Revision 11622731 of "Gheorghe Gheorghiu-Dej" on trwiki

[[Dosya:dej cropped.jpg|thumb|right|200px|Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
'''Gheorghe Gheorghiu-Dej''' ([[8 Kasım]] [[1901]], [[Birlad]]-[[19 Mart]] [[1965]], [[Bükreş]], [[Romanya]]), [[Rumenler|Rumen]] devlet adamı; [[Romanya Komünist Partisi]] (PCR) önderi, Başbakanlık (1952-55) ve Romanya Devlet Konseyi başkanlığı (1961-65) yapmıştır.


Yoksul bir işçinin oğluydu. [[I. Dünya Savaşı]] sonrasında devrimci görüşleri benimsedi ve 1930'da yasadışı Romanya Komünist Partisi'ne girdi. Griviţa demiryolu işçilerinin 1933'teki grevinde oynadığı rol nedeniyle 12 yıl ağır hapis cezasına çarptırıldı. Hapisteyken PCR'nin merkez komitesine seçildi ve partini hapishane kolunun lideri oldu. [[Romanya]]'yı [[Nazi Almanyası]]'na karşı savaşa sokan antifaşist hükümet darbesinden (23 Ağustos 1944) kısa bir süre önce hapisten kaçarak partinin genel sekreterliğini üstlendi. Kurtuluştan sonraki ilk hükümetlerde (1944-46) ulaştırma bakanlığı yaptı. Başbakan [[Nicolae Rădescu]]'nun görevden ayrılmaya zorlanmasında ve komünistlerin siyasal müttefikleriyle birlikte yeni bir hükümet oluşturmalarında (1945 başları) önemli rol oynadı. 1946-52 arasında hükümette ekonomik planlamaya ilişkin birçok önemli görevi elinde tuttu.

Eski [[Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği|Sovyetler Birliği]] yönetimi ve politikalarına sıkıca bağlı olan rakiplerini partiden temizledikten sonra, 1952'de başbakan oldu. Ekonomi ve dış politika alanlarında uluslararası sosyalizmin SSCB önderlerince tanımlanmış çıkarlarından çok, Romanya'nın ulusal çıkarlarını gözeten bir çizgi izledi. 1955'te başbakanlıktan istifa etmekle birlikte, 1961'de aynı konumdaki Devlet Konseyi başkanlığını üstlendi. Bu dönemde daha kararlı bir bağımsız çizgi izleyerek, Romanya ekonomisinin temel olarak [[tarım]]a dayanmasını isteyen [[COMECON]] ülkelerinin itirazlarını göğüsledi. 1964'te kapsamlı bir [[sanayileşme]] programı başlattı. 1960'ların ortasında Romanya'nın komünist olmayan ülkelerle ve SSCB'den gittikçe uzaklaşan [[Çin Halk Cumhuriyeti]]'yle yakın ilişkiler kurmasını sağladı. 

Gheorghiu-Dej 19 Mart 1965'te [[akciğer kanseri]] nedeniyle yaşamını kaybetti. Gheorghe Gheorghiu-Dej'in [[Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği|Sovyetler Birliği]] tarafından uyguladığı bağımsız dış ve ekonomi politikaları yüzünden öldürüldüğüne dair komplo teorileri de vardır.

{{başlangıç kutusu}}
{{sıra kutusu| önce = [[Ştefan Foriş]] | başlık= Romanya Komünist Partisi Genel Sekreteri | yıllar= [[1944]] - [[1954]]| sonra= [[Gheorghe Apostol]]}} 
{{sıra kutusu| önce = [[Gheorghe Apostol]] | başlık= Romanya Komünist Partisi Genel Sekreteri | yıllar= [[1955]] - [[1965]]| sonra= [[Nicolae Ceauşescu]]}}
{{sıra kutusu| önce = [[Petru Groza]] | başlık= Romanya Başbakanı | yıllar= [[1952]] - [[1955]]| sonra= [[Chivu Stoica]]}}
{{bitiş kutusu}}

{{Romanya devlet başkanları}}
{{Romanya başbakanları}}

[[Kategori:1901 doğumlular]]
[[Kategori:1965 yılında ölenler]]
[[Kategori:Romanya devlet başkanları]]
[[Kategori:Romanya başbakanları]]
[[Kategori:Romanya Komünist Partisi genel sekreterleri]]
[[Kategori:Soğuk Savaş'ta liderler]]
[[Kategori:Akciğer kanserinden ölenler]]

[[bg:Георге Георгиу-Деж]]
[[ca:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[da:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[de:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[en:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[eo:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[es:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[et:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[fi:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[fr:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[gl:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[he:גאורגה גאורגיו-דז']]
[[hu:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[it:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[ja:ゲオルゲ・ゲオルギュ＝デジ]]
[[ko:게오르게 게오르기우데지]]
[[la:Georgius Gheorghiu-Dej]]
[[nl:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[pl:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[pt:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[ro:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[ru:Георгиу-Деж, Георге]]
[[sk:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[sv:Gheorghe Gheorghiu-Dej]]
[[th:กีออร์เก กีออร์กีอู-เดจ]]
[[uk:Георге Георгіу-Деж]]
[[zh:格奥尔基·乔治乌－德治]]