Difference between revisions 334356 and 334357 on sourceswiki

২ অধ্যায় - ৰামায়ণৰ বৃত্তান্ত


অনন্তৰে ব্ৰহ্মা দেৱে সেহি সময়ত ।


সৰ্ব্বলোক হিত তেবে চিন্তিয়া মনত ॥১


চৰাচৰ জগতৰ কুশল কাৰণে ।


ৰামৰূপে অৱতাৰ হৈবা নাৰায়ণে ॥২


বাল্মীকিৰ মুখে সেই দিব্য কথামৃত ।


শ্লোকবন্ধে কৰাঞো সৰ্ব্ব জনত বিদিত ॥৩


তাকে শুনি ভনি সুখে তৰোক সংসাৰ ।


হেন মনে গুণি ব্ৰহ্মা কৰিলন্ত সাৰ ॥৪


আছন্ত বাল্মীকি চিন্তি পূৰ্ব্ব কথামৃত ।


নাৰদে সহিতে ব্ৰহ্মা মিলিল তহিত ॥৫


দেখিয়া বাল্মীকি ঋষি উঠি তাৱক্ষণে ।


সুবৰ্ণ আসন আমি দিলা ৰঙ্গমনে ॥৬


নাৰদে সহিতে ব্ৰহ্মা বসিল তথাত ।


কৰিলা বাল্মীকি দুইবো পাৱে প্ৰণিপাত ॥৭


পাদ্যে অৰ্ঘে গন্ধে ধূপে পূজি মহা ঋষি ।


কৃতাঞ্জলি হুয়া স্তুতি বুলিলা হৰিষি ॥৮


সাম্ফলিলোঁ জন্ম দুইৰো দেখিলো চৰণ ।


কৰিয়োক আজ্ঞা কিবা সাধোঁ প্ৰয়োজন ॥৯


বাল্মীকিক ব্ৰহ্মা পাচে বুলিলা বচন ।


শুনা মহাঋষি সোৰ যেন প্ৰয়োজন ॥১০


বুলিলা বচন যেন ক্ৰৌঞ্চক বধিতে ।


সেহিমতে ৰামায়ণ কৰা এক চিতে ॥১১


দশৰথ নৃপতিৰ গৃহে অযোধ্যাত ।


শ্ৰীৰাম স্বৰূপে হৰি জন্মিবা সাক্ষাত ॥১২


নাৰদৰ মুখে কথা শুনিবা সকলে ।


পাচে ৰামায়ণ কৰিবাহা কৌতুহলে ॥১৩


যুগে যুগে তোমাৰ কবিতা প্ৰচাৰিব ।


তাকে শুনি ভণি লোকে সংসাৰ তৰিব ॥১৪


নাৰদক পাচে বুলিলন্ত পিতামহ ।


ৰামৰ চৰিত্ৰ কিছু বাল্মীকিত কহ ॥১৫


এহি বুলি ব্ৰহ্মা নিজ লোকে গৈলা চলি ।


নাৰদত বাল্মীকি পুছিলা কৃতাঞ্জলি ॥১৬


কেন মতে ৰামায়ণ কৰিবো অতাই ।


সিসব কাহিনী সবে কহাঁ মোৰ ঠাই ॥১৭


কোন কুলে ৰামচন্দ্ৰ হৈবা উতপন ।


কোন দেশে কোন কৰ্ম্ম কৰিবা শোভন ॥১৮


কেনমতে হৈবা ৰাম কোন প্ৰয়োজনে ।


সিসব কাৰণ তুমি জানাহা আপোনে ॥১৯


বোলন্ত নাৰদে শুনিয়োক মহাঋষি ।


ৰামৰ চৰিত্ৰতয় কহিবোঁ হৰিষি ॥২০


হৈবন্ত ইক্ষ্বাকু নামে ৰাজা অযোধ্যাত ।


দশৰথ ৰাজা সেই কুলে হৈবা জাত ॥২১


তান গৃহে বিষ্ণু ৰামৰূপে অৱতৰি ।


হৰিবা ভূমিৰ ভাৰ ৰাক্ষস সংহৰি ॥২২


ৰামৰ চৰিত্ৰচয় অমৃত সমান ।


শুনা অনুক্ৰমে ঋষি কহোঁ বিদ্যমান ॥২৩


অযোধ্যাত হৈবা দশৰথ নৰেশ্বৰ ।


পুত্ৰ নহৈবেক নৱ হাজাৰ বতসৰ ॥২৪


পুত্ৰৰ নিমিত্তে যজ্ঞ কৰিব অনেক ।


তথাপিতো নৃপতিৰ পুত্ৰ নোহিবেক ॥২৫


দুৰ্বাশাত উপদেশ পায়া মহামানী ।


কৰিবা বিশিষ্ট যজ্ঞ ঋষ্যশৃঙ্গ আনি ॥২৬


তেবে জন্মিবন্ত ৰাম চাৰি ৰূপ ধৰি ।


বল বীৰ্য্যে ধৈৰ্য্যে'ধিক দেৱতাত কৰি ॥২৭


চাৰি ভাই মহাবীৰ বিষ্ণু অংশে জাত ।


দুষ্টবিনাশন হেতু জগত বিখ্যাত ॥২৮


অস্ত্ৰে শস্ত্ৰে শাস্ত্ৰে সৰ্ব্ব গুণে অনুপাম ।


গুহ চণ্ডালক মিত্ৰ কৰিব শ্ৰীৰাম ॥২৯


মাৰীচ সুবাহু দুই ৰাক্ষস দুৰ্জ্জন ।


বিশ্বামিত্ৰ মুনিৰ যজ্ঞক কৰে ছন ॥৩০


যাইবা বিশ্বামিত্ৰ দশৰথৰ গৃহক ।


যজ্ঞ ৰাখিবাক প্ৰতি খুজিবা ৰামক ॥৩১


শুনি নৃপতিৰ মুখে হৰিব বচন ।


কৰিবন্ত ভক্তিভাৱে ঋষিক অৰ্চ্চন ॥৩২


ৰামক নাপাবা ঋষি কৰিবন্ত ক্ৰোধ ।


বশিষ্ঠে কৰিব দশৰথক প্ৰবোধ ॥৩৩


দিবা ৰাম লক্ষণক বশিষ্ঠ বচনে ।


লৈয়া দুই ভাইক ঋষি যাইবা ৰঙ্গমনে ॥৩৪


চলিৱন্ত দুয়ো বিশ্বামিত্ৰৰ সঙ্গত ।


ৰাক্ষসৰ কথা মুনি কহিবা ৰামত ॥৩৫


প্ৰথমতে ৰামে বধিবন্ত তাড়কাক ।


শ্ৰীৰামক প্ৰশংসা কৰিব দেৱ জাক ॥৩৬


ৰামৰ বিক্ৰমে বৰ হৰিষক পাইব ।


যত অস্ত্ৰ শস্ত্ৰ মুনি দোভাইক শিখাইব ॥৩৭


নানা অস্ত্ৰ শস্ত্ৰ জানি হৈব ৰঙ্গমন ।


ঋষি সমে দুয়ো প্ৰবেশিব তপোবন ॥৩৮


থাকিব দিনেক ৰামে ৰাক্ষসক ধ্যানে ।


যজ্ঞ নষ্ট ৰাক্ষসে কৰিব বিদ্যমানে ॥৩৯


মাৰীচক ৰামে উৰুৱাইব এক শৰে ।


সুবাহুক সসৈন্যে পঠাব যম ঘৰে ॥৪০


দেখি বিশ্বামিত্ৰ আদি যত মুনিগণ ।


ৰামক বুলিবে সবে প্ৰশংসা বচন ॥৪১


পাছে ঋষি সবে বেদ মন্ত্ৰ উচ্চৰিয়া ।


কৰিবন্ত যজ্ঞ সাঙ্গ পূৰ্ণাহুতি দিয়া ॥৪২


আত অনন্তৰে কথা শুনা মহামতি ।


মিথিলা নগৰে হৈব জনক নৃপতি ॥৪৩


তানে ঝিউ হৈবা সীতা লক্ষ্মী সমসৰ ।


ধৰ্ম্ম যজ্ঞ পাতিবা সীতাৰ স্বয়ম্বৰ ॥৪৪


দূত পঠাই আনিবন্ত ৰাজা সকলক ।


সঙ্গে লৈয়া বিশ্বামিত্ৰ ৰাম লক্ষ্মণক ॥৪৫


পৰম হৰিষে ঋষি যাহন্ত পথত ।


প্ৰবেশিবা যাই গৌতমৰ আশ্ৰমত ॥৪৬


অহল্যাক মুক্ত ৰামে কৰিবা সাক্ষাত ।


ৰামে সমে ঋষি প্ৰবেশিব মিথিলাত ॥৪৭


ধনুক ভাঙ্গিয়া ৰামে পাইবন্ত সীতাক ।


অনায়াসে যুদ্ধে জিনিবন্ত ৰাজা জাক ॥৪৮


দূত পঠাই জনকে আনিবা দশৰথ ।


সীতাক ৰামক দিবা পুৰি মনোৰথ ॥৪৯


লক্ষ্মণ ভৰত শত্ৰুঘন মহামতি ।


আৰু তিনি কন্যা দিবা তিলিকো নৃপতি ॥৫০


চাৰি পুত্ৰ চাৰি বধু লৈয়া দশৰথ ।


ধৰিবা কৌতুকে ৰাজা অযোধ্যাৰ পথ ॥৫১


ভৃগুপতি ৰামে পাচে শুনি ধনুৰ্ভঙ্গ ।


পন্থ নিষেধিবা আসি কৰি মহা খঙ্গ ॥৫২


তাঙ্ক স্ত্তুতি নতি বুলিবন্ত দশৰথ ।


ৰামে পৰশুৰামৰ ছেদিবা স্বৰ্গপথ ॥৫৩


ৰামে ভৃগুপতিক জিনিবা লীলা কৰি ।


মহোতসবে প্ৰবেশিবা অযোধ্যা নগৰী ॥৫৪


পাচে দশৰথে শত্ৰুঘন ভৰতক ।


পঠাইবন্ত দুইকো যুদ্ধাজিতৰ গৃহক ॥৫৫


ৰূপে গুণে ৰামে ৰঞ্জিবন্ত সৰ্ব্বজন ।


ৰাম ৰাজা হৈবন্ত সবাৰো এহি মন ॥৫৬


সবাৰো আনন্দ ৰাম হৈবন্ত নৃপতি ।


দশৰথে ৰামক দিবন্ত অনুমতি ॥৫৭


জানি কৈকেয়ীয়ে তাত পাতিব বিঘিনি ।


সত্য জৰী নৃপতিক ছান্দিব পাপিনী ॥৫৮


ভৰত হৈবন্ত ৰাজা কৈকেয়ীৰ মন ।


চৈধয় বতসৰ প্ৰতি ৰাম যাইব বন ॥৫৯


হেন সৈত্য কৰাই দশৰথ নৃপতিক ।


সমন্তে লোকক শোক দিবেক অধিক ॥৬০


পিতৃ সত্য প্ৰতিপালি ৰাম ৰঙ্গ মনে ।


লক্ষ্মণ জানকী সঙ্গে প্ৰবেশিবা বনে ॥৬১


পুত্ৰৰ শোকত জীৱ তেজিবা নৃপতি ।


সাত দিন বাহি শৱ হৈব কৰ্ম্ম গতি ॥৬২


দূত পঠাই বশিষ্ঠে অনাইব ভৰতক ।


কৰাইবা ৰাজাৰ যত প্ৰেতৰ কাৰ্য্যক ॥৬৩


পিতৃকাৰ্য্য কৰিয়া ভৰত বিতোপন ।


ৰামক আনিবে প্ৰতি প্ৰবেশিব বন ॥৬৪


শুনি ৰামচন্দ্ৰে সিতো পিতৃৰ মৰণ ।


তিনিয়ো কৰিবো শোক বিস্তৰ ক্ৰন্দন ॥৬৫


ভৰতে কাতৰ আতি কৰিব ৰামক ।


মই সত্য পালোঁ প্ৰভু চলিয়ো ৰাজ্যক ॥৬৬


বশিষ্ঠ প্ৰমুখে বুলিবন্ত পাত্ৰগণ ।


নাৰাখিবা ৰামচন্দ্ৰে কাহাৰ বচন ॥৬৭


নিষ্ঠুৰ বচন ৰামে বুলি ভৰতক ।


পুনৰপি পালটাই পঠাবা ৰাজ্যক ॥৬৮


পাচে ৰামচন্দ্ৰ সীতা লক্ষ্মণ সহিতি ।


ফল মূল মাংস শাক ভুঞ্জি মন প্ৰীতি ॥৬৯


শিৰে জটা পৰিধান বাকলি বসন ।


কতো তৃণ শিলা মৃগ চৰ্ম্মত শয়ন ॥৭০


এহি মতে ৰামচন্দ্ৰে বঞ্চিবা বনত ।


কতো দিন থাকি চিত্ৰকূট পৰ্ব্বতত ॥৭১


বেড়াইবন্ত ৰামে পাচে ঋষিৰ আশ্ৰমে ।


সুতীক্ষ্ণ ঋষিৰ ঘৰে যাইবন্ত প্ৰথমে ॥৭২


শৰভঙ্গ ঋষিক দেখিবা তাত পৰ ।


তাত পাছে বধিবা বিৰাধ নিশাচৰ ॥৭৩


ঘৰে ঘৰে ঋষিৰ আশ্ৰমে নিৰন্তৰে ।


যাইব দশ বতসৰ ফুৰন্তে ৰঘুবৰে ॥৭৪


পাইবন্ত হৰিষ ৰামে ঋষি সম্ভাষণে ।


অগস্ত্যত পুছি যাইব পঞ্চবটী বনে ॥৭৫


তথাত কবিৰ ৰামে হৰিসে নিবাস ।


শূৰ্পণখা যাইব কামে ৰাঘৱৰ পাশ ॥৭৬


লক্ষ্মণে কাটিব তাইৰ ধৰি নাক কাণ ।


খৰ দূষণত শূৰ্পণখা দিব জান ॥৭৭


চতুৰ্দ্দশ সহস্ৰ ৰাক্ষস সমন্বিতে ।


খৰ দূষণক ৰামে বধিবা তহিতে ॥৭৮


খৰ দূষণৰ বধ দেখি বিদ্যমান ।


ৰাৱণৰ আগে শূৰ্পণখা দিব জান ॥৭৯


সীতাৰ ৰূপৰ কথা কহিব প্ৰচুৰ ।


শুনিয়া ৰাৱণ ৰাজা হৈব কামাতুৰ ॥৮০


সীতাক হৰিতে যত্ন কৰিব বিস্তৰ ।


ৰথ লইয়া যাইব ৰাজা মাৰীচৰ ঘৰ ॥৮১    


মাৰীচে বিস্তৰ বুজাইবেক ৰাৱণক ।


তথাপি ৰাৱণে তাৰ নুশুনিবে বাক ॥৮২


মাৰীচক লগে লৈয়া দুৰ্জ্জন ৰাৱণ ।


সীতাক হৰিবে যাইব দণ্ডুকাৰ বন ॥৮৩


ৰামৰ শৰত মৃত্যু জানি আপোনাৰ ।


ধৰি মৃগ ৰূপ সিতো সুবৰ্ণ আকাৰ ॥৮৪


ফুৰিবে মাৰিচ চৰি আগত ৰামৰ ।


দেখি ৰামচন্দ্ৰে যাব ধৰি ধনুশৰ ॥৮৫


নিবেক ৰামক বিদুৰক নিশাচৰ ।


ৰামৰ শৰত তেজিবেক কলেৱৰ ॥৮৬


মৰন্তে তেজিবে ৰাৱ ৰামৰ সমান ।


শুনি সীতা গোসানীৰ উড়িব পৰাণ ॥৮৭


ৰামক ৰাক্ষসে মাৰে সীতা হেন জানি ।


লক্ষ্মণক বুলিবেক দুৰাক্ষৰ বাণী ॥৮৮


শুনিয়া সীতাক তেজি যাইবন্ত লক্ষ্মণে ।


শূণ্য স্থানে সীতা হৰি নিবেক ৰাৱণে ॥৮৯


সীতাৰ কাৰণে যুদ্ধ কৰিব জটায়ু ।


পাখা ছেদি ৰাৱণে হৰিব তাৰ আয়ু ॥৯০


থৈবেক সীতাক নিয়া অশোকৰ বনে ।


ৰাক্ষসিনীগণ ৰক্ষা দিবেক ৰাৱণে ॥৯১


দেখি ব্ৰহ্মা বুলিবন্ত ইন্দ্ৰ দেৱতাক ।


অমৃত পায়স নিয়া দিয়োক সীতাক ॥৯২


ইন্দ্ৰে নিয়া পায়স দিবন্ত তেতিক্ষণ ।


দেখি সীত দেবী তাক কৰিব ভক্ষণ ॥৯৩


নাপায়া সীতাক পাচে শ্ৰীৰাম লক্ষ্মণ ।


মহাশোকে দুয়ো ভাই কৰিব ক্ৰন্দন ॥৯৪


বধিবা কবন্ধ ৰামে সীতাক খোজন্তে ।


ঋষ্যমুখ পাইবা গই দণ্ডুকৰা হন্তে ॥ ৯৫


তথা ৰামচন্দ্ৰে কাৰ্য্য কৰিবা বিচিত্ৰ ।


সু্গ্ৰীৱ বানৰ সমে ৰামে কৰি মিত্ৰ ॥৯৬


বানৰ ৰাজা বীৰ বালিক বধিব ।


তাৰ যত ৰাজ্যভাৰ সুগ্ৰীৱক দিব ॥৯৭


পাসৰিব ৰামক সুগ্ৰীৱ ৰাজ্য ভোলে ।


লক্ষ্মণে তৰ্জ্জিব তাক ৰাঘৱৰ বোলে ॥ ৯৮


কপি সেনাগণ লৈয়া বানৰ নৃপতি ।


ৰামৰ চৰণে নমি কৰিবা প্ৰণতি ॥৯৯


পাঞ্চিবা বানৰ গণ ৰামৰ আদেশে ।


সীতাক খুজিব পঠাইবা দেশে ॥১০০


লগত সহায় দিব বীৰ হনুমন্ত ।


দক্ষিণ দিশক অঙ্গদক পাঞ্চিবন্ত ॥১০১


বিচাৰিয়া সীতাক ফুৰিবা কপি জাক ।


সম্পাতিৰ মুখে পাইবা সীতাৰ বাৰ্ত্তাক ॥১০২


শিংশপা বৃক্ষৰ তলে লঙ্কাত আছন্ত ।


সাগৰ এৰাইবা ডেৱে বীৰ হনুমন্ত ॥১০৩


দেখিবা সীতাক যেবে বায়ুৰ তনয় ।


ৰামৰ বাৰ্ত্তাক কহিবন্ত মহাশয় ॥১০৪


ৰামৰ আঙ্গঠি নিয়া সীতাক দিবন্ত ।


হিয়ে মুঠি হানি সীতা দেবী কান্দিলন্ত ॥১০৫


হাতে তৃণ ধৰি বীৰে সীতাক বুজাইব ।


কপিৰ কাতৰে সীতা গোসানী জোৰাইব ॥১০৬


অশোক বনত পশি বায়ুৰ নন্দন ।


কৰিবন্ত ছন্ন ৰাৱণৰ মধুবন ॥১০৭


অনেক ৰাক্ষস মাৰ নাব যমঘৰ ।


অক্ষ কুমাৰক মাৰিবন্ত বীৰবৰ ॥১০৮


পাচে নাগপাশ হানিবন্ত ইন্দ্ৰজিতে ।


হৈবা বন্দী ৰাৱণক দেখিবাৰ চিত্তে ॥১০৯


ৰাক্ষসে যোগাইব নিয়া ৰাৱণৰ আগে ।


বিস্তৰ ভতৰ্সিয়া ৰাৱণক মহাভাগে ॥১১০


কপিৰ বচনে মহাকোপে লঙ্কেশ্বৰ ।


লগাইবে লাঙ্গুলে জুই মেৰাই কাপৰ ॥১১১


হোহকায়া নাগপাশ পৱননন্দন ।


লগায়া অগনি লঙ্কা কৰিবন্ত ছন্ন ॥১১২


সাগৰ লঙ্ঘিয়া ডেৱে পৃথিৱীক আসি ।


কহিবা সীতাৰ বাৰ্ত্তা ৰামত হৰিষি ॥১১৩


সীতাৰ মাথাৰ মণি ৰামক দিবন্ত ।


দেখি হিয়ে মুঠি হানি ৰাম কান্দিবন্ত ॥১১৪


সুগ্ৰীৱ লক্ষ্মণে ধৰি ৰামক বুজাইবা ।


দুইৰো প্ৰবোধে ৰাম কিঞ্চিত জুৰাইবা ॥১১৫


পাচে কপি সেনা সমে ৰাম মহাবীৰ ।


আপুনি চলিয়া যাইব সাগৰৰ তীৰ ॥১১৬


সীতাক দিবাক বুলিবন্ত বিভীষণে ।


মাৰিবন্ত লাথি তাক দুৰ্জ্জন ৰাৱণে ॥১১৭


ৰামত শৰণ আসি লৈবা বিভীষণে ।


তাঙ্ক অভিষেক ৰামে কৰিবা তেখনে ॥১১৮


হৈবা বিভীষণ অভিনব লঙ্কেশ্বৰ ।


সাগৰত পন্থ মাগিবন্ত ৰঘুবৰ ॥১১৯


নিদিবা সাগৰে দেখা ৰামক গৰ্ব্বত ।


দেখি ধনুশৰ ৰামে ধৰিবা ক্ৰোধত ॥১২০


ভয়ত কম্পিব আতি সাগৰৰ হিয়া ।


ৰামক কৰিব স্তুতি পাদ্য অৰ্ঘ্য দিয়া ॥১২১


চলিয়োক দিলোঁ পন্থ বোলন্ত সাগৰে ।


নাযাইবেক তল সেতু বান্ধিয়ো পাথৰে ॥১২২


অদভুত কৰ্ম্ম কৰিবেক ৰঘুবৰে ।


পৰ্ব্বত আনিয়া সেতু বান্ধিব বানৰে ॥১২৩


লক্ষ্মণ সুগ্ৰীৱ বিভীষণ সমম্বিত ।


সসৈন্যে হৈবন্ত গৈয়া সিবেলাত থিত ॥১২৪


সেনাগণ গণিবাক প্ৰতি ৰাঘৱৰ ।


শুক সাৰণক পঠাইবেক লঙ্কেশ্বৰ ॥১২৫


বিভীষণে ধৰি দুইকো ৰামত যোগাইব ।


তাতে ৰামে ৰাৱণক বাৰ্ত্তাক পঠাইব ॥১২৬


আচৰিয়া কপটে ৰাৱণ বুদ্ধিহত ।


মায়া শিৰ দিব নিয়া সীতাৰ হাতত ॥১২৭


দেখি সীতা সতী মায়া শিৰ ৰাঘৱৰ ।


ভূমিত লুটিয়া দেবী কান্দিব বিস্তৰ ॥১২৮


প্ৰভাততে বেঢ়িয়া লঙ্কাৰ চাৰি দ্বাৰ ।


দূত পঠাইবন্ত ৰামে বালিৰ কুমাৰ ॥ ১২৯


ভতৰ্সিব অঙ্গদে ৰাৱণক বাৰে বাৰ ।


মাৰিবন্ত চাৰি গোটা বীৰ ৰাৱণৰ ॥১৩০


লাথি মাৰি ভাঙ্গিবন্ত ৰাৱণৰ ঘৰ ।


ৰামৰ পাশক আসিবন্ত কপিবৰ ॥১৩১


ৰাৱণ যুজিব লৈয়া কটক অপাৰ ।


বানৰে কৰিব ৰাক্ষসক বুন্দামাৰ ॥১৩২


অঙ্গদে জিনিব ইন্দ্ৰজিতক ইঙ্গিতে ।


অন্তৰীক্ষে শৰ বৰিষিব ইন্দ্ৰজিতে ॥১৩৩


মায়াবলে পীড়িবেক বনৰ কটক ।


নাগপাশে বান্ধিবেক ৰাম লক্ষ্মণক ॥১৩৪


গৰুড়ক আশ্বাসে গুচিব নাগপাশ ।


দেখি ৰাৱণৰ লাগিবে মহাত্ৰাস ॥১৩৫


অনেক ৰাক্ষস সেনাগণ সমম্বিতি ।


সেনাপতিগণ পাঞ্চিবন্ত লঙ্কাপতি ॥১৩৬


চাৰি সেনাপতি যাইব যমৰ সদন ।


ধূম্ৰাক্ষ প্ৰহন্ত বক্ৰদন্ত অকম্পন ॥১৩৭


তেবে সমদলে আসি যুজিব ৰাৱণ ।


বানৰ কটক সাৰীবেক দশানন ॥১৩৮


দেখি ৰামচন্দ্ৰে হাতে ধৰি ধনুশৰ ।


কেশে সমে কিৰীটি কাটিব ৰাৱণৰ ॥১৩৯


যম যেন ৰাঘৱক দেখিয়া সাক্ষাত ।


ভঙ্গ দিয়া পলাই গৈয়া পশিব লঙ্কাত ॥১৪০


মহামৰ্ম্মে জানুত থাপিয়া দশ মাথ ।


অপমান পায়া কান্দিবন্ত লঙ্কানাথ ॥১৪১


শ্ৰীহত হৈবে মুখ পৰিব বিবৰ্ণ ।


পঠাইবে যুজিবাক জগাই কুম্ভকৰ্ণ ॥১৪২


ঘোৰ শৰে ৰামে তাৰ ছেদিবন্ত শিৰ ।


শোকে ৰাৱণৰ হিয়া হৈব দুই চিৰ ॥১৪৩


তেবে চাৰি পুত্ৰ মৰি যাইব যমঘৰ ।


ৰণত পৰিব আৰু দুই সহোদৰ ॥১৪৪


অতিকায় কুমাৰক মাৰিব লক্ষ্মণ ।


ইন্দ্ৰজিতে আসি পুনৰপি দিব ৰণ ॥১৪৫


ৰাম লক্ষ্মণক আদি যত সেনাগণ ।


ৰাৱণৰ শৰে সবে হৈবে অচেতন ॥১৪৬


জাম্বৱন্ত উপদেশে বীৰ হনুমন্ত ।


ঔষধ আনিয়া সমস্তকে জীয়াইবন্ত ॥১৪৭


ৰাৱণৰ মনে মহা মিলিব সঙ্কট ।


চমকি ৰহিব দিয়া দুৱাৰে কপাট ॥১৪৮


বানৰ ভালুকগণে মহাহৃষ্ট হই ।


দহিব সুবৰ্ণপুৰী লঙ্কা দিয়া জুই ॥১৪৯


পাচে সাত মহাবীৰ মাৰিব বানৰে ।


মকৰাক্ষ বীৰক বধিব ৰঘুবৰে ॥ ১৫০


তেবে মায়া সীতাক কাটিব ইন্দ্ৰজিত ।


শোকৰ জমকে ৰাম হৈবন্ত মূৰ্চ্ছিত ॥১৫১


বিভীষণে বুজাইবন্ত কহিয়া সম্ভেদ ।


লক্ষ্মণে কৰিব ৰাৱণিৰ স্কন্ধ ছেদ ॥১৫২


পুত্ৰস্নেহে অনেক কান্দিব লঙ্কানাথে ।


শোকে বিদাৰিব হিয়া যেন বজ্ৰপাতে ॥১৫৩


ক্ৰোধৰ বেগত দেখিবেক অন্ধকাৰ ।


সীতাক কাটিবে খেদি যাইব দুৰাচাৰ ॥১৫৪


দেখি মন্দোদৰী তাঙ্ক প্ৰবোধি আনিব ।


অসংখ্য কটক যুজিবাক পঠাই দিব ॥১৫৫


গন্ধৰ্ব্বৰ অস্ত্ৰ ৰামে কৰিব প্ৰকাশ ।


ক্ষণেকে কৰিব দুষ্ট ৰাক্ষস বিনাশ ॥১৫৬


সমস্তে ৰাক্ষস সঙ্গে লৈয়া লঙ্কাপতি ।


বজাইব আটোপে সাজি যুজিবাক প্ৰতি ॥১৫৭


তিনি সেনাপতি তাৰ যাইব যম ঘৰ ।


ৰাম ৰাৱণৰ ঘোৰ মিলিব সমৰ ॥১৫৮


ৰাৱণৰ শকতিত পৰিব লক্ষ্মণ ।


তাক কোলে ধৰি ৰাম কৰিব ক্ৰন্দন ॥১৫৯


ঔষধ আনিবে যাইব বায়ুৰ কুমাৰ ।


তথাতে মাৰিব কালনিমি নিশাচৰ ॥১৬০


তিনি কোটি গন্ধৰ্ব্বক মাৰিব তহিতে ।


আনিব ঔষধ বীৰে পৰ্ব্বত সহিতে ॥১৬১


বিশল্যকৰণী ঔষধ গন্ধ পাই ।


জীৱন্ত লক্ষ্মণ জয় আনন্দ বঢ়াই ॥১৬২


ৰাৱণক বধিতে ৰামৰ হৈব চিত ।


আসিবেক দেৱ ৰথ মাতলি সহিত ॥১৬৩


তাত চড়ি কৌতুকে যুজিব ৰঘুনাথ ।


বাৰে বাৰে ৰাৱণৰ কাটিবন্ত মাথ ॥১৬৪  


নমৰিব তথাপি ৰাৱণ মহাবীৰ ।


ব্ৰহ্ম অস্ত্ৰ হানি পাচে ছেদিবন্ত শিৰ ॥১৬৫


আকাশত দেৱগণে আনন্দ কৰিব ।


জয় ৰাম ধ্বনি দশোদিশক পুৰিব ॥১৬৬


ৰাঘৱৰ শিৰে বৰষিব পাৰিজাত ।


পাচে ৰামে দেৱ কাৰ্য্য সাম্ফলি সাক্ষাত ॥১৬৭


বিভীষণ মিত্ৰক আশ্বাসি ৰঘুবৰ ।


পাতিবন্ত তাক অভিনব লঙ্কেশ্বৰ ॥১৬৮


যাকে থাকে চন্দ্ৰ সূৰ্য্য পৃথিৱী পবন ।


তাৱে ৰাজ্য কৰিবা লঙ্কাৰ বিভীষণ ॥১৬৯


অঙ্গীকাৰ সাফল কৰিবা ৰঘুবৰ ।


বোলা ৰাম ৰাম সভাসদ নিৰন্তৰ ॥১৭০