Revision 2281903 of "Estoniä" on ttwiki

{{Берләштерү| Эстония}}

{{twinLAT|Эстония}}

{| border=1 cellpadding=2 cellspacing=0 align=right style="margin-left:0.5em;" width="300px"
|+<font size="+1">'''Estoniä Cömhüriäte'''<br />'''Eesti Vabariik'''</big>
|-
| style="background:#efefef;" align=center colspan=2 |
{| border=0 cellpadding=2 cellspacing=0
|-
| align=center width="140px" | [[Файл:Flag of Estonia.svg|140px|Estoniä Flagı]] || align=center width="140px" | [[Файл:Coat of arms of Estonia.svg|100px|Estoniä İltamğası]]
|}
|-
| align=center colspan=2 style="border-bottom:3px solid gray;" | <font size="-1">''Milli şiğär: &nbsp;''</font>
|-
| align=center colspan=2 | [[Файл:LocationEstonia.svg|200px]]
|-
| [[Räsmi tele]] || [[Esti tele|Esti]]
|-
| [[Başqalası]] || [[Tallinn]]
|-
| [[Estoniä Prezidentı|Prezident]] || [[Toomas Hendrik Ilves]]
|-
| [[Estoniä Premyer-Ministrı|Premyer-Ministrı]] || [[Andrus Ansip]]
|-
| [[Mäydanı]]<br />&nbsp;- Barısı <br />&nbsp;- % su || 129. urın <br /> [[45,226 km²]] <br /> 4.56%
|-
| [[Xalqı]] <br />&nbsp;- Barısı (2003) <br />&nbsp;- [[Xalqınıñ tığızlığı|Tığızlığı]] || 150. urın <br /> 1,406,556 <br /> 31/km²
|-
| [[Bäysezlege]]<br />&nbsp;|| ([[SSSR]]'dan) <br />[[1991]], [[20. August]]
|-
| [[Aqça]] || [[Yevro]] 
|-
| [[Säğät zonası]] || [[Coordinated Universal Time|UTC]] +2 
|-
| [[Milli ilköye]] || [[Mu isamaa, mu õnn ja rõõm]]
|-
| [[İnternet TLD]] || [[.ee]]
|-
| [[Telefon kodı]] || 372
|}
'''Estoniä''', räsmi iseme '''Estoniä Cömhüriäte''' ([[Esti tele|Esti]]: ''Eesti Vabariik'') [[Baltik Buyı]]nda, [[Baltik Diñgeze]]ndä urnaşqan. Kürşeläre: könçığışta [[Räsäy]], könyaqta [[Latviä]].

== Millätläre ==

[[Estilär]] (2/3), [[Urıslar]] (1/3), [[Ukrainnar]], [[Yähüdlär]], [[Tatarlar]] (0.2%) h.b.

== Milli Dine ==

Räsmi dine yuq.

Estilär: [[Luteran]] [[Xristianlıq|Xristianlığı]]; keçe öleşe Ortodoks Xristian

[[Urıs]]lar: Ortodoks Xristian

Başqalar: [[Katolik]] Xristianlığı, [[İslam]], [[Yähüd dine]]

== Tarix ==

=== Borınğı Tarix ===

Estoniä cirendä borınğı zamannardan [[Fin-Uğır]] qäbilläre yäşilär. Alar xäzerge Estilärneñ babaları.

=== Urta Ğasırlar ===

Estilär [[Kiev Rus]]tän kilgän missionärlärdän [[Pravoslavie]] qabul itälär

[[1227]]. yılda Estoniäne Almanlar (German Sword Brethren) häm Dänmarklı üz kontrolenä alalar; Estilär [[Katolik]] dine qabul itälär

Estoniä [[Dänmark]], [[Şvetsiä]], [[Polşa]] sostavına kerä

[[Reformatsiä]] waqıtında Estilär [[Luteran]] dine qabul itälär.

=== Yaña Ğasırlar ===

[[Petr I]] Estoniäne [[Rusiä İmperiäse]] çigenä kertelä.

[[Oktäber İnqıylabı]]nnan soñ ([[1918]]. yılnıñ [[24. Fevräl]]) Estoniä üz bäysezlegen iğlan itä.

[[1940]]. yılda Estoniäne Sovetlar Berlegeneñ Xäkimiäte üz kontrolenä ala. Estoniä [[SSRB]]ğa kerä

[[1941]]-[[1944]] – [[Alman]] buysındıruı

[[1991]]. – [[SSRB]]dan çığa

[[1994]]. Estoniädän soñğı [[Rusiä]] ğäskäre çığa

=== Xäzerge Estoniä ===

[[2004]]. yılnıñ [[29. Mart]]ta [[NATO]] blogına kerä

[[2004]]. yılnıñ [[1. May]]da [[Awrupa Berlege]]nä kerä

== Säyäsät ==

Estoniä kostitutsion demokratiä dip sanala. Prezidentnı parlament ([[Riigikogu]]) saylıy.

== İdärä büleneşe ==

Estoniägä 15 maakond (cir) kerä:

[[Файл:En-map.jpg|thumb|right]]

* [[Harju Maakondı]] (''Harjumaa'') 
* [[Hiiu Maakondı]] (''Hiiumaa'')
* [[Ida-Viru Maakondı]] or Könçığış Virumaa (''Ida-Virumaa'')
* [[Järva Maakondı]] (''Järvamaa'') 
* [[Jögeva Maakondı]] (''Jõgevamaa'')
* [[Lääne Maakondı]] (''Läänemaa'') 
* [[Lääne-Viru Maakondı]] or Könbatış Virumaa (''Lääne-Virumaa'')
* [[Pärnu Maakondı]] (''Pärnumaa'') 
* [[Pölva Maakondı]] (''[[Põlvamaa]]'')
* [[Rapla Maakondı]] (''Raplamaa'')
* [[Saare Maakondı]] (''Saaremaa'')
* [[Tartu Maakondı]] (''[[Tartumaa]]'')
* [[Valga Maakondı]] (''[[Valgamaa]]'')
* [[Viljandi Maakondı]] (''Viljandimaa'')
* [[Vöru Maakondı]] (''[[Võrumaa]]'')

== Cäğräfiä ==

[[Balik Diñgeze]] buyında urnaşqan. Urmannar 47% mäydanında üsälär. Estoniädä yaqınça 1400 kül bar. Alardan iñ zur - [[Peipsi küle]] (Çudskoye). 1500läp utırawlar bar. Zur utırawları: Saaremaa wä Hiiumaa. Zur yılğası: [[Narva yılğası]]. İñ zur tawı: [[Suur Munamägi]].

Zur şähärläre: [[Tallinn]], [[Tartu]], [[Pärnu]], [[Narva]], [[Kohtla-Järve]].

== İqtisad ==

Soñğı iqtisadi krizise 1999. yılda bula.

1999.nıñ Noyäberdä Estoniä [[WTO]]ğa kerä.

Estoniäneñ tiz üsüçe iqtisadı yaña investisiälär kertä.

== Xalıq ==

[[SSSR]]dan çığuınnan soñ rus telele keşelär Estoniädän berniçä yıl kilälär. Läkin şul yıllarda kilmägän häm Estoniädä qalğan keşelär xäzer problemsız yäşilär.

== Mädäniät ==

Estoniä bik mädäniätle il. [[SSSR]]da Estoniä mädäniäte ürnäk mädäniät dip sanıldı.

== Päräwezdä ==
* [http://www.riik.ee/en/ Official State Website (''e''Riik)] - in English
* [http://www.ciesin.ee/ESTCG/ Estonia Country Guide]
* [http://www.estonica.org '''Estonica''' - from A to Z about Estonia]
* [http://www.baltische-ritterschaften.de/Englische%20Version/index-engl.htm Association Of Baltic German Knighthoods]

{{msg:Baltík_buyı_illäre}}

[[Төркем:Балтыйк илләре]]
[[Төркем:Эстония| ]]
[[Төркем:Дәүләтләр]]