Difference between revisions 4509 and 4510 on gomwiki

< previous diff
next diff >
Dn/गोंय
{{India state infobox|
state_name=Goa |
image_map=India_Goa_locator_map.svg |
capital=[[Panaji]] |
latd = 15.29|longd=73.49|
largest_city=[[Vasco da Gama, Goa]]|
abbreviation=IN-GA |
official_languages=[[Konkani language|Konkani]]† |
(contracted; show full)

लाखांनीं, पोर्की तोसेच देशी भोंवडेकार, दोर वोर्सा , ओंतोर्राष्त्रिक फ़ांक झोडलोल्या वेळांक भेट दींवक येतात। यूरोपाच्या भोंवडेकारांक ह्यो वेळो, फ़ामाद सुट्ट्येचो झागओ झालोलो आसा।

वेळं शिवाय गोंय ओंतोराष्त्रीक वस्तूशिल्पशास्त्राच्या दाईझाक लागुन नांवलोवकिक झालां झांतुंत बोम जेझूच्यआ बसिलिकेचो असपाव आसा। पोसचिमि घांटाच्या आवाठाक लागुन गोंयांत गीरेस्त रूखावोळ आनी प्राणजीवित दिसून येता। हें वेग्ळेंच जीवषासत्र पोळोवपाक लोक आंडेता।

सोबित वेळांक लागुन गोंय फ़ामाद झालां:


Purtugez vosnnukvadeanim, Goa nanv Evropi bhasanim bhitor kaddlem punn tacho oromb ozun nivoll zanvk na. Mhabharot, hi Bharoti virkotha, Goeank 'Goparashtra' vo 'Govarashtra ' mhonn ul'lekh korta zacho orth 'gorvancho zomo'. Purvilea Sonskrut bhaxentlea borovpanim 'Gopakapuri' vo 'Gopakapattan' vapuddlolem melltta. Him nanvam her povitr Hindu borovpant Harivansa ani Skanda hantunt zhollkotat. Xevttachea borovpant, Gomanchal mhonn Goeank vollkhotat. Gove, Govapuri, Gopakpattan ani Gomant him nanvam, hea zageak dilolim her nanvam jim Purannant ani her borovpanim kantoilolim sampoddttat. Goeank, 'Aprant' mhonnui vollkhotat. 

Purtugez vastuxilpkole xastrachem ek udharonn – ek Pornea Goenchem kopel 

Goeank ek lambdik itihas asa zo isvichea adlea tisrea xekddeant fattlean veta jen'na to Mauria rajeacho ek bhag aslo. Don hozar vorsam adim Kolhapur (Mharaxttr) hache Satavahanas hannem tacher raj choloilem.Uprant Badamichea Chalukia kodden 580 tem 750 poriant tabo gelo. Fattofatt thodde xekdde Silhares, Kadamb ani Kalyani Chalukia (Dek'kancho raza) hannim Goencher raj choloilem. 

1312 vorsa Delhichea Sultananim Goencher raj choloilem.Punn tea rajeacho hea zageacher tabo oskot aslolean tankam Vijoinograchea Harihar I hankam xeronn zavchem poddlem. Vijoinograchea somrattan uprant xembor vorsam Goencher xek choloilo. 1469 vorsa Gulbargachea Bahmani sultananim Goem bochkailem. Ho vonx konsoll'llea uprant Bijapurchea Adil Shahchea tabeant ho zago ailo ani tannim Velha Goa palvi rajdhani keli. पुर्तुगेज वोस्णुकवाद्यनीं ’गोआ’ नांव यूरोपी भासानीं भितोर काडलें  पूण ताचो ओरोम्ब ओझून निवोळ झांऊक ना। म्हाभरोत , ही भारोती वीरकोथा, गोंयाक ’गोपराष्ट्र’ वो ’गोवरष्ट्र’ म्होण उल्लेख कोरता जाचो ओर्थ ’गोर्वांचो झोमो। पूर्वील्या सोंस्क्रूत भाशेंतल्या बोरोवपानीं ’गोपकपुरि’ वो ’गोपकपटन’ वापुडलोलें मेळटा।
हीं नावां हेर पोवीत्र हिंदु बोरोवपांत हरीवंस आनी स्कन्द हांतुंत झ्होळकोतात। शेवटाच्या बोरोवपांत , गोमांचल म्होण गोंयांक वोळ्खोतात। गोवे, गोवपुरी, गोपकपटन आनी गोमांत, हीं नावां, ह्या झाग्याक दिलोलिं हेर नावां जीं पुराणांत आनी हेर बोरोवपानीं कांतोइलोलीं सांपोडतात। गोंयांक, ’अप्रांत’ म्होणुई वोल्खोतात।

पुर्तुगेझ वास्तूशिल्पकोले शास्त्राचें एक उधारोण - एक पोर्न्या गोंयेंचें कोपेल।

गोंयांक एक लांबदीक इतिहास आसा झो इस्विच्या आद्ल्या तिस्र्या शेकड्यांत फ़ाटल्यान वेता जेन्ना तो मौर्य राज्याचो एक भाग आसलो। दोन हझार वोर्सां आदीं कोल्हापुर(म्हारष्त्र) हाचे सतवाहनांचो राज चोललो। उपरांत बादमीच्या चालुक्यां कोदेन ५८० तें ७५० पोर्यांत ताबो गेलो। फाटोफात थोदे शेकडे सिलहार, कादंब आनी कल्यानी चालुक्य (देक्कनचो राय) हाणीं गोंयेंचेर राज चोलोइलें।

१३१२ वोर्सा देल्हीच्या सुलतानांनीं गोंयेंचेर रज चोलोइलें। पूण त्या रजेचो ह्या झगेचेर ताबो ओसकोत आसलोल्यांन तांकां विजोयनोगोराच्या हरीहर १ हांकां शेरोण झांवचें पोडलें। विजोय्नोगोराच्या सोमराटान उपरांत शेंबोर वोर्सां गोंयेचेर शेक चोलोइलो। १४६९ वोर्सा गुलबर्गाच्या बहमानी सुलतानानीं गोंय बोचकआइलें। हो वोंश कोंसोळल्या उपरांत बिजापुरच्या आदिल शाह्च्या ताब्यांत हो झागो आइलो आनी ताणीं वेल्हा गोअ पाल्वी राजधानी केली।

1498 vorsa Vasco da Gama-n, Kerollchea Kozhikode hanga doria margan pavl dovorlem.Uprant to Pornea Goeant pavlo.Vosnnuk sthapunk Purtugalachi mokh asli. Hea vorvim Evropi sot'te koddlean mosaleacho vepara voir kobzo korunk pavle. Ottoman Turkanim paromporik marg bond kelolean hem korunk sompem zalem. Uprant 1510 vorsa, Purtugez novsena odhikari Afonso de Albuquerque hannim xek cholovpi rajeank ganvchea somratt Thimayachea mozotin haroile. Hea vorvim tannim kaiom rabito, Velha Goa vo Pornea Goeant sth(contracted; show full)[[ro:Goa]]
[[ru:Гоа]]
[[simple:Goa]]
[[sk:Goa]]
[[fi:Goa]]
[[sv:Goa]]
[[tg:Гуа]]
[[zh:果阿]]