Revision 11666586 of "Anton Korošec" on trwiki

{{Makam sahibi bilgi kutusu
|isim               = Anton Korošec
|resim              = Bundesarchiv Bild 183-2010-0420-501, Anton Korosec.jpg
|resimbaşlık        = 
<!-- Makam bilgileri -->  
|sıra               = 
|makam              = [[Yugoslavya başbakanları|Yugoslavya Başbakanı]]
|dönembaşı          = 28 Temmuz 1928 
|dönemsonu          = 7 Ocak 1929
|hükümdar           = [[I. Aleksandar]]
|öncegelen	    = [[Velimir Vukićević]]
|sonragelen         = [[Petar Živković]]
|sıra2              = 
|makam2             = 
|dönembaşı2         = 
|dönemsonu2         = 
|öncegelen2	    = 
|sonragelen2        = 
<!-- Kişisel Bilgiler -->
|doğum_tarihi       = {{doğum tarihi|1872|5|12}}
|doğum_yeri         = [[Biserjane]], [[Avusturya-Macaristan İmparatorluğu|Avusturya-Macaristan]]
|ölüm_tarihi        = {{ölüm tarihi ve yaşı|1940|12|14|1872|5|12}}
|ölüm_yeri          = [[Belgrad]], [[Yugoslavya Krallığı|Yugoslavya]]
|partisi            = 
|eşi                = 
|çocukları          = 
|öğrenim            = 
|meslek             = 
|dini               = 
|imza               = 
|dipnotlar          =
|websitesi          = 
}}

'''Anton Korošec''' (d. 12 Mayıs 1872, [[Biserjane]], [[Avusturya-Macaristan İmparatorluğu|Avusturya-Macaristan]]-ö. 14 Aralık 1940, [[Belgrad]], [[Yugoslavya Krallığı|Yugoslavya]]), [[Sloven]] [[rahip]] ve [[siyaset adamı]]. [[I. Dünya Savaşı]]'ndan sonra [[Yugoslavya Krallığı|Yugoslavya Devleti]]'nin kurulmasına katkıda bulunmuş ve 1928'de beş ay başbakanlık yapmıştır.


Bir [[Cizvit]] papazı ve ünlü bir hatip olan Korošec, 1907'de, Sloven Halk Partisi'nden [[Reichsrat (Avusturya)|Reichsrat]]'a milletvekili seçildi. Tüm Sloven, Hırvat ve Sırp topraklarının [[Avusturya-Macaristan İmparatorluğu]]'ndan ayrılarak bir federal devlette birleşmesini isteyen Mayıs 1917 Bildirgesi'ni hazırladı. Slovenlerin [[İtalya]]nların yayılmacı politikasına karşı duyduğu korkudan yararlanarak konumunu güçlendirmeye çalıştı. Slovenler, Hırvatlar ve Sırpların 1918'de Zagreb'te toplanan Ulusal Kongresi'ne başkanlık etti. [[Nikola Pašić]] ile geçici bir ikili iktidar antlaşması imzaladı, ancak antlaşma onaylanmadı. Yugoslavya'nın yönetimine [[Sırplar]]ın egemen olmasından hoşnutsuzluk duymakla beraber İtalya'ya duyduğu tepki daha ağır bastığından hükümetle işbirliği yapıp belirli yönetim görevlerinde bulundu. Çeşitli dönemlerde demiryolları, içişleri ve eğitim bakanı olarak görev yaptı. 


[[Stjepan Radić]]'in öldürülesinden sonra artan etnik tansiyonun yatıştırılması için Kral Aleksandar, iki dünya savaşı arasındaki dönemde Yugoslavya'nın Sırp olmayan tek başbakanı olan Sloven Halk Partisi lideri Anton Korošec'i başbakanlığa atadı.<ref>[http://www.mmurat-tasar.net/Kitap_BH_I_bolum_eski_yugoslavyanin_kisa_tarihi.htm Eski Yugoslavya'nın Kısa Tarihi]</ref> Korošec, devletin federalleştirilmesini gerçekleştirerek, eyaletler ve bunların meclislerinin oluşmasını sağlayarak, belirli ölçüde otonomi hakkının verilmesi amacını güttü. Hükümet ortağı Sırpların karşı koymasıyla gerçekleşmeyen bu çabalar sonuçsuz kaldı. 1928 sonunda siyasal krizin, bir devlet krizine dönüşmesi noktasına gelidi. 30 Aralık 1928'de Korošec kabinesiyle birlikte istifa etti.


1930'dan sonra muhalefete düştü; [[I. Aleksandar]] ile 1929-32 arasında başbakanlık yapan [[Petar Živković]]'in baskıcı yönetimlerine karşı sert bir muhalefet yürüttüyse de Slovenler arasındaki saygınlığından dolayı cezalandırılmaktan kurtuldu. Ama Slovenya'nın özerkliğini savunmayı sürdürdüğü için 1933-34 yıllarında hapsedildi. Kral Aleksandar'ın öldürülmesi üzerine serbest bırakıldı. Kral naibi Prens Pavel'in güvenini kazanarak 1939'da Hırvat Köylü Partisi ile anlaşmaya varan hükümete katıldı. 


==Kaynakça==
{{reflist}}

{{başlangıç kutusu}}
{{S-off}}
{{sıra kutusu| önce = [[Velimir Vukićević]] | başlık= [[Yugoslavya başbakanları|Yugoslavya Başbakanı]] | yıllar= 28 Temmuz 1928 - 7 Ocak 1929 | sonra= [[Petar Živković]]}}   
{{bitiş kutusu}}

[[Kategori:1872 doğumlular]]
[[Kategori:1940 yılında ölenler]]
[[Kategori:Yugoslavya başbakanları]]

[[bs:Anton Korošec]]
[[cs:Anton Korošec]]
[[de:Anton Korošec]]
[[en:Anton Korošec]]
[[es:Anton Korošec]]
[[hr:Anton Korošec]]
[[it:Anton Korošec]]
[[nl:Anton Korošec]]
[[sh:Anton Korošec]]
[[sl:Anton Korošec]]
[[sr:Антон Корошец]]
[[sv:Anton Korošec]]