Difference between revisions 26492 and 26495 on lezwiki

< previous diff
next diff >
Осман империя
[[Файл:Osmanisches_Reich_1866.png|thumb|right|320px|1866 — й йисуз Осман империядин гъилик квай ччилер]]

'''Осман империя''' официал тӀвар '''ЧӀехи Осман Гьукумат''' — пара халкьар авай гьукумат, [[Осман пачагьар|осман пачагьрин]] гьукумдик квай пачагьвал. Империя 1299 йисалай 1923 йисалди авай. Гьукуматдин чӀехи халкь [[туьрквер]] тир. Гьукуматдин чӀал [[туьрк чІал]] тир. Осман империяди вич [[Халифат]] хьиз кьазвай.

== Тарих ==
(contracted; show full)

Осман империядин виридалай пара метлеб авай юкь [[Анатолия]] тир.

== Дин ==
Осман империя [[Ислам]] дин вири дуьньяда гегьенш ийидай, ва маса сектайрин таъсирдикай хуьзвай гьукумат тир. Осман халифатди [[Балкан зуростров]]диз активдаказ исламвал кутузвай. Халифатдин асул мектеб [[ханафит мезгьеб]] тир.

== Макит 
ва харусенят ==
[[I Селим]] султана зарият пара вини къазвай, адам туьрк чӀалални араб чӀалал пара шиирар кхьенакхьенвай пара шииррин кирам я, ва гьукумат кьиле тухузвай чӀавуз Осман империяда зарият пара вилик фенай.

[[I Махмуд]]ди кьиливал ийизвай чIавуз [[Ибрагим Басмаджи]]ди туьркрверин садлагьай [[типография]] туькIуьрнай. Чирвилер вилик тухун патахъай и кар кьилиз акъудун патал муфтийди [[фетва]] ва султанди разивал ганвай. Амма Къуран ва маса пак улубар басма ийиз къадагъа тир. Типография арадал атанвай сифте береда 15 агъадихъ галай эсерар туькIуьрнай: [[араб чӀал|араб]] ва [[фарси]] чIаларин гафалагар, Осман гьукуматдин кьиспесдикай ва географиядикай са шумуд [[улуб]]ар, дяведин харусенят, политика ва экономикадикай улубар. Ибрагим Басмаджи кьейила къулухъ типография кIев хьанай ва цIийи кьиляй [[1784 йис]]уз ахъа хьанвай. 

XVIII виш йисуз [[III Мустафа]]дин гъилик галаз [[Константинополь]]да садлагьай халкьдин улубхана, са шумуд мектеб ва начагьханаяр ахъа хьанвай.

== Баянар ==
{{Баянар}}

== ЭлячӀунар ==
* [http://www.lahana.org/blog/index.htm Осман империя]
* [http://www.lahana.org/resimler/thumbnails.php?album=7 Осман империядин шикилар]
(contracted; show full)[[war:Imperyo Otomano]]
[[yi:אטאמאנישע אימפעריע]]
[[yo:Ilẹ̀-Ọba Òttómánì]]
[[za:Osman Daeqgoz]]
[[zh:奥斯曼帝国]]
[[zh-classical:鄂圖曼帝國]]
[[zh-min-nan:Osman Tè-kok]]
[[zh-yue:鄂圖曼帝國]]