula), [[Heinrich von Kleist]]'ın ''Prinz Friedrich von Homburg'' 'u (1951), [[Alfred de Musset]]'nin ''Lorenzaccio'' 'su (1952), [[Victor Hugo]]'nun ''Ruy Blas'' 'ı (1954), [[William Shakespeare]]'in ''Richard II'' 'si (1954) ve yine Musset'nin ''On ne badine pas avec l'amour'' oyunlarında çok başarılı oldu. Ayrıca [[Bertolt Brecht]]'in ''Mutter Courage und ihre Kinder'' (Cesaret Ana ve Çocukları) adlı yapıtının ilk [[Fransızca]] sahnelenişinde (1951) rol aldı. [[Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği|SSCB]], [[Amerika Birleşik Devletleri|ABD]] ve [[Kanada]] turnelerine çıktı. 1947'de [[Brüksel Film Festivali]]'nde en iyi erkek oyuncu ödülünü kazandı. Öldüğü sırada Fransa'da oyuncular sendikası başkanıydı.

== Filmografi ==

* ''[[La Boîte aux rêves]]'' (1943)
* ''[[Les Petites du quai aux fleurs]]'' (1943)
* ''[[Le Pays sans étoiles]]'' (1945)
* ''[[Schéma d'une identification]]'' (1945)
* ''[[L'Idiot (film, 1946)|L'Idiot]]'' (1946; Budala)
* ''[[Ouvert pour cause d'inventaire]]'' (1946)
* ''[[Le Diable au corps (film, 1947)|Le Diable au corps]]'' (1947; İçimizdeki Şeytan)
* ''[[La Chartreuse de Parme (film, 1948)|La Chartreuse de Parme]]'' (1947; Parma Manastırı)
* ''[[Les Drames du bois de Boulogne]]'' (1947)
* ''[[Une si jolie petite plage]]'' (1948)
* ''[[Tous les chemins mènent à Rome]]'' (1948)
* ''[[La Beauté du diable (film, 1950)|La Beauté du diable]]'' (1949; Şeytanın Güzelliği)
* ''[[Visite à Picasso]]'' (1949)
* ''[[Souvenirs perdus]]'' (1950)
* ''[[Juliette ou la Clé des songes (film)|Juliette ou la Clé des songes]]'' (1950) 
* ''[[La Ronde (film, 1950)|La Ronde]]'' (1950; Aşk Çemberi)
* ''[[Saint-Louis, ou L'Ange de la paix]]'' (1950)
* ''[[La paix vaincra]]'' (1950)
* ''[[Avec André Gide]]'' (1950)
* ''[[Avignon, bastion de la provence]]'' (1951)
* ''[[Vedettes sans maquillage]]'' (1951)
* ''[[Fanfan la Tulipe (film, 1952)|Fanfan la Tulipe]]'' (1952; Kahraman Aşık)
* ''[[Les Sept Péchés capitaux (film, 1952)|Les Sept Péchés capitaux]]'' (1952)
* ''[[Fêtes galantes : Le peintre Watteau]]'' (1952)
* ''[[Les Belles de nuit]]'' (1952; Gecenin Güzelleri)
* ''[[Les Amants de la villa Borghèse]]'' (1952)
* ''[[Les Orgueilleux]]'' (1953)
* ''[[Monsieur Ripois]]'' (1953)
* ''[[Si Versailles m'était conté...]]'' (1953)
* ''[[Le Rouge et le Noir (film, 1954)|Le Rouge et le Noir]]'' (1954; Kırmızı ve Siyah)
* ''[[Forêt sacrée]]'' (1954)
* ''[[Sur les rivages le l'Ambre]]'' (1955)
* ''[[Les Grandes Manœuvres]]'' (1955; Hileli Aşk)
* ''[[Si Paris nous était conté]]'' (1955)
* ''[[La Meilleure Part]]'' (1955)
* ''[[Les Aventures de Till l'espiègle]]'' (1956)
* ''[[Le Théâtre National Populaire]]'' (1956)
* ''[[Montparnasse 19]]'' (1957)
* ''[[Pot-Bouille (film)|Pot-Bouille]]'' (1957)
* ''[[La Vie à deux]]'' (1958)
* ''[[Le Joueur (film, 1958)|Le Joueur]]'' (1958)
* ''[[Les Liaisons dangereuses (film, 1959)|Les Liaisons dangereuses]]'' (1959; Tehlikeli Alakalar)
* ''[[La fièvre monte à El Pao]] (1959)

== Dış bağlantılar ==
* {{imdb name|id=0679959}}

{{Fransız oyuncu-taslak}}

[[Kategori:Fransız oyuncular]]
[[Kategori:Fransız sinema oyuncuları]]
[[Kategori:1922 doğumlular]]
[[Kategori:1959 yılında ölenler]]

[[az:Jerar Filip]]
[[be:Жэрар Філіп]]
[[be-x-old:Жэрар Філіп]]
[[bg:Жерар Филип]]
[[ca:Gérard Philipe]]
[[cs:Gérard Philipe]]
[[cv:Жерар Филип]]
[[da:Gérard Philipe]]
[[de:Gérard Philipe]]
[[el:Ζεράρ Φιλίπ]]
[[en:Gérard Philipe]]
[[eo:Gérard Philipe]]
[[es:Gerard Philipe]]
[[et:Gérard Philipe]]
[[eu:Gérard Philipe]]
[[fi:Gérard Philipe]]
[[fr:Gérard Philipe]]
[[he:ז'ראר פיליפ]]
[[hu:Gérard Philipe]]
[[hy:Ժերար Ֆիլիպ]]
[[id:Gérard Philipe]]
[[it:Gérard Philipe]]
[[ja:ジェラール・フィリップ]]
[[ka:ჟერარ ფილიპი]]⏎
[[ko:제라르 필리프]]
[[nl:Gérard Philipe]]
[[no:Gérard Philipe]]
[[pl:Gérard Philipe]]
[[pt:Gérard Philipe]]
[[ro:Gérard Philipe]]
[[ru:Филип, Жерар]]
[[sh:Gérard Philipe]]
[[simple:Gérard Philipe]]
[[sk:Gérard Philipe]]
[[sv:Gérard Philipe]]
[[uk:Жерар Філіп]]
[[war:Gérard Philipe]]