Revision 11979976 of "II. Vasili" on trwiki

{{Hükümdar bilgi kutusu
| adı              = II. Vasili
| başlık           = Moskova Büyük Prensi
| resim            = [[Dosya:Vasil2b.gif|200px]]
| altyazı          = 
| hüküm süresi     = [[1425]] - [[1462]]
| tahta geçmesi    = 27 Mart 1462
| diğer ünvanları  = 
| tam adı          = Vasili Vasilyeviç
| önce gelen       = [[I. Vasili]]
| sonra gelen      = [[III. İvan]]
| varisi           = 
| kraliçe          = Mariya Yaroslavna
| gözdesi          =
| eş 1             = 
| eş 2             =
| eş 3             =
| eş 4             =
| eş 5             = 
| eş 6             =
| çocukları        =
| hanedan          =
| resmi marşı      = 
| babası           = [[I. Vasili]]
| annesi           = Sofiya
| doğum tarihi     = [[10 Mart]] [[1415]]
| doğduğu yer      = Moskova
| ölüm tarihi      = [[27 Mart]] [[1462]]
| ölüm yeri        = Moskova
| defin tarihi     = 
| mezar yeri       = 
|}}

'''Vasili Vasilyeviç''', lakabı '''Kör Vasili''' [ [[Rusça]]: Василий Тёмный ''Vasili Tyomni''] ([[1415]]-[[27 Mart]] [[1462]], [[Moskova]]), 1425-1462 arasında [[Moskova Büyük Prensliği|Moskova büyük prensi]].

Daha 10 yaşındayken, babası [[I. Vasili]]'nin (hükümdarlığı 1389-1425) kendisini ardıl ilan etmesiyle Moskova ve Vladimir büyük prensi oldu. Amcası Yuri Dmitriyeviç ve kuzenleri Vasili (Şaşı) ile Dmitri Şemyaka'nın buna karşı çıkmasıyla başlayan uzun ve karışıklıklarla dolu mücadelede tahtını geçici olarak Yuri'ye (1434) ve Dmitri Şemyaka'ya (1446-1447) kaptırdı. Zvenigorod ve Galiç haslarının prensi olan amcası Yuri Dmitriyeviç ölünceye kadar yeğeniyle savaştı. [[Altın Orda]]'nın ve [[Litvanya Grandüklüğü]]'nün de karıştığı bu savaş, oğulları Tekgöz denilen Vasili Yuriyeviç (ö. 1448) ve Dmitri Şemyaka (1420-1453) tarafından sürdürüldü.

1436'da II. Vasili, Vasili Yuriyeviç'i tutuklattı ve gözlerini oydurdu. Ancak 1445'te Altınordu hanı Mahmud Han'a yenildi ve hapse atıldı. Han onu yüklü bir fidye karşılığında serbest bıraktı. 1446'da, [[Tver]] ve [[Mojaysk]] prenslerince desteklenen Dmitri Şemyaka tarafından Moskova'dan kovuldu ve gözleri oyduruldu. 1447'de iktidarı yeniden elde etti ve sonraki 15 yıl boyunca Moskova'yı yönetti; 1450'de Dmitri Şemyaka'yı kesin olarak yendi.

İç çekişmelerin 1452'ye değin sürmesine karşın, Moskova'yı siyasal birliğini sağlamış, güçlü bir Rus devletine dönüştürme yolunda önemli adımlar attı. Roma ile birleşmeyi benimsediği gerekçesiyle hapse attırdığı (1439) İsidor'un yerine Jonas'ı Rusya metropolitliği'ne seçtirdi (1448). Böylece Rus Kilisesi'nin [[Konstantinopolis]]'teki (İstanbul) patriklikten bağımsızlığını ilan etmesini sağladı. [[Moskova Büyük Prensliği]]'nin haslarını (''udeliy'') ortadan kaldırarak iktidarını sağlamlaştırdı; [[Ryazan]] (1447) ve [[Vyatka]] (bugün Kirov) (1460) üzerinde egemenlik kurdu.

Dış müdahale olmaksızın genişleme politikasını yürütmek için 1449'da Litvanya'yla bir saldırmazlık paktı imzaladı. Ama güney ve doğudaki rakip [[Tatar]] hanlarıyla zaman zaman çatışmaya girmekten kaçınamadı. Bir [[Tatar]] ordusunun 1451'de Moskova'ya karşı giriştiği saldırıyı püskürttü. Birçok Tatarı sarayında hizmetine aldığı gibi, Tatar Kasım Han'a güneydoğu sınırında Aşağı Oka kıyısında bir toprak verdi ve Moskova'ya bağlı Tatar [[Kasım Hanlığı]]nı kurdurdu (y. 1452-1453). Hükümdarlığının sonlarına doğru Moskova'nın [[Altın Orda]]'ya bağlılığını büyük ölçüde azaltarak biçimsel bir egemenlik düzeyine indirdi.
  
  
{{Başlangıç kutusu}}
{{Sıra kutusu|başlık=[[Rus Çar ve Çariçelerinin listesi|Moskova Büyük Prensi]]|önce=[[I. Vasili]]|sonra=[[Yuri Dmitriyeviç]]|yıllar=[[1425]]-[[1433]]}}
{{Sıra kutusu|başlık=[[Rus Çar ve Çariçelerinin listesi|Moskova Büyük Prensi]]|önce=[[Vasili Kosoy]]|sonra=[[Dmitri Şemyaka]]|yıllar=[[1435]]-[[1446]]}}
{{Sıra kutusu|başlık=[[Rus Çar ve Çariçelerinin listesi|Moskova Büyük Prensi]]|önce=[[Dmitri Şemyaka]]|sonra=[[III. İvan]]|yıllar=[[1447]]-[[1462]]}}
{{Bitiş kutusu}}

{{Rusya hükümdarları}}
== Kaynaklar ==
* ''Ana Britannica, Cilt 31, s. 143''
* ''Büyük Larousse, Cilt 23, s. 12117''

[[Kategori:1415 doğumlular]]
[[Kategori:1462 yılında ölenler]]
[[Kategori:Moskova büyük prensleri]]
[[Kategori:Rurik Hanedanı]]
[[Kategori:Kör insanlar]]
[[Kategori:Ölmüş insanlar]]

[[af:Wasili II van Moskou]]
[[ar:فاسيلي الثاني]]
[[be:Васіль II]]
[[bg:Василий II (Московско княжество)]]
[[bs:Vasilije II, veliki knez Moskve]]
[[ca:Basili II de Moscou]]
[[de:Wassili II. (Russland)]]
[[en:Vasily II of Moscow]]
[[es:Basilio II de Moscú]]
[[et:Vassili II]]
[[fa:واسیلی دوم]]
[[fi:Vasili II]]
[[fr:Vassili II de Russie]]
[[he:ואסילי השני, נסיך מוסקבה]]
[[hr:Vasilije II., veliki knez Moskve]]
[[hu:II. Vaszilij moszkvai nagyfejedelem]]
[[it:Basilio II di Russia]]
[[ja:ヴァシーリー2世]]
[[ka:ვასილი II]]
[[la:Basilius II (magnus dux Moscoviae)]]
[[lt:Vasilijus II Tamsusis]]
[[mk:Василиј II Слепиот]]
[[nl:Vasili II van Moskou]]
[[no:Vasilij II av Russland]]
[[pl:Wasyl II Ślepy]]
[[pt:Basílio II da Rússia]]
[[ru:Василий II Тёмный]]
[[sh:Vasilije II., veliki knez Moskve]]
[[sr:Василиј II Слепи]]
[[sv:Vasilij II av Moskva]]
[[zh:瓦西里二世]]