Difference between revisions 1134 and 1135 on mkwikimedia

[[Вардарски рид]] е централниот простор во гевгелиско, на кој континуирано се живеело во текот на повеќе од 1000 години, од крајот на [[Бронзено време|бронзеното време]](XIII век пред н.е.) до доаѓањето на [[Римјани|Римјаните]] (II век пред н.е.). Низ шест последователни населби, почнувајќи од мала праисториска населба на Ридот 1, во текот на V и IV век пред н.е. израснал старомакедонскиот град [[Античка Гортинија]], град посведочен во историските извори како еден од центрите на [[Античка Македонија]]. По преќин на населбата, повеќе од 1000 години, во полниот среден век (XI-XIII век пред н.е.), секторот некропола повторно се користел за погребување на населението од [[Вардарски Рид]]. Откриените наоди од шесте истражувани сектори претставуваат остатоци од старомакедонскиот град кој постоел од V-I век пред н.е, а во секторот „[[Некропола]]“ се погребувањата од најстарата-иницијална населба од средновековен хоризонт.⏎
 ⏎
== Внатрешен бедем == 
Внатрешниот бедем е откриен долж северниот раб на [[Акропола|Акрополата]]. Истражен е во должина од 30 метри, заедно со една правоаголна кула, која се наоѓа на нај истурената северна точка на [[Акропола|Акрополата]]. Бедемот на места е зачуван во висина од над 1 метар од надворешната страна и на ниво на одење од внатешната страна. Кулата била висока 2 метри со димезни 6x3,40.  Таа давала јасен видик на поголемиот дел од градот и околината со [[река Вардар|реката Вардар]]. Бедемот ја заградувал Акрополата од северната, но и од западната страна. Тој и кулата не само што имале заштитна функција туку и улога да ја потенцираат доминантната позиција и значењето на [[Акропола|Акрополата]] во однос на останатите делови од градот, можеби како средиште на градската управа. 

Меѓу бројните наоди на фрагментирани ќерамички садови (особено релјефно калапени чаши со најразновидни мотиви, рачки од амфори со печати на мајстори и други) интересен е пронајдокот на керамичка ѕидна апликација  со релјефна претстава на грифон (митско животно со глава и крилја на орел, а тело на лав). [[Акропола]] во буквално значење е град на рид.  

== Акропола ==
Најстарото регистрирано живеење на [[Акропола|Акрополата]] датира од раниот IV век п.н.е. Според [[монета|монетите]] на [[Аминта III]]. Централниот комплекс на [[Акропола|Акрополата]] е дел од големата градежна активност забележана и во другите истражувани сектори, која се случила во времето на [[Филип V]] кога градот на [[Вардарски Рид]] го доживува својот голем просперитет. Трагите од силен пожар, регистрирани од повеќето објекти од наведениот хоризонт на живеење, би го поврзале со римски(contracted; show full)

Овде се пронајдени остатоци од различни градби од типот на простории за мелење житарици, простории за складирање на житото и храната, просторија за култни потреби како и влезни порти и ходници кои воделе до останатите наменски простории. Сите наоди откриени во Акрополата ([[Монета|монети]], [[Керамика|керамика]], [[Теракота|теракоти]]) укажуваат на тоа дека објектите припаѓаат на хеленистичкиот период од III и II век п.н.е.


== Внатрешен бедем == 
Внатрешниот бедем е откриен долж северниот раб на [[Акропола|Акрополата]]. Истражен е во должина од 30 метри, заедно со една правоаголна кула, која се наоѓа на нај истурената северна точка на [[Акропола|Акрополата]]. Бедемот на места е зачуван во висина од над 1 метар од надворешната страна и на ниво на одење од внатешната страна. Кулата била висока 2 метри со димезни 6x3,40.  Таа давала јасен видик на поголемиот дел од градот и околината со [[река Вардар|реката Вардар]]. Бедемот ја заградувал Акрополата од северната, но и од западната страна. Тој и кулата не само што имале заштитна функција туку и улога да ја потенцираат доминантната позиција и значењето на [[Акропола|Акрополата]] во однос на останатите делови од градот, можеби како средиште на градската управа. 

Меѓу бројните наоди на фрагментирани ќерамички садови (особено релјефно калапени чаши со најразновидни мотиви, рачки од амфори со печати на мајстори и други) интересен е пронајдокот на керамичка ѕидна апликација  со релјефна претстава на грифон (митско животно со глава и крилја на орел, а тело на лав). [[Акропола]] во буквално значење е град на рид.⏎
⏎
== Стоа ==
Централната и најмонументална градба во досегашната фаза на истраженост на [[Вардарски Рид]] е секако објектот кој врз основа на архитектонски-градежните белези и движните наоди го идентификувавме како Стоа. Остатоците од овој објект датираат уште од V и IV век пред Христа. Тој има основа во форма на латинската буква “L” со димензии: 48 x 13. Стоата била поделена надолжно во две парии, северна и јужна. Во северната биле распоредени 4 простории, додека  јужната била отворена.. Доказите за периодот(contracted; show full)омнено бил свесен и самиот колекционер. Посебна категорија на наоди во Куќата на колкционерот претставуваа [[Монета|монетите]]. Вкупно се пронајдени 24 примероци , главно од автономните градови [[Амфиполи]] и [[Тесалоника]] и од кралевите [[Филип V]] и [[Персеј]]. Се претпоставува дека животот во оваа куќа а воедно и на вардарски Рид замрел некаде околу I век пред Христа. Сиромаштвото на наоди од таа фаза укажува дека повеќе не било достигнато економското ниво и културните остварувања неопходни за живеење.